ਯੇਯੇ ਸ਼੍ਰੁਤਾਃ ਸ਼੍ਰੁਤੌ ਬ੍ਰਹ੍ਮਞ੍ਚ੍ਛ੍ਰੁਤਿਸਾਰਾ ਮਹਾਜਨਾਃ
ਜੋ ਵੀ ਵਿਦਿਆਵਾਨ ਲੋਕ ਵੇਦਾਂ ਵਿਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਹਨ ਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਹਨ।
ਸ਼ਿष੍ਯਾ ਵੇਦਾ ਮੂਰ੍ਤਿਮਂਤੋ ਗ੍ਰੀष੍ਮ ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਭਾਸ੍ਕਰਾਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਜੀਵੰਤ ਰੂਪ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਗਰਮੀ ਦੇ ਦਿਨ ਵਿਚ ਦਪਹਿਰ ਦਾ ਸੂਰਜ।
ਆਸ਼ਿषਂ ਕਰ੍ਤੁਮਰ੍ਹਂਤਿ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਮਨਸਾ ਸ਼ਿਸ਼ੁਮ੍
ਉਹ ਖੁਸ਼ ਮਨ ਨਾਲ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਅਸੀਸ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਨਂਦਸ੍ਤ੍ਰੀ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤਸ੍ਥੌ ਮੁਨੇਃ ਪੁਰਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ ਨੰਦ ਨੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਯਸ਼ੋਦਾਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਜਹਾਸ ਮੁਨਿਪੁਂਗਵਃ
ਯਸ਼ੋਦਾ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਮੁਸਕਰਾ ਉਠਿਆ।
ਹਿਤਂ ਤਥ੍ਯਂ ਨੀਤਿਯੁਕ੍ਤਂ ਮਹਤ੍ਪੁਣ੍ਯਕਰਂ ਪਰਮ੍
ਜੋ ਫਾਇਦੇਮੰਦ, ਸਚਾ, ਨੀਤੀਯੁਕਤ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਗਰ੍ਗ ਉਵਾਚ ਸੁਧਾਮਯਂ ਤੇ ਵਚਨਂ ਲੌਕਿਕਂ ਚ ਕੁਲੋਚਿਤਮ੍
ਸ਼੍ਰੀ ਗਰਗ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੇਰੇ ਬੋਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੇ ਹਨ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਤੇ ਤੇਰੇ ਵੰਸ਼ ਲਈ ਉਚਿਤ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਗੋਪਪਦ੍ਮਾਨਾਂ ਗਿਰਿਭਾਨੁਸ਼੍ਚ ਭਾਸ੍ਕਰਃ
ਸਾਰੇ ਗੋਪਾਂ ਵਿਚੋਂ, ਗਿਰਿਭਾਨੂ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯਾਃ ਕਨ੍ਯਾ ਯਸ਼ੋਦਾ ਤ੍ਵਂ ਯਸ਼ੋਵਰ੍ਦ੍ਧਨਕਾਰਿਣੀ
ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਤੂੰ ਹੈਂ, ਯਸ਼ੋਦਾ, ਜੋ ਯਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਨਂਦੋ ਯਸ੍ਤ੍ਵਂ ਚ ਯਾ ਭਦ੍ਰੇ ਬਾਲੋ ਯੋ ਯੇਨ ਵਾ ਗਤਃ 4.13.
ਨੰਦ ਜੋ ਹੈ, ਉਹ ਹੈ; ਤੇ ਤੂੰ, ਹੇ ਭਦਰੇ, ਜੋ ਹੈਂ, ਉਹ ਹੈਂ; ਬੱਚਾ ਜਿਸ ਰੂਪ ਵਿਚ ਹੈ, ਉਹ ਹੈ।
ਗਰ੍ਗੋऽਹਂ ਯਦੁਵਂਸ਼ਾਨਾਂ ਚਿਰਕਾਲਂ ਪੁਰੋਹਿਤਃ
ਮੈਂ ਗਰਗ ਹਾਂ, ਯਦੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਘਰ ਦਾ ਪੁਰੋਹਿਤ, ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਤੋਂ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਨ੍ਤਰੇ ਨਂਦਃ ਸ਼੍ਰੁਤਮਾਤ੍ਰਂ ਜਗਾਮ ਹ
ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਨੰਦ ਨੇ ਇਹ ਸੁਣਦੇ ਹੀ ਆ ਗਿਆ।
ਸ਼ਿष੍ਯਾਨ੍ਨਨਾਮ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਾ ਚ ਤੇ ਤਂ ਯੁਯੁਜੁਰਾਸ਼ਿषਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿਰ ਨਮਾਇਆ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤੇ।
ਗृਹੀਤ੍ਵਾऽਭ੍ਯਂਤਰਂ ਰਮ੍ਯਂ ਜਗਾਮ ਵਿਦੁषਾਂ ਵਰਃ ਵਾਕ੍ਯਂ ਗਰ੍ਗਸ੍ਤਦੋਵਾਚ ਨਿਗੂਢਂ ਨਿਰ੍ਜਨੇ ਮੁਨੇ
ਗਰਗ ਜੀ, ਜੋ ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ, ਨੰਦ ਨੂੰ ਸੁੰਦਰ ਅੰਦਰਲੇ ਘਰ ਵਿਚ ਲੈ ਗਿਆ ਤੇ ਇਕੱਲੇ ਵਿਚ ਗੁਪਤ ਗੱਲਾਂ ਕੀਤੀਆਂ।
ਸ਼੍ਰੀਗਰ੍ਗ ਉਵਾਚ ਪ੍ਰਸ੍ਥਾਪਿਤੋऽਹਂ ਵਸੁਨਾ ਯੇਨ ਤਚ੍ਛ੍ਰੂਯਤਾਮਿਤਿ
ਸ਼੍ਰੀ ਗਰਗ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮੈਨੂੰ ਵਸੁ ਨੇ ਇੱਥੇ ਭੇਜਿਆ ਹੈ; ਉਹ ਜੋ ਆਖਿਆ, ਸੁਣੋ।
ਵਸੁਨਾ ਸੂਤਿਕਾਗਾਰੇ ਸ਼ਿਸ਼ੁਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਰ੍ਪਣਂ ਕृਤਃ
