ଶତକୋଟୀନ୍ଦୁସୌନ୍ଦର୍ଯଂ ଶତକୋଟିସ୍ମରପ୍ରଭାମ୍ । ଦଧାନଃ ପରମାନନ୍ଦଃ ପରିବୂର୍ଣତମଃ ପ୍ରଭୁଃ
ଶତ କୋଟି ଚନ୍ଦ୍ରର ସୌନ୍ଦର୍ୟ ଓ ଶତ କୋଟି କାମଦେବଙ୍କର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଧାରଣ କରି, ସେ ପରମ ଆନନ୍ଦ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରଭୁ।
ପରଂ ଧାମ ପରଂ ବ୍ରହ୍ମସ୍ଵରୂପୋ ନିର୍ଗୁଣଃ ସ୍ଵଯମ୍ । ପରମାତ୍ମା ଚ ସର୍ଵେଷାଂ ଭକ୍ତାନୁଗ୍ରହଵିଗ୍ରହଃ
ସେ ପରମ ଧାମ, ପରମ ବ୍ରହ୍ମ, ନିଜର ଗୁଣ ରହିତ ସ୍ୱରୂପ; ସମସ୍ତଙ୍କର ପରମାତ୍ମା, ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ଉପରେ କୃପା ରୂପୀ ଦେହ।
ନିତ୍ଯଦେହଶ୍ଚ ଭଗଵାନୀଶ୍ଵରଃ ପ୍ରକୃତେଃ ପରଃ । ଯୋଗିନୋ ଯଂ ଵଦନ୍ତ୍ଯେଵଂ ଜ୍ଯୋତୀରୂପଂ ସନାତନମ୍
ଭଗବାନ ସଦା ଦେହୀ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଈଶ୍ୱର, ପ୍ରକୃତିଠାରୁ ପାରେ; ଯୋଗୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଶାଶ୍ୱତ ଜ୍ୟୋତିର ରୂପ ବୋଲି କହନ୍ତି।
ଜ୍ଯୋତିରମ୍ଯନ୍ତରେ ନିତ୍ଯରୂପଂ ଭକ୍ତା ଵିଦନ୍ତି ଯମ୍ । ଵେଦା ଵଦନ୍ତି ସତ୍ଯଂ ଯଂ ନିତ୍ଯମାଦ୍ଯଂ ଵିଚକ୍ଷଣାଃ
ସେଇ ଜ୍ୟୋତି ମଧ୍ୟରେ ଭକ୍ତମାନେ ତାଙ୍କର ନିତ୍ୟ ରୂପକୁ ଜାଣନ୍ତି; ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ତାଙ୍କୁ ନିତ୍ୟ, ଆଦି ଓ ସତ୍ୟ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି।
ଯଂ ଵଦନ୍ତି ସୁରାଃ ସର୍ଵେ ପରଂ ସ୍ଵେଚ୍ଛାମଯଂ ପ୍ରଭୂମ୍ । ସିଦ୍ଧେନ୍ଦ୍ରା ମୁନଯଃ ସର୍ଵେ ସର୍ଵରୂପଂ ଵଦନ୍ତି ଯମ୍
ଯେଉଁଠି ସମସ୍ତ ଦେବତା ତାଙ୍କୁ ସ୍ୱେଚ୍ଛାମୟ, ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଭୁ ବୋଲି କହନ୍ତି, ସିଦ୍ଧ, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ରୂପର ମାନ୍ୟ କରନ୍ତି—
ଯମନିର୍ଵଚନୀଯଂ ଚ ଯୋଗୀନ୍ଦ୍ରଃ ଶଂକରୋ ଵଦେତ୍ । ସ୍ଵଯଂ ଵିଧାତା ପ୍ରଵଦେତ୍କାରଣାନାଂ ଚ କାରଣମ୍
ଯାହାକୁ ଶିବ ଯୋଗୀଶ୍ୱର ଅବିବର୍ଣ୍ୟ ବୋଲି କହନ୍ତି, ସ୍ୱୟଂ ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ କାରଣର କାରଣ ବୋଲି ଘୋଷଣା କରନ୍ତି—
ଶେଷୋ ଵଦେଦନନ୍ତଂ ଯଂ ନଵଧାରୂପମୀଶ୍ଵରମ୍ । ତର୍କାଣାମେଵ ଷଣ୍ଣାଂ ଚ ଷଡ୍ଵିଧଂ ରୂପମୀପ୍ସିତମ୍
