ମାତରିତ୍ଯେଵ ଶବ୍ଦେନ ଯାଂ ଚ ସମ୍ଭାଷତେ ନରଃ 1.10.
ଏବଂ ଯେଉଁ ଜଣେ ପୁରୁଷ ଜନୀକୁ 'ମାଆ' ବୋଲି ଡାକେ,
ତଯା ହି ସଂଗତୋ ଯସ୍ସ୍ଯାତ୍କାଲସୂତ୍ରଂ ପ୍ରଯାତି ସଃ
ସେ ଯଦି ସେଠାରେ ଏକତ୍ରିତ ହୁଏ, ତାଙ୍କର ଆୟୁ ଛିନିଯାଏ।
ମାତ୍ରା ସହ ସମାଯୋଗେ ତତୋ ଦୋଷଶ୍ଚତୁର୍ଗୁଣଃ
ମାଆ ସହ ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ, ସେ ଦୋଷ ଚାରିଗୁଣ ଅଧିକ ହୁଏ।
କୁମ୍ଭୀପାକେ ପତତ୍ଯେଵ ଯାଵଦ୍ଵୈ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵଯଃ
ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆୟୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବେଳା ପାଇଁ କୁମ୍ଭୀପାକ ନରକକୁ ପଡ଼ିଯାଏ।
ଚକ୍ରାକାରଂ କୁଲାଲସ୍ଯ ତୀକ୍ଷ୍ଣଧାରଂ ଚ ଖଙ୍ଗଵତ୍
ମାଟି କୁମ୍ଭାରଙ୍କ ଚକା ଭଳି ଗୋଲାକାର ଏବଂ ତଳୱାର ଭଳି ଧାର ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଥିଲା,
ଶୂଲଵତ୍କୃମିସଂଯୁକ୍ତଂ ତପ୍ତମଗ୍ନିସମଂ ଦ୍ରଵତ୍
ବାଣ ଭଳି କୀଟରେ ଭରିଥିବା, ଗଳିଗଲା ଏବଂ ଅଗ୍ନି ସମାନ ତାପ୍ତ ଥିଲା,
ଯାଵାନ୍ଦୋଷୋ ହି ପୁଂସାଂ ଚ ଗୁରୁପତ୍ନୀସମାଗମେ
ଏହିପରି ପାପ ହୁଏ ଯେଉଁ ପୁରୁଷ ଗୁରୁଙ୍କ ଘରବାଳୀ ସହ ମିଶିଥାଏ।
ଅଦ୍ଯ ଯାସ୍ଯାମି କାମସ୍ଯ ମନ୍ଦିରଂ ତସ୍ଯ କାମିନୀ
ଆଜି ମୁଁ କାମଦେବଙ୍କ ଗୃହକୁ, ସେଇ ପ୍ରେମିକାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବି।
ଘୃତାଚୀଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵିଶ୍ଵକର୍ମା ରୁରୋଷ ତାମ୍
ଘୃତାଚୀଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ବିଶ୍ୱକର୍ମା ତାଙ୍କ ଉପରେ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ।
ଘୃତାଚୀ ତଦ୍ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତଂ ଶଶାପ ସୁଦାରୁଣମ୍
ଘୃତାଚୀ ସେଇ କଥା ଶୁଣି, ତାଙ୍କୁ ଭୟଙ୍କର ଶାପ ଦେଲେ।
ଘୃତାଚୀ କାରୁମୁକ୍ତ୍ଵା ଚ ସାଽଗଚ୍ଛତ୍କାମମନ୍ଦିରମ୍ 1.10.
ଘୃତାଚୀ କାରିଗରଙ୍କୁ କଥା କହି, କାମଦେବଙ୍କ ଗୃହକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ସା ଭାରତେ ଚ କାମୋକ୍ତ୍ଯା ଗୋପସ୍ଯ ମଦନସ୍ଯ ଚ
ସେଠାରେ, ଭାରତ ଭୂମିରେ, କାମଦେବ ଓ ଗୋପଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ,
ଜାତିସ୍ମରା ତତ୍ପ୍ରସୂତା ବଭୂଵ ଚ ତପସ୍ଵିନୀ
ସେ ପୂର୍ବଜନ୍ମ ସ୍ମରଣ କରି ଜନ୍ମ ନେଲେ ଏବଂ ତପସ୍ୱିନୀ ହେଲେ।
ତପଶ୍ଚକାର ତପସା ତପ୍ତକାଞ୍ଚନସନ୍ନିଭା
ସେ ତପସ୍ୟା କଲେ, ତାଙ୍କ ଦେହ ତାପ୍ତ ସୁନା ଭଳି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲା।
ଵୀର୍ଯେଣ ସୁରକାରୋଶ୍ଚ ନଵ ପୁତ୍ରାନ୍ପ୍ରସୂଯ ସା
ଦେବତାଙ୍କ କାରିଗରଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ, ସେ ନଅଟି ପୁଅ ଜନ୍ମ ଦେଲେ।
ଶୌନକ ଉଵାଚ ପୁତ୍ରାନ୍ନଵ ପ୍ରସୂତା ଚ କୁତ୍ର ଵା କତି ଵାସରାନ୍
ଶୌନକ ପଚାରିଲେ: ସେ କେଉଁଠି ଏହି ନଅଟି ପୁଅ ଜନ୍ମ ଦେଲେ, କେତେ ଦିନ ପରେ?
ସୌତିରୁଵାଚ ଜଗାମ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ସ୍ଥାନଂ ଶୋକେନ ହୃତଚେତନଃ
ସୂତ କହିଲେ: ଶୋକରେ ମନ ଭାଙ୍ଗି, ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଗୃହକୁ ଗଲେ।
ନତ୍ଵା ସ୍ତୁତ୍ଵା ଚ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ କଥଯାମାସ ତାଂ କଥାମ୍
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର ଓ ସ୍ତୁତି କରି, ସେ ସେଇ କଥା କହିଲେ।
ସ ଏଵ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଭୂତ୍ଵା ଭୁଵି କାରୁର୍ବଭୂଵ ହ
ସେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ପୃଥିବୀରେ ଜନ୍ମ ନେଇ, କାରିଗର ହେଲେ।
ଶିଲ୍ପଂ ଚ କାରଯାମାସ ସର୍ଵେଭ୍ଯଃ ସର୍ଵତଃ ସଦା । ଵିଚିତ୍ରଂ ଵିଵିଧଂ ଶିଲ୍ପମାଶ୍ଚର୍ଯ୍ଯଂ ସୁମନୋହରମ୍
ସେ ସବୁଠାରେ, ସବୁଙ୍କ ପାଇଁ, ସବୁବେଳେ ଅଦ୍ଭୁତ, ବିଭିନ୍ନ, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଶିଳ୍ପ ତିଆରି କରୁଥିଲେ।
ଏକଦା ତୁ ପ୍ରଯାଗେ ଚ ଶିଲ୍ପଂ କୃତ୍ଵା ନୃପସ୍ଯ ଚ 1.10.
ଏକଦିନ ପ୍ରୟାଗରେ, ରାଜାଙ୍କ ପାଇଁ ଶିଳ୍ପ ତିଆରି କରି,
ଘୃତାଚୀଂ ନଵରୂପାଂ ଚ ଯୁଵତିଂ ତାଂ ତପସ୍ଵିନୀମ୍
ସେ ଘୃତାଚୀଙ୍କୁ ନୂଆ ରୂପରେ, ଯୁବତୀ ଏବଂ ତପସ୍ୱିନୀ ଭାବେ ଦେଖିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସକାମଃ ସହସା ବଭୂଵ ହୃତଚେତନଃ
ସେଉଁଠି ତାକୁ ଦେଖି, ଆକାଂକ୍ଷାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ସେ ହଠାତ୍ ଭ୍ରମିତ ହେଲେ ଏବଂ ମନ ହାରିଗଲେ।
ବ୍ରାହ୍ମଣ ଉଵାଚ ମା ମାଂ ସ୍ମରସି ରମ୍ଭୋରୁ ଵିଶ୍ଵକର୍ମାଽହମେଵ ଚ
ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ: ହେ ଶୁଭ୍ର ନିତମ୍ଭିନୀ, ତୁମେ ମୋତେ ଏଭଳି ଭାବିବା ନାହିଁ; ମୁଁ ସ୍ୱୟଂ ବିଶ୍ୱକର୍ମା।
ଶାପମୋକ୍ଷଂ କରିଷ୍ଯାମି ଭଜ ମାଂ ତଵ ସୁନ୍ଦରି
ମୁଁ ତୁମକୁ ଶାପରୁ ମୁକ୍ତି ଦେବି; ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ମୋତେ ଆଶ୍ରୟ କର।
ଦ୍ଵିଜସ୍ଯ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଘୃତାଚୀ ନଵରୂପିଣୀ
ଦ୍ୱିଜଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ଘୃତାଚୀ ନୂତନ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ।
ଗୋପିକୋଵାଚ କଥଂ ତ୍ଵଯା ସଂଗତା ସ୍ଯାଂ ଗଂଗାତୀରେ ଚ ଭାରତେ
ଗୋପୀ କହିଲେ: ଭାରତରେ ଗଙ୍ଗାତୀରେ କିପରି ମୁଁ ତୁମ ସହ ଏକତ୍ର ହେବି?
ଵିଶ୍ଵକର୍ମନ୍ନିଦଂ ପୁଣ୍ଯଂ କର୍ମକ୍ଷେତ୍ରଂ ଚ ଭାରତମ୍
ହେ ବିଶ୍ୱକର୍ମା, ଏହି ଭାରତ ପବିତ୍ର କର୍ମଭୂମି।
ଧର୍ମୀ ମୋକ୍ଷକୃତେ ଜନ୍ମ ପ୍ରଲଭ୍ଯ ତପସଃ ଫଲାତ୍
ଧର୍ମିକ ଲୋକମାନେ ମୋକ୍ଷ ପାଇଁ ତପସ୍ୟାର ଫଳରେ ଏଠାରେ ଜନ୍ମ ଲଭନ୍ତି।
ମାଯା ନାରାଯଣୀଶାନା ପରିତୁଷ୍ଟା ଚ ଯଂ ଭଵେତ୍
ଯାହା ଉପରେ ମାୟା ନାରାୟଣୀ ଇଶ୍ୱରୀ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି—