ସୁସ୍ନାତାଂ ସୁନ୍ଦରୀଂ ରମ୍ଯାଂ ପୀନୋନ୍ନତପଯୋଧରାମ୍
ସେ ନହାଇଥିବା, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର, ଆକର୍ଷକ ଓ ଉଚ୍ଚ ଏବଂ ଭରିପୁରା ଅସ୍ଥନିଥିଲେ।
ସୁଦତୀଂ କୋମଲାଂଗୀଂ ଚ ନଵଯୌଵନସଂଯୁତାମ୍
ସେ ମଧୁର ଦାନ୍ତ, କୋମଳ ଅଙ୍ଗ ଓ ତରୁଣ୍ୟର ନୂତନ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।
କସ୍ତୂରୀବିନ୍ଦୁନା ସାର୍ଦ୍ଧମଧଶ୍ଚନ୍ଦନବିନ୍ଦୁନା 2.58.
ତାଙ୍କ ଶରୀରରେ କଷ୍ଟୂରୀ ଚିହ୍ନ ଓ ତଳେ ଚନ୍ଦନର ଚିହ୍ନ ଥିଲା।
ଵାଯୁନାଽଧୋଵସ୍ତ୍ରହୀନାଂ ସକାମାଂ ରକ୍ତଲୋଚନାମ୍
ବାତାସରେ ତାଙ୍କ ତଳ ଜାମା ଖସିଯାଇଥିଲା, ସେ ଆକାଂକ୍ଷାପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଲାଲ ଆଖି ଥିଲେ।
ସସ୍ମିତାଂ ନମ୍ନଵକ୍ତ୍ରାଂ ଚ ଲଜ୍ଜଯା ଚନ୍ଦ୍ରଦର୍ଶନାମ୍
ସେ ହସୁଥିଲେ, ମୁଣ୍ଡ ନମାଇଥିଲେ, ଲଜ୍ଜାରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମନ୍ମଥାକ୍ରାନ୍ତଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରୋ ଲଜ୍ଜାଂ ଜହୌ ମୁନେ
ମୁନି, ଚନ୍ଦ୍ରମା ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, କାମରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ, ଲଜ୍ଜା ଛାଡ଼ିଦେଲେ।
ଚନ୍ଦ୍ର ଉଵାଚ ସୁଵିଦଗ୍ଧେ ଵିଦଗ୍ଧାନାଂ ମନୋ ହରସି ସନ୍ତତମ୍
ଚନ୍ଦ୍ରମା କହିଲେ: ହେ ଚତୁରମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, ତୁମେ ସବୁବେଳେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମନ ହରିଯାଉଛ।
ନିଷେଵ୍ଯ ପ୍ରକୃତିଂ ଜନ୍ମସହସ୍ରେ କାମସାଗରେ
ହଜାର ଜନ୍ମ ଧରି ଏହି କାମସାଗରରେ ତୁମ ମୂଳ ସ୍ୱଭାବକୁ ଉପଭୋଗ କରିଛି—
ଅହୋ ତପସ୍ଵିନା ସାର୍ଦ୍ଧମଵିଦଗ୍ଧେନ ଵେଧସା
ହାୟ, ଏହି ତପସ୍ବୀ ସହିତ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ମଧ୍ୟ ଅବିବେକୀ ଭାବରେ କାମ କରିଛନ୍ତି।
କିଂ ଵା ସୁଖଂ ଚ ଵିଜ୍ଞାତମଵିଜ୍ଞେଷୁ ସମାଗମେ
ଯେଉଁମାନେ ବୁଝିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନଙ୍କ ସହିତ ମିଶିଲେ କେଉଁ ସୁଖ ମିଳିପାରିବ?
