ରୁଦତୀମଭିମାନେନ ମାନିନୀଂ ମାନପୂଜିତାମ୍
ସେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଆତ୍ମସମ୍ମାନରେ ଗର୍ବିତ ଏବଂ ସମ୍ମାନିତ, କିନ୍ତୁ କାନ୍ଦୁଥିବା।
ଭାରତ୍ଯାଜ୍ଞାଂ ଗୃହୀତ୍ଵା ଚ ସ୍ଵାଲଯଂ ଚ ଯଯୌ ହରିଃ
ଭାରତୀଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଗ୍ରହଣ କରି, ହରି ନିଜ ଗୃହକୁ ଫେରିଗଲେ।
ଵରଂ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଦଦୌ ତସ୍ଯୈ ଵିଶ୍ଵପୂଜ୍ଯା ଭଵେତି ଚ
ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କୁ ଏହି ଵର ଦେଲେ: 'ତୁମେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱରେ ପୂଜିତ ହେବେ।'
ଵିଷ୍ଣୋର୍ଵରେଣ ସା ଦେଵୀ ପରିତୁଷ୍ଟା ବଭୂଵ ହ 2.22.
ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ବର ଦ୍ୱାରା ସେ ଦେବୀ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ।
ଲକ୍ଷ୍ମୀର୍ଗଙ୍ଗା ସସ୍ମିତା ତାଂ ସମାଶ୍ଲିଷ୍ଯ ଚ ନାରଦ
ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଏବଂ ଗଙ୍ଗା ହସି ହସି ତାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, ହେ ନାରଦ।
ଵୃନ୍ଦାଂ ଵୃନ୍ଦାଵନୀଂ ଵିଶ୍ଵପାଵନୀଂଵିଶ୍ଵପୂଜିତାମ୍
ବୃନ୍ଦା, ବୃନ୍ଦାବନର ଦେବୀ, ବିଶ୍ୱକୁ ପବିତ୍ର କରୁଥିବା ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ।
ଏତନ୍ନାମାଷ୍ଟକଂ ଚୈତ ତ୍ସ୍ତୋତ୍ରଂ ନାମାର୍ଥସଂଯୁତମ୍
ଏହି ଅଷ୍ଟନାମ ଏବଂ ଏହି ସ୍ତୋତ୍ରରେ ନାମର ଅର୍ଥ ଥିବା ଶୁଭ ଗୁଣ ଅଛି।
କାର୍ତିକୀପୂର୍ଣିମାଯାଂ ଚ ତୁଲସ୍ଯା ଜନ୍ମ ମଙ୍ଗଲମ୍
କାର୍ତ୍ତିକ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ତୁଳସୀଙ୍କର ଶୁଭ ଜନ୍ମ ଉତ୍ସବ ପାଳନ କରାଯାଏ।
ତସ୍ଯାଂ ଯଃ ପୂଜଯେତ୍ତାଂ ଚ ଭକ୍ତ୍ଯା ଚ ଵିଶ୍ଵପାଵନୀମ୍
ସେହି ଦିନ ଯେଉଁଠି ଭକ୍ତି ସହିତ ବିଶ୍ୱକୁ ପବିତ୍ର କରୁଥିବା ତୁଳସୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ,
କାର୍ତ୍ତିକେ ତୁଲସୀପତ୍ରଂ ଵିଷ୍ଣଵେ ଯୋ ଦଦାତି ଚ
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ଯିଏ ତୁଳସୀ ପତ୍ର ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରେ,
ଅପୁତ୍ରୋ ଲଭତେ ପୁତ୍ରଂ ପ୍ରିଯାହୀନୋ ଲଭେତ୍ପ୍ରିଯାମ୍
ଯାହାଙ୍କର ପୁଅ ନାହିଁ, ସେ ପୁଅ ପାଏ; ଯିଏ ପ୍ରିୟଜନ ହରାଇଛନ୍ତି, ସେ ପୁନି ପ୍ରିୟଜନ ପାଏ।
ରୋଗୀ ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ ରୋଗାଦ୍ବଦ୍ଧୋ ମୁଚ୍ଯେତ ବନ୍ଧନାତ୍
ରୋଗୀ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ; ବାନ୍ଧି ଥିବା ଲୋକ ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତି ଲଭେ।
ଇପ୍ଯେଵଂ କଥିତଂ ସ୍ତୋତ୍ରଂ ଧ୍ଯାନପୂଜାଵିଧିଂ ଶୃଣୁ
ଏଭଳି ଏହି ସ୍ତୋତ୍ର ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି; ଏବେ ଧ୍ୟାନ ଓ ପୂଜା ପ୍ରଣାଳୀ ଶୁଣ।
ଯଦ୍ଵକ୍ଷ୍ଯେ ପୂଜଯେତ୍ତାଂ ଚ ଭକ୍ତ୍ଯା ଚାଵାହନଂ ଵିନା 2.22.
