ତୁଷ୍ଟାଵ ମନସା ଦେଵୀଂ ପଦ୍ମାଂଶାଂ ପଦ୍ମଲୋଚନାମ୍
ସେ ମନରେ ପଦ୍ମା ଦେବୀ, ପଦ୍ମନୟନୀଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ଶଶାପ ଚ ମଦର୍ଥେ ତ୍ଵଂ ଵିନଶ୍ଯସି ସବାନ୍ଧଵଃ
ଏବଂ ସେ ଶାପ ଦେଲେ, 'ମୋ ପାଇଁ ତୁମେ ତୁମ ବାନ୍ଧବମାନେ ସହିତ ନଶ୍ଟ ହେବ।'
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ସା ଚ ଯୋଗେନ ଦେହତ୍ଯାଗଂ ଚକାର ହ
ଏପରି କହି, ସେ ଯୋଗବଳରେ ଦେହ ତ୍ୟାଗ କଲେ।
ଅହୋ କିମଦ୍ଭୁତଂ ଦୃଷ୍ଟଂ କିଂ କୃତଂ ଵା ମଯାଽଧୁନା ।। 2.14.
'ହା! କଣ ଅଦ୍ଭୁତ ଦେଖିଲି, ଏବେ କଣ କରିଦେଲି?'
ସା ଚ କାଲାନ୍ତରେ ସାଧ୍ଵୀ ବଭୂଵ ଜନକାତ୍ମଜା
ସମୟ କ୍ରମେ ସେ ସତୀ ଜଣକଙ୍କର କନ୍ୟା ହେଲେ।
ମହାତପସ୍ଵିନୀ ସା ଚ ତପସା ପୂର୍ଵଜନ୍ମନଃ
ସେ ମହାତପସ୍ୱିନୀ, ପୂର୍ବଜନ୍ମର ତପସ୍ୟାରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ।
ସଂପ୍ରାପ୍ଯ ତପସାଽଽରାଧ୍ଯ ସ୍ଵାମିନଂ ଚ ଜଗତ୍ପତିମ୍
ତପସ୍ୟା କରି, ସେ ସମସ୍ତଙ୍କ ନାଥଙ୍କୁ ପୂଜି ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ।
ଜାତିସ୍ମରା ସ୍ମ ସ୍ମରତି ତପସଶ୍ଚ କ୍ରମଂ ପୁରା
ସେ ଜନ୍ମ ସ୍ମରଣ କରି, ପୂର୍ବରୁ କରିଥିବା ତପସ୍ୟାର କ୍ରମ ମନେ ପକାନ୍ତି।
ନାନାପ୍ରକାରଵିଭଵଂ ଚକାର ସୁଚିରଂ ସତୀ
ସେ ସତୀ ବହୁ ପ୍ରକାର ତପସ୍ୟା ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କଲେ।
ଗୁଣିନଂ ରସିକଂ ଶାନ୍ତଂ କାନ୍ତଵେଷମନୁତ୍ତମମ୍
ସେ ଗୁଣବାନ, ରସିକ, ଶାନ୍ତ ଓ ଅତି ରୂପବାନ୍ ଥିଲେ।
ପିତୁର୍ଵଚଃପାଲନାର୍ଥଂ ସତ୍ଯସନ୍ଧୋ ରଘୂତ୍ତମଃ
ପିତାଙ୍କର ଆଜ୍ଞା ପାଳନ ପାଇଁ, ରଘୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏହି ନରେନ୍ଦ୍ର ସତ୍ୟବାନ୍ ଥିଲେ।
ତସ୍ଥୌ ସମୁଦ୍ରନିକଟେ ସୀତଯା ଲକ୍ଷ୍ମଣେନ ଚ
ସେ ସୀତା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ସମୁଦ୍ର କୂଳରେ ରହିଲେ।
ତଂ ରାମଂ ଦୁଃଖିତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସ ଚ ଦୁଃଖୀ ବଭୂଵ ହ
ରାମଙ୍କୁ ଦୁଃଖିତ ଦେଖି, ସେ ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ।
ଵହ୍ନିରୁଵାଚ ସୀତାହରଣକାଲୋଽଯଂ ତଵୈଵ ସମୁପସ୍ଥିତଃ ।। 2.14.
ଅଗ୍ନି କହିଲେ: 'ସୀତା ଅପହରଣର ସମୟ ଏବେ ତୁମ ପାଇଁ ଆସିଛି।'
ଦୈଵଂ ଚ ଦୁର୍ନିଵାର୍ଯ୍ଯଂ ଵୈ ନ ଚ ଦୈଵାତ୍ପରଂ ବଲମ୍
ଭାଗ୍ୟକୁ ରୋକିବା ବହୁତ କଷ୍ଟ, ଭାଗ୍ୟଠାରୁ ଉପରେ କେହି ଶକ୍ତି ନାହିଁ ।
ଦାସ୍ଯାମି ସୀତାଂ ତୁଭ୍ଯଂ ଚ ପରୀକ୍ଷାସମଯେ ପୁନଃ
ପରୀକ୍ଷା ସମୟରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ପୁଣି ସୀତାକୁ ଦେଇବି ।
ରାମସ୍ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନ ପ୍ରକାଶ୍ଯ ଚ ଲକ୍ଷ୍ମଣମ୍
ସେ କଥା ଶୁଣି ରାମ ଏହା ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ ନାହିଁ ।
ଵହ୍ନିର୍ଯୋଗେନ ସୀତାଵନ୍ମାଯାସୀତାଂ ଚକାର ହ
ଅଗ୍ନିର ଶକ୍ତିରେ ସୀତାକୁ ମାୟାସୀତା କରାଯାଇଥିଲା ।
ସୀତାଂ ଗୃହୀତ୍ଵା ସ ଯଯୌ ଗୋପ୍ଯଂ ଵକ୍ତୁଂ ନିଷେଧ୍ଯ ଚ
ସୀତାକୁ ନେଇ ସେ ଚାଲିଗଲା, ତାଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କଥା କହିବାକୁ ବାନ୍ଧିଲା ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ରାମୋ ଦଦର୍ଶ କନକଂ ମୃଗମ୍
ଏହି ମଧ୍ୟରେ ରାମ ଏକ ସୁବৰ্ণ ମୃଗକୁ ଦେଖିଲେ ।
ସଂନ୍ଯସ୍ଯ ଲକ୍ଷ୍ମଣଂ ରାମୋ ଜାନକ୍ଯା ରକ୍ଷଣେ ଵନେ
ଜାନକୀଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଜଙ୍ଗଲରେ ରଖି ରାମ ଚାଲିଗଲେ ।
ଲକ୍ଷ୍ମଣେତି ଚ ଶବ୍ଦଂ ଵୈ କୃତ୍ଵା ମାଯାମୃଗସ୍ତଦା
ସେ ମାୟା ମୃଗ 'ଲକ୍ଷ୍ମଣ' ବୋଲି ଚିତ୍କାର କଲା ।
ଵୈକୁଣ୍ଠସ୍ଯ ମହାଦ୍ଵାରଂ କିଙ୍କରୋ ଦ୍ଵାରପାଲଯୋଃ 2.14.
ବୈକୁଣ୍ଠର ବଡ଼ ଦ୍ୱାରରେ ଦ୍ୱାରପାଳମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଦାସ ଥିଲା ।
ଶାପେନ ସନକାଦୀନାଂ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତୋ ରାକ୍ଷସୀଂ ତନୁମ୍
ସନକ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ଶାପରେ ସେ ରାକ୍ଷସୀ ଦେହ ପାଇଲା ।
ଅଥ ଶବ୍ଦଂ ଚ ସା ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଲକ୍ଷ୍ମଣେତି ଚ ଵିକ୍ଲଵମ୍
ତାପରେ ସେ 'ଲକ୍ଷ୍ମଣ' ବୋଲି ବିପଦର ଚିତ୍କାର ଶୁଣିଲା ।
ଗତେ ଚ ଲକ୍ଷ୍ମଣେ ରାମଂ ରାଵଣୋ ଦୁର୍ନିଵାରଣଃ
ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଚାଲିଗଲାପରେ ରାବଣ, ଯାହାକୁ ରୋକିବା ଅସମ୍ଭବ, ରାମଙ୍କୁ ନିକଟ ଆସିଲା ।
ଵିଷସାଦ ଚ ରାମଶ୍ଚ ଵନେ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚ ଲକ୍ଷ୍ମଣମ୍
ବନରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଖି ରାମ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ ।
ମୂର୍ଚ୍ଛାଂ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ଯ ସୁଚିରଂ ଵିଲଲାପ ଭୃଶଂ ପୁନଃ
ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ ଅଚେତନ ହୋଇ ରାମ ଭୟଙ୍କର ଶୋକ କଲେ ।
କାଲେ ସଂପ୍ରାପ୍ଯ ତଦ୍ଵାର୍ତାଂ ଗୃଧଦ୍ଵାରା ନଦୀତଟେ
ସମୟ ଅନୁସାରେ ନଦୀତୀରର ଗୃଧ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ ସେ ସମ୍ବାଦ ପାଇଲେ ।
ଲଙ୍କାଂ ଗତ୍ଵା ରଘୁଶ୍ରେଷ୍ଠଶ୍ଚାଵଧୀତ୍ସାଯକେନ ଚ
ଲଙ୍କାକୁ ଯାଇ, ରଘୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତାଙ୍କୁ ଏକ ତୀରରେ ମାରିଦେଲେ ।