କାମେନ କାମିନୀ ତ୍ଵଂ ଚ ଦଗ୍ଧାଽସି ଵ୍ଯର୍ଥମୀଶ୍ଵରି
ହେ ଈଶ୍ୱରୀ, ତୁମେ ପ୍ରେମିକ ପ୍ରତି ଆକାଂକ୍ଷା ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟଥା ଦଗ୍ଧ ହେଇଛ, ଏହା ସବୁ ଅକାରଣ।
ଦିନେ ଦିନେ ଵୃଥା ଯାତି ଦୁର୍ଲଭଂ ନଵଯୌଵନମ୍
ଦିନ ପରେ ଦିନ ମୂଲ୍ୟବାନ ଯୌବନ ବ୍ୟର୍ଥରେ ଚାଲିଯାଉଛି।
ଶଶ୍ଵତ୍ତପସ୍ଯାଯୁକ୍ତଶ୍ଚ କୃଷ୍ଣମାତ୍ମାନମୀପ୍ସିତମ୍ 2.58.
ସେ ସଦା ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ରହି, କେବଳ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ନିଜ ଆତ୍ମା ଭାବେ ଚାହାନ୍ତି।
ସର୍ଵକାମରସଜ୍ଞା ତ୍ଵଂ ନିଷ୍କାମଂ କାମମୀପ୍ସିତମ୍
ତୁମେ ସମସ୍ତ କାମର ରସ ଜାଣ, କିନ୍ତୁ ନିଜେ କାମନା ଛାଡ଼ି କେବଳ କାମକୁ ଆଶା କରୁଛ।
ଅନ୍ଯଶ୍ଚ ତ୍ଵନ୍ମନଃକାମୋ ଭିନ୍ନଂ ତ୍ଵଦ୍ଭର୍ତୁରୀପ୍ସିତମ୍
ଅନ୍ୟ ଜଣେ, ଯାହାର ମନ ତୁମ ପାଇଁ ଆକାଂକ୍ଷା କରେ, ସେ ତୁମର ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଇଚ୍ଛାଠାରୁ ଭିନ୍ନ କିଛି ଚାହେ।
ଵାସନ୍ତୀପୁଷ୍ପତଲ୍ପେ ଚ ଗନ୍ଧଚନ୍ଦନ ଚର୍ଚିତେ
ବସନ୍ତ ଋତୁର ଫୁଲ ଶଯ୍ୟାରେ, ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଚନ୍ଦନରେ ଶୋଭିତ ହୋଇ,
ସୁଗନ୍ଧ୍ଯୁତ୍ଫୁଲ୍ଲକୁସୁମେ ନିର୍ଜନେ ଚନ୍ଦନେ ଵନେ
ସୁଗନ୍ଧିତ ଫୁଲ ଫୁଲିଥିବା ଏକାନ୍ତ ଚନ୍ଦନ ଉଦ୍ୟାନରେ,
ଚନ୍ଦନେ ଚମ୍ପକଵନେ ଶୀତଚମ୍ପକଵାଯୁନା
ଚନ୍ଦନ ଓ ଚମ୍ପକ ଉଦ୍ୟାନରେ, ଶୀତଳ ଚମ୍ପକ ପବନ ବହୁଥିବା ସ୍ଥାନରେ,
ତାରୋଵାଚ ଅତ୍ରେରଭାଗ୍ଯାତ୍ତ୍ଵଂ ପୁତ୍ରୋ ଵ୍ଯର୍ଥଂ ତେ ଜନ୍ମ ଜୀଵନମ୍
ତାରା କହିଲେ: ଅତ୍ରିଙ୍କ ଅଭାଗ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ତାଙ୍କର ପୁଅ ହେଲ, ତୁମର ଜନ୍ମ ଓ ଜୀବନ ବ୍ୟର୍ଥ।
ଅରେ କୃତ୍ଵା ରାଜସୂଯମାତ୍ମାନଂ ମନ୍ଯସେ ବଲୀ
ଅରେ, ରାଜସୂୟ କରି ତୁମେ ନିଜକୁ ବଳବାନ୍ ଭାବୁଛ।
ଯସ୍ଯ ଚିତ୍ତଂ ପରସ୍ତ୍ରୀଷୁ ସୋଽଶୁଚିଃ ସର୍ଵକର୍ମସୁ ।। ନ କର୍ମଫଲଭାକ୍ପାପୀ ନିନ୍ଦ୍ଯୋ ଵିଶ୍ଵେଷୁ ସର୍ଵତଃ 2.58.
