ସ୍ଵଗୁରୌ ସ୍ଵେଷ୍ଟଦେଵେ ଵା ଜନ୍ମଦାତରି ମାତରି
ନିଜ ଗୁରୁ, ନିଜ ପ୍ରିୟ ଦେବତା, ଜନ୍ମଦାତା ପିତା କିମ୍ବା ମାତାରେ,
ଵୈଷ୍ଣଵେଷ୍ଵନ୍ଯଭକ୍ତେଷୁ ବ୍ରାହ୍ମଣେଷ୍ଵିତରେଷୁ ଚ
ବୈଷ୍ଣବ, ଅନ୍ୟ ଭକ୍ତ, ଅନ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟ।
ଯୋ ମୂଢୋ ଵିଷ୍ଣୁନୈଵେଦ୍ଯେ ଚାନ୍ଯନୈଵେଦ୍ଯକେ ତଥା କରୋତି ସମତାଂ ଯୋ ହି ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଂ ଲଭେତ୍ତୁ ସଃ
ଯେଉଁ ମୂର୍ଖ ଲୋକେ ଵିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ନିଅବେଦ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଭୋଗକୁ ସମାନ ଭାବେ ଦେଖନ୍ତି, ସେମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ପାପରେ ଅବଶ୍ୟ ଲିପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
ସର୍ଵେଶ୍ଵରେଶ୍ଵରେ କୃଷ୍ଣେ ସର୍ଵକାରଣକାରଣେ
ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସମସ୍ତଙ୍କ ଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମସ୍ତ କାରଣର କାରଣ।
ମାଯଯାଽନେକରୂପେ ଵାଽପ୍ଯେକ ଏଵ ହି ନିର୍ଗୁଣେ
ଯିଏ ମାୟାରେ ଅନେକ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସେ ଏକମାତ୍ର ନିର୍ଗୁଣ।
ପିତୃଦେଵାର୍ଚନାଂ ପୌର୍ଵାପରାଂ ଵେଦଵିନିର୍ମିତାମ୍
ପୌର୍ବପର ଯୁଗରୁ ଯେଉଁ ପିତୃ ଓ ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜା ବେଦରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, ସେହି ପୂଜା।
ଯେ ନିନ୍ଦନ୍ତି ହୃଷୀକେଶଂ ତନ୍ମନ୍ତ୍ରୋପାସକଂ ତଥା
ଯେଉଁମାନେ ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି, କିମ୍ବା ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରରେ ଉପାସନା କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି,
ଶିଵଂ ଶିଵସ୍ଵରୂପଂ ଚ କୃଷ୍ଣପ୍ରାଣାଧିକଂ ପ୍ରିଯମ୍
ଶିବ, ଯିଏ ମଙ୍ଗଳର ମୂର୍ତ୍ତି ଏବଂ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରାଣଠାରୁ ବି ଅଧିକ ପ୍ରିୟ,
ପ୍ରଧାନଂ ଵୈଷ୍ଣଵାନାଂ ଚ ଦେଵାନାଂ ସଵ୍ଯମୀଶ୍ଵରମ୍
ଯିଏ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଧାନ, ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ଶାସକ,
ଯେ ଵିଷ୍ଣୁମାଯାଂ ନିନ୍ଦନ୍ତି ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତିପ୍ରଦାଂ ସତୀମ୍ 2.30.
ଯେଉଁମାନେ ଵିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମାୟା, ଯିଏ ଶୁଦ୍ଧ ଏବଂ ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତି ଦେଇଥାଏ, ତାହାକୁ ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି,
ସର୍ଵଦେଵୀସ୍ଵରୂପାଂ ଚ ସର୍ଵାଦ୍ଯାଂ ସର୍ଵଵନ୍ଦିତାମ୍
ଯିଏ ସମସ୍ତ ଦେବୀଙ୍କ ରୂପ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଥମ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ,
କୃଷ୍ଣଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀଂ ରାମନଵମୀଂ ପୁଣ୍ଯଦାଂ ପରାମ୍
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ ଓ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ ଜନ୍ମ ନବମୀ, ଏହି ଦୁଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୁଣ୍ୟଦାୟି।
ପଞ୍ଚପର୍ଵାଣି ପୁଣ୍ଯାନି ଯେ ନ କୁର୍ଵନ୍ତି ମାନଵାଃ
ଯେଉଁ ମାନବ ଏହି ପାଞ୍ଚଟି ପବିତ୍ର ପର୍ବ ଉପଲକ୍ଷେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ନାହିଁ,
ଅମ୍ବୁଵୀଚ୍ଯାଂବୁଖନନେ ଜଲେ ଶୌଚାଦିକଂ ଚ ଯେ
ଯେଉଁମାନେ ଜଳ, ତରଙ୍ଗ କିମ୍ବା କୂଆଁରେ ପବିତ୍ରତା ଓ ଅନ୍ୟ ନିୟମ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି ନାହିଁ,
ଗୁରୁଂ ଚ ମାତରଂ ତାତଂ ସାଧ୍ଵୀଂ ଭାର୍ଯ୍ଯାଂ ସୁତଂ ସୁତାମ୍
ଗୁରୁ, ମାଆ, ବାପା, ସତୀ ଭାର୍ଯ୍ୟା, ପୁଅ ଓ ଝିଅ,
ଵିଵାହୋ ଯସ୍ଯ ନ ଭଵେନ୍ନ ପଶ୍ଯତି ସୁତଂ ଚ ଯଃ
ଯାହାଙ୍କ ବିବାହ ହୁଏ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ନିଜ ପୁଅକୁ ଦେଖି ପାରନ୍ତି ନାହିଁ,
ହରେରନୈଵେଦ୍ଯଭୋଜୀ ନିତ୍ଯଂ ଵିଷ୍ଣୁଂ ନ ପୂଜଯେତ୍
ଯିଏ ପ୍ରତିଦିନ ହରିଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଭୋଗ ଖାଏ, କିନ୍ତୁ ଵିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପୂଜା କରେନାହିଁ,
ଆହାରଂ କୁର୍ଵତୀଂ ଗାଂ ଚ ପିବନ୍ତୀଂ ଯୋ ନିଵାରଯେତ୍
ଯିଏ ଗାଈକୁ ଖାଇବା କିମ୍ବା ପିଇବାରୁ ବଞ୍ଚିତ କରେ,
ଦଣ୍ଡୈର୍ଗାସ୍ତାଡଯେନ୍ମୂଢୋ ଯୋ ଵିପ୍ରୋ ଵୃଷଵାହକଃ
ଯିଏ ମୂର୍ଖ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଛଡ଼ି ଦେଇ ଗାଈକୁ ମାଡ଼େ, କିମ୍ବା ବୃଷ ଉପରେ ଚଡ଼ି ଚାଲେ,
ଦଦାତି ଗୋଭ୍ଯ ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟଂ ଯୋଜଯେଦ୍ଵୃଷଵାହକମ୍ ।। 2.30.
