କେନ ପୂଜ୍ଯା ସ୍ତୁତା କେନ ପୁରା ପ୍ରଥମତୋ ମୁନେ
ମୁନି, ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ କିଏ ପ୍ରଥମେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ ଓ ସ୍ତୁତି କଲେ?
ସୂତ ଉଵାଚ କଥାଂ କଥିତୁମାରେଭେ ପୁଣ୍ଯରୂପାଂ ପୁରାତନୀମ୍
ସୂତ କହିଲେ: ସେ ପୁରୁଣା ଓ ପୁଣ୍ୟମୟ କଥା କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ନାରାଯଣ ଉଵାଚ ରମାସମାଂ ତାଂ ସୌଭାଗ୍ଯାଂ ଚକାର ଗୌରଵେଣ ଚ
ନାରାୟଣ କହିଲେ: ସେ ଗଭୀର ସମ୍ମାନ ସହିତ ତାଙ୍କୁ ରମା ସମାନ ଭାଗ୍ୟଶାଳି କଲେ।
ସେହେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଶ୍ଚ ଗଂଗା ଚ ତସ୍ଯାଶ୍ଚ ନଵସଂଗମମ୍
ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ଗଙ୍ଗା ତାଙ୍କର ନୂତନ ସଂଯୋଗକୁ ସହିଲେ।
ସା ତାଂ ଜଘାନ କଲହେ ମାନିନୀ ହରିସନ୍ନିଧୌ
ସେ ମହିଳା ଗର୍ବିତ ହୋଇ, ହରିଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ କଳହରେ ତାକୁ ମାରିଦେଲେ।
ସର୍ଵସିଦ୍ଧେଶ୍ଵରୀ ଦେଵୀ ଜ୍ଞାନିନୀ ସିଦ୍ଧଯୋଗିନୀ
ସେ ଦେବୀ ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧିର ଅଧିପତି, ଜ୍ଞାନବତୀ ଏବଂ ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ ଯୋଗିନୀ।
ହରିର୍ନ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତୁଲସୀଂ ବୋଧଯିତ୍ଵା ସରସ୍ଵତୀମ୍
ହରି ତୁଳସୀଙ୍କୁ ନ ଦେଖି, ସରସ୍ୱତୀଙ୍କୁ ଉପଦେଶ କଲେ।
ତତ୍ର ଗତ୍ଵା ଚ ସ୍ନାତ୍ଵା ଚ ତୁଲସ୍ଯା ତୁଲସୀଂ ସତୀମ୍
ସେଠାକୁ ଯାଇ ଏବଂ ସ୍ନାନ କରି, ତୁଳସୀ ଗଛର ପତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସତୀ ତୁଳସୀଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।
ଲକ୍ଷ୍ମୀମାଯାକାମଵାଣୀବୀଜପୂର୍ଵଂ ଦଶାକ୍ଷରମ୍ 2.22.
ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ମାୟା, କାମ ଓ ବାଣୀଙ୍କ ବୀଜାକ୍ଷର ଦ୍ୱାରା ଆରମ୍ଭ ହେଉଥିବା ଦଶଅକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ର।
ଶ୍ରୀଂ ହ୍ରୀଂ କ୍ଲୀଂ ଐଂ ଵୃନ୍ଦାଵନ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ପୂଜଯେଚ୍ଚ ଵିଧାନେନ ସର୍ଵସିଦ୍ଧିଂ ଲଭେନ୍ନରଃ
“ଶ୍ରୀଂ ହ୍ରୀଂ କ୍ଲୀଂ ଐଂ ବୃନ୍ଦାବନ୍ୟୈ ସ୍ୱାହା”—ଏହି ମନ୍ତ୍ରକୁ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ପୂଜା କଲେ, ମଣିଷ ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରେ।
ଘୃତଦୀପେନ ଧୂପେନ ସିନ୍ଦୁରଚନ୍ଦନେନ ଚ
ଘିଅ ଦୀପ, ଧୂପ, ସିନ୍ଧୂର ଓ ଚନ୍ଦନ ଦ୍ୱାରା।
ହରିସ୍ତୋତ୍ରେଣ ତୁଷ୍ଟା ସା ଚାଵିର୍ଭୂଯ ମହୀରୁହାତ୍
ହରିଙ୍କ ସ୍ତୁତିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ସେ ଗଛରୁ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ।
ଵରଂ ତସ୍ଯୈ ଦଦୌ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଜଗତ୍ପୂଜ୍ଯା ଭଵେତି ଚ
ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କୁ ଏହି ବର ଦେଲେ: 'ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ପୂଜିତ ହେବ।'
ସର୍ଵେ ତ୍ଵାଂ ଧାରଯିଷ୍ଯନ୍ତି ସ୍ଵଯଂ ମୂର୍ଧ୍ନି ସୁରାଦଯଃ
ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ତୁମକୁ ନିଜ ମୁଣ୍ଡରେ ଧାରଣ କରିବେ।
ନାରଦ ଉଵାଚ ତୁଲସ୍ଯାଶ୍ଚ ମହାଭାଗ ତନ୍ମେ ଵ୍ଯାଖ୍ଯାତୁମର୍ହସି
ନାରଦ କହିଲେ: 'ହେ ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ, ମୋତେ ତୁଳସୀ ବିଷୟରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କର।'
ନାରାଯଣ ଉଵାଚ ହରିଃ ସଂପୂଜ୍ଯ ତୁଷ୍ଟାଵ ତୁଲସୀଂ ଵିରହାତୁରଃ
ନାରାୟଣ କହିଲେ: 'ହରି ବିୟୋଗରେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, ତୁଳସୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରି ସ୍ତୁତି କଲେ।'
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ ଵିଦୁର୍ବୁଧାସ୍ତେନ ଵୃନ୍ଦାଂ ମତ୍ପ୍ରିଯାଂ ତାଂ ଭଜା ମ୍ଯହମ୍
ଶ୍ରୀଭଗବାନ କହିଲେ: 'ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ତାଙ୍କୁ ବୃନ୍ଦା ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି, ସେ ମୋର ପ୍ରିୟା, ଯାହାକୁ ମୁଁ ପୂଜା କରେ।'
ପୁରା ବଭୂଵ ଯା ଦେଵୀ ହ୍ଯାଦୌ ଵୃନ୍ଦାଵନେ ଵନେ
ଯିଏ ପୁରାତନ କାଳରେ ବୃନ୍ଦାବନ ଅରଣ୍ୟରେ ଦେବୀ ଥିଲେ।
ଅସଂଖ୍ଯେଷୁ ଚ ଵିଶ୍ଵେଷୁ ପୂଜିତା ଯା ନିରନ୍ତରମ୍ 2.22.
ଯିଏ ଅସଂଖ୍ୟ ଜଗତରେ ସଦା ଅବିରତ ପୂଜିତ।
ଅସଂଖ୍ଯାନି ଚ ଵିଶ୍ଵାନି ପଵିତ୍ରାଣି ଯଯା ସଦା
ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଅସଂଖ୍ୟ ଜଗତ ସଦା ପବିତ୍ର ହୁଏ।
ଦେଵା ନ ତୁଷ୍ଟାଃ ପୁଷ୍ପାଣାଂ ସମୂହେନ ଯଯା ଵିନା
ଯିଏ ଛାଡ଼ି ଦେବତାମାନେ ଅନେକ ଫୁଲ ଦେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ।
ଵିଶ୍ଵେ ଯତ୍ପ୍ରାପ୍ତିମାତ୍ରେଣ ଭକ୍ତ୍ଯାଽଽନନ୍ଦୋ ଭଵେଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍
ଯାହାଙ୍କୁ କେବଳ ଭକ୍ତି ସହିତ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ, ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ନିଶ୍ଚିତ ଆନନ୍ଦ ଉପଜେ।
ଯସ୍ଯା ଦେଵ୍ଯା ସ୍ତୁଲା ନାସ୍ତି ଵିଶ୍ଵେଷୁ ନିଖିଲେଷୁ ଚ
ସେଇ ଦେବୀଙ୍କର ସମାନ ସମସ୍ତ ଜଗତରେ କେହି ନାହାନ୍ତି।
କୃଷ୍ଣଜୀଵନରୂପା ଯା ଶଶ୍ଵତ୍ପ୍ରିଯତମା ସତୀ
ଯିଏ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ପ୍ରାଣସ୍ୱରୂପ, ସଦା ପ୍ରିୟ ଏବଂ ନିତ୍ୟ ଶୁଭ୍ର।
ଇତ୍ଯେଵଂ ସ୍ତଵନଂ କୃତ୍ଵା ତତ୍ର ତସ୍ଥୌ ରମାପତିଃ
ଏପରି ପ୍ରଶଂସା କରି ଶ୍ରୀରାମାପତି ସେଠାରେ ରହିଲେ।
ରୁଦତୀମଭିମାନେନ ମାନିନୀଂ ମାନପୂଜିତାମ୍
ସେ ତାଙ୍କୁ କାନ୍ଦୁଥିବା, ଗର୍ବିତ ଏବଂ ମର୍ଯ୍ୟାଦାରେ ସମ୍ମାନିତ ଦେଖିଲେ।
ଭାରତ୍ଯାଜ୍ଞାଂ ଗୃହୀତ୍ଵା ଚ ସ୍ଵାଲଯଂ ଚ ଯଯୌ ହରିଃ
ଭାରତୀଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଗ୍ରହଣ କରି ହରି ନିଜ ଗୃହକୁ ଗଲେ।
ଵରଂ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଦଦୌ ତସ୍ଯୈ ଵିଶ୍ଵପୂଜ୍ଯା ଭଵେତି ଚ
ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କୁ ଏହି ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ: 'ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ପୂଜିତ ହେଉ।'
ଵିଷ୍ଣୋର୍ଵରେଣ ସା ଦେଵୀ ପରିତୁଷ୍ଟା ବଭୂଵ ହ 2.22.
ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦରେ ସେଇ ଦେବୀ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ।
ଲକ୍ଷ୍ମୀର୍ଗଙ୍ଗା ସସ୍ମିତା ତାଂ ସମାଶ୍ଲିଷ୍ଯ ଚ ନାରଦ
ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ଗଙ୍ଗା ହସି ହସି ତାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, ହେ ନାରଦ।