ଵତ୍ସରୈର୍ନରମାନୈଶ୍ଚ ଯୁଗାନାଂ ଚ ଚତୁଷ୍ଟଯମ୍
ବର୍ଷ, ମାନବ ମାପ ଓ ଚାରି ଯୁଗ ଦ୍ୱାରା ସମୟ ଗଣାଯାଏ।
ଯୁଗେ ନରାଣାଂ ଶକ୍ରାଯୁର୍ମନୋରାଯୁଃ ପ୍ରକୀର୍ତ୍ତିତମ୍
ଏକ ଯୁଗରେ ମନୁଷ୍ୟ, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ମନୁଙ୍କର ଆୟୁଷ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି।
ନିପାତୋ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ତତ୍ର ଭଵେତ୍ପ୍ରାକୃତିକୋ ଲଯଃ
ସେଠାରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ବିଲୟକୁ ପ୍ରାକୃତିକ ବିଲୟ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଚକ୍ଷୁର୍ନିମେଷଃ ସୃଷ୍ଟିଶ୍ଚ ପୁନରୁନ୍ମୀଲନେ ତଥା
ଚକ୍ଷୁର ଉପରି ଏକ ନିମିଷ ହେଉଛି ସୃଷ୍ଟି, ପୁଣି ଖୋଲିବା ମଧ୍ୟ ସେପରି।
ଯଥା ପୃଥିଵ୍ଯା ରେଣୂନାମିତ୍ଯୂଚେ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖରଃ
ପୃଥିବୀର ଧୂଳିକଣା ଯେପରି, ଏହିପରି ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର କହିଥିଲେ।
ସୃଷ୍ଟିସୂତ୍ରସ୍ଵରୂପଂ ହି ଚାନ୍ଯଦ୍ଵୃଣୁ ଵରଂ ସୁର
ସୃଷ୍ଟିର ମୂଳ ତତ୍ତ୍ୱ ଏହି, ଆଉ ଏକ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚୟନ କର, ଦେବତା।
ଆତ୍ମନଃ ପୂର୍ଵମୈଶ୍ଵର୍ଯ୍ଯଂ ଵରଯାମାସ ତତ୍ର ଵୈ 2.36.
ସେଠାରେ ସେ ନିଜ ପୂର୍ବ ଶାସନ ଶକ୍ତିକୁ ନିଜ ପାଇଁ ଚୟନ କଲେ।
ନାରଦ ଉଵାଚ କିଂ ଚକାର ଗୃହଂ ଗତ୍ଵା ତନ୍ମେ ଵ୍ଯାଖ୍ଯାତୁମର୍ହସି
ନାରଦ କହିଲେ: ସେ ଘରକୁ ଯାଇ କଣ କଲେ? ଏହା ମୋତେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କର।
ନାରାଯଣ ଉଵାଚ ଵୈରାଗ୍ଯଂ ଵର୍ଦ୍ଧଯାମାସ ତଦା ବ୍ରହ୍ମନ୍ଦିନେ ଦିନେ
ନାରାୟଣ କହିଲେ: ସେତେବେଳେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଦିନରେ ସେ ପ୍ରତିଦିନ ବିରାଗ ବଢ଼ାଇଲେ।
ମୁନିସ୍ଥାନାଦ୍ଗୃହଂ ଗତ୍ଵା ସ ଦଦର୍ଶାମରାଵତୀମ୍
ମୁନିଙ୍କ ଠାରୁ ଘରକୁ ଯାଇ, ସେ ଅମରାବତୀକୁ ଦେଖିଲେ।
ଵିଷଣ୍ଣବାନ୍ଧଵାଂ ଚୈଵ ବନ୍ଧୁହୀନାଂ ଚ କୁତ୍ରଚିତ୍
ସେ କେଉଁଠି କେତେକ ଦୁଃଖିତ ବାନ୍ଧବ ଓ କେଉଁଠି କେତେକ ବାନ୍ଧବ ଶୂନ୍ୟ ଲୋକଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଶତ୍ରୁଗ୍ରସ୍ତାଂ ଚ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାମଗମଦ୍ଵାକ୍ପତିଂ ପ୍ରତି
ସେ ଶତ୍ରୁଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ଅବସ୍ଥା ଦେଖି, ବାଣୀର ଦେବତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ।
ଧ୍ଯାଯମାନଂ ପରଂ ବ୍ରହ୍ମ ଗଙ୍ଗାତୋଯେ ସ୍ଥିତଂ ପରମ୍
ସେ ଧ୍ୟାନରତ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମକୁ ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଦେଖିଲେ।
ସାଶ୍ରୁନେତ୍ରଂ ପୁଲକିତଂ ପରମାନନ୍ଦସଂଯୁତମ୍
ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଜଳରେ ଭରିଥିଲା, ଦେହ ରୋମାଞ୍ଚିତ ଓ ପରମ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଥିଲେ।
ଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଚ ଵନ୍ଧୁଵର୍ଗାଣାମତିଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଚ ମାନିନାମ୍
ସେ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ଗର୍ବିତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସବୁଠୁ ଉତ୍ତମ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଗୁରୁଂ ଜପନ୍ତଂ ଚ ତତ୍ର ତସ୍ଥୌ ସୁରେଶ୍ଵରଃ
ଗୁରୁଙ୍କୁ ଜପ କରୁଥିବା ଦେଖି, ସେଠାରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଠିଆ ହେଲେ।
ପ୍ରଣମ୍ଯ ଚରଣାମ୍ଭୋଜେ ରୁରୋଦୋଚ୍ଚୈର୍ମୁହୁର୍ମୁର୍ହୁଃ 2.37.
