ଭରଣାଦେଵ ଭର୍ତାଽଯଂ ପାଲନାତ୍ପତିରୁଚ୍ଯତେ
ପୋଷଣ କରିବାରୁ ସେ ଭର୍ତ୍ତା, ରକ୍ଷା କରିବାରୁ ସେ ପତି ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ବନ୍ଧୁଶ୍ଚ ସୁଖବନ୍ଧାଚ୍ଚ ପ୍ରୀତିଦାନାତ୍ପ୍ରିଯଃ ପରଃ
ସେ ବନ୍ଧୁ, ସୁଖରେ ବାନ୍ଧିଥିବା ଏବଂ ସ୍ନେହ ଦେଇଥିବାରୁ ସେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରିୟ।
ରତିଦାନାଚ୍ଚ ରମଣଃ ପ୍ରିଯୋ ନାସ୍ତି ପ୍ରିଯାତ୍ପରଃ
ଏକତାରା ସଂଯୋଗରେ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା ପ୍ରିୟାଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରିୟ କେହି ନାହିଁ।
ଶତପୁତ୍ରାତ୍ପରଃସ୍ଵାମୀ କୁଲଜାନାଂ ପ୍ରିଯଃ ସଦା
ଉତ୍ତମ ପରିବାରର ଜଣେ ଜଣାଣୀ ପାଇଁ ସ୍ୱାମୀ ସଦା ସଂଖ୍ୟାରେ ଶତପୁତ୍ରଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ପ୍ରିୟ।
ସ୍ନାନଂ ଚ ସର୍ଵତୀର୍ଥେଷୁ ସର୍ଵଯଜ୍ଞେଷୁ ଦୀକ୍ଷଣମ୍
ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଓ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞରେ ଦିକ୍ଷା ନେବା—
ସର୍ଵାଣ୍ଯେଵ ଵ୍ରତାଦୀନି ମହାଦାନାନି ଯାନି ଚ
ସମସ୍ତ ବ୍ରତ ଓ ବଡ଼ ଦାନ, ଯେଉଁଠି ଯେଉଁ ରହିଥାଏ—
ଗୁରୁସେଵାଵିପ୍ରସେଵାଦେଵସେଵାଦିକଂ ଚ ଯତ୍। ସ୍ଵାମିନଃ ପାଦସେଵାଯାଃ କଲାଂ ନାର୍ହନ୍ତି ଷୋଡଶୀମ୍।।2.42.
ଗୁରୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଦେବତା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟଙ୍କୁ ସେବା କରିବା ମଧ୍ୟ, ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପାଦସେବାର ଏକ ଶୋଳଂଶ ଅଂଶକୁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ହୁଏନାହିଁ।
ଗୁରୁଵିପ୍ରେଷ୍ଟଦେଵେଷୁ ସର୍ଵେଭ୍ଯଶ୍ଚ ପତିର୍ଗୁରୁଃ
ଗୁରୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ପ୍ରିୟ ଦେବତା ଓ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ୱାମୀ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଗୁରୁ।
ଗୋପୀତ୍ରିଲକ୍ଷକୋଟୀନାଂ ଗୋପାନାଂ ଚ ତଥୈଵ ଚ
ତିନି ଲକ୍ଷ କୋଟି ଗୋପୀ ଓ ଗୋପମାନେ ମଧ୍ୟରେ—
ରମାଦିଗୋପକାନ୍ତାନାମୀଶ୍ଵରୀ ତତ୍ପ୍ରସାଦତଃ
ତାଙ୍କର କୃପାରେ, ସେ ରମା ଓ ଅନ୍ୟ ଗୋପମାନଙ୍କ ପ୍ରିୟାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ୱାମିନୀ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ରାଧିକା କୃଷ୍ଣଂ ତତ୍ର ଦଧ୍ଯୌ ସୁଭକ୍ତିତଃ
ଏପରି କହି ରାଧିକା ଗଭୀର ଭକ୍ତି ସହ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମନେ ଧରିଲେ।
ଅଥ ସା ଦକ୍ଷିଣାଦେଵୀ ଧ୍ଵସ୍ତା ଗୋଲୋକତୋ ମୁନେ
ତାପରେ, ମୁନି, ସେ ଦକ୍ଷିଣା ଦେବୀ ଗୋଲୋକରୁ ଚ୍ୟୁତ ହେଲେ।
ଅଥ ଦେଵାଦଯଃ ସର୍ଵେ ଯଜ୍ଞଂ କୃତ୍ଵା ସୁଦୁଷ୍କରମ୍
ତାପରେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠିନ ଯଜ୍ଞ କଲେ।
ଵିଧିର୍ନିଵେଦନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦେଵାଦୀନାଂ ଜଗତ୍ପତିଃ
ଦେବତାମାନେ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ନିବେଦନ ଶୁଣି, ସମସ୍ତ ଜଗତର ପ୍ରଭୁ—
ନାରାଯଣଶ୍ଚ ଭଗଵାନ୍ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀଶ୍ଚ ଦେହତଃ
ଭଗବାନ ନାରାୟଣ ଓ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ ନିଜ ଦେହରୁ—
ବ୍ରହ୍ମା ଦଦୌ ତାଂ ଯଜ୍ଞାଯ ପୂର୍ଣାର୍ଥଂ କର୍ମଣାଂ ସତାମ୍
ବ୍ରହ୍ମା ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ, ସତ୍କର୍ମମାନଙ୍କର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫଳ ପାଇଁ ଦେଲେ।
ତପ୍ତକାଞ୍ଚନଵର୍ଣାଭାଂ ଚନ୍ଦ୍ରକୋଟିସମପ୍ରଭାମ୍ 2.42.
