ପରମାତ୍ମା ପରଂ ବ୍ରହ୍ମ ନିର୍ଗୁଣଃ ପ୍ରକୃତେଃ ପରଃ
ପରମାତ୍ମା, ପରବ୍ରହ୍ମ, ଗୁଣରହିତ ଏବଂ ପ୍ରକୃତିରୁ ଉପରେ।
ଇତ୍ଯେଵଂ କଥିତଂ ସର୍ଵଂ ମଯା ପୃଷ୍ଟଂ ଯଥାଗମମ୍
ତୁମେ ଯାହା ପଚାରିଥିଲ, ସେସବୁକୁ ମୁଁ ପୁରାତନ ପ୍ରଥା ଅନୁଯାୟୀ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଦେଲି।
ସାଵିତ୍ର୍ଯୁଵାଚ ପ୍ରଶ୍ନଂ ଯଦ୍ଯତ୍କରୋମି ତ୍ଵାଂ ତଦ୍ଭଵାନ୍ଵକ୍ତୁମର୍ହତି
ସାବିତ୍ରୀ କହିଲେ: ମୁଁ ତୁମକୁ ଯେଉଁ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରେ, ସେଠିରେ ତୁମେ ଉତ୍ତର ଦେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।
କାଂ କାଂ ଯୋନିଂ ଯାତି ଜୀଵଃ କର୍ମଣା କେନ ଵା ଯମ
ହେ ଯମ, କେଉଁ କାରଣରେ ଜୀବ କେଉଁ ଯୋନିକୁ ଯାଏ, କେଉଁ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା କେଉଁ ହେତୁରେ?
କେନ ଵା କର୍ମଣା ମୁକ୍ତିଃ କେନ ଭକ୍ତିର୍ଭଵେଦ୍ଧରେଃ
କେଉଁ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତି ମିଳେ, କେଉଁ ଦ୍ୱାରା ହରିଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ହୁଏ?
କେନ ଵା ଦୀର୍ଘଜୀଵୀ ଚ କେନାଲ୍ପାଯୁଶ୍ଚ କର୍ମ୍ମଣା
କେଉଁ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଦୀର୍ଘାୟୁ ହୁଏ, କେଉଁ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଅଳ୍ପ ଆୟୁ ହୁଏ?
ଅଙ୍ଗହୀନଶ୍ଚ କାଣଶ୍ଚ ବଧିରଃ କେନ କର୍ମ୍ମଣା
କେଉଁ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଅଙ୍ଗହୀନ, କାଣା କିମ୍ବା ବଧିର ହୁଏ?
କ୍ଷିପ୍ତୋଽତିଲୁବ୍ଧକଶ୍ଚୈଵ କେନ ଵା ନରଘାତକଃ 2.25.
କେଉଁ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଜଣେ ପାଗଳ, ଅତି ଲୋଭୀ କିମ୍ବା ମଣିଷ ହତ୍ୟାକାରୀ ହୁଏ?
କେନ ଵା ବ୍ରାହ୍ମଣତ୍ଵଂ ଚ ତପସ୍ଵିତ୍ଵଂ ଚ କେନ ଵା
କେଉଁଠିଁ ଲୋକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହୁଏ, କେଉଁଠିଁ ତାହାର ତପସ୍ବୀ ହେବାର କାରଣ କଣ?
ଗୋଲୋକଂ କେନ ଵା ବ୍ରହ୍ମନ୍ସର୍ଵୋତ୍କୃଷ୍ଟଂ ନିରାମଯମ୍
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କେଉଁଠିଁ ଗୋଲୋକ ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ?
କୋ ଵା କଂ ନରକଂ ଯାତି କିଯନ୍ତଂ ତେଷୁ ତିଷ୍ଠତି
କିଏ କେଉଁ ନରକକୁ ଯାଏ ଏବଂ ସେଠାରେ କେତେ ଦିନ ରହେ?
ଯଦ୍ଯଦସ୍ତି ମଯା ପୃଷ୍ଟଂ ତନ୍ମେ ଵ୍ଯାଖ୍ଯାତୁମର୍ହସି
ମୁଁ ଯେଉଁପରି ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛି, ଦୟାକରି ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମୋତେ ସ୍ପଷ୍ଟ କର।
ନାରାଯଣ ଉଵାଚ ।। ସାଵିତ୍ରୀଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଜଗାମ ଵିସ୍ମଯଂ ଯମଃ । ପ୍ରହସ୍ଯ ଵକ୍ତୁମାରେଭେ କର୍ମପାକଂ ଚ ଜୀଵିନାମ୍
ନାରାୟଣ କହିଲେ — ସାବିତ୍ରୀଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ଯମ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ; ହସିବା ସହ ବୋଲିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ ଏବଂ ଜୀବମାନଙ୍କର କର୍ମଫଳ ବିଷୟରେ କହିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
ଯମ ଉଵାଚ ଜ୍ଞାନଂ ତେ ପୂର୍ଵଵିଦୁଷାଂ ଯୋଗିନାଂ ଜ୍ଞାନିନାଂ ପରମ୍
ଯମ କହିଲେ — ପୁରାତନ ଜ୍ଞାନୀ, ଯୋଗୀ ଏବଂ ତଥା ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଯେଉଁ ଜ୍ଞାନ ରଖନ୍ତି—
ସାଵିତ୍ରୀଵରଦାନେନ ତ୍ଵଂ ସାଵିତ୍ରୀକଲା ସତି
ସାବିତ୍ରୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦତ୍ତ ଆଶୀର୍ବାଦରେ, ତୁମେ ସାବିତ୍ରୀଙ୍କ ଏକ ଅଂଶ।
ଯଥା ଶ୍ରୀଃ ଶ୍ରୀପତେଃ କ୍ରୋଡେ ଭଵାନୀ ଚ ଭଵୋରସି
ଯେପରି ଶ୍ରୀ, ଶ୍ରୀପତିଙ୍କ ମୋଡ଼ରେ ଅଛନ୍ତି, ଭବାନୀ ଭବଙ୍କ ଛାତିରେ ଅଛନ୍ତି,
ଧର୍ମୋରସି ଯଥା ମୂର୍ତ୍ତିଃ ଶତରୂପା ମନୌ ଯଥା
ଯେପରି ଧର୍ମ ତାଙ୍କର ଛାତିରେ ଅଛନ୍ତି, ଶତରୂପା ମନୁଙ୍କ ସହ ଅଛନ୍ତି,
ଅଦିତିଃ କଶ୍ଯପେ ଚାପି ଯଥାଽହଲ୍ଯା ଚ ଗୌତମେ
ଯେପରି ଅଦିତି କଶ୍ୟପଙ୍କ ସହ ଅଛନ୍ତି, ଅହଲ୍ୟା ଗୌତମଙ୍କ ସହ ଅଛନ୍ତି,
ଯଥା ରତିଃ କାମଦେଵେ ଯଥା ସ୍ଵାହା ହୁତାଶନେ
ଯେପରି ରତି କାମଦେବଙ୍କ ସହ ଅଛନ୍ତି, ସ୍ୱାହା ଅଗ୍ନିଦେବଙ୍କ ସହ ଅଛନ୍ତି,
ଵରୁଣାନୀ ଚ ଵରୁଣେ ଯଜ୍ଞେ ଚ ଦକ୍ଷିଣା ଯଥା
ଯେପରି ବରୁଣାନୀ ବରୁଣଙ୍କ ସହ ଅଛନ୍ତି, ଯଜ୍ଞରେ ଦକ୍ଷିଣା ଅଛି,
ସୌଭାଗ୍ଯା ସୁପ୍ରିଯା ତ୍ଵଂ ଚ ଭଵ ସତ୍ଯଵତି ପ୍ରିଯେ ଵୃଣୁ ଦେଵି ମହାଭାଗେ ସର୍ଵଂ ଦାସ୍ଯାମି ନିଶ୍ଚିତମ୍
ଏଭଳି ହେଲେ ମଧୁର ଏବଂ ଭାଗ୍ୟଶାଳି ସତ୍ୟବତୀ, ତୁମେ ଶୁଭ ହେଉ। ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ ଦେବୀ, ଯେଉଁ ଇଚ୍ଛା କର, ମୁଁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସେଗୁଡ଼ିକ ଦେଇଦେବି।
ସାଵିତ୍ର୍ଯୁଵାଚ ଭଵିଷ୍ଯତି ମହାଭାଗ ଵରମେତନ୍ମଦୀପ୍ସିତମ୍ ।। 2.26.
