ତୁଲସ୍ଯୁଵାଚ କଥଂ ବଭୂଵ ଵିଜଯସ୍ତନ୍ମେ ବ୍ରୂହି କୃପାନିଧେ
ତୁଳସୀ କହିଲେ, “ହେ କୃପାର ସମୁଦ୍ର, ଏହି ବିଜୟ କିପରି ହେଲା, ମୋତେ କହନ୍ତୁ।
ତୁଲସୀଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରହସ୍ଯ କମଲାପତିଃ
ତୁଳସୀଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କର ପତି ହସିଲେ।
ଶ୍ରୀହରିରୁଵାଚ ନାଶୋ ବଭୂଵ ସର୍ଵେଷାଂ ଦାନଵାନାଂ ଚ କାମିନି
ଶ୍ରୀହରି କହିଲେ, “ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ସମସ୍ତ ଦାନବମାନେ ନଶ୍ଟ ହୋଇଗଲେ।
ପ୍ରୀତିଂ ଚ କାରଯାମାସ ବ୍ରହ୍ମା ଚ ସ୍ଵଯମାଵଯୋଃ
ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମା ନିଜେ ଆମ ଦୁହିଁଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରେମ ଜଗାଇଲେ।
ମଯାଽଽଗତଂ ସ୍ଵଭଵନଂ ଶିଵଲୋକଂ ଶିଵୋ ଗତଃ
ମୁଁ ମୋ ନିଜ ଗୃହକୁ ଫେରିଲି, ଏବଂ ଶିବ ଶିବଲୋକକୁ ଗଲେ।
ରେମେ ରମାପତିସ୍ତତ୍ର ରାମଯା ସହ ନାରଦ ସର୍ଵଂ ଵିତର୍କଯାମାସ କସ୍ତ୍ଵମେଵେତ୍ଯୁଵାଚ ହ
ସେଠାରେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ପତି ରାମା ସହ ଆନନ୍ଦ କରୁଥିଲେ; ନାରଦ ସବୁ କଥା ଭାବିଲେ ଏବଂ ପଚାରିଲେ, 'ତୁମେ ଆସଲେ କିଏ?'
ତୁଲସ୍ଯୁଵାଚ
ତୁଳସୀ କହିଲେ:
ଦୂରୀକୃତଂ ମତ୍ସତୀତ୍ଵମଥଵା ତ୍ଵାଂ ଶପାମହେ
ମୋର ପତିବ୍ରତ ଦୂର କରାଯାଇଛି, କିମ୍ବା ମୁଁ ତୁମକୁ ଶାପ ଦେବାକୁ ପଡିବ।
ଦଧାର ଲୀଲଯା ବ୍ରହ୍ମନ୍ସ୍ଵାଂ ମୂର୍ତିଂ ସୁମନୋହରାମ୍ ନଵୀନନୀରଦ ଶ୍ଯାମଂ ଶରତ୍ପଙ୍କଜଲୋଚନମ୍ ।। 2.21.
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସେ ସହଜରେ ନିଜର ଅତି ଆକର୍ଷଣୀୟ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ—ନୂତନ ବର୍ଷା ମେଘ ଭଳି କଳା, ଶରତ ପଦ୍ମ ଭଳି ଚକ୍ଷୁ।
କୋଟିକନ୍ଦର୍ପଲୀଲାଭଂ ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷିତମ୍
ସେ କୋଟି କାମଦେବଙ୍କ ଭଳି ସୌନ୍ଦର୍ୟ ଧାରଣ କରିଥିଲେ, ରତ୍ନ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ।
ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କାମିନୀ କାମାନ୍ମୂର୍ଛାଂ ସଂପ୍ରାପ ଲୀଲଯା
ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ସେ ସ୍ତ୍ରୀ ଆସକ୍ତିରେ ମୂର୍ଛିତ ହେଲେ।
ହେ ନାଥ ତେ ଦଯା ନାସ୍ତି ପାଷାଣ ସଦୃଶସ୍ଯ ଚ
ହେ ପ୍ରଭୁ, ତୁମେ କୌଣସି ଦୟା ନାହିଁ, ତୁମ ହୃଦୟ ପାଷାଣ ସମାନ।
ପାଷାଣସଦୃଶସ୍ତ୍ଵଂ ଚ ଦଯାହୀନୋ ଯତଃ ପ୍ରଭୋ
ହେ ପ୍ରଭୁ, ତୁମେ ପାଷାଣ ସମାନ, ତେଣୁ ତୁମେ ଦୟାହୀନ।
ଯେ ଵଦନ୍ତି ଦଯାସିନ୍ଧୁଂ ତ୍ଵାଂ ତେ ଭ୍ରାନ୍ତା ନ ସଂଶଯଃ
ଯେମାନେ ତୁମକୁ କହନ୍ତି ଦୟାର ସମୁଦ୍ର, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଭ୍ରମିତ।
ଦୁର୍ଵୃତ୍ତସ୍ତ୍ଵଂ ଚ ସର୍ଵଜ୍ଞୋ ନ ଜାନାସି ପରଵ୍ଯଥାମ୍
ତୁମେ ଦୁଷ୍ଟ ଏବଂ ସବୁ ଜାଣିଥିବା ସତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଦୁଃଖ ବୁଝିନାହଁ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ଚ ମହାସାଧ୍ଵୀ ନିପତ୍ଯ ଚରଣେ ହରେଃ
ଏପରି କହି, ସେ ମହାସାଧ୍ବୀ ହରିଙ୍କ ଚରଣ ତଳେ ପଡିଗଲେ।
ତସ୍ଯାଶ୍ଚ କରୁଣାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କରୁଣାମଯସାଗରଃ
ତାଙ୍କର କରୁଣା ଦେଖି, କରୁଣାର ସମୁଦ୍ର ମନେ ପ୍ରଭାବିତ ହେଲେ।
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ ତ୍ଵଦର୍ଥେ ଶଙ୍ଖଚୂଡଶ୍ଚ ଚକାର ସୁଚିରଂ ତପଃ
ଶ୍ରୀଭଗବାନ କହିଲେ, “ତୁମ ପାଇଁ ଶଂଖଚୂଡ଼ ବହୁଦିନ ଧରି କଠିନ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ।
କୃତ୍ଵା ତ୍ଵାଂ କାମିନୀଂ କାମୀ ଵିଜହାର ଚ ତତ୍ଫଲାତ୍ 2.21.
