ମମ ପ୍ରାଣୈସ୍ତଵ ତନୁଃ କେନ ଵା କରୁଣା ହରେ 4.6.
ହେ ହରି, କିଏ ଦୟା କରି ତୁମ ଦେହକୁ ମୋ ପ୍ରାଣରେ ଜୀବନ ଦେଇଛି?
ସ୍ତ୍ରିଯଃ କତିଵିଧାଃ ସଂତି ପୁରୁଷା ଵା ପୁରୁଷ୍ଟୁତ
ହେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, କେତେ ପ୍ରକାର ଜଣେ ଜଣେ ଜଣେ ନାରୀ ଓ ପୁରୁଷ ଅଛନ୍ତି?
ତଵ ଦେହାର୍ଧଭାଗେନ କେନ ଵାଽହଂ ଵିନିର୍ମିତା
ତୁମ ଦେହର କେଉଁ ଅଂଶରୁ ମୁଁ ତିଆରି ହୋଇଛି?
ମମାତ୍ମା ମାନସଂ ପ୍ରାଣାସ୍ତ୍ଵଯି ସଂସ୍ଥାପିତା ଯଥା
ଯେପରି ମୋର ଆତ୍ମା, ମନ ଓ ପ୍ରାଣ ତୁମେ ଭିତରେ ବସିଛି—
ଅତୋ ନିମେଷଵିରହାଦାତ୍ମନୋର୍ଵିକ୍ଲଵଂ ମନଃ
ସେଇପରି, ଆମ ଦୁଇଁଜଣଙ୍କ ଆଖି ଅଳ୍ପ ସମୟ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ମୋର ମନ ଅଶାନ୍ତ ହୋଇଯାଏ।
ଇତ୍ଯେଵମୁକ୍ତ୍ଵା ସା ଦେଵୀ ତତ୍ରୈଵ ସୁରସଂସଦି
ଏଭଳି କହି, ସେ ଦେବୀ ସେଠାରେ ଦେବମାନେ ବସିଥିବା ସଭାରେ—
କ୍ରୋଡେ କୃତ୍ଵା ତୁ ତାଂ କୃଷ୍ଣୋ ମୁଖଂ ସଂମୃଜ୍ଯ ଵାସସା
କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କୁ ଆପଣଙ୍କ ମୋଡ଼ରେ ବସାଇ ନିଜ ପୋଶାକରେ ତାଙ୍କର ମୁହଁ କ୍ଷୁଦ୍ର କରି ମୁଛିଦେଲେ।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଉଵାଚ ଶୃଣୁ ଦେଵି ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯୋଗୀଂଦ୍ରାଣାଂ ଚ ଦୁର୍ଲଭମ୍
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ — ଶୁଣ, ଦେବୀ, ମୁଁ ତୁମକୁ ସେଇ କଥା କହିବି ଯାହା ବଡ଼ ବଡ଼ ଯୋଗୀମାନେ ମଧ୍ୟ ପାଇପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
ଆଧାରାଧେଯଯୋଃ ସର୍ଵଂ ବ୍ରହ୍ମାଂଡଂ ପଶ୍ଯ ସୁନ୍ଦରି
ସୁନ୍ଦରୀ, ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡକୁ ଆଧାର ଓ ଯାହା ଉପରେ ଭରସା ରହିଛି, ସେ ଭାବରେ ଦେଖ।
ଫଲାଧାରଂ ଚ ପୁଷ୍ପଂ ଚ ପୁଷ୍ପାଧାରଂ ଚ ପଲ୍ଲଵମ୍
ଫଳ ଆଧାର ହେଉଛି ଫୁଲ; ଫୁଲ ଆଧାର ହେଉଛି କୁଡ଼ି; ଫୁଲ ଉପରେ ଫଳ ରହିଛି, କୁଡ଼ି ଉପରେ ଫୁଲ ରହିଛି।
ଵୃକ୍ଷାଧାରୋ ଽପ୍ଯଂକୁରଶ୍ଚ ଜୀଵଶକ୍ତିସମନ୍ଵିତଃ 4.6.
ଗଛ ଆଧାର ହେଉଛି ଅଂକୁର, ଯାହାରେ ଜୀବନ ଶକ୍ତି ରହିଛି।
ଶେଷୋ ଵସୁନ୍ଧରାଧାରଃ ଶେଷାଧାରୋ ହି କଚ୍ଛପଃ
ଶେଷ ଧରିଛନ୍ତି ପୃଥିବୀକୁ, ଶେଷଙ୍କୁ ଧରିଛନ୍ତି କଚ୍ଛପ।
ମମାଧାରସ୍ଵରୂପା ତ୍ଵଂ ତ୍ଵଯି ତିଷ୍ଠାମି ସାଂପ୍ରତମ୍
ତୁମେ ମୋର ଆଧାରର ମୂର୍ତ୍ତି, ଏବେ ମୁଁ ତୁମରେ ବସିଛି।
ତ୍ଵଂ ଶରୀରସ୍ଵରୂପାଽସି ତ୍ରିଗୁଣାଽଽଧାରରୂପିଣୀ
ତୁମେ ଶରୀରର ମୂର୍ତ୍ତି, ତିନି ଗୁଣର ଆଧାର।
ପୁରୁଷାଦ୍ଵୀର୍ଯମୁତ୍ପନ୍ନଂ ଵୀର୍ଯାତ୍ସନ୍ତତିରେଵ ଚ
ପୁରୁଷରୁ ବୀଜ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ବୀଜରୁ ସନ୍ତାନ ହୁଏ।
ଵିନା ଦେହେନ କ୍ଵାତ୍ମା ଚ କ୍ଵ ଶରୀରଂ ଵିନାଽଽତ୍ମନା
ଶରୀର ଛାଡ଼ି ଆତ୍ମା କେଉଁଠି? ଆତ୍ମା ଛାଡ଼ି ଶରୀର କେଉଁଠି?
ନ କୁତ୍ରାପ୍ଯାଵଯୋର୍ଭେଦୋ ରାଧେ ସଂସାରବୀଜଯୋଃ
ରାଧେ, ସଂସାରର ଦୁଇଟି ମୂଳ ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଆମ ମଧ୍ୟରେ କେଉଁଠି ଭିନ୍ନତା ନାହିଁ।
ଯଥା କ୍ଷୀରେ ଚ ଧାଵଲ୍ଯଂ ଦାହିକା ଚ ହୁତାଶନେ
ଯେପରି ଦୁଧରେ ଧଳାପଣ ଓ ଅଗ୍ନିରେ ତାପ ରହିଛି,
ଧାଵଲ୍ଯଦୁଗ୍ଧଯୋରୈକ୍ଯଂ ଦାହିକାନଲଯୋର୍ଯଥା
ସେପରି ଧଳାପଣ ଓ ଦୁଧ, ତାପ ଓ ଅଗ୍ନି ଏକାତ୍ମ।
ମଯା ଵିନା ତ୍ଵଂ ନିର୍ଜୀଵା ଚାଦୃଶ୍ଯୋଽହଂ ତ୍ଵଯା ଵିନା
ମୋତେ ଛାଡ଼ି ତୁମେ ନିର୍ଜୀବ, ତୁମକୁ ଛାଡ଼ି ମୁଁ ଅଦୃଶ୍ୟ।
ଵିନା ମୃଦା ଘଟଂ କର୍ତୁଂ ଯଥା ନାଲଂ କୁଲାଲକଃ 4.6.
ମାଟି ଛାଡ଼ି କୁମ୍ଭକାର କେବେ ମାଟିର ଭାଣ୍ଡ ତିଆରି କରିପାରିବେ ନାହିଁ।
ସ୍ଵଯମାତ୍ମା ଯଥା ନିତ୍ଯସ୍ତଥା ତ୍ଵଂ ପ୍ରକୃତିଃ ସ୍ଵଯମ୍
ଯେପରି ଆତ୍ମା ସ୍ୱଭାବତଃ ନିତ୍ୟ, ସେପରି ତୁମେ ପ୍ରକୃତି ଭି ନିଜ ଗୁଣରେ ନିତ୍ୟ।
ମମ ପ୍ରାଣସମା ଲକ୍ଷ୍ମୀଵାଣୀ ଚ ସର୍ଵମଂଗଲା
ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ସରସ୍ବତୀ ଓ ସମସ୍ତ ଶୁଭା ଦେବୀମାନେ ମୋର ପ୍ରାଣ ସମାନ।
ସମୀପସ୍ଥା ଇମେ ସର୍ଵେ ସୁରା ଦେଵ୍ଯଶ୍ଚ ରାଧିକେ
ରାଧିକା, ଏଠାରେ ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ଦେବୀମାନେ ନିକଟରେ ଅଛନ୍ତି,
ତ୍ଯଜାଶ୍ରୁମୋକ୍ଷଣଂ ରାଧେ ଭ୍ରାଂତିଂ ଚ ନିଷ୍ଫଲାଂ ସତି
ରାଧେ, ତୁମେ ଏହି ଅଶୁ ଝରା କାମକୁ ଛାଡ଼ିଦିଅ, ଏବଂ ଏହି ଅକାରଣ ଭ୍ରମକୁ ମଧ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କର।
କଲାଵତ୍ଯାଶ୍ଚ ଜଠରେ ମାସାନାଂ ନଵ ସୁନ୍ଦରି
ସୁନ୍ଦରୀ, କଳାବତୀଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ତୁମେ ନଉ ମାସ ରହିବା।
ଦଶମେ ସମନୁପ୍ରାପ୍ତେ ତ୍ଵମାଵିର୍ଭଵ ଭୂତଲେ
ଦଶମ ମାସ ଆସିଲେ, ତୁମେ ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରକଟ ହେବା।
ଵାଯୁନିଃସାରଣେ କାଲେ କଲାଵତ୍ଯାଃ ସମୀପତଃ
ଶ୍ୱାସ ବାହାରିବା ସମୟରେ, କଳାବତୀଙ୍କ ନିକଟରେ—
ଅଯୋନିସଂଭଵା ତ୍ଵଂ ଚ ଭଵିତା ଗୋକୁଲେ ସତି
ତୁମେ ଗୋକୁଳରେ ଜନ୍ମ ନେବା, କିନ୍ତୁ ଗର୍ଭରୁ ନୁହେଁ।
ଭୂମିସଂସ୍ପୃଷ୍ଟମାତ୍ରଂ ମାଂ ଗୋକୁଲେ ପ୍ରାପଯିଷ୍ଯତି
ପୃଥିବୀକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରିବା ସାଥି ସାଥି, ତୁମେ ମୋତେ ଗୋକୁଳକୁ ନେଇଯିବା।