ସେ ତପ୍ତ ସୁନାର ରଙ୍ଗର ଭଳି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଓ କୋଟି କୋଟି ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ।
କମଲାସ୍ଯାଂ କୋମଲାଙ୍ଗୀଂ କମଲାଯତଲୋଚନାମ୍
ତାଙ୍କର ମୁହଁ ପଦ୍ମପରି, ଶରୀର କମଳ ଭଳି କୋମଳ, ଚକ୍ଷୁ କମଳ ଦଳ ପରି ବିଶାଳ।
ଵହ୍ନିଶୁଦ୍ଧାଂଶୁକାଧାନାଂ ବିମ୍ବୋଷ୍ଠୀଂ ସୁଦତୀଂ ସତୀମ୍
ଅଗ୍ନିଶୁଦ୍ଧ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା, ବିମ୍ବ ଫଳ ପରି ଠୋଠ, ସୁନ୍ଦର ଦାନ୍ତ ଓ ନିଷ୍କଳଙ୍କ ଚରିତ୍ର।
ଈଷଦ୍ଧାସ୍ଯପ୍ରସନ୍ନାସ୍ଯାଂ ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷିତାମ୍
ସାନ୍ତ୍ରସ୍ମିତ ମୁହଁ, ମୃଦୁ ହାସ୍ୟ ଓ ରତ୍ନ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ।
କସ୍ତୂରୀବିନ୍ଦୁଭିଃ ସାର୍ଦ୍ଧଂ ଚନ୍ଦନୈଶ୍ଚ ସୁଗନ୍ଧିଭିଃ
କଷ୍ଟୂରୀ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ଚନ୍ଦନ ରସ ସହିତ,
ସୁପ୍ରଶସ୍ତନିତମ୍ବାଢ୍ଯାଂ ବୃହଚ୍ଛ୍ରୋଣିପଯୋଧରାମ୍
ସୁନ୍ଦର ନିତମ୍ବ, ପ୍ରଚଣ୍ଡ ନିତମ୍ବ ଓ ଉଚ୍ଚ ସ୍ତନ ଥିବା,
ତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରମଣୀଯାଂ ଚ ଯଜ୍ଞୋ ମୂର୍ଚ୍ଛାମଵାପ ହ
ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦରୀକୁ ଦେଖି, ଯଜ୍ଞ ଅଚେତନ ହେଇପଡ଼ିଲେ।
ଦିଵ୍ଯଂ ଵର୍ଷଶତଂ ଚୈଵ ତାଂ ଗୃହୀତ୍ଵାଽଥ ନିର୍ଜନେ
ଏଭଳି ଦେବୀଙ୍କୁ ନିଜେ ସହିତ ନେଇ, ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନରେ ଦିବ୍ୟ ଶତ ବର୍ଷ ଅତିବାହିତ କଲେ,
ଗର୍ଭଂ ଦଧାର ସା ଦେଵୀ ଦିଵ୍ଯଂ ଦ୍ଵାଦଶଵତ୍ସରମ୍
ସେ ଦେବୀ ଦ୍ୱାଦଶ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦିବ୍ୟ ଗର୍ଭ ଧାରଣ କଲେ।
କର୍ମଣାଂ ଫଲଦାତା ଚ ଦକ୍ଷିଣା କର୍ମଣାଂ ସତାମ୍
କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ଦେଇଥିବା, ଓ ନିଷ୍ଠାବାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ଦେଇଥିବା,
ଯଜ୍ଞୋ ଦକ୍ଷିଣଯା ସାର୍ଦ୍ଧଂ ପୁତ୍ରେଣ ଚ ଫଲେନ ଚ 2.42.
ଯଜ୍ଞ, ଦକ୍ଷିଣା, ପୁତ୍ର ଓ ଫଳ ସହିତ ଏକାତ୍ମ ହେଲେ।
ଯଜ୍ଞଶ୍ଚ ଦକ୍ଷିଣାଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ପୁତ୍ରଂ ଚ ଫଲଦାଯକମ୍
ଯଜ୍ଞ, ଦକ୍ଷିଣା ଓ ଫଳଦାୟକ ପୁତ୍ର ପାଇଲେ,
ତଦା ଦେଵାଦଯସ୍ତୁଷ୍ଟାଃ ପରିପୂର୍ଣମନୋରଥାଃ
ତେବେ ଦେବତାମାନେ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହେଲା।
କୃତ୍ଵା କର୍ମ ଚ କର୍ତା ତୁ ତୂର୍ଣଂ ଦଦ୍ଯାଚ୍ଚ ଦକ୍ଷିଣାମ୍
କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, କର୍ତ୍ତା ଶୀଘ୍ର ଦକ୍ଷିଣା ଦେବା ଉଚିତ।