ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਵ੍ਰਤ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਸੌ ਮੁੱਠੀਆਂ ਭਰ ਕੇ ਤਾਜ਼ੇ ਫੁੱਲ ਚੜ੍ਹਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਹੋਮ ਵਿੱਚ ਭੋਜਨ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਫਲ ਆਦਿ ਚੜ੍ਹਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਦਿਨ ਤੇ ਰਾਤ ਦੋਵੇਂ ਵੇਲੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸੌ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਦੀਵੇਂ ਦੀ ਭੇਟ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵ੍ਰਤ ਵਿਚ ਸਿਮਰਨ, ਸਤਿਕਾਰ, ਖੇਡ, ਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਗੁਪਤ ਵਚਨ ਵੀ ਕਰਨ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹਨ। ਵ੍ਰਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵ੍ਰਤ ਦੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਲਈ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਦੇ ਕਾਮ ਸੰਬੰਧੀ ਵਿਚਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ। ਤਿੰਨ ਸੌ ਸਠ ਕੱਪੜੇ ਅਤੇ ਕਪੜਾ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਸੌ ਸਠ ਹਜ਼ਾਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਉਣਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਸੌ ਸਠ ਹਜ਼ਾਰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਵੀ ਦਾਨ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਾਨ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਵ੍ਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ, ਵ੍ਰਤੀ ਨੂੰ ਹਰੀ ਵਰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮ ਲਵੇਗਾ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਵੇਗਾ। ਹਰ ਜਨਮ ਵਿੱਚ, ਇਹੀ ਵ੍ਰਤ ਸਾਰੇ ਮਨ-ਚਾਹੇ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਬੀਜ ਹੈ। ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਦਾਤਾ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨਾਰਾਏਣ ਜੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਫਿਰ, ਉਸ ਭਗਵਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਕੋਲੋਂ ਉਸ ਵ੍ਰਤ ਦੀ ਕਥਾ ਫਿਰ ਪੁੱਛੀ। ਪਾਰਵਤੀ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਹੋਰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ—ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸਨੇ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ?" ਹੁਣ, ਇਸ ਵ੍ਰਤ ਦੀ ਕਥਾ ਦੱਸੀ ਗਈ: ਮਨੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸ਼ਤਰੂਪਾ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਕਰਕੇ ਬਹੁਤ ਉਦਾਸ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪਾਲਕ, ਰਚਨਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਤੇ ਮੂਲ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕਿ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦਾ ਮਾਰਗ ਕੀ ਹੈ।" ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ ਕਿ ਜਨਮ, ਰਾਜ ਤੇ ਧਨ—all ਕੁਝ ਪੁੱਤਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵਿਅਰਥ ਹਨ। ਤਪ ਤੇ ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਅਗਲੇ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੱਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਧੀ ਨੂੰ ਜਦ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੌ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। "ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦਾ ਉਪਾਇ ਦੱਸੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਤਪ ਦੀ ਪੀੜਾ ਨਾਲ ਦੁਖੀ ਹਾਂ।" ਪੁੱਤਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਗਿਆਨੀ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣਾ ਚਿਹਰਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦਾ, ਉਹ ਅਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। "ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਜ਼ਹਿਰ ਖਾ ਲਵਾਂਗੀ ਜਾਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪਰਵੈਸ਼ ਕਰ ਜਾਵਾਂਗੀ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਸਾਹਮਣੇ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਤਦ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਸਭ ਸੁਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਦਾ ਬੀਜ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ੁਭ ਵ੍ਰਤ ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਤੇਰਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵ੍ਰਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਨਿਭਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਵਿਘਨਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕਾਣ੍ਵ ਸ਼ਾਖਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਸਾਰੇ ਇੱਛਿਤ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।" ਸ਼ਤਰੂਪਾ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਇਹ ਉੱਤਮ ਵ੍ਰਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਵ੍ਰਤ ਦੇ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਦੇਵਹੁਤੀ ਨੂੰ ਆਤਮਿਕ ਤਾਕਤਾਂ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਮਿਲਿਆ। ਅਰੁੰਧਤੀ ਨੇ ਵੀ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਕਰਕੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਅਦਿਤੀ ਨੇ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਕਰਕੇ ਵਾਮਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਤਾਨਪਾਦ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਕਰਕੇ ਧ੍ਰੁਵ ਵਰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਪਾਇਆ। ਸੂਰਜ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਕਰਕੇ ਮਨੂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਅੰਗਿਰਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਵੀ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਕਰਕੇ ਪੁੱਤਰ ਪਾਇਆ। ਭ੍ਰਿਗੁ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਕਰਕੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਪਾਇਆ। ਹੇ ਦੇਵੀ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਸਾਰੇ ਵ੍ਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ। ਰਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਵੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵ੍ਰਤ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਗੋਪੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪ ਵੀ ਲਾਭ ਉਠਾਇਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਚਨਾਂ ਉਪਰੰਤ, ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਏ, ਹੇ ਨਾਰਦ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਹ्मਵੈਵਰਤ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਤੀਜੇ ਭਾਗ, ਗਣਪਤੀ ਖੰਡ ਵਿੱਚ, ਨਾਰਦ ਅਤੇ ਨਾਰਾਏਣ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ, 'ਪੁਣ੍ਯ ਵ੍ਰਤ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ' ਨਾਮਕ ਪੰਜਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।