ਜਗਾਮ ਸ਼੍ਰੀਹਰਿਰ੍ਗੇਹਂ ਕਾਲਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਗੋਕੁਲਮ੍
ਗੋਕੁਲ ਵਿਚ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾ ਕੇ, ਸ਼੍ਰੀਹਰੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆ ਗਏ।
ਏਵਂ ਚਕਾਰ ਭਗਵਾਨ੍ਵਰ੍षਮੇਕਂ ਚ ਪ੍ਰਤ੍ਯਹਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਗਵਾਨ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਇਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਇਹੀ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪ੍ਰਭਾਵਂ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਲਜ੍ਜਾਨਮ੍ਰਾਤ੍ਮਕਨ੍ਧਰਃ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਉਹ ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਲਿਆ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ ਕृष੍ਣਂ ਤਤ੍ਰੈਵ ਗੋਪਾਲਗਣਵੇष੍ਟਿਤਮ੍
ਉਥੇ ਉਸਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਗਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਗੇੜ ਵਿਚ ਵੇਖਿਆ।
ਰਤ੍ਨਸਿਂਹਾਸਨਸ੍ਥਂ ਚ ਹਸਨ੍ਤਂ ਸਸ੍ਮਿਤਂ ਮੁਦਾ
ਉਸਨੇ ਉਹਨੂੰ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੇ ਸਿੰਘਾਸਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ।
ਰਤ੍ਨਕੇਯੂਰਵਲਯਰਤ੍ਨਮਞ੍ਜੀਰਰਞ੍ਜਿਤਮ੍ 4.20.
ਉਹ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੋਹਰਾਂ, ਚੂੜੀਆਂ ਤੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪਾਜੇਬਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਕੋਟਿਕਨ੍ਦਰ੍ਪਲਾਵਣ੍ਯਂ ਲੀਲਾਧਾਮਮਨੋਹਰਮ੍
ਉਹਦੀ ਸੋਹਣੀਅਤ ਕਰੋੜਾਂ ਕਾਮਦੇਵਾਂ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਖੇਡਾਂ ਦਾ ਮੰਦਰ ਵਾਂਗ ਮੋਹਣੀ ਲੱਗ ਰਹੀ ਸੀ।
ਪਾਰਿਜਾਤਪ੍ਰਸੂਨਾਨਾਂ ਮਾਲਾਜਾਲੈਰ੍ਵਿਭੂषਿਤਮ੍
ਉਹ ਪਾਰਿਜਾਤ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਮਾਲਤੀਮਾਲ੍ਯਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਮਯੂਰਪਿਚ੍ਛਚੂਡਕਮ੍
ਉਹ ਮੋਤੀਆਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਤੇ ਮੋਰ ਪੰਖ ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਸਜਾ ਕੇ ਰੱਖਦੇ ਸਨ।
ਸ਼ਰਤ੍ਪਾਰ੍ਵਣਚਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭਾਮੁष੍ਟਾਸ੍ਯਸੁਨ੍ਦਰਮ੍
ਉਹਦਾ ਚਿਹਰਾ ਸ਼ਰਦ ਰੁੱਤ ਦੇ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਚੰਦ ਦੀ ਚਮਕ ਵੀ ਚੁਰਾ ਲੈਂਦਾ ਸੀ।
ਸ਼ਰਨ੍ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਪਦ੍ਮਾਨਾਂ ਪ੍ਰਭਾਮੋਚਨਲੋਚਨਮ੍
ਉਹਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸ਼ਰਦ ਰੁੱਤ ਦੀ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਕਮਲਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਵੀ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਸਨ।
ਕੌਸ੍ਤੁਭੇਨ ਮਣੀਨ੍ਦ੍ਰੇਣ ਵਕ੍ਸ਼ਃਸ੍ਥਲਸਮੁਜ੍ਜ੍ਵਲਮ੍
ਉਹਦਾ ਸੀਨਾ ਕੌਸਤੁਭ ਮਣੀ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਏਵਂਭੂਤਂ ਪ੍ਰਭੁਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰਣਨਾਮਾਤਿਵਿਸ੍ਮਿਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਗਿਆ।
ਯਦ੍ਦृष੍ਟਂ ਹृਦਯਾਮ੍ਭੋਜੇ ਤਦ੍ਰੂਪਂ ਬਹਿਰੇਵ ਚ
ਜੋ ਰੂਪ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਦੇ ਕਮਲ ਵਿਚ ਵੇਖਿਆ ਸੀ, ਉਹੀ ਰੂਪ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ।
ਤਤ੍ਰ ਵृਨ੍ਦਾਵਨੇ ਸਰ੍ਵਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕृष੍ਣਸਮਂ ਮੁਨੇ
ਹੇ ਮੁਨੀ, ਉਥੇ ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ ਵਿਚ, ਉਹ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵਰਗਾ ਹੀ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਗਾਵੋ ਵਤ੍ਸਾਸ਼੍ਚ ਬਾਲਾਸ਼੍ਚ ਲਤਾਗੁਲ੍ਮਾਸ਼੍ਚ ਵੀਰੁਧਃ 4.20.
ਉਹ ਉਥੇ ਗਾਂਵਾਂ, ਬਛੜਿਆਂ, ਮੁੰਡਿਆਂ, ਬੇਲੀਆਂ, ਝਾੜੀਆਂ ਤੇ ਬੂਟਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਦृष੍ਟ੍ਵੈਵਂ ਪਰਮਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਂ ਪੁਨਰ੍ਧ੍ਯਾਨਂ ਚਕਾਰ ਹ
ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਵੱਡਾ ਅਚੰਭਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਮੁੜ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਲੱਗ ਗਿਆ।
ਕ੍ਵ ਚ ਵृਕ੍ਸ਼ਃ ਕ੍ਵ ਵਾ ਸ਼ੈਲਃ ਕ੍ਵ ਮਹੀ ਕ੍ਵ ਚ ਸਾਗਰਾਃ
ਕਿੱਥੇ ਦਰਖ਼ਤ, ਕਿੱਥੇ ਪਹਾੜ, ਕਿੱਥੇ ਧਰਤੀ, ਤੇ ਕਿੱਥੇ ਸਮੁੰਦਰ ਹਨ?
ਕ੍ਵ ਚਾਤ੍ਮਾ ਕ੍ਵ ਜਗਦ੍ਬੀਜਂ ਕ੍ਵ ਸ੍ਵਰ੍ਗਃ ਕ੍ਵਾਯਮੇਵ ਚ
ਆਤਮਾ ਕਿੱਥੇ ਹੈ, ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਬੀਜ ਕਿੱਥੇ ਹੈ, ਸਵਰਗ ਕਿੱਥੇ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਜਗਤ ਆਪ ਹੀ ਕਿੱਥੇ ਹੈ?
ਕ੍ਵ ਕृष੍ਣੋ ਜਗਤਾਂ ਨਾਥਃ ਕ੍ਵ ਵਾ ਮਾਯਾਵਿਭੂਤਯਃ
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜਗਤਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹਨ, ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਇਆ ਦੀਆਂ ਤਾਕਤਾਂ ਕਿੱਥੇ ਹਨ?
ਕਿਂ ਸ੍ਤੌਮਿ ਕਿਂ ਕਰੋਮੀਤਿ ਮਨਸੈਵਂ ਪ੍ਰਗृਹ੍ਯ ਚ
ਮੈਂ ਕਿਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਾਂ, ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ—ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਮਨ ਵਿਚ ਹੀ ਵਿਚਾਰਿਆ,
ਸੁਖਂ ਯੋਗਾਸਨਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਬਭੂਵ ਸਂਪੁਟਾਞ੍ਜਲਿਃ
ਉਹ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਜੋਗ ਅਸਨ ਲਾ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਬੈਠ ਗਿਆ।
ਇਡਾਂ ਸੁषੁਮ੍ਨਾਂ ਮਧ੍ਯਾਂ ਚ ਪਿਙ੍ਗਲਾਂ ਨਲਿਨੀਂ ਧੁਰਾਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਧਿਆਨ ਇਡਾ, ਸੁਸ਼ੁਮਨਾ, ਪਿੰਗਲਾ, ਕਮਲ ਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਆਸਰੇ ਉੱਤੇ ਕੇਂਦਰਤ ਕੀਤਾ।
ਮੂਲਾਧਾਰਂ ਸ੍ਵਾਧਿष੍ਠਾਨਂ ਮਣਿਪੂਰਂ ਮਨੋਹਰਮ੍
ਮੂਲਾਧਾਰ, ਸਵਾਧਿਸ਼ਠਾਨ ਤੇ ਸੋਹਣੇ ਮਣੀਪੁਰ ਚੱਕਰਾਂ ਉੱਤੇ ਵੀ ਧਿਆਨ ਲਾਇਆ।
ਲਙ੍ਘਨਂ ਕਾਰਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਤਤ੍षਟ੍ਚਕ੍ਰਂ ਕ੍ਰਮਾਦ੍ਵਿਧਿਃ
ਉਸ ਨੇ ਉਰਜਾ ਨੂੰ ਚੁੱਕਾ ਕੇ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਛੇ ਚੱਕਰ ਲੰਘ ਲਏ।
ਨਿਬਧ੍ਯ ਵਾਯੁਂ ਮਧ੍ਯਾਂ ਤਾਮਾਨੀਯ ਹृਦਯਾਮ੍ਬੁਜਮ੍ 4.20.
ਸਾਹ ਨੂੰ ਵਿਚਕਾਰ ਰੋਕ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਦਿਲ ਦੇ ਕਮਲ ਤੱਕ ਲੈ ਗਿਆ।
ਏਵਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਤੁ ਨਿष੍ਪਨ੍ਦੋ ਯੋ ਦਤ੍ਤੋ ਹਰਿਣਾ ਪੁਰਾ
ਇਹ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਬਿਲਕੁਲ ਨਿਸ਼ਚਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹਰਿ ਨੇ ਸਿਖਾਇਆ ਸੀ।
ਮੁਹੂਰ੍ਤਂ ਚ ਜਪਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਧ੍ਯਾਯਂਧ੍ਯਾਯਂ ਪਦਾਮ੍ਬੁਜਮ੍
ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਜਪ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਵਾਰ ਵਾਰ ਚਰਨ ਕਮਲਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਤਤ੍ਤੇਜਸੋऽਨ੍ਤਰੇ ਰੂਪਮਤੀਵ ਸੁਮਨੋਹਰਮ੍
ਉਸ ਜੋਤ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਬੜੀ ਸੋਹਣੀ ਮੂਰਤੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ।
ਸ਼੍ਰੁਤਿਮੂਲਸ੍ਥਲਨ੍ਯਸ੍ਤਜ੍ਵਲਨ੍ਮਕਰਕੁਣ੍ਡਲਮ੍
ਜਿਸ ਦੇ ਕੰਨਾਂ ਦੇ ਨੀਵੇਂ ਹਿੱਸੇ 'ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਮਕਰ ਕੁੰਡਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ,