ସୁରେଶ୍ଵରା ମଦଂଶାଶ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମଶକ୍ତିମହେଶ୍ଵରାଃ
ଦେବତାମାନଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁ, ମଦର ଅଂଶ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଓ ମହାଦେବମାନେ—
ମୃଦା ଵିନା ଘଟଂ କର୍ତ୍ତୁଂ କୁଲାଲଶ୍ଚ ଯଥାଽକ୍ଷମଃ
ଯେପରି ମାଟି ଛାଡ଼ି କୁମ୍ଭାର କୁମ୍ଭ ବନେଇପାରେନାହିଁ,
ଵିନା ଶକ୍ତ୍ଯା ତଥାଽହଂ ଚ ସ୍ଵସୃଷ୍ଟିଂ କର୍ତୁମକ୍ଷମଃ
ସେପରି ଶକ୍ତି ବିନା ମୁଁ ମୋର ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେନାହିଁ।
ଅହମାତ୍ମା ହି ନିର୍ଲିପ୍ତୋଽଦୃଶ୍ଯଃ ସାକ୍ଷୀ ଚ ଦେହିନାମ୍
ମୁଁ ଆତ୍ମା, ସର୍ବଦା ଅଲିପ୍ତ, ଅଦୃଶ୍ୟ ଓ ଦେହୀମାନଙ୍କର ସାକ୍ଷୀ।
ଅହଂ ନିତ୍ଯଃ ଶରୀରୀ ଚ ଭାନୁଵିଗ୍ରହଵିଗ୍ରହଃ
ମୁଁ ଚିରନ୍ତନ, ଶରୀରଧାରୀ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଆକୃତିରେ ଅଛି।
ଅହମାତ୍ମା ମନୋ ବ୍ରହ୍ମା ଜ୍ଞାନରୂପୋ ମହେଶ୍ଵରଃ
ମୁଁ ଆତ୍ମା, ମନ, ବ୍ରହ୍ମା, ଜ୍ଞାନର ରୂପ ଓ ମହାଦେବ।
ମେଧା ନିଦ୍ରାଦଯଶ୍ଚୈତାଃ ସର୍ଵାଶ୍ଚ ପ୍ରକୃତେଃ କଲାଃ
ବୁଦ୍ଧି, ନିଦ୍ରା ଓ ଏହି ସମସ୍ତ—ସବୁ ପ୍ରକୃତିର ଶକ୍ତି।
ଅହଂ ଗୋଲୋକନାଥଶ୍ଚ ଵୈକୁଣ୍ଠେଶଃ ସନାତନଃ ଚତୁର୍ଭୁଜୋଽତ୍ର ଦେଵେଶୋ ଲକ୍ଷ୍ମୀଶଃ ପାର୍ଷଦୈର୍ଵୃତଃ
ମୁଁ ଗୋଲୋକର ନାଥ, ଚିରନ୍ତନ ବୈକୁଣ୍ଠର ପ୍ରଭୁ, ଏଠାରେ ଚାରିହାତ ଥିବା ଦେବତାମାନଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁ, ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କର ପତି, ପାର୍ଷଦମାନେ ଯାହାକୁ ଘେରି ରହିଛନ୍ତି।
ଊର୍ଧ୍ଵ ପରଶ୍ଚ ଵୈକୁଣ୍ଠାତ୍ପଞ୍ଚାଶତ୍କୋଟିଯୋଜନେ
ବୈକୁଣ୍ଠ ଉପରେ ଏବଂ ଦୂରେ, ପଞ୍ଚାଶି କୋଟି ଯୋଜନା ଦୂରରେ,
ଵ୍ରତାରାଧ୍ଯସ୍ସ ଦ୍ଵିଭୁଜଃ ସ ଚ ତତ୍ଫଲଦାଯକଃ
ଯିଏ ବ୍ରତ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଦୁଇଟି ହାତ ଥାଏ ଓ ସେଇ ବ୍ରତର ଫଳ ଦେଇଥାଏ।
ଵିଷ୍ଣୁଦେହା ଯଥା ଗାଵୋ ଵିଷ୍ଣୁଦେହସ୍ତଥା ଶିଵଃ
ଯେପରି ଗାଈମାନେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଆକୃତିରେ, ସେପରି ଶିବ ମଧ୍ୟ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଆକୃତିରେ।
ଯଜ୍ଞପତ୍ନୀଂ ଯଥା ଦାତୁଂ କ୍ଷମଃ ସ୍ଵାମୀ ସଦୈଵ ତୁ
ଯେପରି ଗୃହସ୍ୱାମୀ ସଦା ଯଜ୍ଞପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଦେଇପାରନ୍ତି,
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ସ ସଭାମଧ୍ଯେ ତତ୍ରୈଵାନ୍ତରଧୀଯତ
ଏପରି କହି ସେ ସଭାମଧ୍ୟରେ ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।
କୃତ୍ଵା ଶିଵା ପୂର୍ଣହୋମଂ ସା ଶିଵଂ ଦକ୍ଷିଣାଂ ଦଦୌ
ଶିବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋମ କରି, ଶିବଙ୍କୁ ଦକ୍ଷିଣା ଦେଲେ।
ଉଵାଚ ଦୁର୍ଗା ସଂତ୍ରସ୍ତା ଶୁଷ୍କକଣ୍ଠୌଷ୍ଠତାଲୁକା
ଦୁର୍ଗା, ଭୟରେ ଗଳା, ଠোঁଟ ଓ ତାଳୁ ଶୁଖିଗଲା, କହିଲେ।
ପାର୍ଵତ୍ଯୁଵାଚ ଗଵାଂ ଲକ୍ଷଂ ପ୍ରଯଚ୍ଛାମି ଦେହି ମତ୍ସ୍ଵାମିନଂ ଦ୍ଵିଜ
ପାର୍ବତୀ କହିଲେ: ମୁଁ ଏକ ଲକ୍ଷ ଗାଈ ଦେବି; ମୋ ପତିକୁ ଦିଅ, ଦ୍ୱିଜ।
ତଦା ଦାସ୍ଯାମି ଵିପ୍ରେଭ୍ଯୋ ଦାନାନି ଵିଵିଧାନି ଚ
ତାପରେ ମୁଁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ବିଭିନ୍ନ ଦାନ ଦେବି।
ସନତ୍କୁମାର ଉଵାଚ ଦତ୍ତସ୍ଯାମୂଲ୍ଯ ରତ୍ନସ୍ଯ ଗଵାଂ ପ୍ରତ୍ଯର୍ପଣେନ ଚ
ସନତ୍କୁମାର କହିଲେ: ଅମୂଲ୍ୟ ମଣି ଦେଇ ଓ ଗାଈ ଦାନ କରି—
ସ୍ଵସ୍ଯ ସ୍ଵସ୍ଯ ସ୍ଵଯଂ ଦାତା ଲୋକଃ ସର୍ଵୋ ଜଗତ୍ତ୍ରଯେ
ତିନି ଜଗତରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରାଣୀ ନିଜ ପାଇଁ ନିଜେ ଦାତା ଅଟୁଟ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି।
ଦିଗମ୍ବରଂ ପୁରଃ କୃତ୍ଵା ଭ୍ରମିଷ୍ଯାମି ଜଗତ୍ତ୍ରଯମ୍
ମୁଁ ଆକାଶକୁ ମୋର ଏକମାତ୍ର ପୋଶାକ କରି, ସମସ୍ତ ତିନି ଜଗତରେ ଘୁଞ୍ଚିବି।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପୁତ୍ରୋ ଗୃହୀତ୍ଵା ଶଙ୍କରଂ ମୁନେ
