ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ, ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਦੇਵੀਆਂ ਦੇ ਗੁਪਤ ਜਨਮਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਕਿਨ੍ਹੇ-ਕਿਨ੍ਹੇ ਅੰਸ਼ ਹਨ, ਕਿਹੜੇ-ਕਿਹੜੇ ਰੂਪ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਪ-ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦੁਰਗਾ, ਸਰਸਵਤੀ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਅਤੇ ਸਾਵਿਤਰੀ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਵਰਣਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ, ਨਰਕਾਂ ਦੀ ਵਰਣਨਾ, ਅਤੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਚਾਹੇ ਸੁਭ ਜਾਂ ਅਸੁਭ, ਜੋ ਥਾਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਬਾਰੇ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਿਹੜੇ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਕਿਹੜੀ ਬਿਮਾਰੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਦੀ ਵੀ ਵਿਆਖਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਤੁਲਸੀ, ਕਾਲੀ, ਗੰਗਾ, ਪ੍ਰਥਵੀ ਅਤੇ ਵਸੁੰਧਰਾ — ਇਹ ਸਭ ਦੇਵੀਆਂ ਮਨ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ ਹਨ। ਸ਼ਾਲਿਗ੍ਰਾਮ ਸ਼ਿਲਾ ਅਤੇ ਦਾਨ ਦੀ ਮਹਾਤਮਤਾ ਵੀ ਸਮਝਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ, ਭਗਵਾਨ ਗਣੇਸ਼ ਦੇ ਕਰਮ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਕਥਾ بیان ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਜੋਬਾ, ਅਣਸੁਣੀ ਅਤੇ ਅਦਭੁਤ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵੀ ਇੱਥੇ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਕਥਾ ਵਿੱਚ, ਜਨਮ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਘੁੰਮਣ, ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਭੂਮੀ 'ਤੇ, ਕਿਹੜਾ ਜੀਵ ਕਿਸ ਘਰ ਵਿਚ ਜਨਮਿਆ, ਕਿਹੜੇ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸੁਭ ਸਥਾਨ 'ਤੇ, ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਕਿਥੇ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਗਿਆ, ਇਹ ਵੀ ਵਰਣਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਦਾ ਭਾਰ ਹਲਕਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਸ ਨੇ ਅਵਤਾਰ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਗਾਂ ਲਈ ਕੀ ਕੀਤਾ, ਇਹ ਵੀ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਥਾ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਝ ਚੰਗਾ ਜਾਂ ਮਾੜਾ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਵੀ ਅਨੁਭਵ ਅਨੁਸਾਰ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਗੁਰੂ ਆਪਣੇ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆ ਨੂੰ, ਪੁੱਛੇ ਜਾਂ ਨਾ ਪੁੱਛੇ, ਵਿਆਖਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਡਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸੂਤ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: "ਮੈਂ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਆਇਆ ਹਾਂ ਅਤੇ ਨਾਰਾਯਣ ਦੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵੱਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।" ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ, ਦੇਵਤਾ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜਾਂ ਗੁਰੂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਭੁੱਲ-ਭੁੱਲੇ ਵਿੱਚ ਨਮਸਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਅਸਮਝ ਹੈ। ਹਰੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸਦਾ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਇਹ ਸ਼ੌਨਕ ਜੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। "ਹੇ ਭਾਗਵਤ, ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਪੁੱਛਿਆ, ਉਹ ਸਭ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਿਆ ਅਤੇ ਚਾਹਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।" ਇਹ ਕਥਾ, ਪੁਰਾਣ, ਉਪਪੁਰਾਣ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ੰਕਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਖ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਸੰਕਲਪ ਸਭ ਦਾ ਬੀਜ ਹੈ, ਅਤੇ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਨੁ ਭਗਤ, ਯੋਗੀ ਅਤੇ ਸਤਕਰਮੀਆਂ, ਹੇ ਸ਼ੌਨਕ, ਇਹ ਸਭ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹਨ। ਚੰਗੇ, ਚੰਗਿਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨਾਲ ਚੰਗੇ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਯੋਗੀ, ਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨਾਲ ਯੋਗੀ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ, ਦੇਵਤੇ, ਦੇਵੀਆਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਅਤੇ ਸ਼ਾਲਿਗ੍ਰਾਮ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਲੱਛਣ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅੰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਚੰਗੇ ਅਤੇ ਮਾੜੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੁਭ ਅਤੇ ਅਸੁਭ ਗਤੀਆਂ ਵੀ ਦੱਸੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਫਿਰ, ਗਣੇਸ਼ ਸੰਕਲਪ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗਣੇਸ਼ ਅਤੇ ਭ੍ਰਿਗੁ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਜਨਮ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਵੀ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਦਾ ਭਾਰ ਹਟਾਉਣ, ਲੀਲਾ, ਅਚੰਭਾ ਅਤੇ ਸੁਭ ਘਟਨਾ ਵੀ ਦੱਸੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। "ਹੇ ਰਿਸ਼ਿ, ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਪੁਰਾਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੁਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।" ਇਹ ਸਭ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੈ, ਸਭ ਨੂੰ ਸੁਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਹਰ ਆਸ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਾਣਾਂ ਵਿਚ ਇਹ ਸਰਵੋਤਮ ਹੈ, ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਪੁਰਾਣ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਇਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਵੈਵਰਤ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਗੋਲੋਕ ਵਿਚ, ਜੋ ਹਰ ਰੋਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਪਰਮ ਆਤਮਾ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਕਥਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।