ଈଷଦ୍ଧାସ୍ଯପ୍ରସନ୍ନାସ୍ଯାଂ ସୁନୀଲୋତ୍ପଲଲୋଚନାମ୍
ତାଙ୍କର ମୁହଁ ହାଲୁକା ହସରେ ମଧୁର ଓ କୃପାମୟ, ତାଙ୍କର ଆଖି ଗଭୀର ନୀଳ କମଳ ପରି ।
ସଂସାରସାଗରେ ଘୋରେ ପୋତରୂପାଂ ଵରାଂ ଭଜେ
ମୁଁ ସେଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ, ଯିଏ ଭୟଙ୍କର ସଂସାର ସମୁଦ୍ରରେ ତରଣୀ ସ୍ୱରୂପ ।
ଦେଵ୍ଯାଶ୍ଚ ଧ୍ଯାନମିତ୍ଯେଵଂ ସ୍ତଵନଂ ଶ୍ରୂଯତାଂ ମୁନେ
ଏହିପରି ଦେବୀଙ୍କ ଧ୍ୟାନ; ଏବେ, ମୁନି, ତାଙ୍କର ସ୍ତୁତି ଶୁଣ ।
ଶଙ୍କର ଉଵାଚ ସଂହର୍ତ୍ରି ଵିପଦାଂ ରାଶେର୍ହର୍ଷମଂଗଲକାରିକେ
ଶଙ୍କର କହିଲେ — ହେ ଦୁଃଖର ଭାର ଦୂର କରୁଥିବା, ଆନନ୍ଦ ଓ ମଙ୍ଗଳ ଦେଇଥିବା ଦେବୀ,
ହର୍ଷମଂଗଲଦକ୍ଷେ ଚ ହର୍ଷମଂଗଲଚଣ୍ଡିକେ 2.44.
ଆନନ୍ଦ ଓ ମଙ୍ଗଳ କାର୍ଯ୍ୟରେ ପାରଙ୍ଗତ, ହେ ଚଣ୍ଡିକା, ତୁମେ ଆନନ୍ଦ ଓ ମଙ୍ଗଳ ଦେଇଥିବା ।
ମଂଗଲେ ମଙ୍ଗଲାର୍ହେ ଚ ସର୍ଵମଂଗଲମଂଗଲେ
ମଙ୍ଗଳମୟ ମଧ୍ୟରେ ଅତି ମଙ୍ଗଳମୟ, ସମସ୍ତ ମଙ୍ଗଳର ଯୋଗ୍ୟ, ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଙ୍ଗଳ ।
ପୂଜ୍ଯା ମଂଗଲଵାରେ ଚ ମଂଗଲାଭୀଷ୍ଟଦୈଵତେ
ମଙ୍ଗଳବାରରେ ପୂଜିତ, ମଙ୍ଗଳ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିବା ଦେବତା ।
ମଂଗଲାଧିଷ୍ଠାତୃଦେଵି ମଂଗଲାନାଂ ଚ ମଂଗଲେ
ମଙ୍ଗଳର ଅଧିପତି ଦେବୀ, ସମସ୍ତ ମଙ୍ଗଳମୟ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ।
ସାରେ ଚ ମଂଗଲାଧାରେ ପାରେ ତ୍ଵଂ ସର୍ଵକର୍ମଣାମ୍
ମଙ୍ଗଳର ସାର ଓ ଆଧାର, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟର ଶେଷ ଲକ୍ଷ୍ୟ ତୁମେ ।
ସ୍ତୋତ୍ରେଣାନେନ ଶମ୍ଭୁଶ୍ଚ ସ୍ତୁତ୍ଵା ମଗଲଚଣ୍ଡିକାମ୍
ଏହି ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ଶମ୍ଭୁ ମଙ୍ଗଳ ଓ ଚଣ୍ଡିକା ଦେବୀଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ ।
ଦେଵ୍ଯାଶ୍ଚ ମଂଗଲସ୍ତୋତ୍ରଂ ଯଃ ଶୃଣୋତି ସମାହିତଃ
ଯେଉଁଠି ଲୋକେ ଏହି ମଙ୍ଗଳ ସ୍ତୁତିକୁ ଏକାଗ୍ରଚିତ୍ତରେ ଶୁଣନ୍ତି,
ପ୍ରଥମେ ପୂଜିତା ଦେଵୀ ଶମ୍ଭୁନା ସର୍ଵମଂଗଲା
ପ୍ରଥମେ ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ମଙ୍ଗଳର ଦେବୀ ପୂଜିତ ହେଲେ ।
