ਤਂ ਵਸੁਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਸ਼ਿਸ਼ੁਰੂਪੋ ਬਭੂਵ ਹ
ਵਸੁ ਦਾ ਰੂਪ ਦਿਖਾ ਕੇ, ਉਹ ਬੱਚਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਅਯੋਨਿਸਂਭਵਸ਼੍ਚਾਯਮਾਵਿਰ੍ਭੂਤੋ ਮਹੀਤਲੇ
ਉਹ ਧਰਤੀ ਤੇ ਮਾਂ ਦੀ ਕੋਖ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ।
ਆਵਿਰ੍ਭੂਯ ਵਸੁਂ ਮੂਰ੍ਤਿਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਿਤ੍ਵਾ ਜਗਾਮ ਹ
ਵਸੁ ਦਾ ਰੂਪ ਦਿਖਾ ਕੇ, ਉਹ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਸ਼ੁਕ੍ਲਃ ਪੀਤਸ੍ਤਥਾ ਰਕ੍ਤ ਇਦਾਨੀਂ ਕृष੍ਣਤਾਂ ਗਤਃ
ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਚਿੱਟਾ ਸੀ, ਫਿਰ ਪੀਲਾ, ਫਿਰ ਲਾਲ, ਤੇ ਹੁਣ ਕਾਲਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤ੍ਰੇਤਾਯਾਂ ਰਕ੍ਤਵਰ੍ਣੋऽਯਂ ਪੀਤੋऽਯਂ ਦ੍ਵਾਪਰੇ ਵਿਭੁਃ
ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਵਿਚ ਉਹ ਲਾਲ ਸੀ, ਦਵਾਪਰ ਵਿਚ ਪੀਲਾ, ਹੇ ਮਹਾਨ।
ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਤਮਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਤੇਨ ਕृष੍ਣ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ
ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪੂਰਨ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਆਖਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਿਵਸ੍ਯ ਵਾਚਕਃ षਸ਼੍ਚ ਨਕਾਰੋ ਧਰ੍ਮਵਾਚਕਃ
‘ਸ਼’ ਅੱਖਰ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ‘ਨ’ ਧਰਮ ਨੂੰ।
ਨਰਨਾਰਾਯਣਾਰ੍ਥਸ੍ਯ ਵਿਸਰ੍ਗੋ ਵਾਚਕਃ ਸ੍ਮृਤਃ
ਵਿਸਰਗ (ਹ) ਨਰ ਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਅਰਥ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾਧਾਰਃ ਸਰ੍ਵਬੀਜਸ੍ਤੇਨ ਕृष੍ਣ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ
ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਟਿਕਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸਭ ਕੁਝ ਉਸ ਤੋਂ ਹੀ ਉਪਜਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਹਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਕਾਰੋ ਦਾਤृਵਚਨਸ੍ਤੇਨ ਕृष੍ਣ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ 4.13.
'ਅ' ਅੱਖਰ ਦਾਤਾ ਹੋਣ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਕਾਰਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿਵਚਨਸ੍ਤੇਨ ਕृष੍ਣ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ
'ਅ' ਅੱਖਰ ਮਿਲਾਪ ਦਾ ਅਰਥ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਹਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਆਖਦੇ ਹਨ।
ਅਕਾਰੋ ਦਾਤृਵਚਨਸ੍ਤੇਨ ਕृष੍ਣ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ
'ਅ' ਅੱਖਰ ਦਾਤਾ ਹੋਣ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਫਲਂ ਲਭਤੇ ਨੂਨਂ ਕृष੍ਣੇਤਿ ਸ੍ਮਰਣੇ ਨਰਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨਾਮ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਉਹੀ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਕੋਟਿਜਨ੍ਮਾਂਹਸੋ ਨਾਸ਼ੋ ਭਵੇਦ੍ਯਤ੍ਸ੍ਮਰਣਾਦਿਕਾਤ੍
ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਸਿਮਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਲੱਖਾਂ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਪਾਪ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕृष੍ਣੇਤਿ ਸੁਂਦਰਂ ਨਾਮ ਮਂਗਲਂ ਭਕ੍ਤਿਦਾਯਕਮ੍
'ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ' ਨਾਮ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣਾ ਹੈ, ਇਹ ਮੰਗਲਮਈ ਹੈ ਤੇ ਭਗਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ऋਕਾਰਾਦ੍ਦਾਸ੍ਯਮਤੁਲਂ षਕਾਰਾਦ੍ਭਕ੍ਤਿਮੀਪ੍ਸਿਤਾਮ੍
'ਰਿ' ਅੱਖਰ ਤੋਂ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸੇਵਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, 'ਸ਼' ਅੱਖਰ ਤੋਂ ਮਨਚਾਹੀ ਭਗਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਤਤ੍ਸਾਰੂਪ੍ਯਂ ਵਿਸਰ੍ਗਾਚ੍ਚ ਲਭਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਵਿਸਰਗ ਤੋਂ ਉਸ ਵਰਗਾ ਰੂਪ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ऋਕਾਰੋਕ੍ਤੇਰ੍ਨ ਤਿष੍ਠਂਤਿ षਕਾਰਾਤ੍ਪਾਤਕਾਨਿ ਚ
'ਰਿ' ਅੱਖਰ ਕਰਕੇ ਪਾਪ ਨਹੀਂ ਟਿਕਦੇ, 'ਸ਼' ਅੱਖਰ ਕਰਕੇ ਪਾਪ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਰਥਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਧਾਵਂਤਿ ਗੋਲੋਕਾਤ੍ਕृष੍ਣਕਿਂਕਰਾਃ 4.13.
