ସା ଵରଂ ଵରଯାମାସ ଦ୍ଯୁମତ୍ସେନାତ୍ମଜଂ ତଦା
ତାପରେ ସେ ଦ୍ୟୁମତ୍ସେନଙ୍କ ପୁଅକୁ ବର ଭାବେ ବାଛିଲେ।
ରାଜା ତସ୍ମୈ ଦଦୌ ତାଂ ଚ ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷିତାମ୍
ରାଜା ସେଉଁଠି ତାକୁ ରତ୍ନ ଓ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ କରି ଦେଲେ।
ସ ଚ ସଂଵତ୍ସରେଽତୀତେ ସତ୍ଯଵାନ୍ସତ୍ଯଵିକ୍ରମଃ 2.24.
ଏକ ବର୍ଷ ପରେ, ସତ୍ୟବାନ ଯିଏ ସତ୍ୟ ଓ ପ୍ରତାପରେ ଅଟୁଟ—
ଜଗାମ ତତ୍ର ସାଵିତ୍ରୀ ତତ୍ପଶ୍ଚାଦ୍ଦୈଵଯୋଗତଃ
ତାପରେ ଦେବତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ ସାବିତ୍ରୀ ସେଠାକୁ ଗଲେ।
ଯମସ୍ତଜ୍ଜୀଵପୁରୁଷଂ ବଦ୍ଧ୍ଵାଙ୍ଗୁଷ୍ଠସମଂ ମୁନେ
ହେ ମୁନି, ଯମ ଏହି ଜୀବାତ୍ମାକୁ ଅଙ୍ଗୁଠି ପରି ଛୋଟ କରି ବାନ୍ଧିଦେଲେ।
ପଶ୍ଚାତ୍ତାଂ ସୁନ୍ଦରୀଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଯମଃ ସଂଯମିନୀପତିଃ
ପରେ, ସେ ସୁନ୍ଦରୀକୁ ଦେଖି, ସଂୟମର ଦେବତା ଯମ ଦେଖିଲେ।
ଯମ ଉଵାଚ ଯଦି ଯାସ୍ଯସି କାନ୍ତେନ ସାର୍ଧଂ ଦେହଂ ତଦା ତ୍ଯଜ
ଯମ କହିଲେ: ଯଦି ତୁମେ ତୁମ ପ୍ରିୟଙ୍କ ସହିତ ଯିବାକୁ ଚାହୁଁଛ, ତେବେ ଏହି ଦେହକୁ ଛାଡ।
ଗନ୍ତୁଂ ମର୍ତ୍ତ୍ଯୋ ନ ଶକ୍ନୋତି ଗୃହୀତ୍ଵା ପାଞ୍ଚଭୌତିକମ୍
ଏହି ପଞ୍ଚ ତତ୍ତ୍ୱର ଦେହକୁ ଧରି ରହିଲେ, ମଣିଷ ଚାଲିପାରେନି।
ପୂର୍ଣଶ୍ଚ ଭର୍ତ୍ତୁସ୍ତେ କାଲଃ ହ୍ଯଭଵଦ୍ଭାରତେ ସତି
ତୁମର ସ୍ୱାମୀଙ୍କର ଜୀବନ ସମୟ ଭାରତ ଭୂମିରେ ଥିବାବେଳେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଇଛି।
କର୍ମଣା ଜାଯତେ ଜନ୍ତୁଃ କର୍ମଣୈଵ ପ୍ରଲୀଯତେ
କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାଣୀ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ, କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଶେଷ ହୁଏ।
ସ୍ଵକର୍ମଣା ସର୍ଵସିଦ୍ଧିମମରତ୍ଵଂ ଲଭେଦ୍ ଧ୍ରୁଵମ୍
ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ଓ ଅମରତ୍ୱ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମିଳେ।
କର୍ମଣା ବ୍ରାହ୍ମଣତ୍ଵଂ ଚ ମୁକ୍ତତ୍ଵଂ ଚ ସ୍ଵକର୍ମଣା 2.24.
କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ବ୍ରାହ୍ମଣ ହେବାଯାଏ, ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତି ମିଳେ।
କର୍ମଣା ଚ ମୁନୀନ୍ଦ୍ରତ୍ଵଂ ତପସ୍ଵିତ୍ଵଂ ଚ କର୍ମଣା
କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ମହାମୁନି ହେବାଯାଏ, କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ତପସ୍ବୀ ହେବାଯାଏ।
କର୍ମଣା ଚୈଵ ଶୂଦ୍ରତ୍ଵମନ୍ତ୍ଯଜତ୍ଵଂ ସ୍ଵକର୍ମଣା
କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଶୂଦ୍ର ହେବାଯାଏ, ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଅତିନିମ୍ନ ଜନ୍ମ ମିଳେ।
ସ୍ଵକର୍ମଣା ଚ ମ୍ଲେଚ୍ଛତ୍ଵଂ ଲଭତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ବିଦେଶୀ ହେବାଯାଏ; ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ସ୍ଵକର୍ମଣା ଚ ଶୈଲତ୍ଵଂ ଵୃକ୍ଷତ୍ଵଂ ଚ ସ୍ଵକର୍ମଣା
ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପାହାଡ଼ ହେବାଯାଏ, ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଗଛ ହେବାଯାଏ।
ସ୍ଵକର୍ମଣା କ୍ଷୁଦ୍ରଜନ୍ତୁଃ କୃମିତ୍ଵଂ ଚ ସ୍ଵକର୍ମଣା
ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଛୋଟ ପ୍ରାଣୀ ହେବାଯାଏ, ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା କୀଟ ହେବାଯାଏ।
ସ୍ଵକର୍ମଣା ରାକ୍ଷସତ୍ଵଂ କିନ୍ନରତ୍ଵଂ ସ୍ଵକର୍ମଣା
ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ରାକ୍ଷସ ହେବାଯାଏ, ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା କିନ୍ନର ହେବାଯାଏ।
ସ୍ଵକର୍ମଣା ଚ ପ୍ରେତତ୍ଵଂ ଵେତାଲତ୍ଵଂ ସ୍ଵକର୍ମଣା
ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପିଶାଚ ହେବାଯାଏ, ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ବେତାଳ ହେବାଯାଏ।
ଦୈତ୍ଯତ୍ଵଂ ଦାନଵତ୍ଵଂ ଚାପ୍ଯସୁରତ୍ଵଂ ସ୍ଵକର୍ମଣା
ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଦୈତ୍ୟ, ଦାନବ ଓ ଅସୁର ହେବାଯାଏ।
କର୍ମଣା ସୁନ୍ଦରୋଽରୋଗୀ ମହାରୋଗୀ ଚ କର୍ମଣା
କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଲୋକ ସୁନ୍ଦର ଓ ସ୍ୱସ୍ଥ ହୁଏ; କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଭୟଙ୍କର ରୋଗରେ ପଡ଼େ।
କର୍ମଣା ନରକଂ ଯାନ୍ତି ଜୀଵାଃ ସ୍ଵର୍ଗଂ ସ୍ଵକର୍ମଣା 2.24.
କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାଣୀମାନେ ନରକକୁ ଯାନ୍ତି; ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାନ୍ତି।
କର୍ମଣା ଚନ୍ଦ୍ରଲୋକଂ ଚ ଵହ୍ନିଲୋକଂ ସ୍ଵକର୍ମଣା
ମଣିଷ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଚନ୍ଦ୍ରଲୋକ ଓ ଅଗ୍ନିଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ ।
ତଥା କୁବେରଲୋକଂ ଚ ନରୋ ଯାତି ସ୍ଵକର୍ମଣା
ଏହିପରି ଭାବେ, ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ମଣିଷ କୁବେରଙ୍କ ଲୋକକୁ ଯାଏ ।
ଯାତି ନକ୍ଷତ୍ରଲୋକଂ ଚ ସତ୍ଯଲୋକଂ ସ୍ଵକର୍ମଣା
ସେ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ନକ୍ଷତ୍ରଲୋକ ଓ ସତ୍ୟଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ ।
ସ୍ଵକର୍ମଣା ଚ ପାତାଲଂ ବ୍ରହ୍ମଲୋକଂ ସ୍ଵକର୍ମଣା
ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପାତାଳକୁ ଓ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଲୋକକୁ ଯାଏ ।
କର୍ମଣା ଯାତି ଵୈକୁଣ୍ଠଂ ଗୋଲୋକଂ ଚ ନିରାମଯମ୍
କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ବୈକୁଣ୍ଠ ଓ ନିର୍ମଳ ଗୋଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ ।
କର୍ମଣା କୋଟିକଲ୍ପାଯୁଃ କ୍ଷୀଣାଯୁଶ୍ଚ ସ୍ଵକର୍ମଣା
ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା କେହି କୋଟି କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆୟୁଷ୍ୟ ପାଏ, କିମ୍ବା ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଆୟୁଷ୍ୟ କମିଯାଏ ।
ଇତ୍ଯେଵଂ କଥିତଂ ସର୍ଵଂ ମଯା ତତ୍ତ୍ଵଂ ଚ ସୁନ୍ଦରି
ଏଭଳି ମୁଁ ସମସ୍ତ କଥା ଓ ସତ୍ୟ ତୁମକୁ କହିଦେଲି, ସୁନ୍ଦରୀ ।
ଶ୍ରୀନାରାଯଣ ଉଵାଚ ତୁଷ୍ଟାଵ ପରଯା ଭକ୍ତ୍ଯା ତମୁଵାଚ ମନସ୍ଵିନୀ
ଶ୍ରୀନାରାୟଣ କହିଲେ — ସେ ପରମ ଭକ୍ତି ସହିତ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ ଓ ଜ୍ଞାନବତୀ ନାରୀ କଥା କହିଲେ ।