ଯାହାକୁ ଶେଷ ଅନନ୍ତ ଏବଂ ନବଧା ରୂପ ଥିବା ଈଶ୍ୱର ବୋଲି କହନ୍ତି, ଯାହାକୁ ତର୍କ ଛଅ ପ୍ରକାର ରୂପରେ ଚିନ୍ତା କରେ—
ଵୈଷ୍ଣଵାନାମେକରୂପଂ ଵେଦାନାମେକମେଵ ଚ । ପୁରାଣାନାମେକରୂପଂ ତସ୍ମାନ୍ନଵଵିଧଂ ସ୍ମୃତମ୍
ଯାହାକୁ ବୈଷ୍ଣବ ଏବଂ ବେଦ ଏକ ରୂପ ବୋଲି କହନ୍ତି, ପୁରାଣମାନେ ମଧ୍ୟ ଏକ ରୂପ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି, ତେଣୁ ସେ ନବଧା ରୂପରେ ସ୍ମରଣ କରାଯାନ୍ତି।
ନ୍ଯାଯୋଽନିର୍ଵଚନୀଯଂ ଚ ଯଂ ମତଂ ଶଂକରୋ ଵଦେତ୍ । ନିତ୍ଯଂ ଵୈଶେଷିକାଶ୍ଚାଽଽଦ୍ଯଂ ତଂ ଵଦନ୍ତି ଵିଚକ୍ଷଣାଃ
ନ୍ୟାୟ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ ଯାହାକୁ ଶିବ ଅବିବର୍ଣ୍ୟ ବୋଲି କହନ୍ତି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ବୈଶେଷିକମାନେ ତାଙ୍କୁ ନିତ୍ୟ ଏବଂ ଆଦି ରୂପରେ ମାନନ୍ତି।
ସାଂଖ୍ଯ ଵଦନ୍ତି ତଂ ଦେଵଂ ଜ୍ଯୋତୀରୂପଂ ସନାତନମ୍ । ମୀମାଂସା ସର୍ଵରୂପଂ ଚ ଵେଦାନ୍ତଃ ସର୍ଵକାରଣମ୍
ସାଂଖ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କୁ ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟ, ସନାତନ ଦେବତା ବୋଲି କହନ୍ତି, ମୀମାଂସକମାନେ ସମସ୍ତ ରୂପର ବୋଲି କହନ୍ତି, ବେଦାନ୍ତ ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ କାରଣର କାରଣ ବୋଲି ଘୋଷଣା କରେ।
ପାତଞ୍ଜଲୋଽପ୍ଯନନ୍ତଂ ଚ ଵେଦାଃ ସତ୍ଯସ୍ଵରୂପକମ୍ । ସ୍ଵେଚ୍ଛାମଯଂ ପୁରାଣଂ ଚ ଭକ୍ତାଶ୍ଚ ନିତ୍ଯଵିଗ୍ରହମ୍
ପାତଞ୍ଜଳମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅନନ୍ତ ବୋଲି କହନ୍ତି, ବେଦ ତାଙ୍କୁ ସତ୍ୟର ମୂର୍ତ୍ତି ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ପୁରାଣ ତାଙ୍କୁ ସ୍ୱେଚ୍ଛାମୟ ବୋଲି କହେ, ଭକ୍ତମାନେ ତାଙ୍କୁ ନିତ୍ୟ ଦେହୀ ବୋଲି ମାନନ୍ତି।
ସୋଽଯଂ ଗୋଲୋକନାଥଶ୍ଚ ରାଧେଶୋ ନନ୍ଦନନ୍ଦନଃ । ଗୋକୁଲେ ଗୋପଵେଷଶ୍ଚ ପୁଣ୍ଯେ ଵୃନ୍ଦାଵନେ ଵନେ
ସେହି ପ୍ରଭୁ ଗୋଲୋକର ନାଥ, ରାଧାଙ୍କର ଈଶ୍ୱର, ନନ୍ଦଙ୍କର ପୁତ୍ର; ଗୋକୁଳରେ ଗୋପବେଶରେ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ, ପବିତ୍ର ବୃନ୍ଦାବନରେ ବିହାର କରନ୍ତି।
ଚତୁର୍ଭୁଜଶ୍ଚ ଵୈକୁଣ୍ଠେ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀପତିଃ ସ୍ଵଯମ୍ । ନାରାଯଣଶ୍ଚ ଭଗଵାନ୍ଯନ୍ନାମ ମୁକ୍ତିକାରଣମ୍