ਵਸੁ ਨੇ ਜਨਮ ਘਰ ਵਿਚ ਬੱਚਾ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਕਨ੍ਯਾ ਤੇ ਤੇਨ ਯਾ ਨੀਤਾ ਮਥੁਰਾਂ ਕਂਸਭੀਰੁਣਾ ਗੂਢੇਨ ਪ੍ਰੇषਿਤਸ੍ਤੇਨ ਤਸ੍ਯੋਦ੍ਯੋਗਂ ਕੁਰੁ ਦ੍ਵਿਜ
ਜੋ ਕੁੜੀ ਤੂੰ ਕਂਸ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਮਥੁਰਾ ਲੈ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਉਸ ਨੇ ਚੁਪ ਚਾਪ ਭੇਜੀ ਸੀ; ਇਸ ਲਈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੂੰ ਉਸ ਦੀ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰ।
ਪੂਰ੍ਣਬ੍ਰਹ੍ਮਸ੍ਵਰੂਪੋऽਯਂ ਸ਼ਿਸ਼ੁਸ੍ਤੇ ਮਾਯਯਾ ਮਹੀਮ੍ ਗੋਲੋਕਨਾਥੋ ਭਗਵਾਞ੍ਛ੍ਰੀਕृष੍ਣੋ ਰਾਧਿਕਾਪਤਿਃ
ਤੈਨੂੰ ਜੋ ਬੱਚਾ ਮਿਲਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰਨ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ, ਗੋਲੋਕ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਭਗਵਾਨ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਰਾਧਿਕਾ ਦੇ ਪਤੀ।
ਨਾਰਾਯਣੋ ਯੋ ਵੈਕੁਂਠੇ ਕਮਲਾਕਾਂਤ ਏਵ ਚ
ਉਹ ਨਾਰਾਇਣ ਹੈ ਜੋ ਵੈਕੁੰਠ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਵੀ ਹੈ।
ਕਪਿਲੋऽਨ੍ਯੇ ਤਦਂਸ਼ਾਸ਼੍ਚ ਨਰਨਾਰਾਯਣਾਵृषੀ 4.13.
ਕਪਿਲ ਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਨਰ ਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਵੀ, ਉਸ ਦੇ ਹੀ ਅੰਸ਼ ਹਨ।
ਤਂ ਵਸੁਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਸ਼ਿਸ਼ੁਰੂਪੋ ਬਭੂਵ ਹ
ਵਸੁ ਦਾ ਰੂਪ ਦਿਖਾ ਕੇ, ਉਹ ਬੱਚਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਅਯੋਨਿਸਂਭਵਸ਼੍ਚਾਯਮਾਵਿਰ੍ਭੂਤੋ ਮਹੀਤਲੇ
ਉਹ ਧਰਤੀ ਤੇ ਮਾਂ ਦੀ ਕੋਖ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ।
ਆਵਿਰ੍ਭੂਯ ਵਸੁਂ ਮੂਰ੍ਤਿਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਿਤ੍ਵਾ ਜਗਾਮ ਹ
ਵਸੁ ਦਾ ਰੂਪ ਦਿਖਾ ਕੇ, ਉਹ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਸ਼ੁਕ੍ਲਃ ਪੀਤਸ੍ਤਥਾ ਰਕ੍ਤ ਇਦਾਨੀਂ ਕृष੍ਣਤਾਂ ਗਤਃ
ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਚਿੱਟਾ ਸੀ, ਫਿਰ ਪੀਲਾ, ਫਿਰ ਲਾਲ, ਤੇ ਹੁਣ ਕਾਲਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤ੍ਰੇਤਾਯਾਂ ਰਕ੍ਤਵਰ੍ਣੋऽਯਂ ਪੀਤੋऽਯਂ ਦ੍ਵਾਪਰੇ ਵਿਭੁਃ
ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਵਿਚ ਉਹ ਲਾਲ ਸੀ, ਦਵਾਪਰ ਵਿਚ ਪੀਲਾ, ਹੇ ਮਹਾਨ।
ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਤਮਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਤੇਨ ਕृष੍ਣ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ
ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪੂਰਨ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਆਖਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਿਵਸ੍ਯ ਵਾਚਕਃ षਸ਼੍ਚ ਨਕਾਰੋ ਧਰ੍ਮਵਾਚਕਃ
‘ਸ਼’ ਅੱਖਰ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ‘ਨ’ ਧਰਮ ਨੂੰ।
ਨਰਨਾਰਾਯਣਾਰ੍ਥਸ੍ਯ ਵਿਸਰ੍ਗੋ ਵਾਚਕਃ ਸ੍ਮृਤਃ
ਵਿਸਰਗ (ਹ) ਨਰ ਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਅਰਥ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾਧਾਰਃ ਸਰ੍ਵਬੀਜਸ੍ਤੇਨ ਕृष੍ਣ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ
ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਟਿਕਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸਭ ਕੁਝ ਉਸ ਤੋਂ ਹੀ ਉਪਜਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਹਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਕਾਰੋ ਦਾਤृਵਚਨਸ੍ਤੇਨ ਕृष੍ਣ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ 4.13.
'ਅ' ਅੱਖਰ ਦਾਤਾ ਹੋਣ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।