ତୁମକୁ ଜନାନୀ କରି, ସେ କାମୀ ପୁରୁଷ ତୁମ ସହ ଭୋଗ କଲେ ଏବଂ ଏହାର ଫଳ ମିଳିଲା।
ଇଦଂ ଶରୀରଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଚ ଦିଵ୍ଯଂ ଦେହଂ ଵିଧାଯ ଚ
ଏହି ଦେହକୁ ଛାଡି, ସେ ଦିବ୍ୟ ଦେହ ଧାରଣ କଲେ।
ଇଯଂ ତନୁର୍ନଦୀରୂପା ଗଣ୍ଡକୀତି ଚ ଵିଶ୍ରୁତା
ଏହି ଦେହ ନଦୀରୂପ ହୋଇ, ଗଣ୍ଡକୀ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା।
ତଵ କେଶସମୂହାଶ୍ଚ ପୁଣ୍ଯଵୃକ୍ଷା ଭଵନ୍ତ୍ଵିତି
ତୁମର କେଶର ଗୁଛ ସବୁ ପବିତ୍ର ଗଛ ହେଉ।
ତ୍ରିଲୋକେଷୁ ଚ ପୁଷ୍ପାଣାଂ ପତ୍ରାଣାଂ ଦେଵପୂଜନେ
ତିନି ଲୋକରେ, ଦେବପୂଜା ପାଇଁ ଫୁଲ ଓ ପତ୍ର ନିମନ୍ତେ,
ସ୍ଵର୍ଗେ ମର୍ତ୍ଯେ ଚ ପାତାଲେ ଵୈକୁଣ୍ଠେ ମମ ସନ୍ନିଧୌ
ସ୍ୱର୍ଗରେ, ପୃଥିବୀରେ, ପାତାଳରେ ଏବଂ ମୋର ସାନ୍ନିଧ୍ୟରେ ବୈକୁଣ୍ଠରେ,
ଗୋଲୋକେ ଵିରଜାତୀରେ ରାସେ ଵୃନ୍ଦାଵନେ ଭୁଵି
ଗୋଲୋକରେ, ବିରଜା ନଦୀ କୂଳରେ, ରାସ ମଣ୍ଡଳରେ, ଏ ଭୂମିରେ ବୃନ୍ଦାବନରେ,
ମାଧଵୀକେତକୀକୁନ୍ଦମଲ୍ଲିକାମାଲତୀଵନେ
ମାଧବୀ, କେତକୀ, କୁନ୍ଦ, ମଲ୍ଲିକା ଓ ମାଲତୀ ଫୁଲ ଉଦ୍ୟାନରେ,
ତୁଲସୀତରୁମୂଲେ ଚ ପୁଣ୍ଯଦେଶେ ସୁପୁଣ୍ଯଦେ
ତୁଳସୀ ଗଛର ମୂଳରେ, ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ, ହେ ସୁପବିତ୍ରା,
ତତ୍ରୈଵ ସର୍ଵଦେଵାନାଂ ସମଧିଷ୍ଠାନମେଵ ଚ
ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ବାସସ୍ଥାନ ଅଛି।
ସ ସ୍ନାତଃ ସର୍ଵତୀର୍ଥେଷୁ ସର୍ଵଯଜ୍ଞେଷୁ ଦୀକ୍ଷିତଃ 2.21.
ଯେଉଁଠାରେ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିଥିବା ଓ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞରେ ଦୀକ୍ଷିତ ହୋଇଥିବା ପରି ଫଳ ପାଏ।
ସୁଧାଘଟସହସ୍ରେଣ ସା ତୁଷ୍ଟିର୍ନ ଭଵେଦ୍ଧରେଃ
ହଜାର ଘଡ଼ି ଅମୃତ ଦେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏପରି ସନ୍ତୋଷ ହରିଙ୍କୁ ମିଳେ ନାହିଁ।