ବୈକୁଣ୍ଠରେ ସେ ଚାରିଭୁଜା ଧାରଣ କରନ୍ତି, ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ, ସେ ନାରାୟଣ, ଭଗବାନ, ଯାହାଙ୍କର ନାମ ମୁକ୍ତିର କାରଣ।
ସକୃନ୍ନାରାଯଣେତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ପୁମାନ୍କଲ୍ପଶତତ୍ରଯମ୍ । ଗଙ୍ଗାଦିସର୍ଵତୀର୍ଥେଷୁ ସ୍ନାତୋ ଭଵତି ନାରଦ
ନାରଦ, କେବଳ ଏକଥର 'ନାରାୟଣ' ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ, ଏକ ମଣିଷ ତିନିଶଏ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗଙ୍ଗା ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ନାନ କରିଥିବା ପରି ମନାଯାଏ।
ସୁନନ୍ଦନନ୍ଦକୁମୁଦୈଃ ପାର୍ଷଦୈଃ ପରିଵାରିତଃ । ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାପଦ୍ମଧରଃ ଶ୍ରୀଵତ୍ସଲାଞ୍ଛନଃ
ସୁନନ୍ଦ, ନନ୍ଦ, କୁମୁଦ ଓ ଅନ୍ୟ ସାଥିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହନ୍ତି, ସେ ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦା ଓ ପଦ୍ମ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନ ଅଙ୍କିତ।
କୌସ୍ତୁଭେନ ମଣୀନ୍ଦ୍ରେଣ ଭୂଷିତୋ ଵନମାଲଯା । ଦେଵୈଃ ସ୍ତୁତଶ୍ଚ ଯାନେନ ଵୈକୁଣ୍ଠଂ ସ୍ଵପଦଂ ଯଯୌ
କୌସ୍ତୁଭ ମଣି ଓ ବନମାଳାରେ ଶୋଭିତ, ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି, ସେ ରଥରେ ବସି ନିଜ ବୈକୁଣ୍ଠ ଧାମକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ଗତେ ଵୈକୁଣ୍ଠନାଥେ ଚ ରାଧେଶଶ୍ଚ ସ୍ଵଯଂ ପ୍ରଭୁଃ । ଚକାର ଵଂଶୀଶବ୍ଦଂ ଚ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯମୋହନଂ ପରମ୍
ବୈକୁଣ୍ଠନାଥ ଯିବା ପରେ, ରାଧାଙ୍କର ପ୍ରଭୁ ସ୍ୱୟଂ ଅପୂର୍ବ ବାଂଶୀର ସ୍ୱର ତାଲିଲେ, ତାହା ତିନି ଲୋକକୁ ମୋହିତ କଲା।
ମୂର୍ଚ୍ଛାଂପ୍ରାପୁର୍ଦେଵଗଣା ମୁନଯଶ୍ଚାପି ନାରଦ । ଅଚେତନା ବଭୂଵୁଶ୍ଚ ମାଯଯା ପାର୍ଵତୀଂ ଵିନା
ଦେବମଣ୍ଡଳ, ଋଷିମାନେ ଏବଂ ନାରଦ ମଧ୍ୟ ମୂର୍ଛିତ ହେଲେ; ପାର୍ବତୀ ବ୍ୟତୀତ ସମସ୍ତେ ମାୟାରେ ଅଚେତନ ହେଇପଡ଼ିଲେ।
ଉଵାଚ ପାର୍ଵତୀ ଦେଵୀ ଭଗଵନ୍ତଂ ସନାତନମ୍ । ଵିଷ୍ଣୁମାଯା ଭଗଵତୀ ସର୍ଵରୂପା ସନାତନୀ
ପାର୍ବତୀ ଦେବୀ ସନାତନ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ କହିଲେ; ବିଷ୍ଣୁମାୟା ଭଗବତୀ ସମସ୍ତ ରୂପର ଏବଂ ସନାତନ।
ପରବ୍ରହ୍ମସ୍ଵରୂପା ଯା ପରମାତ୍ମସ୍ଵରୂପିଣୀ । ସଗୁଣା ନିର୍ଗୁଣା ସା ଚ ପରା ସ୍ଵେଚ୍ଛାମଯୀ ସତୀ
ଯିଏ ପରବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱରୂପ, ପରମାତ୍ମାର ରୂପ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ସେ ସଗୁଣ ଓ ନିର୍ଗୁଣ ଉଭୟ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ସ୍ୱେଚ୍ଛାମୟ ଓ ଶୁଦ୍ଧ।
ପାର୍ଵତ୍ଯୁଵାଚ ଏକାଽହଂ ରାଧିକାରୂପା ଗୋଲୋକେ ରାସମଣ୍ଡଲେ । ରାସଶୂନ୍ଯଂ ଚ ଗୋଲୋକଂ ପରିପୂର୍ଣ କୁରୁ ପ୍ରଭୋ
ପାର୍ବତୀ କହିଲେ: ମୁଁ ଗୋଲୋକର ରାସମଣ୍ଡଳରେ ଏକମାତ୍ର ରାଧିକାର ରୂପ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ରାସଶୂନ୍ୟ ଗୋଲୋକକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କର।
ଗଚ୍ଛ ତ୍ଵଂ ରଥମାରୁହ୍ଯ ମୁକ୍ତାମାଣିକ୍ଯଭୂଷିତମ୍ । ପରିବୂର୍ଣତମାଽହଂ ଚ ତଵ ଵଙଃ ସ୍ଥଲସ୍ଥିତା
ତୁମେ ମୁକ୍ତା ଓ ମାଣିକ୍ୟରେ ଶୋଭିତ ରଥରେ ଚଢ଼, ମୁଁ ତୁମର ବନସ୍ଥଳୀରେ ସର୍ବାଧିକ ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପରେ ଅଛି।
ତଵାଽଽଜ୍ଞଯା ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀରହଂ ଵୈକୁଣ୍ଠଗାମିନୀ । ସରସ୍ଵତୀ ଚ ତତ୍ରୈଵ ଵାମେ ପାର୍ଶ୍ଵେ ହରେରପି
ତୁମ ଆଜ୍ଞାରେ ମୁଁ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ, ଯିଏ ବୈକୁଣ୍ଠକୁ ଯାଏ । ସେଠାରେ ହରିଙ୍କ ବାମ ପାଖରେ ସରସ୍ୱତୀ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି ।
ତଵାହଂ ମନସା ଜାତା ସିନ୍ଧୁକନ୍ଯା ତଵାଽଽଜ୍ଞଯା । ସାଵିତ୍ରୀ ଵେଦମାତାଽହଂ କଲଯା ଵିଧିସଂନିଧୌ
ତୁମ ଇଚ୍ଛାରେ ମୁଁ ମନରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ସିନ୍ଧୁକନ୍ୟା । ତୁମ ଆଜ୍ଞାରେ ମୁଁ ସାବିତ୍ରୀ, ବେଦମାତା, ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପାଖରେ ଅଂଶରୂପେ ଅଛି ।
ତୈଜଃସୁ ସର୍ଵଦେଵାନାଂ ପୁରା ସତ୍ଯେ ତଵାଽଽଜ୍ଞଯା । ଅଧିଷ୍ଠାନଂ କୃତ ତତ୍ର ଧୃତଂ ଦେଵ୍ଯା ଶରୀରକମ୍
