ਭਾਦਰਪਦ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਹਿਰਣ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹੈ, ਉਥੇ ਮਾਸ ਗੋ-ਮਾਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਸੈਕਸ ਵਿੱਚ ਲਗਣ ਜਾਂ ਮੂੰਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੋ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਜੋ ਖਾਣ-ਯੋਗ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਦੱਸੋ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਕੀ ਬ੍ਰਹਮ ਸਰੂਪ ਵਾਲਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਿਰਾਕਾਰ? ਕੀ ਉਹ ਦਿੱਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਅਦਿੱਖ ਹੈ, ਕੀ ਉਹ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ? ਕੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਬ੍ਰਹਮ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ ਜਾਂ ਉਸੇ ਹੀ ਸਰੂਪ ਹੈ? ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੌਣ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਚੋਣ ਕਿਹੜਾ ਹੈ?” ਨਾਰਦ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ ਪੰਜ-ਮੁੱਖੀ ਮਹਾਦੇਵ ਜੀ ਮੁਸਕੁਰਾਏ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, “ਹੇ ਨਾਰਦ! ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਰਲੇ ਵਿਦਿਆ ਹੈ ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਮ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਮੈਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ, ਸ਼ੇਸ਼, ਧਰਮ ਅਤੇ ਮਹਾ-ਵਿਰਾਟ—ਜੋ ਕੁਝ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੈ, ਦਿੱਖਾਈ ਜਾਂ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਸਭ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਹੀ ਰਚਨਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਵੈਕੁੰਠ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਨੇ ਇਹ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਬ੍ਰਹਮ ਸਾਰ ਹੈ, ਅਗਿਆਨ ਦੇ ਅੰਧੇ ਲਈ ਅੱਖ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਸੱਚਾ ਸਰੂਪ, ਪਰਮ, ਅਨਾਦੀ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ। ਪੰਜ ਪ੍ਰਾਣ ਵਿਸ਼ਨੁ ਹੀ ਹਨ; ਮਨ ਬ੍ਰਹਮਾ ਹੈ, ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ। ਅਸੀਂ ਸਭ ਉਸ ਆਤਮਾ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹਾਂ; ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਵੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ। ਜੀਵ ਆਤਮਾ ਉਸ ਦੀ ਪਰਛਾਂਵ ਹੈ, ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲਾਂ ਦਾ ਭੋਗੀ। ਜਿਵੇਂ ਟੁੱਟੇ ਘੜੇ ਵਿੱਚੋਂ ਪਰਛਾਂਵ ਮਿਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਚੰਦ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਲਾਂ ਵੀ ਮਿਟ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਕੇਵਲ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਹੀ ਬਚਦਾ ਹੈ, ਪਿਆਰੇ। ਉਹ ਚਾਨਣ ਦੇ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਚਮਕਦਾਰ ਗੋਲ ਆਕਾਰ ਵਾਲਾ। ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਾਂਗ ਵਿਆਪਕ, ਸਰਵ-ਵਿਆਪੀ ਅਤੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਹੈ। ਉਥੇ ਯੋਗੀ ਪਰਮ, ਅਨਾਦੀ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਨਿਰਿਚਛ, ਨਿਰਾਕਾਰ—ਪਰਮ ਆਤਮਾ, ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ। ਉਹ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ, ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਦਾ ਕਾਰਣ ਹੈ; ਉਥੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਵੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਬੀਜਾਂ ਦੀ ਮੂਲ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸੜਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਵਿੱਚ ਚਮਕ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਜਿਵੇਂ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਧੁਨੀ, ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਸੁਗੰਧ, ਤਿਵੇਂ ਜਦ ਬ੍ਰਹਮ ਰਚਨਾ ਵੱਲ ਝੁਕਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਪੁਰੁਸ਼ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਰਮ, ਛਾਂਵਾਂ ਵਾਲਾ ਸਰੂਪ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕੁੰਮੀ ਮਿੱਟੀ ਤੋਂ ਘੜਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੋਣੇ ਤੋਂ ਕੰਡਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸੋਣਾਰ, ਘੜਾ ਕੁੰਮੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਮਿੱਟੀ ਸਦਾ ਕਾਇਮ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਅਨਾਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਵੀ ਅਨਾਦੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਿੱਟੀ ਜਾਂ ਸੋਨਾ ਲੈਣ ਲਈ ਕੁੰਮੀ ਜਾਂ ਸੋਣਾਰ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਨਾਰਦ, ਬ੍ਰਹਮ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮ ਆਪ ਹੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਪੁਰੁਸ਼ ਹੈ। ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਰਣਾਂ ਦਾ ਕਾਰਣ। ਬ੍ਰਹਮ ਅਤੇ ਸਭ ਦਾ ਆਤਮਾ ਅਸਪਰਸ਼ ਹੈ, ਸਾਕਸ਼ੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਜੂਦ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਬੀਜਾਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ। ਯੋਗੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਚਾਨਣ ਦੇ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।