ଉତ୍ଥାଯ ରାତ୍ରୌ ଶଯନାଦ୍ଵିରକ୍ତଶ୍ଚ ତପୋଧନଃ
ରାତିରେ ଶୋଇଠାରୁ ଉଠି, ସେ ତପସ୍ବୀ ବିରକ୍ତ ହୋଇ ଚାଲିଗଲେ।
ନିଦ୍ରାଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଚ ତତ୍କାନ୍ତା ନ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସ୍ଵାମିନଂ ସତୀ
ସେ ସତୀ ଜାଗି ଦେଖିଲେ, ସ୍ୱାମୀ ନାହାନ୍ତି, ତେଣୁ ଘୁମ ଛାଡ଼ିଦେଲେ।
ଉତ୍ତିଷ୍ଠନ୍ତୀ ନିର୍ଵିଶନ୍ତୀ ରୁରୋଦୋଚ୍ଚୈର୍ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ
ଉଠି ଏବଂ ଖୋଜି ଖୋଜି, ସେ ବାରମ୍ବାର ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ କାନ୍ଦିଲେ।
ଆହାରଂ ଚ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ପ୍ରାଣାଂସ୍ତତ୍ଯାଜ ସୁନ୍ଦରୀ
ଖାଦ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରି, ସେ ସୁନ୍ଦରୀ ନିଜ ପ୍ରାଣ ଛାଡ଼ିଦେଲେ।
ତପଶ୍ଚକାର ସ ମୁନିର୍ଗନ୍ଧମାଦନଗହ୍ଵରେ
ସେ ମୁନି ଗନ୍ଧମାଦନ ପାହାଡ଼ର ଗୁହାରେ ତପସ୍ୟା କଲେ।
ତଂ ଦଦର୍ଶ ହ ଦୈଵେନ ରମ୍ଭା ଶୃଂଗାରଲୋଲୁପା
ଦେବତାଙ୍କ ଚେଷ୍ଟାରେ, ଶୃଙ୍ଗାର ଆଶାୟିନୀ ରମ୍ଭା ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ସା ଚ ତଂ କଥଯାମାସ ନିର୍ଜନେ ସମୁପସ୍ଥିତା 4.30.
ସେ ନିର୍ଜନ ସ୍ଥାନରେ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ, କଥା କହିଲେ।
ରମ୍ଭୋଵାଚ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା କଠୋରଂ ରହସି ଭଜ ମାଂ ସୁଖଦାଯିକାମ୍
ରମ୍ଭା କହିଲେ: ଏହି କଠିନ ତପସ୍ୟା ଛାଡ଼, ଏବଂ ଏକାନ୍ତରେ ମୋତେ ଭୋଗ କର, ମୁଁ ତୁମକୁ ସୁଖ ଦେବି।
ତ୍ଵଂ ଵରେଷୁ ଵରଃ ପୃଥ୍ଵ୍ଯାଂ ଵରାରୋହା ସ୍ଵଯଂଵରା
ପୃଥିବୀରେ ସମସ୍ତ ପୁରୁଷ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠାଙ୍ଗନା, ଏବଂ ମୋତେ ବିବାହ କରିବାର ସ୍ୱାଧୀନତା ଅଛି।
ଯଜ୍ଞଂ କୁର୍ଵନ୍ତି ଭୂପାଲା ଭାରତେ ସ୍ଵର୍ଗହେତୁକମ୍
ଭାରତର ରାଜାମାନେ ସ୍ୱର୍ଗ ପାଇଁ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି।
ସ୍ତନଯୋର୍ଯୁଗ୍ମମୂର୍ଵୋର୍ମେ ସୁନ୍ଦରଂ ମୁଖପଂକଜମ୍
ସୁନ୍ଦର ମୁହଁ ଫୁଲ ଭଳି, ଦୁଇଟି ସ୍ତନ ଓ ଜଙ୍ଘା ଦୁଇଟି।
ସ୍ତ୍ରୀରସଃ ସୁଖସାରଶ୍ଚ ମୁନୀନାମଭିଵାଞ୍ଛିତଃ
ସ୍ତ୍ରୀର ଆନନ୍ଦ ଓ ସଉଖ୍ୟର ସାର, ଯାହାକୁ ମୁନିମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକାଂକ୍ଷା କରନ୍ତି।
ଦେଵୋ ଵା ମାନଵୋ ଵାଽପି ଗନ୍ଧର୍ଵୋ ଵାଽଥ ରାକ୍ଷସଃ
ଦେବ, ମଣିଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ କିମ୍ବା ରାକ୍ଷସ ଯେଉଁଠି ହେଉନ୍ତୁ,
ରହସ୍ଯୁପସ୍ଥିତାଂ କାନ୍ତାଂ ନ ଭଜେଦ୍ଯୋ ଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ
ଯିଏ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଜୟ କରି, ଗୁପ୍ତ ରେ ପ୍ରିୟା ସହ ଭୋଗ କରେନାହିଁ,
ସତ୍ଯଂ ତସ୍ଯାଶ୍ଚ ଵଧଭାକ୍ତଚ୍ଛାପେନ ପ୍ରଣଶ୍ଯତି
ସେଉଁଠି ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ଅସନ୍ତୋଷ ଶାପରେ ସେ ନିଶ୍ଚୟ ନଷ୍ଟ ହୁଏ।
ଯେନ ତ୍ଯକ୍ତୋପସ୍ଥିତା ତଂ ଯଥା ପଶ୍ଯତି ପୁଂଶ୍ଚଲୀ
ଯାହାକୁ ସେ ଛାଡ଼ିଦେଇଛି, ସେ ପୁଂଶ୍ଚଳୀ ତାକୁ ଇଚ୍ଛାମତେ ଦେଖେ।
ପରଂ ପ୍ରିଯଂ ଚ ସର୍ଵେଷାଂ ଜାରଂ ଜାନାତି ପୁଂଶ୍ଚଲୀ 4.30.