ମୁଁ ଯାହା କହିବି, ତାହା ଅନୁସାରେ ଆହ୍ୱାନ ଛାଡ଼ି ମଧ୍ୟ ଭକ୍ତି ସହିତ ତୁଳସୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ତୁଲସୀଂ ପୁଷ୍ପସାରାଂ ଚ ସତୀଂ ପୂଜ୍ଯାଂ ମନୋହରାମ୍
ତୁଳସୀ ଫୁଲର ସାର, ପବିତ୍ର, ପୂଜାଯୋଗ୍ୟ ଏବଂ ଆକର୍ଷକ।
ପୁଷ୍ପେଷୁ ତୁଲନାପ୍ଯସ୍ଯା ନାସୀଦ୍ଦେଵୀଷୁ ଵା ମୁନେ
ଫୁଲମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କ ସମାନ କେହି ନାହିଁ, ଦେବୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ, ମୁନି।
ଶିରୋଧାର୍ଯ୍ଯା ଚ ସର୍ଵେଷାମୀପ୍ସିତାଂ ଵିଶ୍ଵପାଵନୀମ୍
ସେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ଧାରଣ କରିବାଯୋଗ୍ୟ, ବିଶ୍ୱକୁ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି, ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରନ୍ତି।
ଇତି ଧ୍ଯାତ୍ଵା ଚ ସଂପୂଜ୍ଯ ସ୍ତୁତ୍ଵା ଚ ପ୍ରଣମେଦ୍ବୁଧଃ
ଧ୍ୟାନ କରି, ପୂଜା କରି, ସ୍ତୁତି କରି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରିବେ।
ନାରଦ ଉଵାଚ ଯତ୍ତୁ ସାଵିତ୍ର୍ଯୁପାଖ୍ଯାନଂ ତନ୍ମେ ଵ୍ଯାଖ୍ଯାତୁମର୍ହସି
ନାରଦ କହିଲେ: ସାବିତ୍ରୀଙ୍କ କଥା ମୋତେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଦିଅ।
ପୁରା ଯେନ ସମୁଦ୍ଭୂତା ସା ଶ୍ରୁତା ଚ ଶ୍ରୁତିପ୍ରସୂଃ
ପୁରୁଣା ଦିନରେ ସେ କିପରି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ ଏବଂ କିପରି ବେଦର ମୂଳ ହେଲେ, ତାହା କହ।
ନାରାଯଣ ଉଵାଚ ଦ୍ଵିତୀଯେ ଚ ଦେଵଗଣୈସ୍ତତ୍ପଶ୍ଚାଦ୍ଵିଦୁଷାଂ ଗଣୈଃ
ନାରାୟଣ କହିଲେ: ଦ୍ୱିତୀୟ ଯୁଗରେ ଦେବମାନେ ଏବଂ ପରେ ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜିଥିଲେ।
ତଥା ଚାଶ୍ଵପତିଃ ପୂର୍ଵଂ ପୂଜଯାମାସ ଭାରତେ
ଏହିପରି, ପୁରୁଣା ଦିନରେ ଭାରତରେ ଅଶ୍ୱପତି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଥିଲେ।
ନାରଦ ଉଵାଚ ସର୍ଵପୂଜ୍ଯା ଚ ସାଵିତ୍ରୀ ତନ୍ମେ ଵ୍ଯାଖ୍ଯାତୁମର୍ହସି
ନାରଦ କହିଲେ: ସାବିତ୍ରୀ ସମସ୍ତଙ୍କ ପୂଜ୍ୟ, ଏହି କଥା ମୋତେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କର।
ନାରାଯଣ ଉଵାଚ ଵୈରିଣାଂ ବଲହର୍ତ୍ତା ଚ ମିତ୍ରାଣାଂ ଦୁଃଖନାଶନଃ
ନାରାୟଣ କହିଲେ: ସେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କର ଶକ୍ତି ହରନ୍ତି ଏବଂ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କର ଦୁଃଖ ଦୂର କରନ୍ତି।
ଆସୀତ୍ତସ୍ଯ ମହାରାଜ୍ଞୀ ମହିଷୀ ଧର୍ମଚାରିଣୀ
ସେଠାରେ ଏକ ମହାରାଣୀ ଥିଲେ, ଯିଏ ଧର୍ମରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ଏବଂ ରାଜାଙ୍କର ପ୍ରଧାନ ସହଧର୍ମିଣୀ ଥିଲେ।
ସା ଚ ରାଜ୍ଞୀ ମହାସାଧ୍ଵୀ ଵସିଷ୍ଠସ୍ଯୋପଦେଶତଃ
ସେ ରାଣୀ ବହୁତ ନୀତିବାନ୍ ଥିଲେ ଏବଂ ବଶିଷ୍ଠଙ୍କ ଉପଦେଶ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ।
ପ୍ରତ୍ଯାଦେଶଂ ନ ସା ପ୍ରାପ ମହିଷୀ ନ ଦଦର୍ଶ ତାମ୍
ତଥାପି ସେ କୌଣସି ଆଦେଶ ପାଇଲେ ନାହିଁ, ଏବଂ ରାଣୀ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ପାରିଲେ ନାହିଁ।
ରାଜା ତାଂ ଦୁଃଖିତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ବୋଧଯିତ୍ଵା ନଯେନ ଵୈ 2.23.
ରାଜା ତାଙ୍କୁ ଦୁଃଖିତ ଦେଖି, ବୁଦ୍ଧିମତା ସହିତ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେଲେ।
ତପଶ୍ଚଚାର ତତ୍ରୈଵ ସଂଯତଃ ଶତଵତ୍ସରମ୍
ସେଠାରେ ରହି, ସଂଯମ ସହିତ ରାଜା ଶତବର୍ଷ ଧରି ତପସ୍ୟା କଲେ।
ଶୁଶ୍ରାଵାକାଶଵାଣୀଂ ଚ ନୃପେନ୍ଦ୍ରଶ୍ଚାଶରୀରିଣୀମ୍
ଏବଂ ରାଜା ଆକାଶରୁ ଶରୀରବିହୀନ ଏକ ସ୍ୱର ଶୁଣିଲେ।