ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਦੁਰਾਚਾਰੀ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਹੋਈ ਇੱਕ ਔਰਤ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਸਦਾ ਵੈਰ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਪਤੀ ਪਤਿਤ ਹੋਵੇ, ਬੀਮਾਰ ਹੋਵੇ, ਮੰਦਕਰਮ ਹੋਵੇ, ਗਰੀਬ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਫਿਰ ਉਹ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬਿਨਾਂ ਗੁਣਾਂ ਦੇ, ਜਿਹੜੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਵੈਰ ਕਰਦੀ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਔਰਤ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਕੀੜਿਆਂ ਅਤੇ ਕੁੱਤਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਜੀਵਾਤਮਾਵਾਂ ਵਲੋਂ ਖਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਔਰਤ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਜਨਮਾਂ ਤੱਕ ਗਿਦੜ ਬਣ ਕੇ ਭਟਕਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਸੋ ਜਨਮਾਂ ਲਈ ਸੂਰ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਜੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਕਰਮ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਕੁਝ ਕੁਆਰੀਆਂ ਨੇ ਪੁਕਾਰ ਕਰਕੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਸਾਨੂੰ ਇੱਕ ਪਿਆਰੇ ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ ਦੀ ਦਾਤ ਦਿਓ, ਜੋ ਸਾਡੇ ਮਨ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਸਕੇ।" ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਦੱਖ ਨੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਹਾਜ਼ਰੀ ਲਾਈ। ਦੱਖ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਦਇਆਲੂ ਭਗਵਾਨ ਕੋਲ ਆਖਿਆ, "ਮੇਰੀਆਂ ਧੀਆਂ ਲਈ ਪਤੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਜੀਵਨ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਕੇ। ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਜਵਾਈ ਵਜੋਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇਂਦਾ, ਤਾਂ..." ਦੱਖ ਦੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਦਇਆਲੂ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਮੈਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਸਰਾ ਲਿਆ ਹੈ, ਛੱਡਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹਾਂ।" ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ ਦੱਖ ਸ਼ਾਪ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਓਸ ਸਮੇਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਜੀ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਉੱਥੇ ਆ ਗਏ। ਉਹ ਸਦਾ-ਥਿਰ ਬ੍ਰਹਮ, ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਮੰਗਲਮਈ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇ ਕੇ ਚਮਕ ਉਠੇ। ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਦੱਖ, ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ; ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਦੇ ਦੇ। ਤੂੰ ਤਪਸਵੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਸ਼ਾਂਤ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੈਂ। ਪਰ ਦੱਖ ਕ੍ਰੋਧੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਔਖਾ ਹੈ, ਤਪ-ਤਪ ਕੇ ਚਮਕ ਰਹੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ।" ਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਹੱਸ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਸਰੇ ਆਏ ਹੋਏ ਜੀਵ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਛੱਡਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਜੋ ਕੋਈ ਡਰ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਆਸਰੇ ਆਏ ਹੋਏ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ... ਮੈਂ, ਹੇ ਜਗਤ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਨਹੀਂ ਛੱਡ ਸਕਦਾ। ਜੋ ਸਦਾ ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਧਰਮ ਆਪ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਦੀ ਮਾਂ ਹੋ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ ਹੋ ਅਤੇ ਰੂਪਾਂਤਰ ਵਿੱਚ ਸੰਘਾਰਕ ਵੀ ਹੋ।" ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਰਵ-ਹਰਦੇਆਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ, ਚੜ੍ਹਦੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਹੁਣ ਰੋਗ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਜੂੜੇ ਵਿੱਚ ਸਜਾ ਦਿੱਤਾ। ਦੱਖ ਨੇ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਕਸ਼ਟ ਵਿੱਚ ਦੇਖ ਕੇ, ਮਾਧਵ ਦੀ ਸਤਕਾਰੀ ਕੀਤੀ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਜੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਵੱਲ ਪਰਤ ਗਏ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਆਪਣੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਦਿਨ-ਰਾਤ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਮਨਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਪੂਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਕਥਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਸੌਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ ਪਤਨੀ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਾਲਖਿਲਯ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਅੰਗਿਰਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ। ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ਕਤੀ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਪਰਾ੍ਹਸ਼ਰ ਹੋਏ। ਵਿਆਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਤੋਂ ਜਨਮੇ, ਉਹ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਹੋਏ, ਜੋ ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਹਨ।" ਫਿਰ ਸ਼ੌਨਕ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਧਨੇਸ਼ ਦੇ ਜਨਮ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਉਕਤੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।" ਇਸ ਉੱਤੇ ਸੌਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹੁਣ ਧਨੇਸ਼, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਹਨ, ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।" ਫਿਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ, ਵਿਸ਼ਰਾਵਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਹੋਇਆ। ਉਤਥਯ ਨੇ ਧਨੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਦੱਖਣਾ ਵਜੋਂ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਧਨੇਸ਼, ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ।