ਅਵ੍ਯਕ੍ਤਮਕ੍ਸ਼ਰਾਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਜ੍ਯੋਤੀਰੂਪਂ ਸਨਾਤਨਮ੍
ਅਦ੍ਰਿਸ਼, ਅਟੱਲ, ਪ੍ਰਗਟ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਚਾਨਣ ਵਾਲਾ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ,
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਦਦ੍ਭੁਤਂ ਰੂਪਂ ਸਂਭ੍ਰਮਾਤ੍ਪ੍ਰਣਨਾਮ ਤਮ੍
ਉਹ ਅਜੋਕੇ ਰੂਪ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਡਰ-ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਦਰ੍ਸ਼ਂਦਰ੍ਸ਼ਂ ਮੁਖਾਮ੍ਭੋਜਂ ਸਸ੍ਮਿਤਾ ਵਕ੍ਰਲੋਚਨਾ
ਉਹ ਵਾਰ ਵਾਰ ਆਪਣਾ ਕਮਲ ਵਰਗਾ ਚਿਹਰਾ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਸੀ, ਹੱਸਦੀ ਹੋਈ, ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਮੋਹ ਲੈਣ ਵਾਲੀਆਂ ਵੱਕਰੀਆਂ ਸਨ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਹਰਿਸ੍ਤਾਮੁਵਾਚ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਵਦਨੇਕ੍ਸ਼ਣਃ
ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਹਰਿ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਚਿਹਰੇ ਤੇ ਚਮਕਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ ਪ੍ਰਾਣਾਧਿਕੇ ਰਾਧਿਕੇ ਤ੍ਵਂ ਵਰਂ ਵृਣੁ ਮਨੀषਿਤਮ੍
ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਰਾਧਿਕਾ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰੀ ਹੈਂ, ਜੋ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈਂ, ਉਹ ਵਰ ਮੰਗ ਲੈ।
ਕृष੍ਣਸ੍ਯ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਰਂ ਵਵ੍ਰੇ ਚ ਰਾਧਿਕਾ
ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਧਿਕਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਵਰ ਮੰਗ ਲਿਆ।
ਰਾਧਿਕੋਵਾਚ ਪਾਤੁਂ ਭਕ੍ਤਿਰਸਂ ਪਦ੍ਮੇ ਮਧੁਪਸ਼੍ਚ ਯਥਾ ਮਧੁ
ਰਾਧਿਕਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਪਦਮਾ, ਜਿਵੇਂ ਮਧੁਮੱਖੀ ਫੁੱਲ ਤੋਂ ਮਿੱਠਾ ਰਸ ਪੀਂਦੀ ਹੈ, ਮੈਂ ਵੀ ਤੇਰੀ ਭਗਤੀ ਦਾ ਰਸ ਪੀਂਦੀ ਰਹਾਂ।
ਮਦੀਯ ਪ੍ਰਾਣਨਾਥਸ੍ਤ੍ਵਂ ਭਵ ਜਨ੍ਮਨਿ ਜਨ੍ਮਨਿ 4.27.
ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਬਣ ਕੇ, ਹਰ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਮੇਰਾ ਹੀ ਰਹੀਂ।
ਤਵ ਸ੍ਮृਤੌ ਗੁਣੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸ੍ਵਪ੍ਨੇ ਜ੍ਞਾਨੇ ਦਿਵਾਨਿਸ਼ਮ੍
ਮੇਰਾ ਮਨ ਤੇਰੀ ਯਾਦ ਤੇ ਤੇਰੇ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੱਗਾ ਰਹੇ, ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ, ਜਾਗਦੇ, ਦਿਨ ਰਾਤ।
ਗੋਪਾਲਿਕਾ ਊਚੁਃ ਭਵਿष੍ਯਸਿ ਪ੍ਰਾਣਨਾਥਃ ਪਾਸ੍ਯਸਿ ਪ੍ਰਤਿਜਨ੍ਮਨਿ
ਗੋਪੀਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਤੂੰ ਹੀ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਰਹੇਂਗਾ, ਤੇ ਹਰ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਰਸ ਪੀਂਦੀ ਰਹੇਗੀ।
ਆਸਾਂ ਚ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਥਾऽਸ੍ਤ੍ਵੇਵਮੁਵਾਚ ਹ
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਖਿਆ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ।'
ਕ੍ਰੀਡਾਪਦ੍ਮਂ ਰਾਧਿਕਾਯੈ ਸਹਸ੍ਰਦਲਸਂਯੁਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਰਾਧਿਕਾ ਨੂੰ ਖੇਡਣ ਲਈ ਹਜ਼ਾਰ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲਾ ਸੋਹਣਾ ਕਮਲ ਦਿੱਤਾ।
ਮਾਲਾਸਮੂਹਂ ਪੁष੍ਪਾਣਿ ਗੋਪੀਭ੍ਯੋ ਗੋਪਿਕਾਪਤਿਃ
ਗੋਪੀਆਂ ਦੇ ਪਤੀ ਨੇ ਗੋਪੀਆਂ ਨੂੰ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਤੇ ਫੁੱਲ ਦਿੱਤੇ।
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ ਰਾਸਮਣ੍ਡਲਰਮ੍ਯੇ ਚ ਵृਨ੍ਦਾਰਣ੍ਯੇ ਕਰਿष੍ਯਥ
ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਤੁਸੀਂ ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ ਵਿੱਚ ਸੋਹਣੇ ਰਾਸ ਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਕਰੋਗੇ।
ਯਥਾऽਹਂ ਚ ਤਥਾ ਯੂਯਂ ਨਾਹਂ ਭੇਦਃ ਸ਼੍ਰੁਤੌ ਸ਼੍ਰੁਤਃ
ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਹਾਂ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਹੋ, ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਡਾ ਕੋਈ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ।
ਵ੍ਰਤਂ ਵੋ ਲੋਕਰਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥਂ ਨ ਹਿ ਸ੍ਵਾਰ੍ਥਮਿਦਂ ਪ੍ਰਿਯਾਃ
ਤੁਹਾਡਾ ਇਹ ਵਰਤ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਪਿਆਰੀਓ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰੀਹਰਿਸ੍ਤਤ੍ਰ ਤਸ੍ਥੌ ਸੂਰ੍ਯਸੁਤਾਤਟੇ 4.27.
ਇਹ ਗੱਲ ਆਖ ਕੇ, ਸ਼੍ਰੀਹਰੀ ਉਥੇ ਹੀ ਸੂਰਜ ਦੀ ਧੀ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਖੜਾ ਰਿਹਾ।
ਸਰ੍ਵਾਃ ਪ੍ਰਹृष੍ਟਵਦਨਾਃ ਸਸ੍ਮਿਤਾ ਵਕ੍ਰਲੋਚਨਾਃ
ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਖੁਸ਼ ਚਿਹਰੇ, ਹੱਸਦੀਆਂ ਤੇ ਸੋਹਣੀਆਂ ਵੱਕਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਸਨ।
ਤਾਃ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਪ੍ਰਯਯੁਰ੍ਗੇਹਂ ਜਯਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਨਃਪੁਨਃ
ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਲ ਚਲ ਪਈਆਂ, ਵਾਰ ਵਾਰ ਜੈਕਾਰ ਕਰਦੀਆਂ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਕਥਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਹਰੇਸ਼੍ਚਰਿਤਮਙ੍ਗਲਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਰੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੰਗਲਮਈ ਚਰਿੱਤਰ ਕਹਿ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ ਵਦ ਕੇਨ ਪ੍ਰਕਾਰੇਣ ਬਭੂਵ ਤਨੁਸਂਗਮਃ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਇਹ ਸਰੀਰਾਂ ਦਾ ਮਿਲਾਪ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ ਸੀ?
ਵृਨ੍ਦਾਵਨਂ ਕਿਂਪ੍ਰਕਾਰਂ ਕਿਂਵਿਧਂ ਰਾਸਮਣ੍ਡਲਮ੍
ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ ਕਿਵੇਂ ਸੀ, ਤੇ ਰਾਸ ਦਾ ਮੰਡਲ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਸੀ?
ਕੁਤੂਹਲਂ ਭਵਤਿ ਮੇ ਇਦਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਂ ਨਵਂ ਨਵਮ੍
ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਵਾਂ ਨਵਾਂ ਸੁਣਨ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਉਤਸੁਕਤਾ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਕਥਾ ਪੁਰਾਣਸਾਰਾਣਾਂ ਰਾਸਯਾਤ੍ਰਾ ਹਰੇਰਹੋ
ਹੇ ਭਗਵਾਨ! ਰਾਸ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਤਾਂ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਸਾਰ ਹੈ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਪ੍ਰਹਸ੍ਯ ਸੁਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਸ੍ਯਃ ਪ੍ਰਵਕ੍ਤੁਮੁਪਚਕ੍ਰਮੇ
ਸੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਉਹ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਤੇ ਚਮਕਦੇ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ ਬੋਲਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਸ਼ੁਭੇ ਸ਼ੁਕ੍ਲਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਂ ਪੂਰ੍ਣੇ ਚਨ੍ਦ੍ਰੋਦਯੇ ਮੁਨੇ
ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਮੁਨੀ! ਸੁਭ ਘੜੀ ਚੌਦਸ ਦੀ ਰਾਤ, ਜਦ ਚੰਨ ਚੜ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ,
ਯੂਥਿਕਾਮਾਲਤੀਕੁਨ੍ਦਮਾਧਵੀਪੁष੍ਪਵਾਯੁਨਾ
ਯੂਥਿਕਾ, ਮਾਲਤੀ, ਕੁੰਦ ਤੇ ਮਾਧਵੀ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਹਿਕ ਲੈ ਕੇ ਹਵਾ ਵਹਿ ਰਹੀ ਸੀ,
ਨਵਪਲ੍ਲਵਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਪੁਂਸ੍ਕੋਕਿਲਰੁਤਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਤਾਜ਼ੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤੇ ਨਰ ਕੋਇਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਗੂੰਜ ਰਹੀਆਂ ਸਨ,
ਚਨ੍ਦਨਾਗੁਰੁਕਸ੍ਤੂਰੀਕੁਂਕੁਮੇਨ ਸੁਵਾਸਿਤਮ੍
ਚੰਦਨ, ਅਗਰ, ਕਸਤੂਰੀ ਤੇ ਕੇਸਰ ਦੀ ਸੁਗੰਧ ਨਾਲ ਮੰਝਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ,
ਪ੍ਰਸੂਨੈਸ਼੍ਚਮ੍ਪਕਾਨਾਂ ਚ ਕਸ੍ਤੂਰੀਚਨ੍ਦਨਾਨ੍ਵਿਤੈਃ 4.28.
ਚੰਪਕ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਸਤੂਰੀ ਤੇ ਚੰਦਨ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ,