କୃତ୍ଵା ଵକ୍ଷସି କାନ୍ତାଂ ତାଂ ରୁଦନ୍ତୀମତିଦୁଃଖିତାମ୍ ।। କୃଶୋଦରୀଂ ନିରାହାରାଂ ନିମଗ୍ନାଂ ଶୋକସାଗରେ
ସେ କାନ୍ତା, ଯିଏ କନ୍ଦୁଥିଲେ ଏବଂ ଅତି ଦୁଃଖରେ ଥିଲେ, ସ୍ଲିମ୍ ଶରୀର, ଉପବାସରେ ଏବଂ ଶୋକସାଗରରେ ଡୁବିଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ବକ୍ଷସ୍ଥଳରେ ରଖିଲେ।
ପୁନସ୍ତାଂ ବୋଧଯାମାସ ଦିଵ୍ଯଜ୍ଞାନେନ ବୋଧଵିତ୍ 2.17.
ସେ ପୁଣି ତାଙ୍କୁ ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନରେ ଜାଗ୍ରୁତ କରିଲେ।
ସ ଚ ତସ୍ଯୈ ଦଦୌ ତଚ୍ଚ ସର୍ଵଶୋକହରଂ ପରମ୍
ସେ ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଦୂର କରୁଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦାନ ଦେଲେ।
କ୍ରୀଡାଂ ଚକାର ହର୍ଷେଣ ସର୍ଵଂ ମତ୍ଵାଽତିନଶ୍ଵରମ୍
ସେ ଅତି ଆନନ୍ଦରେ ଖେଳିଲେ, ସବୁକିଛିକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅସ୍ଥାୟୀ ବୋଲି ଭାବିଲେ।
ପୁଲକାଙ୍କିତସର୍ଵାଙ୍ଗୌ ମୂର୍ଚ୍ଛିତୌ ନିର୍ଜନେ ମୁନେ
ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଦେହ କୁଞ୍ଚିତ ହୋଇଗଲା, ଦୁଇଜଣ ଏକାନ୍ତରେ ଅଚେତନ ହେଲେ, ମୁନି।
ଏକାଂଗୌ ଚ ତଥା ତୌ ଦ୍ଵୌ ଚାର୍ଦ୍ଧନାରୀଶ୍ଵରୌ ଯଥା
ସେମାନେ ଦୁଇଜଣ ଏକ ଦେହ ହେଲେ, ଯେପରି ଅର୍ଧନାରୀଶ୍ୱର।
ପ୍ରାଣାଧିକାଂ ଚ ତାଂ ମେନେ ରାଜା ପ୍ରାଣାଧିକେଶ୍ଵରୀମ୍
ରାଜା ତାଙ୍କୁ ନିଜ ପ୍ରାଣଠାରୁ ବେଶି ପ୍ରିୟ, ପ୍ରାଣର ଅଧିକାରିଣୀ ବୋଲି ଭାବିଲେ।
ସୁଵେଷୌ ସୁଖସମ୍ଭୋଗାଦଚେଷ୍ଟୌ ସୁମନୋହରୌ କଥାଂ ମନୋହରାଂ ଦିଵ୍ଯାଂ ହସନ୍ତୌ ଚ କ୍ଷଣଂ ପୁନଃ
ସୁନ୍ଦର ଭାବେ ଶୃଙ୍ଗାରିତ, ସୁଖର ସଂଯୋଗରେ ନିଷ୍ପ୍ରଭାବିତ, ଦୁଇଜଣ ଅତି ଆକର୍ଷଣୀୟ, ସେମାନେ ଦିବ୍ୟ ଓ ମନୋହର କଥା କହି, ହସି ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଅନନ୍ଦ କରିଲେ।
ଭୁକ୍ତଵନ୍ତୌ ଚ ତାମ୍ବୂଲଂ ପ୍ରଦତଂ ଚ ପରସ୍ପରମ୍
ସେମାନେ ଦୁଇଜଣେ ଏକାଉଁଠି ତାମ୍ବୁଳ ଭୋଜନ କଲେ, ପରସ୍ପରକୁ ଦେଇ।
ପରସ୍ପରଂ ସେଵିତୌ ଚ ସୁପ୍ରୀତ୍ଯା ଶ୍ଵେତଚାମରୈଃ
ସେମାନେ ଶ୍ୱେତ ଚାମରାରେ ପ୍ରେମରେ ପରସ୍ପରଙ୍କୁ ସେବା କଲେ।
କ୍ଷଣଂ କେଲିନିଯୁକ୍ତୌ ଚ ରସଭାଵସମନ୍ଵିତୌ
ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ସେମାନେ ଖେଳରେ ଲିନ ହେଲେ, ଭାବର ରସରେ ପ୍ରବୃତ୍ତ।
ସତତଂ ଜଯଯୁକ୍ତୌ ଦ୍ଵୌ କ୍ଷଣଂ ନୈଵ ପରାଜିତୌ 2.17.