ଯିଏ ଗାଈକୁ ଅବଶିଷ୍ଟ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇଥାଏ, କିମ୍ବା ବୃଷକୁ ଭାର ବହାଇବାରେ ବ୍ୟବହାର କରେ।
ଵୃଷଲୀପତିଂ ଯାଜଯେଦ୍ଯୋ ଭୁଂକ୍ତେଽନ୍ନଂ ତସ୍ଯ ଯୋ ନରଃ
ଯେଉଁମାନେ ଏକ ନିମ୍ନଜାତି ଜନାନୀଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ ପାଇଁ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି, କିମ୍ବା ତାଙ୍କଠାରୁ ଖାଦ୍ୟ ଖାଆନ୍ତି—
ପାଦଂ ଦଦାତି ଵହ୍ନୌ ଚ ଗାଶ୍ଚ ପାଦେନ ତାଡଯେତ୍
ଯେଉଁଠାରେ କେହି ନିଜ ପାଦ ଅଗ୍ନିରେ ଦେଇଥାଏ, କିମ୍ବା ଗାଈକୁ ପାଦରେ ମାଡ଼ିଥାଏ—
ଯୋ ଭୁଂକ୍ତେ ସ୍ନିଗ୍ଧପାଦେନ ଶେତେ ସ୍ନିଗ୍ଧାଂଘ୍ରିରେଵ ଚ
ଯେଉଁଠାରେ କେହି ତେଲ ଲାଗିଥିବା ପାଦରେ ଖାଏ, କିମ୍ବା ତେଲ ଲାଗିଥିବା ପାଦରେ ଶୁଏ—
ଅଵୀରାନ୍ନଂ ଚ ଯୋ ଭୁଂକ୍ତେ ଯୋନିଜୀଵୀ ଚ ଵୈ ଦ୍ଵିଜଃ
ଯେଉଁଠାରେ କେହି ବୀରଙ୍କ ପାଇଁ ଅଯୋଗ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ଖାଏ, କିମ୍ବା ଦ୍ୱିଜାତି ନିମ୍ନ ଉପାୟରେ ଜୀବନ ଚାଲାଏ—
ପିତୄଂଶ୍ଚ ପର୍ଵକାଲେ ଚ ତିଥିକାଲେ ଚ ଦେଵତାମ୍
ଯେଉଁଠାରେ ପିତୃପକ୍ଷ କିମ୍ବା ପବିତ୍ର ତିଥିରେ ଦେବତାଙ୍କୁ ନିବେଦନ କରାଯାଏ—
ସ୍ଵଭର୍ତରି ଚ କୃଷ୍ଣେ ଚ ଭେଦବୁଦ୍ଧିଂ କରୋତି ଯା
ଯେଉଁ ଜନନୀ ନିଜ ସ୍ୱାମୀ ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମନରେ ଭିନ୍ନତା ଭାବେ—
ଗୋମାର୍ଗଖନନଂ କୃତ୍ଵା ଵପତେ ସସ୍ଯମେଵ ଚ
ଯେଉଁଠାରେ କେହି ଗାଈଁ ଚାଲିବା ରାସ୍ତା ଖୋଦି ତାହାରେ ଚାଷ କରେ—
ରାଜକେ ଦୈଵକେ ଯତ୍ନାଦ୍ଗୋସ୍ଵାମୀ ଗାଂ ନ ପାତଯେତ୍
ରାଜା କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ହେଉ, ଗୋପାଳକ କେବେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଗାଈଁକୁ ପଡ଼ିବାକୁ ଦେଉନାହିଁ—
ପ୍ରାଣିନଂ ଲଂଘଯେଦ୍ଯୋ ହି ଦେଵାର୍ଚାଯାଂ ରତଂ ଜଲମ୍ ।।2.30.
ଯେଉଁଠାରେ କେହି କୌଣସି ପ୍ରାଣୀ ଉପରେ କିମ୍ବା ଦେବପୂଜା ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଜଳ ଉପରେ ପାଦ ଦେଇଯାଏ—
ଶଶ୍ଵନ୍ନାସ୍ତୀତି ଵାଦୀ ଯୋ ମିଥ୍ଯାଵାଦୀ ପ୍ରତାରକଃ
ଯେଉଁଠାରେ କେହି ସବୁବେଳେ 'କିଛି ନାହିଁ' ବୋଲି କହେ, କିମ୍ବା ମିଥ୍ୟା କଥା କହି ଠକେଇଥାଏ—