ତତଶ୍ଚ ଦ୍ଵାଦଶାଦିତ୍ଯାଃ କରିଷ୍ଯନ୍ତ୍ଯୁଦଯଂ ମୁନେ
ତାପରେ, ମୁନି, ବାରଟି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ହେବେ।
କଲୌ ଗତେ ଚ ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷେ ସଂପ୍ରଵୃତ୍ତେ କୃତେ ଯୁଗେ
କଳିଯୁଗ ଶେଷ ହେଲାପରେ ଏବଂ କୃତଯୁଗ ଆରମ୍ଭ ହେଲାବେଳେ, ହେ ଦୁର୍ଜୟ,
ତପସ୍ଵିନଶ୍ଚ ଧର୍ମିଷ୍ଠା ଵେଦଜ୍ଞା ବ୍ରାହ୍ମଣା ଭୁଵି
ପୃଥିବୀରେ ତପସ୍ବୀ, ଧାର୍ମିକ ଲୋକ ଏବଂ ବେଦଜ୍ଞ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ରହିବେ।
ରାଜାନଃ କ୍ଷତ୍ରିଯାଃ ସର୍ଵେ ଵିପ୍ରଭକ୍ତାଃ ସ୍ଵଧର୍ମିଣଃ
ସମସ୍ତ ରାଜା ଏବଂ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରିବେ ଏବଂ ନିଜ ଧର୍ମରେ ଅଟୁଟ ରହିବେ।
ଵୈଶ୍ଯା ଵାଣିଜ୍ଯନିରତା ଵିପ୍ରଭକ୍ତାଶ୍ଚ ଧାର୍ମିକାଃ
ବୈଶ୍ୟମାନେ ବ୍ୟବସାୟରେ ଲାଗିଥିବା, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରିବେ ଏବଂ ଧାର୍ମିକ ହେବେ।
ଵିପ୍ରକ୍ଷତ୍ତ୍ରଵିଶାଂ ଵଂଶା ଵିଷ୍ଣୁଯଜ୍ଞପରାଯଣାଃ
ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଏବଂ ବୈଶ୍ୟମାନଙ୍କ ବଂଶଜମାନେ ବିଷ୍ଣୁ ଏବଂ ଯଜ୍ଞରେ ନିଷ୍ଠାବାନ ହେବେ।
ଶ୍ରୁତିସ୍ମୃତିପୁରାଣଜ୍ଞା ଧର୍ମଜ୍ଞା ଋତୁଗାମିନଃ
ସେମାନେ ବେଦ, ସ୍ମୃତି ଏବଂ ପୁରାଣ ଜ୍ଞାନୀ, ଧର୍ମ ଜଣା, ଏବଂ ଋତୁ ଅନୁଯାୟୀ ହେବେ।
ଧର୍ମସ୍ତ୍ରିପାଚ୍ଚ ତ୍ରେତାଯାଂ ଦ୍ଵିପାଚ୍ଚ ଦ୍ଵାପରେ ସ୍ମୃତଃ
ତ୍ରେତାଯୁଗରେ ଧର୍ମ ତିନି ପାଏଁ ରହେ, ଦ୍ୱାପରରେ ଦୁଇ ପାଏଁ ରହିଥାଏ।
ଵାରାଃ ସପ୍ତ ଯଥା ଵିପ୍ର ତିଥଯଃ ଷୋଡଶ ସ୍ମୃତାଃ 2.7.
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସାତିଟି ଦିନ ଏବଂ ଷୋଳଟି ତିଥି ଅଛି, ଯେପରି ମନେ ରଖାଯାଏ।
ଦ୍ଵୌ ପକ୍ଷୌ ଚାଯନେ ଦ୍ଵେ ଚ ଚତୁର୍ଭିଃ ପ୍ରହରୈର୍ଦିନମ୍
ଦୁଇଟି ପକ୍ଷ ଏବଂ ଦୁଇଟି ଅୟନ ଅଛି, ଏକ ଦିନ ଚାରିଟି ପ୍ରହରରେ ହୁଏ।
ଵର୍ଷଃ ପଞ୍ଚଵିଧୋ ଜ୍ଞେଯଃ କାଲସଂଖ୍ଯାଂ ନିବୋଧ ମେ
ବର୍ଷ ପାଞ୍ଚ ପ୍ରକାରର ଥାଏ, ମୋର କାଳ ଗଣନା ଶୁଣ।
ଵର୍ଷେ ପୂର୍ଣେ ନରାଣାଂ ଚ ଦେଵାନାଂ ଚ ଦିଵାନିଶମ୍ ଦେଵାନାଂ ଚ ଯୁଗୋ ଜ୍ଞେଯଃ କାଲସଂଖ୍ଯାଵିଦାଂ ମତଃ
ଏକ ବର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ମନୁଷ୍ୟ ଓ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଦିନ ଓ ରାତି ହୁଏ; କାଳ ଗଣନା ଜଣା ଲୋକମାନେ ଦେବତାଙ୍କ ଯୁଗକୁ ଏଭଳି ଜାଣନ୍ତି।
ମନ୍ଵନ୍ତରଂ ତୁ ଦିଵ୍ଯାନାଂ ଯୁଗାନାମେକସପ୍ତତିଃ
ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ମନ୍ବନ୍ତର ହେଉଛି ଏକାଉନସତି ଯୁଗ।
ଅଷ୍ଟାଵିଂଶତିମେ ଚେନ୍ଦ୍ରେ ଗତେ ବ୍ରାହ୍ମଂ ଦିଵାନିଶମ୍
ଅଷ୍ଟାବିଂଶତିତମ ଇନ୍ଦ୍ର ଶେଷ ହେଲେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦିନ ଓ ରାତି ଆସେ।
ପ୍ରଲଯଃ ପ୍ରାକୃତୋ ଜ୍ଞେଯସ୍ତତ୍ରାଦୃଷ୍ଟା ଵସୁନ୍ଧରା
ତାପରେ ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରଳୟ ହୁଏ; ସେବେଳେ ପୃଥିବୀ ଦୃଶ୍ୟ ହୁଏନାହିଁ।
ଋଷଯୋ ଜୀଵିନଃ ସର୍ଵେ ଲୀନାଃ କୃଷ୍ଣେ ପରାତ୍ପରେ
ସମସ୍ତ ଋଷି ଓ ଜୀବନ୍ତ ଲୋକେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ଭିତରେ ଲୟ ହେଇଯାନ୍ତି।
ଲଯେ ପ୍ରାକୃତିକେଽତୀତେ ପାତେ ଚ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ମୁନେ
ହେ ମୁନି, ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରଳୟ ହେବାବେଳେ ଓ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ପତନ ସମୟରେ,
ଏଵଂ ନଶ୍ଯନ୍ତି ସର୍ଵାଣି ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡାନ୍ଯଖିଲାନି ଚ
ଏଭଳି ଭାବରେ ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ଓ ତାହାର ଭିତରେ ଥିବା ସବୁକିଛି ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ନିମେଷମାତ୍ରଃ ପ୍ରଲଯୋ ଯତ୍ର ଵିଶ୍ଵଂ ଜଲପ୍ଲୁତମ୍ 2.7.
ଏକ ମାତ୍ର ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଳୟ ହୁଏ, ଯେଉଁଥିରେ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱ ପାଣିରେ ବିଲୀନ ହୋଇଯାଏ।
ଏଵଂ କତିଵିଧା ସୃଷ୍ଟିର୍ଲଯଃ କତିଵିଧୋଽପି ଵା
ଏଭଳି କେତେ ପ୍ରକାର ସୃଷ୍ଟି ଓ କେତେ ପ୍ରକାର ପ୍ରଳୟ ଅଛି?
ସୃଷ୍ଟୀନାଂ ଚ କଲାନାଂ ଚ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡାନାଂ ଚ ନାରଦ
ହେ ନାରଦ, ସୃଷ୍ଟି, କାଳର ଭାଗ ଓ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ବିଷୟରେ,
ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡାନାଂ ଚ ସର୍ଵେଷାମୀଶ୍ଵରଶ୍ଚୈକ ଏଵ ସଃ
ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ଏକମାତ୍ର ସ୍ୱାମୀ ସେଉଁଠି।
ବ୍ରହ୍ମାଦଯଶ୍ଚ ତସ୍ଯାଂଶାସ୍ତସ୍ଯାଂଶଶ୍ଚ ମହାଵିରାଟ୍
ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କର ଅଂଶ, ଏବଂ ମହାବିରାଟ୍ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ଅଂଶର ଅଂଶ।
ସ ଚ କୃଷ୍ଣୋ ଦ୍ଵିଧାଭୂତୋ ଦ୍ଵିଭୁଜଶ୍ଚ ଚତୁର୍ଭୁଜଃ
ସେ କୃଷ୍ଣ ଦୁଇ ରୂପରେ ପ୍ରକଟିତ, ଦୁଇଟି ହାତ ଓ ଚାରିଟି ହାତ ଥିବା ରୂପରେ।
ବ୍ରହ୍ମାଦିତୃଣପର୍ଯ୍ଯନ୍ତଂ ସର୍ଵଂ ପ୍ରାକୃତିକଂ ଭଵେତ୍
ବ୍ରହ୍ମାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଘାସ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତ କିଛି ପ୍ରକୃତିର ଅଂଶ।
ଵିଦ୍ଧ୍ଯେକଂ ସୃଷ୍ଟିମୂଲଂ ତତ୍ସତ୍ଯଂ ନିତ୍ଯଂ ସନାତନମ୍
ଏକମାତ୍ର ସୃଷ୍ଟିର ମୂଳକୁ ଜାଣ, ସେଟି ସତ୍ୟ, ଚିରନ୍ତନ ଓ ଶାଶ୍ୱତ।
ନିରୁପାଧିଂ ନିରାକାରଂ ଭକ୍ତାନୁଗ୍ରହଵିଗ୍ରହମ୍
ସେ ନିର୍ଗୁଣ, ନିରାକାର, କିନ୍ତୁ ଭକ୍ତଙ୍କୁ କୃପା କରିବା ପାଇଁ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି।
ଦ୍ଵିଭୁଜଂ ମୁରଲୀହସ୍ତଂ ଗୋପଵେଷଂ କିଶୋରକମ୍
ସେ ଦୁଇ ହାତିଆ, ହାତରେ ବାଂଶୀ ଧରିଥିବା, ଗୋପାଳକ ବେଶରେ ଓ ଯୁବକ ରୂପରେ।
କରୋତି ଧାତା ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡଂ ଜ୍ଞାନାତ୍ମା କମ ଲୋଦ୍ଭଵଃ 2.7.
ଜଣେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, କମଳରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଜ୍ଞାନ ହେଉଛି ଯାହାଙ୍କର ସ୍ୱରୂପ, ସେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ତିଆରି କରନ୍ତି।
ଯସ୍ଯ ଜ୍ଞାନାଦ୍ଯତ୍ତପସା ସର୍ଵେଶସ୍ତତ୍ସମୋ ମହାନ୍
ଯାହାଙ୍କର ଜ୍ଞାନ ଓ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି, ତାଙ୍କଠାରୁ ବଡ଼ କେହି ନାହାନ୍ତି।