ସେମାନେ ସଦା ବିଜୟରେ ଲିନ ଥିଲେ, ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ କେବେ ହାରିଲେ ନାହିଁ।
ନାରାଯଣ ଉଵାଚ ବ୍ରାହ୍ମେ ମୁହୂର୍ତ୍ତେ ଚୋତ୍ଥାଯ ପୁଷ୍ପତଲ୍ପାନ୍ମନୋହରାତ୍
ନାରାୟଣ କହିଲେ — ସେ ମନୋହର ଫୁଲରେ ଶୋଭିତ ଶଯ୍ୟାରୁ ବ୍ରାହ୍ମମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଉଠିଲେ।
ରାତ୍ରିଵାସଃ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ସ୍ନାତ୍ଵା ମଙ୍ଗଲଵାରିଣା
ରାତିର ଶୋଇବା ସ୍ଥାନ ଛାଡ଼ି, ଶୁଭ ପାଣିରେ ସ୍ନାନ କଲେ।
ଚକାରାହ୍ନିକମାଵଶ୍ଯମଭୀଷ୍ଟଗୁରୁଵନ୍ଦନମ୍
ସେ ନିୟମିତ ଦିନଚର୍ଯ୍ୟା କରି, ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ନମସ୍କାର କଲେ।
ରତ୍ନଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ମଣିଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଵସ୍ତ୍ରଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଚ କାଞ୍ଚନମ୍
ସେଠାରେ ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରତ୍ନ, ମୂଲ୍ୟବାନ ମଣି, ଉତ୍ତମ ପୋଶାକ ଓ ସୁନା ରଖିଥିଲେ।
ଅମୂଲ୍ଯରତ୍ନଂ ଯତ୍କିଞ୍ଚିନ୍ମୁକ୍ତାମାଣିକ୍ଯହୀରକମ୍
ଯେଉଁଠି ଅମୂଲ୍ୟ ରତ୍ନ ଥିଲା — ମୁକ୍ତା, ପଦ୍ମରାଗ କିମ୍ବା ହୀରା — ସେ ସବୁ ଥିଲା।
ଗଜରତ୍ନଂ ଚାଶ୍ଵରତ୍ନଂ ଧେନୁରତ୍ନଂ ମନୋହରମ୍
ସେଠି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହାତୀ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଘୋଡ଼ା ଓ ମନୋହର ଗାଈ ମଧ୍ୟ ଥିଲା।
କୋଶାଗାରସହସ୍ରଂ ଚ ନଗରାଣାଂ ତ୍ରିଲକ୍ଷକମ୍
ସେଠି ହଜାର ଧନଭଣ୍ଡାର ଓ ତିନି ଲକ୍ଷ ସହର ଥିଲା।
ପୁତ୍ରଂ କୃତ୍ଵା ଚ ରାଜେନ୍ଦ୍ରଂ ସୁଚନ୍ଦ୍ରଂ ଦାନଵେଷୁ ଚ
ସେ ତାଙ୍କ ପୁଅଙ୍କୁ ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଧିପତି କଲେ, ଦାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲେ।
ପ୍ରଜାନୁଚରସଂଘଂ ଚ କୋଶୌଘଂ ଵାହନାଦିକମ୍
ସେ ଅନେକ ପ୍ରଜା, ଅପାର ଧନ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଯାନ ଏକତ୍ର କଲେ।
ଭୃତ୍ଯଦ୍ଵାରା କ୍ରମେଣୈଵ ସ ଚକ୍ରେ ସୈନ୍ଯସଂଚଯମ୍ ।। 2.18.
ସେ ତାଙ୍କ ଦାସମାନଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ କ୍ରମେ ବଡ଼ ସେନା ତିଆରି କଲେ।
ରଥାନାମଯୁତେନୈଵ ଧାନୁଷ୍କାଣାଂ ତ୍ରିକୋଟିଭିଃ
ଦଶ ହଜାର ରଥ ଓ ତିରିଶି କୋଟି ଧନୁର୍ଧର ସହିତ,
କୃତା ସେନାଽପରିମିତା ଦାନଵେନ୍ଦ୍ରେଣ ନାରଦ
ହେ ନାରଦ, ଦାନବନାୟକ ଅପାର ସେନା ତିଆରି କଲେ।
ମହାରଥଃ ସ ଵିଜ୍ଞେଯୋ ରଥିନାଂ ପ୍ରଵରୋ ରଣେ
ସେ ଏକ ମହାରଥୀ, ଯୁଦ୍ଧରେ ରଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଥିଲେ।
ତ୍ରିଂଶଦକ୍ଷୌହିଣୀଵାଦ୍ଯଭାଣ୍ଡୌଘଂ ଚ ଚକାର ସଃ
ସେ ତିରିଶି ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସେନା ଓ ବଡ଼ ଯୁଦ୍ଧସାମଗ୍ରୀ ଏକତ୍ର କଲେ।
ରତ୍ନେନ୍ଦ୍ରସାରଖଚିତଂ ଵିମାନଂ ହ୍ଯାରୁରୋହ ସଃ
ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରତ୍ନରେ ଖଚିତ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ସେ ଆରୋହଣ କଲେ।
ପୁଷ୍ପଭଦ୍ରାନଦୀତୀରେ ଯତ୍ରାକ୍ଷଯଵଟଃ ଶୁଭଃ
ଯେଉଁଠି ପୁଷ୍ପଭଦ୍ରା ନଦୀ ପାରେ ଶୁଭ ଅକ୍ଷୟ ବଟବୃକ୍ଷ ଅଛି,
କପିଲସ୍ଯ ତପସ୍ଥାନଂ ପୁଣ୍ଯକ୍ଷେତ୍ରଂ ଚ ଭାରତେ
ଭାରତ ଭୂମିରେ କପିଳଙ୍କ ତପସ୍ଥଳୀ, ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ର ଅଛି,
ଶ୍ରୀଶୈଲୋତ୍ତରଭାଗେ ଚ ଗନ୍ଧମାଦନଦକ୍ଷିଣେ ଶାଶ୍ଵତୀ ଜଲପୂର୍ଣା ଚ ପୁଷ୍ପଭଦ୍ରାନଦୀ ଶୁଭା
ଶ୍ରୀଶୈଳର ଉତ୍ତର ଓ ଗନ୍ଧମାଦନର ଦକ୍ଷିଣରେ, ସଦା ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଶୁଭ ପୁଷ୍ପଭଦ୍ରା ନଦୀ ବହୁଛି।