ਹਰਿਸ੍ਤਨ੍ਮਾਨਸਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਪਪੌ ਜਨ੍ਮਾਂਤਰੇ ਸ੍ਤਨਮ੍
ਹਰੀ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਾਣ ਕੇ, ਦੂਜੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਦੁੱਧ ਪੀ ਲਿਆ।
ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿषਸ੍ਤਨਂ ਕृष੍ਣਂ ਪੂਤਨਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀ ਮੁਨੇ
ਮੁਨੀ ਜੀ, ਪੂਤਨਾ ਰਾਖਸ਼ਣੀ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ ਦੁੱਧ ਦਿੱਤਾ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਕਥਿਤਂ ਵਿਪ੍ਰ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਗੁਣਕੀਰ੍ਤਨਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਸ੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਏਕਦਾ ਗੋਕੁਲੇ ਸਾਧ੍ਵੀ ਯਸ਼ੋਦਾ ਨਂਦਗੇਹਿਨੀ
ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਗੋਕੁਲ ਵਿੱਚ, ਨੇਕ ਯਸ਼ੋਦਾ ਜੋ ਨੰਦ ਦੀ ਘਰਵਾਲੀ ਸੀ—
ਵਾਤ੍ਯਾਰੂਪਂ ਤृਣਾਵਰ੍ਤਮਾਗਚ੍ਛਂਤਂ ਚ ਗੋਕੁਲਮ੍
—ਉਸ ਨੇ ਤ੍ਰਿਣਾਵਰਤ ਨੂੰ ਹਵਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਗੋਕੁਲ ਵੱਲ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖਿਆ।
ਭਾਰਾਕ੍ਰਾਂਤਾ ਯਸ਼ੋਦਾ ਚ ਤਤ੍ਯਾਜ ਬਾਲਕਂ ਤਦਾ
ਭਾਰ ਨਾਲ ਥੱਕ ਕੇ, ਯਸ਼ੋਦਾ ਨੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਪਾਸੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਤ ਵਾਤ੍ਯਾਰੂਪਧਰੋऽਸੁਰਃ
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਦੈਤ ਨੇ ਹਵਾ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ।
ਬਭਂਜ ਵृਕ੍ਸ਼ਸ਼ਾਖਾਸ਼੍ਚ ਹ੍ਯਂਧੀਭੂਤਂ ਚ ਗੋਕੁਲਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ ਤੋੜ ਦਿੱਤੀਆਂ ਤੇ ਗੋਕੁਲ ਨੂੰ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਡੁਬੋ ਦਿੱਤਾ।
ਅਸੁਰੋऽਪਿ ਹਰਿਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਜ੍ਜਗਾਮ ਹਰਿਮਂਦਿਰਮ੍
ਪਰ ਦੈਤ, ਹਰੀ ਦੇ ਸਪਰਸ਼ ਨਾਲ, ਹਰੀ ਦੇ ਮੰਦਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪਾਂਡ੍ਯਦੇਸ਼ੋਦ੍ਭਵੋ ਰਾਜਾ ਸ਼ਾਪਾਦ੍ਦੁਰ੍ਵਾਸਸੋऽਸੁਰਃ
ਪਾਂਡਿਆ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ ਰਾਜਾ, ਦੁਰਵਾਸਾ ਦੀ ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਦੈਤ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ।
ਵਾਤ੍ਯਾਰੂਪੇ ਗਤੇ ਗੋਪਾ ਗੋਪ੍ਯਸ਼੍ਚ ਭਯਵਿਹ੍ਵਲਾਃ
ਜਦ ਹਵਾ ਰੂਪ ਦੈਤ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਗੋਪ ਤੇ ਗੋਪੀਆਂ ਡਰ ਨਾਲ ਘਬਰਾਏ ਹੋਏ ਸਨ।
ਸਰ੍ਵੇ ਨਿਜਘ੍ਨੁਃ ਸ੍ਵਂ ਵਕ੍ਸ਼ਸ੍ਥਲਂ ਸ਼ੋਕਾਕੁਲਾ ਭਯਾਤ੍
ਸਾਰੇ, ਦੁਖ ਤੇ ਡਰ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਛਾਤੀ ਨੂੰ ਪੀਟਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਅਨ੍ਵੇषਣਂ ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਵਂਤੋ ਦਦृਸ਼ੁਰ੍ਬਾਲਕਂ ਵ੍ਰਜੇ 4.11.
ਖੋਜ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵ੍ਰਜ ਵਿਚ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਵੇਖ ਲਿਆ।
ਬਾਹ੍ਯੈਕਦੇਸ਼ੇ ਸਰਸਸ੍ਤੀਰੇ ਨੀਰਸਮਨ੍ਵਿਤੇ
ਬਾਹਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚ, ਝੀਲ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਸੁੱਕਾ ਸੀ।
ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਬਾਲਕਂ ਨਂਦਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਕ੍ਸ਼ਸਿ ਸਤ੍ਵਰਮ੍
ਨੰਦਾ ਨੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੀ ਛाती ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਲਿਆ।
ਯਸ਼ੋਦਾ ਰੋਹਿਣੀ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਬਾਲਂ ਰੁਰੋਦ ਚ
ਯਸ਼ੋਦਾ ਤੇ ਰੋਹਣੀ ਨੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਵੇਖ ਕੇ ਰੋ ਪਏ।
ਮਂਗਲਂ ਕਾਰਯਾਮਾਸ ਸ੍ਨਾਪਯਾਮਾਸ ਬਾਲਕਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸ਼ੁਭ ਰਸਮਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਤੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਨ੍ਹਾ ਲਾਇਆ।
ਸੁਵਿਚਾਰ੍ਯ ਵਦ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਨਿਤਿਹਾਸਂ ਪੁਰਾਤਨਮ੍
ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਪੁਰਾਣੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸੋ।
ਸ੍ਤ੍ਰੀਸਹਸ੍ਰਂ ਸਮਾਦਾਯ ਕਾਮਬਾਣਪ੍ਰਪੀਡਿਤਃ
ਹਜ਼ਾਰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਇੱਛਾ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋਇਆ।
ਮਨੋਹਰੇ ਨਿਰ੍ਜਨੇ ਚ ਪਰ੍ਵਤੇ ਗਂਧਮਾਦਨੇ
ਮਨਮੋਹਣੇ ਤੇ ਸੁੰਨੇ ਥਾਂ ਵਿਚ, ਗੰਧਮਾਦਨ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ।
ਨਾਨਾਪ੍ਰਕਾਰਸ਼ृਗਾਰਂ ਵਿਪਰੀਤਾਦਿਕਂ ਨृਪਃ
ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮ-ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਕੀਤੀਆਂ, ਕੁਝ ਰਿਵਾਜ ਤੋਂ ਉਲਟ ਵੀ।
ਕृਤ੍ਵਾ ਮੂਰ੍ਤਿਸਹਸ੍ਰਂ ਚ ਯੋਗੀਂਦ੍ਰੋ ਨृਪਤੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਯੋਗੀਆਂ ਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਹਜ਼ਾਰ ਰੂਪ ਬਣਾਏ।
ਨਾਰ੍ਯੋ ਵਿਵਸਨਾਃ ਸਰ੍ਵਾ ਨਗ੍ਨਾਸ਼੍ਚ ਨृਪਯੋषਿਤਃ 4.11.
ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੰਗੀਆਂ ਸਨ, ਰਾਜੇ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਵੀ ਨੰਗੀਆਂ ਹੀ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਤਤ੍ਰ ਸਮਾਯਾਤੋ ਮਹਾਮੁਨਿਃ
ਇਸ ਵਿਚਕਾਰ, ਉਥੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਆ ਗਿਆ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮੁਨਿਂ ਮਹਾਮਤ੍ਤੋ ਨੋਤ੍ਤਸ੍ਥੌ ਨ ਨਨਾਮ ਹ
ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਵੱਡੀ ਮਸਤ ਹੋਈ, ਨਾ ਉਠਿਆ ਤੇ ਨਾ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚੁਕੋਪ ਨृਪਤਿਂ ਸ਼ਸ਼ਾਪ ਸ੍ਫੁਰਿਤਾਧਰਃ
ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਰਾਜੇ ਉੱਤੇ ਗੁੱਸਾ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਕੰਬਦੇ ਹੋਏ ਹੋਠਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਭਾਰਤੇ ਲਕ੍ਸ਼ਵਰ੍षਂ ਚ ਸ੍ਥਾਤਵ੍ਯਂ ਤੇ ਨਰਾਧਮ
ਭਾਰਤ ਵਿਚ, ਤੈਨੂੰ ਲੱਖ ਸਾਲ ਰਹਿਣਾ ਪਵੇਗਾ, ਓਹ ਨਿਕੰਮਾ ਮਨੁੱਖ।
ਸ੍ਥਾਨੇਸ੍ਥਾਨੇ ਹੇ ਮਹਿष੍ਯੋ ਜਨਿਂ ਲਭਤ ਭਾਰਤੇ
ਹਰ ਥਾਂ ਤੇ, ਓਹ ਰਾਣੀਆਂ, ਤੁਸੀਂ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲਵੋਗੀਆਂ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਮੁਨੀਂਦ੍ਰਸ੍ਤੁ ਜਗਾਮ ਸ਼ਂਕਰਾਲਯਮ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਘਰ ਚਲੇ ਗਏ।
ਗਤੇ ਮੁਨੀਂਦ੍ਰੇ ਰਾਜੇਂਦ੍ਰੋ ਰੁਰੋਦ ਚ ਸਰਿਤ੍ਤਟੇ
ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦੇ ਚਲੇ ਜਾਣ ਉਪਰੰਤ, ਰਾਜਾ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਰੋ ਪਿਆ।