ସୁଖଦଂ ପ୍ରୀତିଦଂ ଚୈଵ ଫଲଦଂ ସର୍ଵକର୍ମଣାମ୍
ସେ ସୁଖ, ପ୍ରୀତି ଓ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ଦେଇଥାନ୍ତି।
ଅଂଗହୀନଂ ଚ ତତ୍କର୍ମ ନ ଭଵେଦ୍ଭାରତେ ଭୁଵି
ଏହି ଅଂଶ ନଥିଲେ, ଭାରତ ଭୂମିରେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ ହୁଏନା।
ଭାର୍ଯ୍ଯାହୀନୋ ଲଭେଦ୍ଭାର୍ଯ୍ଯାଂ ସୁଶୀଲାଂ ସୁନ୍ଦରୀଂ ପରାମ୍
ଯାହା ପତ୍ନୀ ନାହିଁ, ସେ ଶୁଭ, ସୁନ୍ଦର ଓ ଉତ୍ତମ ପତ୍ନୀ ପାଇଥାଏ।
ପତିଵ୍ରତାଂ ସୁଵ୍ରତାଂ ଚ ଶୁଦ୍ଧାଂ ଚ କୁଲଜାଂ ଵରାମ୍
ପତିପ୍ରତି, ନିଷ୍ଠାବାନ୍, ଶୁଧ୍ଧ, ଉତ୍ତମ କୁଳର ଓ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପତ୍ନୀ।
ଭୂମିହୀନୋ ଲଭେଦ୍ଭୂମିଂ ପ୍ରଜାହୀନୋ ଲଭେତ୍ପ୍ରଜାଃ
ଯେଉଁଠାରେ ଜମି ନାହିଁ, ସେଠି ଜମି ମିଳେ; ଯେଉଁଠାରେ ସନ୍ତାନ ନାହିଁ, ସେଠି ସନ୍ତାନ ମିଳେ।
ମାସମେକମିଦଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମୁଚ୍ଯତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ଏହି କଥା ଏକ ମାସ ଶୁଣିଲେ, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମୁକ୍ତି ପାଏ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ନାରଦ ଉଵାଚ ଅନ୍ଯାସାଂ ଚରିତଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ଵଦ ଵେଦଵିଦାଂ ଵର
ନାରଦ କହିଲେ: ବ୍ରହ୍ମନ୍, ବେଦ ଜ୍ଞାନରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ଅନ୍ୟ ଦେବୀମାନଙ୍କର କଥା ମୋତେ କୁହ।
ନାରାଯଣ ଉଵାଚ ପୂର୍ଵୋକ୍ତାନାଂ ଚ ଦେଵୀନାଂ ତ୍ଵଂ କାସାଂ ଶ୍ରୋତୁମିଚ୍ଛସି
ନାରାୟଣ କହିଲେ: ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁ ଦେବୀମାନଙ୍କ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କାହାଙ୍କ ବିଷୟରେ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛ?
ନାରଦ ଉଵାଚ ଉତ୍ପତ୍ତିମାସାଂ ଚରିତଂ ଶ୍ରୋତୁମିଚ୍ଛାମି ତତ୍ତ୍ଵତଃ
ନାରଦ କହିଲେ: ମୁଁ ସତ୍ୟସତ୍ୟ ତାଙ୍କର ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛି।
ନାରାଯଣ ଉଵାଚ ବାଲକାଧିଷ୍ଠାତୃଦେଵୀ ଵିଷ୍ଣୁମାଯା ଚ ବାଲଦା
ନାରାୟଣ କହିଲେ: ଶିଶୁମାନଙ୍କ ଉପରେ ଅଧିପତି ଥିବା ଦେବୀ, ଯିଏ ଶିଶୁ ଦାନ କରନ୍ତି, ସେ ହେଉଛନ୍ତି ବିଷ୍ଣୁମାୟା।
ମାତୃକାସୁ ଚ ଵିଖ୍ଯାତା ଦେଵସେନାଭିଧା ଚ ସା
ମାତୃମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ ବିଶେଷ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ତାଙ୍କୁ ଦେବସେନା ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ।
ଆଯୁଃପ୍ରଦା ଚ ବାଲାନାଂ ପାତ୍ରୀ ରକ୍ଷଣକାରିଣୀ
ସେ ଶିଶୁମାନଙ୍କୁ ଦୀର୍ଘାୟୁ ଦେଇଥାନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବାରେ ସମର୍ଥ।
ତସ୍ଯାଃ ପୂଜାଵିଧୌ ବ୍ରହ୍ମନ୍ନିତିହାସଵିଧିଂ ଶୃଣୁ
ବ୍ରହ୍ମନ୍, ତାଙ୍କର ପୂଜା ପ୍ରଣାଳୀ କେମିତି ହୁଏ, ତାହାର ପୁରାତନ କଥା ଶୁଣ।
ରାଜା ପ୍ରିଯଵ୍ରତଶ୍ଚାସୀତ୍ସ୍ଵାଯମ୍ଭୁଵ ମନୋଃ ସୁତଃ
ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ମନୁଙ୍କ ପୁଅ ପ୍ରିୟବ୍ରତ ନାମକ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ।
ବ୍ରହ୍ମାଜ୍ଞଯା ଚ ଯତ୍ନେନ କୃତଦାରୋ ବଭୂଵ ସଃ
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଏବଂ ଚେଷ୍ଟା କରି ସେ ବିବାହ କଲେ।
ପୁତ୍ରେଷ୍ଟିଯଜ୍ଞଂ ତଂ ଚାପି କାରଯାମାସ କଶ୍ଯପଃ 2.43.
ତାଙ୍କ ପାଇଁ କଶ୍ୟପ ମୁନି ପୁତ୍ରେଷ୍ଟି ଯଜ୍ଞ କରାଇଥିଲେ।
ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଚରୁଂ ଚ ତସ୍ଯାଶ୍ଚ ସଦ୍ଯୋ ଗର୍ଭୋ ବଭୂଵ ହ
ସେ ଯଜ୍ଞର ହବି ଭୋଜନ କରିବା ସହିତ, ସେ ତୁରନ୍ତ ଗର୍ଭବତୀ ହେଲେ।
ତତଃ ସୁଷାଵ ସା ବ୍ରହ୍ମନ୍କୁମାରଂ କନକପ୍ରଭମ୍
ତାପରେ, ବ୍ରହ୍ମନ୍, ସେ ସୁନା ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏକ ପୁଅକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ।
ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରୁରୁଦୁଃ ସର୍ଵା ନାର୍ଯ୍ଯୋ ଵୈ ବାନ୍ଧଵସ୍ତ୍ରିଯଃ
ସେ ପୁଅକୁ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଜଣେ ଜଣେ ଜଣେ ନାରୀମାନେ ଓ ଆତ୍ମୀୟା ମହିଳାମାନେ କାନ୍ଦିଲେ।
ଶ୍ମଶାନଂ ଚ ଯଯୌ ରାଜା ଗୃହୀତ୍ଵା ବାଲକଂ ମୁନେ
ରାଜା ସେଇ ପୁଅକୁ ନେଇ ଶ୍ମଶାନକୁ ଗଲେ, ମୁନି।
ନୋତ୍ସୃଜ୍ଯ ବାଲକଂ ରାଜା ପ୍ରାଣାଂସ୍ତ୍ଯକ୍ତୁଂ ସମୁଦ୍ଯତଃ
ରାଜା ସେଇ ପୁଅକୁ ଛାଡ଼ିଲେ ନାହିଁ, ବରଂ ନିଜ ପ୍ରାଣ ଦେବାକୁ ଠାନିଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ତତ୍ର ଵିମାନଂ ଚ ଦଦର୍ଶ ହ
ଏହି ସମୟରେ, ସେଠାରେ ଏକ ଦିବ୍ୟ ରଥ ଦେଖିଲେ।
ତେଜସା ଜ୍ଵଲିତଂ ଶଶ୍ଵଚ୍ଛୋଭିତଂ କ୍ଷୌମଵାସସା
ତାଙ୍କର ଦେହ ଦୀପ୍ତିରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଥିଲା, ସେ ସବୁବେଳେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ ଏବଂ ସୁକୁମାର ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ।
ଦଦର୍ଶ ତତ୍ର ଦେଵୀଂ ଚ କମନୀଯାଂ ମନୋହରାମ୍
ସେଠାରେ ସେ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର ଓ ଆକର୍ଷକ ଦେବୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଈଷଦ୍ଧାସ୍ଯପ୍ରସନ୍ନାସ୍ଯାଂ ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷିତାମ୍
ତାଙ୍କର ମୁହଁ ହଳୁକ ହସରେ ଶାନ୍ତ ଓ ପ୍ରସନ୍ନ ଥିଲା, ରତ୍ନ ଗହନାରେ ଶୋଭିତ ହେଉଥିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାଂ ପୁରତୋ ରାଜା ତୁଷ୍ଟାଵ ପରମାଦରାତ୍ 2.43.
ସେ ଦେବୀଙ୍କୁ ସାମ୍ନାରେ ଦେଖି ରାଜା ଗଭୀର ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ପପ୍ରଚ୍ଛ ରାଜା ତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଗ୍ରୀଷ୍ମସୂର୍ଯ୍ଯସମପ୍ରଭାମ୍
ଗ୍ରୀଷ୍ମ ରବିଙ୍କ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ରାଜା ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ।
ପ୍ରିଯଵ୍ରତ ଉଵାଚ କସ୍ଯ କନ୍ଯା ଵରାରୋହେ ଧନ୍ଯା ମାନ୍ଯା ଚ ଯୋଷିତାମ୍
ପ୍ରିୟବ୍ରତ କହିଲେ: ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ତୁମେ କାହାର କନ୍ୟା? ତୁମେ ସମସ୍ତ ନାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଧନ୍ୟ ଓ ମାନ୍ୟ।
ନୃପେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଜଗନ୍ମଙ୍ଗଲଦାଯିନୀ
ରାଜାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସେ ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ମଙ୍ଗଳ ଦେଇଥାନ୍ତି,
ଦେଵାନାଂ ଦୈତ୍ଯଭୀତାନାଂ ପୁରା ସେନା ବଭୂଵ ସା
ପୂର୍ବେ, ଦେବତାମାନେ ଦାନବମାନଙ୍କୁ ଭୟ କରୁଥିବାବେଳେ, ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ସେନା ଥିଲେ।