ସାବିତ୍ରୀ କହିଲେ — ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳି, ମୋ ଇଚ୍ଛିତ ଆଶୀର୍ବାଦ ପୂରଣ ହେଉ।
ମତ୍ପିତୁଃ ପୁତ୍ରଶତକଂ ଶ୍ଵଶୁରସ୍ଯ ଚ ଚକ୍ଷୁଷୀ
ମୋ ପିତାଙ୍କୁ ଶତପୁତ୍ର ହେଉନ୍ତୁ, ଏବଂ ଶ୍ୱଶୁରଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ପୁନଃ ଫେରିଯାଉ।
ଅନ୍ତେ ସତ୍ଯଵତା ସାର୍ଦ୍ଧଂ ଯାସ୍ଯାମି ହରିମନ୍ଦିରମ୍
ଶେଷରେ, ସତ୍ୟବତଙ୍କ ସହ ମୁଁ ହରିଙ୍କ ମନ୍ଦିରକୁ ଯିବି।
ଜୀଵକର୍ମଵିପାକଂ ଚ ଶ୍ରୋତୁଂ କୌତୂହଲଂ ଚ ମେ
ମୁଁ ଜୀବମାନଙ୍କର କର୍ମଫଳ ବିଷୟରେ ଶୁଣିବାକୁ ଉତ୍ସୁକ।
ଯମ ଉଵାଚ ଜୀଵକର୍ମ୍ମଵିପାକଂ ଚ କଥଯାମି ନିଶାମଯ
ଯମ କହିଲେ — ମୁଁ ଜୀବମାନଙ୍କର କର୍ମଫଳ ବିଷୟରେ କହିବି, ଭଲଭାବେ ଶୁଣ।
ଶୁଭାନାମଶୁଭାନାଂ ଚ କର୍ମ୍ମଣାଂ ଜନ୍ମ ଭାରତେ
ଭାରତ ଭୂମିରେ ଶୁଭ କିମ୍ବା ଅଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟରୁ ଜନ୍ମ ହୁଏ।
ସୁରା ଦୈତ୍ଯା ଦାନଵାଶ୍ଚ ଗନ୍ଧର୍ଵା ରାକ୍ଷସାଦଯଃ
ଦେବତା, ଦାନବ, ଦାନବୀ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ରାକ୍ଷସ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମସ୍ତ—
ଵିଶିଷ୍ଟଜୀଵିନଃ କର୍ମ୍ମ ଭୁଞ୍ଜତେ ସର୍ଵଯୋନିଷୁ
ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଜୀବମାନେ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଜନ୍ମରେ ନିଜ କର୍ମର ଫଳ ଭୋଗ କରନ୍ତି।
ଶୁଭାଶୁଭଂ ଭୁଞ୍ଜତେ ଚ କର୍ମ ପୂର୍ଵାର୍ଜିତଂ ପରମ୍
ସେମାନେ ପୂର୍ବରୁ କରିଥିବା ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭ କର୍ମର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଫଳ ଭୋଗ କରନ୍ତି।