ତୃତୀଯେ ପୂଜିତା ଭଦ୍ରା ମଂଗଲେନ ନୃପେଣ ଚ ପଞ୍ଚମେ ମଙ୍ଗଲାକାଂକ୍ଷୈର୍ନରୈର୍ମଂଗଲଚଣ୍ଡିକା
ତୃତୀୟ ଦିନରେ ଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ରାଜା ଶୁଭ ଭାବରେ ପୂଜା କଲେ; ପଞ୍ଚମ ଦିନରେ ଶୁଭ ଚାହିଁଥିବା ଲୋକମାନେ ମଙ୍ଗଳଚଣ୍ଡିକାଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।
ପୂଜିତା ପ୍ରତିଵିଶ୍ଵେଷୁ ଵିଶ୍ଵେଶୈଃ ପୂଜିତା ସଦା
ସେ ସବୁ ସୃଷ୍ଟିରେ, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ନାୟକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସଦା ପୂଜିତା।
ଦେଵାଦିଭିଶ୍ଚ ମୁନିଭିର୍ମନୁଭିର୍ମାନଵୈର୍ମୁନେ 2.44.
ଦେବତା, ଋଷି, ପୂର୍ବଜ ଓ ମଣିଷମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଉଁଠି ପୂଜା କରନ୍ତି, ମୁନି।
ତନ୍ମଂଗଲଂ ଭଵେଚ୍ଛଶ୍ଵନ୍ନ ଭଵେତ୍ତଦମଂଗଲମ୍
ଯାହା ଶୁଭ, ସେ ସେଉଁଠି ଅଛି; ଯାହା ଅଶୁଭ, ସେ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ପୃକ୍ତ ନୁହେଁ।
ଇତି ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମଵୈଵର୍ତ୍ତେ ମହାପୁରାଣେ ଦ୍ଵିତୀଯେ ପ୍ରକୃତିଖଣ୍ଡେ ନାରଦନାରାଯଣସଂଵାଦେ ମଙ୍ଗଲୋପାଖ୍ଯାନେ ତତ୍ସ୍ତୋତ୍ରାଦିକଥନଂ ନାମ ଚତୁଶ୍ଚତ୍ଵାରିଂଶତ୍ତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମବୈବର୍ତ୍ତ ମହାପୁରାଣର ଦ୍ୱିତୀୟ ପ୍ରକୃତିଖଣ୍ଡରେ ନାରଦ ଓ ନାରାୟଣଙ୍କ ସଂବାଦରେ ମଙ୍ଗଳ ଉପାଖ୍ୟାନରେ ତାଙ୍କର ସ୍ତୋତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କଥା ବିଷୟରେ ଚଉଵାଳିସ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।
ନାରାଯଣ ଉଵାଚ ଶ୍ରୂଯତାଂ ମନସାଖ୍ଯାନଂ ଯଚ୍ଛ୍ରୁତଂ ଧର୍ମଵକ୍ତ୍ରତଃ
ନାରାୟଣ କହିଲେ: ଧର୍ମଙ୍କ ମୁଖରୁ ଶୁଣିଥିବା ମନସାଙ୍କ କଥା ଏବେ ଶୁଣ।
କନ୍ଯା ଭଗଵତୀ ସା ଚ କଶ୍ଯପସ୍ଯ ଚ ମାନସୀ
ସେ ଭଗବତୀ କନ୍ୟା କଶ୍ୟପଙ୍କ ମନରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଝିଅ।