ସତ୍ୟଯୁଗରେ, ତୁମ ଆଜ୍ଞାରେ, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ରୂପରେ ଦେବୀଙ୍କ ଦେହ ଏଠାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ତାହାକୁ ଦେବୀ ନିଜେ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।
ଶୁମ୍ଭାଦଯଶ୍ଚ ଦୈତ୍ଯାଶ୍ଚ ନିହତାଶ୍ଚାଵଲୀଲଯା । ଦୁର୍ଗ ନିହତ୍ଯ ତୁର୍ଗାଽହଂ ତ୍ରିପୁରା ତ୍ରିପୁରେ ଵଧେ
ଶୁମ୍ଭ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦାନବମାନେ ସହଜରେ ବିନଶିଗଲେ; ମୁଁ ଦୁର୍ଗା ଭାବେ ସେମାନଙ୍କୁ ନଶ୍ଟ କଲି, ଏବଂ ତୁର୍ଗା ଭାବେ ତ୍ରିପୁରାକୁ ମାରିଦେଲି।
ନିହତ୍ଯ ରକ୍ତବୀଜଂ ଚ ରକ୍ତବୀଜଵିନାଶିନୀ । ତଵାଽଽଜ୍ଞଯା ଦକ୍ଷକନ୍ଯା ସତୀ ସତ୍ଯସ୍ଵରୂପିଣୀ
ମୁଁ ରକ୍ତବୀଜକୁ ହତ୍ୟା କରି, ରକ୍ତବୀଜ ନାଶିନୀ ହେଲି; ତୁମ ଆଜ୍ଞାରେ, ମୁଁ ଦକ୍ଷର କନ୍ୟା ସତୀ ଭାବେ, ସତ୍ୟର ମୂର୍ତ୍ତି ହୋଇ ଜନ୍ମ ନେଲି।
ଯୋଗେନ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଦେହଂ ଚ ଶୈଲଜାଽହଂ ତଵାଽଽଜ୍ଞଯା । ତ୍ଵଯା ଦତ୍ତଵା (ତ୍ତାଃ ଶଂକରାଯ ଗୋଲୋକେ ରାସମଣ୍ଡଲେ
ଯୋଗବଳରେ ଦେହ ତ୍ୟାଗ କରି, ତୁମ ଆଜ୍ଞାରେ ମୁଁ ଶୈଳଜା ହେଲି; ତୁମେ ମୋତେ ଗୋଲୋକର ରାସମଣ୍ଡଳରେ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ।
ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତିରହଂ ତେନ ଵିଷ୍ଣୁମାଯା ଚ ଵୈଷ୍ଣଵୀ । ନାରାଯଣସ୍ଯ ମାଯାଽହଂ ତେନ ନାରାଯଣୀ ସ୍ମୃତା
ମୁଁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଭକ୍ତି ହେଉଛି, ତେଣୁ ମୋତେ ବିଷ୍ଣୁମାୟା ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ମୁଁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମାୟା ଓ ବୈଷ୍ଣବୀ ମଧ୍ୟ ହୁଏ। ମୁଁ ନାରାୟଣଙ୍କ ମାୟା ହେବାରୁ, ମୋତେ ନାରାୟଣୀ ବି ଡାକାଯାଏ।
କୃଷ୍ଣପ୍ରାଣାଧିକାଽହଂ ଚ ପ୍ରାଣାଧିଷ୍ଠାତୃଦେଵତା । ମହାଵିଷ୍ଣୋଶ୍ଚ ଵାସୋଶ୍ଚ ଜନନୀ ରାଧିକା ସ୍ଵଯମ୍
ମୁଁ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରାଣଠାରୁ ବେଶି ପ୍ରିୟ, ପ୍ରାଣର ଅଧିପତି ଦେବୀ ହେଉଛି। ମୁଁ ମହାବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନିବାସର ମାତା ରାଧିକା ନିଜେ।