ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਸਾਧੂਆਂ ਅਤੇ ਗ੍ਰਿਹਸਥਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰਕ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਦੀ ਮਹੱਤਾ ਸਮਝਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਸਰੀਰ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਗੋਲੇ ਨਾਲ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧੋਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਗਲ ਆਉਂਦੀ, ਉੱਥੇ ਇਕ ਵਾਰੀ ਮਿੱਟੀ ਲਗਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨੂੰ ਚਾਰ ਵਾਰੀ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਮਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪੇਸ਼ਾਬ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਦੋਹਰੀ ਮਾਤਰਾ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸੰਭੋਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ। ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਅਤੇ ਪਿੱਛਲੇ ਭਾਗ ਨੂੰ ਦਸ ਵਾਰੀ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਮਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਿਯਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਗ੍ਰਿਹਸਥਾਂ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹਨ। ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੰਨਿਆਸੀ, ਵੈਸ਼ਨਵ, ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਲਈ ਵੀ ਇਹ ਨਿਯਮ ਹਨ। ਜਦ ਤੱਕ ਕੋਈ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ, ਜਾਂ ਸ਼ੂਦਰ ਜਾਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਵੀ ਇਹੀ ਵਿਧੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ, ਖ਼ਤਰੀ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ ਵੀ ਜਿਵੇਂ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਦੁਜਾਤੀ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਵੀ ਇਹੀ ਨਿਯਮ ਹਨ। ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਕਦੇ ਵੀ ਇਹ ਸਾਫ਼-ਸਫਾਈ ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਨਾ ਕਰੇ। ਇਹ ਨਿਯਮ ਸੁਣੋ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਅਮਲ ਕਰੋ। ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਬਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਚੂਹਿਆਂ ਜਾਂ ਦੀਮਕਾਂ ਦੇ ਬਿਲ ਤੋਂ ਖੋਦੀ ਹੋਈ, ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲੀ ਮਿੱਟੀ, ਜਾਂ ਪੱਤਿਆਂ ਦੇ ਥੱਲੇ ਪਈ ਹੋਈ, ਜਾਂ ਹਲ ਨਾਲ ਖੋਦੀ ਹੋਈ ਮਿੱਟੀ, ਜਾਂ ਅਸ਼ਵੱਥ (ਪੀਪਲ) ਦੇ ਵੱਡੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ, ਜਾਂ ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਲਿਆਟਾ ਜਾਂ ਉੱਠਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਥੋਂ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਨਹੀਂ ਵਰਤਣੀ। ਥਰੈਸ਼ਿੰਗ ਫਲੋਰ, ਖੇਤ ਜਾਂ ਬਾਗ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਵੀ ਤਿਆਗਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਵਿਅਕਤੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਕਰਮ ਕਰਨ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਮੂੰਹ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਲਾਂ ਘੂਟ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਮੂੰਹ ਧੋਵੋ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਦੁਬਾਰਾ ਵੀ ਸੋਲਾਂ ਵਾਰੀ ਇਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਧੀ ਸਾਮਵੇਦ ਵਿੱਚ ਹਰੀ ਨੇ ਨਿੱਤ ਦੀ ਡਿਊਟੀ ਵਜੋਂ ਆਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਖਾਦਿਰਾ, ਸੀਰੀਸ਼, ਜਾਤੀ, ਪੁੰਨਾਗ ਅਤੇ ਸ਼ਾਲਕਾ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਟਹਿਣੀਆਂ ਮੰਨੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਜੰਬੂ, ਬਕੁਲਾ, ਟੋਕਮਾ ਅਤੇ ਪਲਾਸ਼ ਵੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਿਤ ਹਨ। ਪਰ ਕਾਂਟਿਆਂ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖ, ਬੇਲਾਂ, ਖਜੂਰ, ਨਾਰੀਅਲ ਅਤੇ ਤਾਲ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਵਿਅਕਤੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਈ ਕਰਮ ਸਫਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਪੈਰ ਧੋ ਕੇ ਅਤੇ ਮੂੰਹ ਧੋ ਕੇ, ਸਵੇਰ ਦੀ ਸੰਧਿਆ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਸੰਧਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਜੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਦਿਨ ਭਰ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦਾ। ਐਸਾ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਜਾਤੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਧਰਮ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਵੰਚਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇੱਕ ਸ਼ੂਦਰ। ਉਹ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਪਾਪ ਦਾ ਭਾਗੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਵਿਅਕਤੀ ਕਾਲਸੂਤਰ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਨੀਚ ਜਾਤੀ ਦੀ ਔਰਤ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਈਸ਼, ਵਿਸ਼ਨੁ, ਮਾਇਆ, ਪਦਮਾ ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ — ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ, ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ, ਉੱਤਮ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ਼ਨਾਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੰਬੰਧਤ ਕਰਮ ਕਰੇ। ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਪੰਜ ਲੱਡੂ (ਭੋਜਨ) ਚੁੱਕ ਕੇ, ਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਅੱਗੇ ਵਧੇ। ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੰਕਲਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਰ, ਹੇ ਮੁਨਿ, ਦੁਬਾਰਾ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਗ੍ਰਿਹਸਥਾਂ ਲਈ ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਪਿਛਲੇ ਕੀਤੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵੈਦਿਕ ਮੰਤਰ ਨਾਲ, ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ: "ਹੇ ਧਰਤੀ ਮਾਤਾ, ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ, ਜੇ ਕੋਈ ਗਲਤ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਲੈ ਲੈ। ਮੇਰੇ ਅੰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਆ ਕੇ, ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਹਟਾ ਦੇ।" ਇਹ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਨਾਬੀ ਤੱਕ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਹੱਥ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਥੇ ਤੀਰਥ ਪਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਸੱਦਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ: "ਹੇ ਗੰਗਾ, ਹੇ ਯਮੁਨਾ, ਹੇ ਗੋਦਾਵਰੀ, ਹੇ ਸਰਸਵਤੀ..." ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਦੀ ਵਿਧੀ ਆਦਰਪੂਰਵਕ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਨੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।