ମନସା ଧ୍ଯାଯତେ ଯା ଵା ପରମାତ୍ମାନମୀଶ୍ଵରମ୍
ଯିଏ ମନରେ ପରମାତ୍ମାଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି, ସେ ହେଉଛନ୍ତି।
ଆତ୍ମାରାମା ଚ ସା ଦେଵୀ ଵୈଷ୍ଣଵୀ ସିଦ୍ଧଯୋଗିନୀ
ସେ ଦେବୀ ନିଜ ଆତ୍ମାରେ ଆନନ୍ଦ ପାଆନ୍ତି, ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତା ଓ ସିଦ୍ଧ ଯୋଗିନୀ।
ଜରତ୍କାରୁଶରୀରଂ ଚ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଯାଂ କ୍ଷଣମୀଶ୍ଵରଃ
ଯେତେବେଳେ ଇଶ୍ୱର ଜରତ୍କାରୁଙ୍କ ଦେହକୁ ଦେଖିଲେ—
ଵାଞ୍ଛିତଂ ଚ ଦଦୌ ତସ୍ଯୈ କୃପଯା ଚ କୃପାନିଧିଃ
—ଦୟାର ଧାମ ତାଙ୍କୁ କୃପା କରି ତାଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କଲେ।
ସ୍ଵର୍ଗେ ଚ ନାଗଲୋକେ ଚ ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ବହ୍ମଲୋକତଃ
ସ୍ୱର୍ଗ, ନାଗଲୋକ, ପୃଥିବୀ ଓ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକରେ—
ଜଗଦ୍ଗୌରୀତି ଵିଖ୍ଯାତା ତେନ ସା ପୂଜିତା ସତୀ
—ସେ ଜଗଦ୍ଗୌରୀ ନାମରେ ପରିଚିତ ଓ ଧର୍ମିକ ଭାବେ ପୂଜିତା।
ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତାଽତୀଵ ରମ୍ଯା ଵୈଷ୍ଣଵୀ ତେନ ନାରଦ
ସେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଭକ୍ତା, ବହୁତ ରୂପବତୀ, ଏହିକାରଣରୁ ତାଙ୍କୁ ବୈଷ୍ଣବୀ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ନାରଦ।
ନାଗେଶ୍ଵରୀତି ଵିଖ୍ଯାତା ସା ନାଗଭଗିନୀ ତଥା 2.45.୧
ସେ ନାଗମାନଙ୍କ ଭଉଣୀ ଭାବେ ନାଗେଶ୍ୱରୀ ନାମରେ ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ।
ମହାଜ୍ଞାନଯୁତାଂ ତାଂ ଚ ପ୍ରଵଦନ୍ତି ମନୀଷିଣଃ
ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ତାଙ୍କୁ ବଡ଼ ଜ୍ଞାନର ଧାରିଣୀ ବୋଲି କହନ୍ତି।
ଆସ୍ତୀକମାତା ଵିଖ୍ଯାତା ଜରତ୍କାରୁରିତି ସ୍ମ ସା
ସେ ଆସ୍ତୀକଙ୍କ ମାଆ ଭାବେ ପରିଚିତ ଓ ଜରତ୍କାରୁ ବୋଲି ଡାକାଯାନ୍ତି।
ଯୋଗିନୋ ଵିଶ୍ଵପୂଜ୍ଯସ୍ଯ ଜରତ୍କାରୋଃ ପ୍ରିଯା ତତଃ
ଏହିପରି, ସେ ସମସ୍ତ ଯୋଗୀମାନେ ପୂଜିଥିବା ଜରତ୍କାରୁଙ୍କ ପ୍ରିୟା।