(ਤੁ. ਬ੍ਰਹ੍ਮਵੈਵਰ੍ਤ ੨.੧੦.੪੯) ਆਮਾਨ੍ਨਂ ਹਰਯੇ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਕृਤ੍ਵਾ ਪਾਕਂ ਚ ਖਾਦਤਿ
ਕੱਚਾ ਭੋਜਨ ਹਰੀ ਨੂੰ ਅਰਪਣ ਕਰਕੇ, ਪਕਾ ਕੇ ਖਾਣਾ—
ਅਧਿਕਾਰੋ ਨ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਹਰੇਰਪ੍ਯਰ੍ਚਨੇ ਤਥਾ
ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਅਧਿਕਾਰ ਨਹੀਂ।
ਭਸ੍ਮੀਭੂਤਾਨਿ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਭਵਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਸਭ ਕੁਝ ਰਾਖ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿਸ਼ਿष੍ਟਜੀਵੇਭ੍ਯੋ ਵਿਸ਼ਿष੍ਟਂ ਫਲਮਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ 4.21.
ਜੋ ਜੀਵ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਦ੍ਵਿਗੁਣਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਵੈਸ਼੍ਯੇਭ੍ਯੋऽਨ੍ਨਂ ਪ੍ਰਦਾਯ ਚ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਤ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਸ਼ਤਗੁਣਂ ਵਿਪ੍ਰੇਭ੍ਯੋऽਨ੍ਨਂ ਪ੍ਰਦਾਯ ਚ
ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਨੂੰ ਅੰਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਦੋ ਗੁਣਾ ਪੁੰਨ, ਵੈਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਤੇ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਅੰਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸੌ ਗੁਣਾ ਪੁੰਨ, ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ—
ਵਿਪ੍ਰਾਣਾਂ ਚ ਸ਼ਤਗੁਣਂ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਜ੍ਞੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਫਲਮ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਜੇ ਉਹ ਸ਼ਾਸਤਰ ਜਾਣਦੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਸੌ ਗੁਣਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸ ਚਾਨ੍ਨਂ ਹਰਯੇ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਚ ਸਾਦਰਮ੍
ਉਹ ਮਨੁੱਖ, ਭੋਜਨ ਹਰੀ ਨੂੰ ਅਰਪਣ ਕਰਕੇ, ਭਕਤੀ ਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਫਲਂ ਲਭਤੇ ਨੂਨਂ ਭਕ੍ਤਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਭੋਜਨੇ
ਭਗਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾ ਕੇ, ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਉਹ ਫਲ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਭਵਨ੍ਤਿ ਸਿਦ੍ਧਾਃ ਸ਼ਾਖਾਸ਼੍ਚ ਯਥਾ ਮੂਲਨਿषੇਚਨਾਤ੍
ਜਿਵੇਂ ਜੜਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਟਾਹਣੀਆਂ ਤੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵਾਧਾ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵੇ ਦੇਵਾਸ਼੍ਚ ਰੁष੍ਟਾਸ਼੍ਚੇਦ੍ਦੇਵੈਃ ਕਃ ਕਿਂ ਕਰਿष੍ਯਤਿ
ਜੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੋ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕੋਈ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਗਾ ਵਰ੍ਧਯਤਿ ਨਿਤ੍ਯਂ ਯਸ੍ਤੇਨ ਗੋਵਰ੍ਧਨਃ ਸ੍ਮृਤਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਵਾਧਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਗੋਵਰਧਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਿਤ੍ਯਂ ਦਦਾਤਿ ਗੋਭ੍ਯੋ ਯੋ ਨਵੀਨਾਨਿ ਤृਣਾਨਿ ਚ
ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਚਾਰੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—
ਸਰ੍ਵਵ੍ਰਤੋਪਵਾਸੇषੁ ਸਰ੍ਵੇष੍ਵੇਵ ਤਪਃਸੁ ਚ
ਸਭ ਵ੍ਰਤਾਂ, ਉਪਵਾਸਾਂ ਤੇ ਤਪਾਂ ਵਿੱਚ—
ਭੁਵਃ ਪਰ੍ਯਟਨੇ ਯਤ੍ਤੁ ਸਰ੍ਵਵਾਕ੍ਯੇषੁ ਯਦ੍ਭਵੇਤ੍ 4.21.
ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਘੁੰਮਣ ਫਿਰਣ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਹੈ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਬੋਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਹੈ—
ਤਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਲਭਤੇ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞੋ ਗੋਭ੍ਯੋ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਤृਣਾਨਿ ਚ
ਜੋ ਸਮਝਦਾਰ ਮਨੁੱਖ ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਘਾਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾ ਭਵੇਤ੍ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਾਦ੍ਵਿਸ਼ੁਧ੍ਯਤਿ
ਉਸ ਤੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਵਰਗਾ ਪਾਪ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਦ੍ਗੁਹ੍ਯੇषੁ ਸ੍ਵਯਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਸ੍ਤਿष੍ਠਤ੍ਯੇਵ ਸਦਾ ਪਿਤਃ
ਉਹਨਾਂ ਗੁਪਤ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਪਿਤਾ ਜੀ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਜੀ ਸਦਾ ਆਪ ਹੀ ਵੱਸਦੀ ਹੈ।
ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਨਾਤੋ ਭਵੇਤ੍ਸਦ੍ਯੋ ਜਯਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪਦੇਪਦੇ
ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਤੀਰਥ ਇਸ਼ਨਾਨ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਕਦਮ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਜਿੱਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਣਾਂਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤਾ ਨਰਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਦ੍ਯੋ ਮੁਕ੍ਤੋ ਭਵੇਦ੍ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਜੇ ਕੋਈ ਉਥੇ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੇ ਦੇਵੇ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਸਮਂ ਪਾਪਂ ਭਵੇਤ੍ਤਸ੍ਯ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪਾਪ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਕਾਲਸੂਤ੍ਰਂ ਚ ਤੇ ਯਾਨ੍ਤਿ ਯਾਵਚ੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਦਿਵਾਕਰੌ
ਉਹ ਕਾਲਸੂਤਰ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਚੰਦ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਆਨਨ੍ਦਯੁਕ੍ਤੋ ਨਨ੍ਦਸ਼੍ਚ ਤਮੁਵਾਚ ਸ੍ਮਿਤਾਨਨਃ ਪੌਰ੍ਵਾਪਰੀਯਂ ਪੂਜੇਤਿ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਨੰਦ ਜੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਪੁਰਾਣੀ ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਪੂਜਾ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਮਹਿੰਦਰ ਲਈ ਹੈ।'
ਪੂਜਯਨ੍ਤਿ ਵ੍ਰਜਸ੍ਥਾਸ਼੍ਚ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਂ ਪੁਰੁषਕ੍ਰਮਾਤ੍ 4.21.
ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਵੀ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਮਹਿੰਦਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਹਸ੍ਤੀ ਸਮੁਦ੍ਰਾਦਾਦਾਯ ਕਰੇਣ ਜਲਮੀਪ੍ਸਿਤਮ੍ 4.21.
ਹਾਥੀ ਆਪਣੀ ਸੁੰਡ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਮਨ ਚਾਹਾ ਜਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯਾਜ੍ਞਯਾ ਸਦਾ ਵਾਤਿ ਜਗਤ੍ਪ੍ਰਾਣੋ ਜਗਤ੍ਤ੍ਰਯੇ 4.21.
ਜਿਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਿੰਦ ਸਦਾ ਵਗਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਨਿਮੇषਾਦ੍ਯਸ੍ਯ ਪਤਨਂ ਨਿਰ੍ਗੁਣਸ੍ਯਾਤ੍ਮਨਃ ਪ੍ਰਭੋਃ
ਝਪਕਣਾ ਤੇ ਹੋਰ ਹਿਲਚਲ ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਨਿਰਗੁਣ ਆਤਮਾ ਦੇ ਹੀ ਹਨ।
ਪਰ੍ਵਤਸ੍ਯਮੁਨੀਂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਚਕਾਰ ਪੂਜਨਂ ਤਦਾ 4.21.
ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਨੇ ਪਹਾੜ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਨਤ੍ਵਾ ਰਾਮਕृष੍ਣੌ ਮੁਨਯੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਯਯੁਃ 4.21.
ਮੁਨੀਆਂ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਰਾਮ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਕੇ, ਸਿਰ ਨਵਾ ਕੇ, ਉਥੋਂ ਰੁਖਸਤ ਲੈ ਲਈ।
ਯਤ੍ਰ ਗੇਹੇ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮਿਦਂ ਯਸ਼੍ਚ ਜਾਨਾਤਿ ਪੁਣ੍ਯਵਾਨ੍
ਜਿਸ ਘਰ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸਤਕਾਰੀ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਸਤੋਤ੍ਰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ—
ਸਹਾਮਰਗਣਂ ਮੋਘਂ ਚਕਾਰਸ੍ਤਂਭਨਂ ਵਿਭੁਃ 4.21.
ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਯਤਨ ਵਿਅਰਥ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਚੰਭੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ।