ଯସ୍ମାତ୍ସଂସ୍ଥାପିତଂ ପୁଷ୍ପଂ ଗର୍ଵାଦ୍ଵୈ ହସ୍ତିମସ୍ତକେ
ଯେହেতୁ ଅହଂକାରରେ ପୁଷ୍ପଟିକୁ ହସ୍ତୀର ମୁଣ୍ଡରେ ରଖାଯାଇଥିଲା,
ନାରାଯଣସ୍ଯ ଭକ୍ତୋଽହଂ ନ ବିଭେମୀଶ୍ଵରଂ ଵିଧିମ୍
ମୁଁ ନାରାୟଣଙ୍କ ଭକ୍ତ, ମୁଁ ଈଶ୍ୱର କିମ୍ବା ବିଧିକୁ ଭୟ କରେନି।
କିଂ କରିଷ୍ଯତି ତେ ତାତଃ କଶ୍ଯପଶ୍ଚ ପ୍ରଜାପତିଃ
ତୁମର ପିତା କଶ୍ୟପ ପ୍ରଜାପତି ତୁମ ପାଇଁ କଣ କରିପାରିବେ?
ଇତି ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମହେନ୍ଦ୍ରଶ୍ଚ ଧୃତ୍ଵା ତଚ୍ଚରଣଦ୍ଵଯମ୍
ଏହା ଶୁଣି, ମହେନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କର ଦୁଇଟି ପାଦକୁ ଧରିଲେ।
ଇନ୍ଦ୍ର ଉଵାଚ ହୃତା ତ୍ଵଯା ଚେତ୍ସମ୍ପତ୍ତିଃ କିଯଜ୍ଜ୍ଞାନଂ ଚ ଦେହି ମେ
ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ: ଯଦି ମୋର ସମ୍ପଦ ତୁମେ ନେଇଛ, ତେବେ ମୋତେ କିଛି ଜ୍ଞାନ ଦେଅ।
ଐଶ୍ଵର୍ଯ୍ଯଂ ଵିପଦାଂ ବୀଜଂ ପ୍ରଚ୍ଛନ୍ନଜ୍ଞାନକାରଣମ୍
ଶାସନ ହେଉଛି ଦୁଃଖର ମୂଳ, ଏହା ଗୁପ୍ତ ଅଜ୍ଞାନର କାରଣ।
ଜନ୍ମମୃତ୍ଯୁଜରାରୋଗଶୋକଦୁଃଖାଂକୁରଂ ପରମ୍
ଏହା ହେଉଛି ଜନ୍ମ, ମୃତ୍ୟୁ, ବୃଦ୍ଧା, ରୋଗ, ଶୋକ ଓ ଦୁଃଖର ଉତ୍ପତ୍ତିର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମୂଳ।
ସମ୍ପନ୍ମତ୍ତଃ ସମୂଢଶ୍ଚ ସୁରାମତ୍ତଃ ସଚେତନଃ 2.36.
ସମ୍ପଦର ମଦରେ ଲୋକ ଭ୍ରମିତ ହୁଅନ୍ତି; ମଦ୍ୟପାନରେ ମନ ଚେତନାଶୀଳ ରହେ।
ସମ୍ପନ୍ମଦେ ପ୍ରମତ୍ତଶ୍ଚ ଵିଷଯାନ୍ଧଶ୍ଚ ଵିହ୍ଵଲଃ
ଧନର ଗର୍ବରେ ଲୋକ ଅସାବଧାନ ହୁଅନ୍ତି, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଭୋଗରେ ଅନ୍ଧ ଓ ଭ୍ରମିତ ହୁଅନ୍ତି।
ଦ୍ଵିଵିଧୋ ଵିଷଯାନ୍ଧଶ୍ଚ ରାଜସସ୍ତାମସଃ ସ୍ମୃତଃ
ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଭୋଗରେ ଅନ୍ଧ ଲୋକ ଦୁଇ ପ୍ରକାର, ରାଜସିକ ଓ ତାମସିକ ଭାବରେ ଜଣାଯାଇଛି।
ଶାସ୍ତ୍ରେ ଚ ଦ୍ଵିଵିଧଂ ମାର୍ଗଂ ନିର୍ଦିଷ୍ଟଂ ମୁନିପୁଙ୍ଗଵ
ଶାସ୍ତ୍ରରେ, ମୁନିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଦୁଇଟି ପଥ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ହୋଇଛି।
ଚରନ୍ତି ଜୀଵିନଶ୍ଚାଦୌ ପ୍ରଵୃତ୍ତୌ ଦୁଃଖଵର୍ତ୍ମନି
ପ୍ରାଣୀମାନେ ଆରମ୍ଭରେ କାର୍ଯ୍ୟର ପଥରେ ଚାଲନ୍ତି, ଯାହା ଦୁଃଖକୁ ନେଇଯାଏ।
ଆପାତମଧୁରେ ଲୋଭାତ୍କ୍ଲେଶେ ଚ ସୁଖମାନିନଃ
ଲୋଭରେ, ଆରମ୍ଭରେ ମିଠା ଯାହା ପରେ କଷ୍ଟଦାୟକ, ତାହାକୁ ସୁଖ ଭାବି ନେଇଥାନ୍ତି।
ଅନେକଜନ୍ମପର୍ଯ୍ଯନ୍ତଂ କୃତ୍ଵା ଚ ଭ୍ରମଣଂ ମୁଦା
ଏଭଳି, ଅନେକ ଜନ୍ମ ଯାଏଁ ଆନନ୍ଦରେ ଭ୍ରମଣ କରନ୍ତି।
ତତଃ କୃଷ୍ଣାନୁଗ୍ରହାଚ୍ଚ ସତ୍ସଙ୍ଗଂ ଲଭତେ ଜନଃ
ତାପରେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କର କୃପାରେ, ଜନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ସଙ୍ଗ ପାଇଥାଏ।
ସାଧୁଃ ସତ୍ତ୍ଵପ୍ରଦୀପେନ ମୁକ୍ତିମାର୍ଗଂ ପ୍ରଦର୍ଶଯେତ୍
ଏକ ସାଧୁ, ପବିତ୍ରତାର ଦୀପରେ, ମୁକ୍ତିର ପଥ ଦେଖାଇଦିଅନ୍ତି।
ଅନେକଜନ୍ମଯୋଗେନ ତପସାଽନଶନେନ ଚ
ଅନେକ ଜନ୍ମର ଯୋଗ, ତପସ୍ୟା ଓ ଉପବାସରେ, ଏହା ସଂକଳିତ ହୁଏ।
ଇଦଂ ଶ୍ରୁତଂ ଗୁରୋର୍ଵକ୍ତ୍ରାତ୍ପ୍ରସଙ୍ଗାଵସରେଣ ଚ 2.36.
ଏହି କଥା ଗୁରୁଙ୍କର ମୁଖରୁ, ଉପଦେଶ ସମୟରେ ଶୁଣିଥିଲି।
ଅଧୁନା ଵିଧିନା ଦତ୍ତୋ ଵିପତ୍ତୌ ଜ୍ଞାନସାଗରଃ
ଏବେ, ଭାଗ୍ୟରେ, ବିପଦ ସମୟରେ ଜ୍ଞାନର ସାଗର ଦିଆଯାଇଛି।
ଜ୍ଞାନସିନ୍ଧୋ ଦୀନବନ୍ଧୋ ମହ୍ଯଂ ଦୀନାଯ ସାମ୍ପ୍ରତମ୍
ଓ ଜ୍ଞାନର ସାଗର, ଦୁଃଖୀଙ୍କର ବନ୍ଧୁ, ଏବେ ମୋତେ, ଦୁଃଖୀକୁ, ତୁମ କୃପା ଦିଅ।
ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରହସ୍ଯ ଜ୍ଞାନିନାଂ ଗୁରୁଃ
ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର କଥା ଶୁଣି ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କର ଗୁରୁ ହସିଲେ।
ଦୁର୍ଵାସା ଉଵାଚ ଆପାତତୋ ଦୁଃଖବୀଜଂ ପରିଣାମସୁଖାଵହମ୍
ଦୁର୍ବାସା କହିଲେ: ଆରମ୍ଭରେ ଏହା ଦୁଃଖର ମୂଳ, କିନ୍ତୁ ଶେଷରେ ଏହା ଶୁଖ ଦେଇଥାଏ।
ସ୍ଵଗର୍ଭଯାତନାନାଶପୀଡାଖଣ୍ଡନକାରଣମ୍
ଏହା ନିଜ ଜନ୍ମ ଓ ଗର୍ଭର ଯନ୍ତ୍ରଣାକୁ ନଷ୍ଟ କରିବାର କାରଣ।
କର୍ମଵୃକ୍ଷାଙ୍କୁରଚ୍ଛେଦକାରଣଂ ସର୍ଵତାରକମ୍
ଏହା କର୍ମର ଗଛର ଅଙ୍କୁରକୁ କାଟିଦେବାର କାରଣ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାଏ।
ଦାନେନ ତପସା ଵାଽପି ଵ୍ରତେନାନଶନାଦିନା
ଦାନ, ତପ, ବ୍ରତ ଓ ଉପବାସ ଆଦି ଦ୍ୱାରା,
କାମ୍ଯାନାଂ କର୍ମଣାଂ ଚୈଵ ମୂଲଂ ସଂଛିଦ୍ଯ ଯତ୍ନତଃ
ଇଚ୍ଛାପୂର୍ଣ୍ଣ କର୍ମର ମୂଳକୁ ସତର୍କ ଭାବରେ କାଟିଦେବା ଉଚିତ।
ଯତ୍କର୍ମ ସାତ୍ତ୍ଵିକଂ କୁର୍ଯ୍ଯାଦସଂକଲ୍ପିତମେଵ ଚ
ଯେ କର୍ମ କରିବା ଉଚିତ, ତାହା ସାତ୍ତ୍ୱିକ ଓ ନିଜ ଲାଭ ଚିନ୍ତା ଛଡ଼ି କରିବା ଉଚିତ।
ସାଂସାରିକାଣାମେତତ୍ତୁ ନିର୍ଵାଣଂ ମୋଚକଂ ଵିଦୁଃ 2.36.
ଏହି ଜଗତରେ ବନ୍ଧିତ ଲୋକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହାକୁ ମୁକ୍ତି ଓ ନିର୍ବାଣ ଭାବରେ ଜଣାଯାଏ।
ସେଵାଂ କୁର୍ଵନ୍ତି ତେ ନିତ୍ଯଂ ଵିଧାଯୋତ୍ତମଦେହକମ୍
ସେମାନେ ସଦା ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଦେହ ପାଇ ନିତ୍ୟ ସେବା କରନ୍ତି।
ହରିସେଵାଦିରୂପାଂ ଚ ମୁକ୍ତିମିଚ୍ଛନ୍ତି ଵୈଷ୍ଣଵାଃ
ବୈଷ୍ଣବମାନେ ହରିଙ୍କ ସେବା ଓ ଏହା ସଦୃଶ କାର୍ଯ୍ୟରେ ମୁକ୍ତି ଚାହନ୍ତି।