ପୁଂଶ୍ଚଳୀ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରିୟ ନିଜ ପ୍ରେମିକକୁ ମାନେ।
ପୁଂଶ୍ଚଲୀ ହିଂସ୍ରଜନ୍ତୁଭ୍ଯୋ ନଵଘାତିଭ୍ଯ ଏଵ ଚ
ପୁଂଶ୍ଚଳୀ ହିଁସ୍ର ପଶୁ ଓ ନୂତନ ହତ୍ୟାକାରୀଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ଭୟଙ୍କର।
ତ୍ଯଜ ଧ୍ଯାନଂ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭୁଂକ୍ଷ୍ଵେଦଂ ତପସଃ ଫଲମ୍
ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଧ୍ୟାନ ଛାଡ଼, ତୁମ ତପସ୍ୟାର ଫଳ ଉପଭୋଗ କର।
ସ ରମ୍ଭାଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତାମୁଵାଚ ଭଯାକୁଲଃ
ରମ୍ଭାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସେ ଭୟରେ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଦେଵଲ ଉଵାଚ କୁଲଧର୍ମୋଚିତଂ ସତ୍ଯଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ତପସ୍ଵିନାମ୍
ଦେବଳ କହିଲେ: ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଯାହା ଉଚିତ ଓ ସତ୍ୟ, ସେଇ ଆଚରଣ।
ଧର୍ମୋଽଯଂ ଯୁକ୍ତକାଲେ ଚ ସ୍ଵଯୋଷିତି ରତୋ ଦ୍ଵିଜଃ
ଯଥାସମୟରେ ନିଜ ସ୍ତ୍ରୀ ସହ ଆନନ୍ଦ କରିବା ଦ୍ୱିଜର ଧର୍ମ।
ବ୍ରାହ୍ମଣଃ କ୍ଷତ୍ରିଯୋ ଵୈଶ୍ଯୋ ଯୋ ରତଃ ପରଯୋଷିତି
ଯେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ କିମ୍ବା ବୈଶ୍ୟ ପରସ୍ତ୍ରୀ ସହ ଆନନ୍ଦ କରେ,
ଗ୍ରାହ୍ଯା ଚୋପସ୍ଥିତା ସ୍ତ୍ରୀ ଚ ଗୃହିଣା ନ ତପସ୍ଵିନା
ଉପସ୍ଥିତ ସ୍ତ୍ରୀ ଗୃହସ୍ଥଙ୍କ ପାଇଁ ଗ୍ରହଣୀୟ, ତପସ୍ବୀଙ୍କ ପାଇଁ ନୁହେଁ।
ବ୍ରହ୍ମା ଜଗଦ୍ଵିଧାତାଽପି ନ ଵିରକ୍ତଃ କଲତ୍ରଵାନ୍
ବ୍ରହ୍ମା, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ମଧ୍ୟ, ନିଜ ସ୍ତ୍ରୀ ପ୍ରତି ଅସକ୍ତ ନୁହେଁ।
ସ୍ଵଭାର୍ଯାଂ ଚ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ଯୋ ଗୃହ୍ଣାତି ପରସ୍ତ୍ରିଯମ୍ 4.30.
ଯିଏ ନିଜ ସ୍ତ୍ରୀକୁ ଛାଡ଼ି, ପରସ୍ତ୍ରୀକୁ ଗ୍ରହଣ କରେ,
ଭୁଵି ନାସ୍ତି ଯଶୋ ଯସ୍ଯ ଜୀଵନଂ ତସ୍ଯ ନିଷ୍ଫଲମ୍
ପୃଥିବୀରେ ତାଙ୍କର କୌଣସି କୀର୍ତ୍ତି ନାହିଁ, ତାଙ୍କ ଜୀବନ ବ୍ୟର୍ଥ।
ନିଷ୍କାମେନ ଚ ଵୃଦ୍ଧେନ ମଯା କିଂ ତେ ପ୍ରଯୋଜନମ୍
ମୁଁ ବୃଦ୍ଧ ଓ ଇଚ୍ଛାହୀନ, ତେଣୁ ମୋର ତୁମ ପାଇଁ କଣ ଉପକାର?
ଇତ୍ଯେଵଂ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଚୁକୋପାପ୍ସରସାଂ ଵରା
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠା ଖୁବ୍ ରୁଷ୍ଟ ହେଲେ।
ରମ୍ଭୋଵାଚ ତପଃପ୍ରଭାଵାତ୍ସଶ୍ରୀକଃ ସୁଵେଷଃ ସଂମତଃ ସ୍ତ୍ରିଯାଃ
ରମ୍ଭା କହିଲେ: ତୁମ ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତିରେ ତୁମେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ଭଲଭାବେ ସଜିଥିବା ଏବଂ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ତୁମକୁ ଗଭୀର ମାନ୍ୟତା ଦେଉଛନ୍ତି।