ପଦପଦ୍ମକୁ ନମସ୍କାର କରି, ସେ ବାରମ୍ବାର ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ କାନ୍ଦିଲେ।
ପୁନର୍ଵରୋ ମଯା ଲବ୍ଧୋ ଜ୍ଞାନିନାମପି ଦୁର୍ଲଭାମ୍
ମୁଁ ପୁଣିଥରେ ଏମିତି ଏକ ଆଶୀର୍ବାଦ ପାଇଛି, ଯାହା ପ୍ରଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ।
ଶିଷ୍ଯସ୍ଯ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସତାଂ ବୁଦ୍ଧିମତାଂ ଵରଃ
ଶିଷ୍ୟଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସତ୍ପୁରୁଷ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜଣେ,
ବୃହସ୍ପତିରୁଵାଚ ନ କାତରୋ ହି ନୀତିଜ୍ଞୋ ଵିପତ୍ତୌ ସ୍ଯାତ୍କଦାଚନ
ବୃହସ୍ପତି କହିଲେ: ନୀତି ଜାଣିଥିବା ଲୋକ କେବେ ଅପତ୍ତିରେ ଭୟଭୀତ ହୁଏନାହିଁ।
ସମ୍ପତ୍ତିର୍ଵା ଵିପତ୍ତିର୍ଵା ନଶ୍ଵରା ସ୍ଵପ୍ନରୂପିଣୀ
ସମୃଦ୍ଧି କିମ୍ବା ବିପତ୍ତି, ଦୁହିଁ ଅସ୍ଥାୟୀ, ସ୍ୱପ୍ନ ସଦୃଶ।
ସର୍ଵେଷାଂ ଚ ଭ୍ରମତ୍ଯେଵ ଶଶ୍ଵଜ୍ଜନ୍ମନି ଜନ୍ମନି
ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ, ଏହି ସମୃଦ୍ଧି ଓ ବିପତ୍ତି ପ୍ରତିଜନ୍ମରେ ଘୁରିଘୁରି ଚାଲିଥାଏ।
ଭୁଙ୍କ୍ତେ ହି ସ୍ଵକୃତଂ କର୍ମ ସର୍ଵତ୍ରାପି ଚ ଭାରତେ
ମନୁଷ୍ୟ ସେଉଁଥିରେ, ନିଜ କର୍ମର ଫଳ ସବୁଠାରେ, ଏଠି ଭାରତରେ ମଧ୍ୟ ଭୋଗ କରେ।
ନାଭୁକ୍ତଂ କ୍ଷୀଯତେ କର୍ମ କଲ୍ପକୋଟିଶତୈରପି
କୋଟି କୋଟି କଳ୍ପ ବିତିଲେ ମଧ୍ୟ, ଅନୁଭବ ହୋଇନଥିବା କର୍ମ କ୍ଷୟ ହୁଏନାହିଁ।
ଇତ୍ଯେଵମୁକ୍ତଂ ଵେଦେ ଚ କୃଷ୍ଣେନ ପରମାତ୍ମନା
ଏହିପରି କଥା ବେଦରେ ମଧ୍ୟ, ପରମାତ୍ମା କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କହାଯାଇଛି।
ଜନ୍ମ ଭୋଗାଵଶେଷେ ଚ ସର୍ଵେଷାଂ କୃତକର୍ମଣାମ୍
ଜନ୍ମର ଭୋଗ ଶେଷରେ, ସମସ୍ତ କର୍ମ କରିଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ,
କର୍ମଣା ବ୍ରହ୍ମଶାପଂ ଚ କର୍ମଣା ଚ ଶୁଭାଶିଷମ୍ 2.37.
କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଶାପ ମିଳେ, ଏବଂ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଶୁଭ ଆଶୀର୍ବାଦ ମଧ୍ୟ ମିଳେ।
କୋଟିଜନ୍ମାର୍ଜିତଂ କର୍ମ ଜୀଵିନାମନୁଗଚ୍ଛତି
କୋଟି କୋଟି ଜନ୍ମରେ ସଞ୍ଚିତ କର୍ମ, ଜୀବମାନଙ୍କୁ ସଦା ସାଥି ଦିଏ।
କାଲଭେଦେ ଦେଶଭେଦେ ପାତ୍ରଭେଦେ ଚ କର୍ମଣାମ୍
ସମୟ, ସ୍ଥାନ ଓ ପାତ୍ର ପରିବର୍ତ୍ତନରେ କର୍ମର ଫଳ ଭିନ୍ନ ହୁଏ।
ଵସ୍ତୁଦାନେ ଚ ଵସ୍ତୂନାଂ ସମଂ ପୁଣ୍ଯଂ ସମେ ଦିନେ
ସେଇ ଦିନରେ, ଏକାଦି ଜିନିଷ ଦାନ କଲେ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସମାନ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ।