ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାସମଂ ପାପମିହ ଵୈ ଲଭତେ ଧ୍ରୁଵମ୍
ଏହିପରି କାମ କଲେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ସମାନ ପାପ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଲାଗେ।
ଯଜ୍ଞଂ କୃତ୍ଵା ତୁ ଯୋ ଭୂମିଂ କ୍ଷୀରେଣ ନହି ସିଞ୍ଚତି
ଯେଉଁଠି କେହି ଯଜ୍ଞ କରି ଭୂମିକୁ ଦୁଧରେ ଛିଁଟନ୍ତି ନାହିଁ—
ଭୂକମ୍ପେ ଗ୍ରହଣେ ଯୋ ହି କରୋତି ଖନନଂ ଭୁଵଃ
ଭୂକମ୍ପ କିମ୍ବା ଗ୍ରହଣ ସମୟରେ ଯେ କେହି ମାଟି ଖୋଦେଇ କରେ—
ହରେରୂରୌ ଚ ଯା ଜାତା ସା ଚୋର୍ଵୀ ପରିକୀର୍ତ୍ତିତା 2.9.
ହରିଙ୍କ ଉରୁ ଠାରୁ ଯାହା ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲା, ସେହିଁକୁ ଉର୍ବୀ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଇଜ୍ଯା ଚ ଯାଗଭରଣାତ୍କ୍ଷୋଣୀ କ୍ଷୀଣା ଲଯେ ଚ ଯା
ଯଜ୍ଞ ଓ ବଳିଦାନ ଦ୍ୱାରା ଯାହା କ୍ଷୟ ପାଏ, ଏବଂ ସଂହାର ସମୟରେ ଯାହା ଲୟ ହୁଏ—
କାଶ୍ଯପୀ କଶ୍ଯପସ୍ଯେଯମଚଲା ସ୍ଥିତିରୂପତଃ
ଏହି ଅଚଳା ନିଶ୍ଚଳତାର ରୂପରେ କଶ୍ୟପଙ୍କ କନ୍ୟା।
ପୃଥ୍ଵୀ ପୃଧୁକକନ୍ଯାତ୍ଵାଦ୍ଵିସ୍ତୃତତ୍ଵାନ୍ମହୀ ମୁନେ
ପୃଥୁଙ୍କ କନ୍ୟା ହେବାରୁ ତାଙ୍କୁ ପୃଥିବୀ ବୋଲାଯାଏ, ଏବଂ ବିସ୍ତୃତ ହେବାରୁ ମହୀ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ମୁନି।
ନାରଦ ଉଵାଚ ଗଙ୍ଗୋପାଖ୍ଯାନମଧୁନା ଵଦ ଵେଦଵିଦାଂ ଵର
ନାରଦ କହିଲେ: ବେଦ ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ଏବେ ଆପଣ ଗଙ୍ଗାଙ୍କ କଥା କହନ୍ତୁ।
ଭାରତଂ ଭାରତୀଶା ପାଦାଜଗାମ ସୁରେଶ୍ଵରୀ
ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦେବୀ ଗଙ୍ଗା, ଭାରତୀଶ୍ୱରଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମରୁ ଭାରତ ଭୂମିକୁ ଆସିଲେ।
କଥଂ କୁତ୍ର ଯୁଗେ କେନ ପ୍ରାର୍ଥିତା ପ୍ରେରିତା ପୁରା
କେଉଁଠି, କେଉଁ ଯୁଗରେ, କିଏ ତାଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ ଓ ପଠାଇଲେ—
ରାଜରାଜେଶ୍ଵରଃ ଶ୍ରୀମନ୍ସଗରଃ ସୃର୍ଯ୍ଯଵଂଶଜଃ
ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶର ଶ୍ରୀମାନ୍ ସଗର, ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ୱାମୀ, ଥିଲେ।
ସତ୍ଯସ୍ଵରୂପଃ ସତ୍ଯେଷ୍ଟଃ ସତ୍ଯଵାକ୍ସତ୍ଯଭାଵନଃ
ସେ ତଥ୍ୟର ମୂର୍ତ୍ତି, ସତ୍ୟରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍, ସତ୍ୟ କଥା କହୁଥିବା ଓ ସତ୍ୟ ଚିନ୍ତା କରୁଥିବା ଥିଲେ।
ଏକକନ୍ଯଶ୍ଚୈକପୁତ୍ରୋ ବଭୂଵ ସୁମନୋହରଃ
ତାଙ୍କର ଗୋଟିଏ ଝିଅ ଓ ଗୋଟିଏ ପୁଅ ଥିଲେ, ଯିଏ ବହୁତ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଥିଲେ।
ଅନ୍ଯା ଚାରାଧଯାମାସ ଶଙ୍କରଂ ପୁତ୍ରକାମୁକୀ
ଅନ୍ୟ ଝିଅ ପୁଅ ପାଇଁ ଇଚ୍ଛା କରି, ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।
ଗତେ ଶତାବ୍ଦେ ପୂର୍ଣେ ଚ ମାଂସପିଣ୍ଡଂ ସୁଷାଵ ସା
ଶତ ବର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପରେ, ସେ ଏକ ମାଂସପିଣ୍ଡ ଜନ୍ମ ଦେଲେ।
ଶମ୍ଭୁର୍ବ୍ରାହ୍ମଣରୂପେଣ ତତ୍ସମୀପଂ ଜଗାମ ହ
ଶମ୍ଭୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ରୂପେ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ।
ସର୍ଵେ ବଭୂଵୁଃ ପୁତ୍ରାଶ୍ଚ ମହାବଲପରାକ୍ରମା 2.10.
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ପୁଅ ହେଲେ, ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କର ବଡ଼ ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରତାପ ଥିଲା।
କପିଲର୍ଷେଃ କୋପଦୃଷ୍ଟ୍ଯା ବଭୂଵୁର୍ଭସ୍ମସାଚ୍ଚ ତେ
କପିଳ ଋଷିଙ୍କ କ୍ରୋଧିତ ଦୃଷ୍ଟିରେ ସେମାନେ ଭସ୍ମରେ ପରିଣତ ହେଲେ।
ତପଶ୍ଚକାରାସମଂଜୋ ଗଙ୍ଗାନଯନକାରଣାତ୍
ଅସମଞ୍ଜ ଗଙ୍ଗାକୁ ଆଣିବା ପାଇଁ ତପସ୍ୟା କଲେ।
ଦିଲୀପସ୍ତସ୍ଯ ତନଯୋ ଗଙ୍ଗାନଯନକାରଣାତ
ତାଙ୍କର ପୁଅ ଦିଲୀପ ମଧ୍ୟ ଗଙ୍ଗାକୁ ଆଣିବା ପାଇଁ ତପସ୍ୟା କଲେ।
ଅଂଶୁମାଁସ୍ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରଶ୍ଚ ଗଙ୍ଗାନଯନକାରଣାତ୍
ଅଂଶୁମାନ୍ ତାଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ, ଯିଏ ଗଙ୍ଗାକୁ ଆଣିବା ପାଇଁ ପ୍ରୟାସ କରିଥିଲେ।
ଭଗୀରଥସ୍ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରୋ ମହାଭାଗଵତଃ ସୁଧୀଃ
ଭଗୀରଥ ତାଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ, ସେ ଏକ ମହାଭକ୍ତ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ଥିଲେ।
ତପଃ କୃତ୍ଵା ଲକ୍ଷଵର୍ଷଂ ଗଙ୍ଗାନଯନକାରଣାତ୍
ସେ ଗଙ୍ଗାକୁ ଆଣିବା ପାଇଁ ଲକ୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ।
ଦ୍ଵିଭୁଜଂ ମୁରଲୀହସ୍ତଂ କିଶୋରଂ ଗୋପଵେଷକମ୍
ସେ ଦେଖିଲେ, ଦୁଇଟି ହାତ ଥିବା, ବାଂଶୀଧାରୀ, ଗୋପାଳକ ବେଶରେ ଏକ ଯୁବକ।
ସ୍ଵେଚ୍ଛାମଯଂ ପରଂ ବ୍ରହ୍ମ ପରିପୂର୍ଣତମଂ ଵିଭୁମ୍
ସେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଗଠିତ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ସ୍ୱାଧୀନ ପରମ ବ୍ରହ୍ମ ଥିଲେ।
ନିର୍ଲିପ୍ତଂ ସାକ୍ଷିରୂପଂ ଚ ନିର୍ଗୁଣଂ ପ୍ରକୃତେଃ ପରମ୍
ସେ ଅଲିପ୍ତ, ସାକ୍ଷୀ ସ୍ୱରୂପ, ଗୁଣରୁ ତାର, ପ୍ରକୃତିଠାରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ।
ଵହ୍ନିଶୁଦ୍ଧାଂ ଶୁକାଧାନଂ ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷିତମ୍ 2.10.
ଅଗ୍ନିରେ ପବିତ୍ର ହୋଇ, ଶୁକରେ ବିସ୍ଥାପିତ, ରତ୍ନ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ।
ଲୀଲଯା ଚ ଵରଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଵାଞ୍ଛିତଂ ଵଂଶତାରକମ୍
ତାଙ୍କର ଲୀଳାରେ, ସେ ଆପଣ ଚାହିଁଥିବା ବର ପାଇଲେ, ଓ ବଂଶର ଉଦ୍ଧାରକ ହେଲେ।
ତଂ ପ୍ରଣମ୍ଯ ପ୍ରତସ୍ଥୌ ଚ ତତ୍ପୁରଃ ସଂପୁଟାଞ୍ଜଲିଃ କୁର୍ଵତୀଂ ସ୍ତଵନଂ ଦିଵ୍ଯଂ ପୁଲକାଞ୍ଚିତଵିଗ୍ରହାମ୍
ସେ ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ହାତ ଜୋଡି ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ଦେବତାଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିରେ ଦିବ୍ୟ ସ୍ତୁତି କରି, ହର୍ଷରେ ତାଙ୍କ ଶରୀର ରୋମାଞ୍ଚିତ ହେଲା।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଉଵାଚ
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ—