ਇਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਧਰਮਰਾਜ ਨੇ ਨਰਕ ਦੇ ਭਯਾਨਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਊ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਖੱਡ ਹੈ, ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਥੇ ਸ਼ੋਰ ਮਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਖੱਡ, ਜੋ ਇੱਕ ਕਰੋਸ਼ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਦੀ ਹੈ, ਕਫ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚਲਾਕ ਤੇ ਉਤਾਵਲੇ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਖੱਡ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਅਧ ਕਰੋਸ਼ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਦੀ ਹੈ, ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਉਥੇ ਜ਼ਹਿਰ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਰਕ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੱਡਾਂ ਵਿੱਚ, ਕਈ ਜੀਵ ਧਰਮਰਾਜ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਥੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ੋਰ-ਗੁਲ ਹੋ ਰਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਖੱਡ, ਅਧ ਕਰੋਸ਼ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੀ, ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਗੰਦ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਕੀੜਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਚਾਰ ਕਰੋਸ਼ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੀ ਖੱਡ ਹੱਡੀ ਅਤੇ ਚਰਬੀ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਖਦਾਇਕ ਹੈ। ਚਾਰ ਕਰੋਸ਼ ਦੀ ਹੋਰ ਖੱਡ ਵੀਰਜ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਉਥੇ ਵੀਰਜ-ਕੀੜੇ ਇਸ ਨੂੰ ਖਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਡਿੱਗੀ ਹੋਈ ਝੀਲ, ਜੋ ਗੰਦੇ ਖੂਨ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਥੇ ਵੱਸਦੀ ਹੈ। ਅਧ ਝੀਲ, ਜੋ ਮਰਦਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਥੇ ਪਾਪੀ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਗੰਦ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਖੱਡ, ਉਥੇ ਪਾਪੀ ਜੀਵਾਂ ਵੱਸਦੇ ਹਨ ਜੋ ਇਸ ਗੰਦ ਨੂੰ ਖਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਕਨ ਦੇ ਮੈਲ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਖੱਡ, ਉਥੇ ਵੀ ਪਾਪੀ ਜੀਵਾਂ ਵੱਸਦੇ ਹਨ ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਖਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਹੱਡੀ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਖੱਡ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਬਦਬੂ ਹੈ, ਵੀ ਉਥੇ ਹੈ। ਇੱਕ ਖੱਡ ਨਰਮ ਮਾਸ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਥੇ ਧਰਮਰਾਜ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਜੀਵ ਹਨ। ਕੁੜੀਆਂ ਵੇਚਣ ਵਾਲੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਕੀੜਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਖਾਏ ਜਾਂਦੇ ਜੀਵ, ਇਹ ਸਭ ਇੱਕ ਹੋਰ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਦੇ ਆਕਾਰ ਵਾਲੀ ਖੱਡ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਂਦੇ ਨਖਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ, ਉਥੇ ਹੈ। ਇੱਕ ਤਪਦੇ ਹੋਏ ਤਾਂਬੇ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਦੀ ਖੱਡ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਾਂਬਾ ਉਪਰ ਉਠਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਵੀ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਹਰ ਖੱਡ ਵਿੱਚ, ਪਾਪੀ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਤੂਤਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਰੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਖੱਡ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਪਦਾ ਹੋਇਆ ਲੋਹਾ ਅਤੇ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਚਿੰਗਾਰੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਉਥੇ ਹੈ। ਹਰ ਪਾਪੀ ਜੀਵ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਖੱਡਾਂ ਵਿੱਚ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਪਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਪਾਪੀ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਵੱਡੇ ਪਾਪੀ ਜੀਵਾਂ, ਜੋ ਫੌਜ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਵੱਡੀ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਉਥੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਧਰਮ ਦੇ ਖੱਡ, ਤਪਦੇ ਹੋਏ ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਖੱਡ ਅਤੇ ਅਧ ਝੀਲ, ਇਹ ਸਭ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਸਾਲਮਲੀ ਰੁੱਖ ਦੇ ਹੇਠਾਂ, ਇੱਕ ਖੱਡ ਤੇਜ਼ ਕੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇੱਕ ਹੋਰ, ਧਨੁਸ਼ ਦੇ ਆਕਾਰ ਵਾਲੀ ਖੱਡ, ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਕੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਹਰ ਪਾਪੀ ਜੀਵ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਛੇਦਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪੀ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜੀਵ 'ਪਾਣੀ ਦੋ!' ਚੀਲਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਲੇ ਸੁੱਕੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਤੇ ਉਹ ਉਬਲਦੇ ਤੇਲ ਵਿੱਚ ਜੀਵਾਂ ਵਾਂਗ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਖੱਡ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਕਸ਼ਕ ਆਦਿ ਅਜਗਰਾਂ ਦਾ ਜ਼ਹਿਰ ਵਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਚੀਲਦੇ ਜੀਵ ਹਨ। ਉਬਲਦੇ ਤੇਲ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੋਰ ਖੱਡ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੀੜੇ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਵੀ ਉਥੇ ਹੈ। ਪਾਪੀ ਜੀਵ ਦਰਦ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਧਰਮਰਾਜ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹਤਿਆਰਾਂ ਵਾਲੀ ਖੱਡ ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਡਰਾਉਣੀ ਅਤੇ ਰੋਣ-ਚੀਲਣ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ। ਇੱਕ ਹੋਰ, ਵੱਡੇ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੀ ਹਤਿਆਰਾਂ ਦੀਆਂ ਖੱਟਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਧਰਮਰਾਜ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ, ਸੁੱਕੇ ਹੋਏ ਗਲੇ, ਹੋਠ ਅਤੇ ਜੀਭ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਉਥੇ ਹਨ। ਤੇਜ਼ ਤੇ ਵਿਘੜੇ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੇ, ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਰੋਣ-ਚੀਲਣ ਕਰਦੇ, ਧਰਮਰਾਜ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਜੀਵ ਵੀ ਉਥੇ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਹੀ ਗੰਦੀ ਬਦਬੂ ਵਾਲੀ, ਅਧ ਕਰੋਸ਼ ਆਕਾਰ ਦੀ ਖੱਡ, ਪੀਪ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਦੋ ਵਯੂਹਾਂ ਦੀ ਮਾਪ ਵਾਲੀ ਖੱਡ, ਜਮਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਉਥੇ ਸ਼ੋਰ ਮਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਹਨ ਅਤੇ ਧਰਮਰਾਜ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਤਿੰਨ ਖੱਡਾਂ, ਜੋ ਮੱਖੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕੀੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਵੀ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਹੱਥ, ਪੈਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ, ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਲਹੂ-ਲੂੰਹੇ ਹੋਏ ਜੀਵ, ਉਥੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਬਿਜਲੀ ਵਾਲੇ ਬਿੱਚੂਆਂ ਦੀ ਖੱਡ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਖੱਡਾਂ, ਜੋ ਤੀਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਵੀ ਉਥੇ ਹਨ। ਗੋਲ ਖੱਡ, ਉਬਲਦੇ ਹੋਏ ਮਿੱਟੀ-ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਅਧ ਝੀਲ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਲ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਮਗਰਮੱਛਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਰਕ ਦੇ ਇਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੱਡਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਭਿਆਨਕ ਸਜ਼ਾਵਾਂ, ਪਾਪੀ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਚੀਕ-ਚੀਲ, ਰੋਣ-ਧੋਣ ਅਤੇ ਧਰਮਰਾਜ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਿਲ ਰਹੀ ਮਾਰ, ਇਹ ਸਭ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਨੈਤਿਕ ਨਿਯਮਾਂ ਅਤੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵਾਪਰ ਰਹੀ ਹੈ।