ଯାହାର ମନ ଅନ୍ୟର ଜନାନୀଙ୍କୁ ନେଇ ଲାଗିଥାଏ, ସେ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଅଶୁଚି; ସେ ପାପୀ, କର୍ମର ଫଳ ପାଏ ନାହିଁ, ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ନିନ୍ଦିତ।
ସତୀତ୍ଵଂ ମେ ନାଶଯସି ଯକ୍ଷ୍ମଗ୍ରସ୍ତୋ ଭଵିଷ୍ଯସି
ତୁମେ ମୋର ପତିବ୍ରତ ନଷ୍ଟ କରୁଛ, ତୁମେ ଶୟା ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହେବ।
ଦୁଷ୍ଟାନାଂ ଦର୍ପହା କୃଷ୍ଣୋ ଦର୍ପଂ ତେ ନିହନିଷ୍ଯତି
ଦୁଷ୍ଟମାନେଙ୍କର ଅହଂକାର ଭଙ୍ଗ କରୁଥିବା କୃଷ୍ଣ, ତୁମର ଗର୍ବ ଭାଙ୍ଗିଦେବେ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ତାରକା ସାଧ୍ଵୀ ରୁରୋଦ ଚ ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ
ଏପରି କହି, ସାଧ୍ବୀ ତାରା ପୁନିପୁନି କାନ୍ଦିଲେ।
ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ପରମାତ୍ମାନମାକାଶଂ ପଵନଂ ଧରାମ୍
ବ୍ରହ୍ମା, ପରମାତ୍ମା, ଆକାଶ, ପବନ ଓ ଧରିତ୍ରୀ—
ତାରକାଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନ ଭୀତଃ ସ ଚୁକୋପ ହ
ତାରାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ସେ ଭୟଭିତ ହେଲେ ନାହିଁ, ବରଂ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ।
ରଥଂ ଚ ଚାଲଯାମାସ ମନୋଯାଯୀ ମନୋହରମ୍
ସେ ମନରେ ଚାଲୁଥିବା ଏକ ଆକର୍ଷଣୀୟ ରଥକୁ ଗତି ଦେଲେ, ଯାହା ଦେଖିବାକୁ ବହୁତ ସୁନ୍ଦର ଲାଗୁଥିଲା।
ଵିସ୍ପନ୍ଦକେ ସୁରଵନେ ଚନ୍ଦନେ ପୁଷ୍ପଭଦ୍ରକେ
ବିସ୍ପନ୍ଦକ ନାମକ ଦେବବନରେ, ଚନ୍ଦନ ଓ ପୁଷ୍ପଭଦ୍ରକ ଗଛମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ,
ସୁଗନ୍ଧି ପୁଷ୍ପତଲ୍ପେ ଚ ପୁଷ୍ପଚନ୍ଦନଵାଯୁନା
ସୁଗନ୍ଧ ଫୁଲର ଶଯ୍ୟା ଉପରେ, ଫୁଲ ଓ ଚନ୍ଦନର ଗନ୍ଧ ଭରା ପବନରେ,
ଶୈଲେ ଶୈଲେ ନଦେ ନଦ୍ଯାଂ ଶୃଂଗାରଂ କୁର୍ଵତୋସ୍ତଯୋଃ
ପ୍ରତ୍ୟେକ ପାହାଡ଼ ଉପରେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ନଦୀରେ, ସେମାନେ ଦୁଇଜଣ ମଧୁର ପ୍ରେମ ଖେଳା କରୁଥିଲେ।