ਵਿਕृਤਾਕਾਰਸ਼ਬ੍ਦਂ ਚ ਕਰੋਤਿ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਂ ਭਿਯਾ
ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਦਾ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਮੁਹੂਰ੍ਤਾਰ੍ਧਂ ਸੁਖਂ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਲੋਕੇऽਤ੍ਰ ਯਸ਼ਸਾ ਹਤਾ
ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਅੱਧਾ ਪਲ ਸੁਖ ਭੋਗ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਇੱਜ਼ਤ ਗਵਾ ਬੈਠਦੀ ਹੈ।
ਪਰਸ੍ਪृष੍ਟਾ ਚ ਵੈ ਨਾਰੀ ਯਾ ਸ੍ਪृਹਾਂ ਕੁਰੁਤੇ ਪਰਮ੍
ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੇ ਛੂਹ ਲਿਆ ਹੋਵੇ ਤੇ ਉਹ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਲ ਮਨ ਲਾ ਲਵੇ—
ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨਾਰੀ ਪਰੈਰ੍ਯਤ੍ਨਾਦਦृष੍ਟਾ ਕृਤਿਭਿਃ ਕृਤਾ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਸਮਝਦਾਰ ਲੋਕ ਔਰਤ ਨੂੰ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਨਿਗਾਹ ਤੋਂ ਬਚਾ ਕੇ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਸ੍ਵਚ੍ਛਨ੍ਦਗਾਮਿਨੀ ਯਾ ਚ ਸ੍ਵਤਨ੍ਤ੍ਰਾ ਸੂਕਰੀਸਮਾ
ਜੋ ਔਰਤ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲਦੀ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦ ਸਮਝਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸੂਰ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ।
ਸ੍ਵਾਮਿਸਾਧ੍ਯਾ ਚ ਯਾ ਨਾਰੀ ਕੁਲਧਰ੍ਮਭਿਯਾ ਸ੍ਥਿਤਾ
ਪਰ ਜੋ ਔਰਤ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਦੀ ਹੈ—
ਯਾਤ ਯੂਯਂ ਚ ਪृਥਿਵੀਂ ਮਾਨੁषੀਂ ਯੋਨਿਮੀਪ੍ਸਿਤਾਮ੍ 4.18.
ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਾਓ ਤੇ ਆਪਣੀ ਮਨਚਾਹੀ ਮਨੁੱਖੀ ਜਨਮ ਲਓ।
ਹਰਿਣਾ ਨਿਰ੍ਮਿਤਾਸ਼੍ਛਾਯਾ ਯੁष੍ਮਾਕਂ ਯੋਗਮਾਯਯਾ
ਹਰੀ ਦੀ ਜੋਗ ਮਾਇਆ ਨਾਲ, ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਛਾਇਆਵਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਅਕਲੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਪੁਨਰਂਸ਼ੇਨ ਨਃ ਪਤ੍ਨ੍ਯੋ ਭਵਿष੍ਯਥ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਹਿੱਸੇ ਨਾਲ ਫਿਰ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਬਣਾਂਗਾ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਮੁਨਿਰ੍ਵਿਰਰਾਮ ਸ਼ੁਚਾऽਨ੍ਵਿਤਃ
ਇਹ ਗੱਲ ਆਖ ਕੇ ਉਹ ਮੁਨੀ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਸਦਾ ਮਨ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਦਤ੍ਤ੍ਵਾऽਨ੍ਨਂ ਹਰਯੇ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪ੍ਰਜਗ੍ਮੁਰ੍ਹਰਿਮਨ੍ਦਿਰਮ੍
ਹਰੀ ਨੂੰ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਭੇਟ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਹਰੀ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ।
ਨਿਨ੍ਦ੍ਯਾ ਨੀਚਾ ਚ ਸਂਪਤ੍ਤਿਰ੍ਵਿਪਤ੍ਤਿਰ੍ਮਹਤੋ ਵਰਾ
ਜੋ ਦੌਲਤ ਨਿੰਦਤ ਤੇ ਘੱਟ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਹੈ; ਤੇ ਮੁਸੀਬਤ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਵਰ ਹੈ।
ਵਿਨਾ ਵਿਪਤ੍ਤੇਰ੍ਮਹਿਮਾ ਕੁਤਃ ਕਸ੍ਯ ਭਵੇਦ੍ਭੁਵਿ
ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਕਿਸੇ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਕਥਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਹਰੇਸ਼੍ਚਰਿਤਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਰੀ ਦੇ ਸਭ ਉੱਚੇ ਕਰਤਬ ਦੱਸ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਾਖ੍ਯਾਨਂ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਨੂਤ੍ਨਂ ਨੂਤ੍ਨਂ ਪਦੇਪਦੇ
ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹਰ ਪਲ ਨਵੀਂ ਹੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ।
ਯਾਵਦ੍ਰਮ੍ਯਂ ਤਤ੍ਕਥਿਤਂ ਯਚ੍ਛ੍ਰੁਤਂ ਗੁਰੁਵਕ੍ਤ੍ਰਤਃ
ਜੋ ਕੁਝ ਸੁਹਾਵਣਾ ਸੀ, ਉਹ ਸਭ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਸੁਣਿਆ ਸੀ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ ਮਙ੍ਗਲਂ ਕृष੍ਣਚਰਿਤਂ ਤਨ੍ਮੇ ਬ੍ਰੂਹਿ ਜਗਦ੍ਗੁਰੋ ।। 4.18.
ਨਾਰਦ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ, ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਮੰਗਲਮਈ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਓ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਅਪਰਂ ਕृष੍ਣਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਤੁਮੁਪਚਕ੍ਰਮੇ
ਸੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਉਸ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੀ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।
ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਜਗਾਮ ਯਮੁਨਾਤੀਰਂ ਯਤ੍ਰ ਕਾਲਿਯਮਨ੍ਦਿਰਮ੍
ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਉਹ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਕਾਲੀਆ ਦਾ ਮੰਦਰ ਸੀ।
ਪਰਿਪਕ੍ਵਫਲਂ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯਮੁਨਾਤੀਰਜੇ ਵਨੇ
ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਵਾਲੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਪੱਕੇ ਫਲ ਖਾ ਕੇ—
ਗੋਕੁਲਂ ਚਾਰਯਾਮਾਸ ਸ਼ਿਸ਼ੁਭਿਃ ਸਹ ਕਾਨਨੇ
ਉਹ ਗੋਪਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਗੋਵਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰਣ ਲਈ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਲੈ ਗਿਆ।
ਕ੍ਰੀਡਾਨਿਮਗ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋऽਯਂ ਬਾਲਕਾਸ਼੍ਚ ਮੁਦਾऽਨ੍ਵਿਤਾਃ
ਉਹ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੱਚੇ ਖੇਡ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ।
ਵਿषਾਕ੍ਤਂ ਚ ਜਲਂ ਪੀਤ੍ਵਾ ਦਾਰੁਣਾਨ੍ਤਕਚੇष੍ਟਯਾ
ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਹ ਪਾਣੀ ਪੀ ਲਿਆ ਜੋ ਇਕ ਭਿਆਨਕ ਸੰਪ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ,
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮृਤਂ ਗੋਸਮੂਹਂ ਗੋਪਾਸ਼੍ਚਿਨ੍ਤਾਕੁਲਾ ਭਿਯਾ
ਗੋਪਾਂ ਨੇ ਜਦੋਂ ਗੋਵਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਨੂੰ ਮਰੇ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਡਰ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਘਿਰ ਗਏ।
ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਂ ਜਗਨ੍ਨਾਥੋ ਜੀਵਯਾਮਾਸ ਗੋਕੁਲਮ੍
ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ ਗੋਕੁਲ ਨੂੰ ਫੇਰ ਜਿਉਂਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਕृष੍ਣਃ ਕਦਮ੍ਬਮਾਰੁਹ੍ਯ ਯਮੁਨਾਨੀਰਤੀਰਜਮ੍
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਯਮੁਨਾ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਇਕ ਕਦੰਬ ਦੇ ਰੁੱਖ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਏ।
ਸ਼ਤਹਸ੍ਤਪ੍ਰਮਾਣਂ ਚ ਜਲੋਤ੍ਥਾਨਂ ਬਭੂਵ ਹ
ਪਾਣੀ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਸੰਪ ਨਿਕਲਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਸੌ ਹੱਥਾਂ ਜਿੰਨੀ ਸੀ।
ਸਰ੍ਪੋ ਨਰਾਕृਤਿਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕਾਲਿਯਃ ਕ੍ਰੋਧਵਿਹ੍ਵਲਃ 4.19.
ਜਦੋਂ ਕਾਲੀਆ ਸੰਪ ਨੇ ਮਨੁੱਖੀ ਰੂਪ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਤਪ ਗਿਆ।
ਦਗ੍ਧਕਣ੍ਠੋਦਰੋ ਨਾਗਸ਼੍ਚੋਦ੍ਵਿਗ੍ਨੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਤੇਜਸਾ
ਸੰਪ ਦਾ ਗਲਾ ਤੇ ਪੇਟ ਸੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਜੋਤ ਦੇ ਕਾਰਨ ਘਬਰਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਭਗ੍ਨਦਨ੍ਤੋ ਰਕ੍ਤਮੁਖਃ ਕृष੍ਣਵਜ੍ਰਾਙ੍ਗਚਰ੍ਵਣਾਤ੍
ਉਸਦੇ ਦੰਦ ਟੁੱਟ ਗਏ, ਮੂੰਹ ਵਿਚੋਂ ਲਹੂ ਵਗ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਵਜਰ ਵਰਗੇ ਅੰਗਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਚਬਾਇਆ ਸੀ।