ਗੋਲੋਕ ਤੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸੇਵਕ ਰਥ ਲੈ ਕੇ ਦੌੜ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।
ਨਾਮ੍ਨਃ ਪ੍ਰਭਾਵਸਂਖ੍ਯਾਨਂ ਸਂਤੋ ਵਕ੍ਤੁਂ ਨ ਚ ਕ੍ਸ਼ਮਾਃ
ਸੰਤ ਜਣ ਨਾਮ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ।
ਗੁਣਾਨ੍ਨਾਮਪ੍ਰਭਾਵਂ ਚ ਕਿਂਚਿਜ੍ਜਾਨਾਤਿ ਮਦ੍ਗੁਰੁਃ
ਮੇਰਾ ਗੁਰੂ ਨਾਮ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।
ਵੇਦਾਃ ਸਂਤੋ ਨ ਜਾਨਂਤਿ ਮਹਿਮ੍ਨਃ षੋਡਸ਼ੀਂ ਕਲਾਮ੍
ਵੇਦ ਤੇ ਸੰਤ ਜਣ ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦਾ ਸੋਲ੍ਹਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ।
ਯਥਾਮਤਿ ਯਥਾਜ੍ਞਾਨਂ ਗੁਰੁਵਕ੍ਤ੍ਰਾਦ੍ਯਥਾ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਸਮਝ ਆਈ, ਜਿੰਨਾ ਗਿਆਨ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਗੁਰੂ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਸੁਣਿਆ।
ਦੇਵਕੀਨਂਦਨਃ ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੋ ਯਸ਼ੋਦਾਨਂਦਨੋ ਹਰਿਃ
ਉਹ ਦੇਵਕੀ ਦਾ ਲਾਡਲਾ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਯਸ਼ੋਦਾ ਦਾ ਰਾਜ ਦਿਲ, ਤੇ ਹਰੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾਧਾਰਃ ਸਰ੍ਵਗਤਿਃ ਸਰ੍ਵਕਾਰਣਕਾਰਣਮ੍
ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਟਿਕਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਦੀ ਮੰਜਿਲ, ਤੇ ਸਭ ਕਾਰਨਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਰਾਧਾਪ੍ਰਾਣੋ ਰਾਧਿਕੇਸ਼ੋ ਰਾਧਿਕਾਰਮਣਃ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਉਹ ਰਾਧਾ ਦੀ ਜਾਨ, ਰਾਧਿਕਾ ਦਾ ਸੁਆਮੀ, ਤੇ ਰਾਧਿਕਾ ਦਾ ਪ੍ਰੇਮੀ ਆਪ ਹੀ ਹੈ।
ਰਾਧਿਕਾਚਿਤ੍ਤਚੋਰਸ਼੍ਚ ਰਾਧਾਪ੍ਰਾਣਾਧਿਕਃ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਉਹ ਰਾਧਿਕਾ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤੇ ਰਾਧਾ ਲਈ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧਕੇ ਪਿਆਰਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ।
ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਤਮਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਗੋਵਿਂਦੋ ਗਰੁਡਧ੍ਵਜਃ
ਗਰੁੜਾ ਦੀ ਝੰਡਾ ਵਾਲਾ ਗੋਵਿੰਦ, ਸਭ ਤੋਂ ਪੂਰਨ ਤੇ ਸਰਵੋਚ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ।
ਜਨ੍ਮਮृਤ੍ਯੁਹਰਾਣ੍ਯੇਵ ਰਕ੍ਸ਼ ਨਂਦ ਸ਼ੁਭੇਕ੍ਸ਼ਣ 4.13.
ਨੰਦ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਸੁਭ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਹੋ; ਉਹੀ ਜਨਮ ਤੇ ਮੌਤ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ।
ਜ੍ਯੇष੍ਠਸ੍ਯ ਹਲਿਨੋ ਨਾਮ੍ਨਃ ਸਂਕੇਤਂ ਸ਼ृਣੁ ਮਨ੍ਮੁਖਾਤ੍
ਮੇਰੇ ਮੂੰਹੋਂ ਵੱਡੇ ਹਲਧਰ ਦੇ ਨਾਮ ਦਾ ਅਰਥ ਸੁਣੋ।