ଏହିପରି କହି, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ପୁଅ ମୁନି, ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଧରିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଶିଵଂ ଗୃହ୍ଯମାଣଂ କୁମାରେଣ ଚ ପାର୍ଵତୀ
ଶିବଙ୍କୁ ସେଇ ପିଲା ଧରିଥିବାକୁ ଦେଖି, ପାର୍ବତୀ—
ଵିଚିନ୍ତ୍ଯ ମନସା ସାଧ୍ଵୀତ୍ଯେଵମେଵ ଦୁରତ୍ଯଯମ୍
ସେ ଶୁଭ୍ରା ମନେ ଭାବିଲେ, 'ଏହା ନିଶ୍ଚୟ ଅତି ଦୁର୍ଜୟ'।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ଦେଵାଃ ପାର୍ଵତୀସହିତାସ୍ତଦା
ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ସେ ସମୟରେ, ଦେବତାମାନେ ପାର୍ବତୀଙ୍କ ସହିତ—
କୋଟିସୂର୍ଯ୍ଯପ୍ରଭୋର୍ଧ୍ଵଂ ଚ ପ୍ରଜ୍ଵଲନ୍ତଂ ଦିଶୋ ଦଶ
କୋଟି କୋଟି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏକ ତେଜ ଦଶ ଦିଗରେ ଚମକୁଥିବା ଦେଖିଲେ।
ଵିଷ୍ଣୁରୁଵାଚ ସୋଽଯଂ ତେ ଷୋଡଶାଂଶଶ୍ଚ କେ ଵଯଂ ଯୋ ମହାଵିରାଟ୍
ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ: 'ଏହେଁ, ଏହା ତୁମର ଷୋଡ଼ଶଂଶ; ଆମେ କିଏ, ସେ ମହାବିରାଟ୍ ସାମ୍ନାରେ?'
ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ ସ୍ତୋତୁଂ ତଦ୍ଵର୍ଣିତୁମହଂ ଶକ୍ତଃ କିଂ ସ୍ତୌମି ତତ୍ପରଃ
ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ: 'ମୁଁ କିପରି ତାଙ୍କୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କିମ୍ବା ସ୍ତୁତି କରିପାରିବି? ମୁଁ କିପରି ପରମକୁ ସ୍ତୁତି କରିପାରିବି?'
ଦେଵା ଉଚୁଃ ସ୍ତୋତୁଂ ନ ଶକ୍ତା ଵେଦା ଯଂ ନ ଚ ଶକ୍ତା ସରସ୍ଵତୀ
ଦେବତାମାନେ କହିଲେ: 'ଯାହାଙ୍କୁ ବେଦମାନେ ସ୍ତୁତି କରିପାରନାହାନ୍ତି, ସେଉଁଠି ସରସ୍ୱତୀ ମଧ୍ୟ ଅସମର୍ଥ।'
ମୁନଯ ଉଚୁଃ ସ୍ତୋତୁମୀଶା ନ ଵାଣୀ ଚ ତ୍ଵାଂ ଵାଙ୍ମନସଯୋଃ ପରମ୍
ମୁନିମାନେ କହିଲେ: 'ବାଣୀ ତୁମକୁ ସ୍ତୁତି କରିପାରେନାହିଁ, କାରଣ ତୁମେ ବାଣୀ ଓ ମନ ଉଭୟରୁ ପରେ।'
ସରସ୍ଵତ୍ଯୁଵାଚ କିଞ୍ଚିନ୍ନ ଶକ୍ତା ତ୍ଵାଂ ସ୍ତୋତୁମହୋ ଵାଙ୍ମନସୋଃ ପରମ୍
ସରସ୍ୱତୀ କହିଲେ: 'ମୁଁ କିଛିମାତ୍ରେ ତୁମକୁ ସ୍ତୁତି କରିପାରେନି, କାରଣ ତୁମେ ବାଣୀ ଓ ମନରୁ ପରେ।'