ମଦ୍ଭକ୍ତାନାଂ ଶରୀରେଷୁ ସନ୍ତି ପୂତେଷୁ ସଂତତମ୍ । ମଦ୍ଭକ୍ତପାଦରଜସା ସଦ୍ଯଃ ପୂତା ଵସୁଂଧରା
ସେସବୁ ସଦା ମୋ ଭକ୍ତମାନଙ୍କର ପବିତ୍ର ଦେହରେ ବସିଥାଏ; ମୋ ଭକ୍ତଙ୍କ ପାଦର ଧୂଳି ଛୁଇଁଲେ ମାଟି ତୁରନ୍ତ ପବିତ୍ର ହୋଇଯାଏ।
ସଦ୍ଯଃ ପୂତାନି ତୀର୍ଥାନି ସଦ୍ଯାଃ ପୂତଂ ଜଗତ୍ତଥା । ମନ୍ମନ୍ତ୍ରୋପାସକା ଵିପ୍ରା ଯେ ମଦୁଚ୍ଛିଷ୍ଟଭୋଜିନଃ
ମୋ ମନ୍ତ୍ରର ଉପାସନା କରୁଥିବା ଏବଂ ମୋ ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଭୋଜନ କରୁଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦ୍ୱାରା ତୀର୍ଥମାନେ ଏବଂ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱ ତୁରନ୍ତ ପବିତ୍ର ହୋଇଯାଏ।
ମାମେଵ ନିତ୍ଯଂ ଧ୍ଯାଯନ୍ତେ ତେ ମତ୍ପ୍ରାଣାଧିକାଃ ପ୍ରିଯାଃ । ତଦୁପସ୍ପର୍ଶମାତ୍ରେଣ ପୂତୋ ଵାଯୁଶ୍ଚ ପାଵକଃ
ଯେମାନେ ସଦା ମୋତେ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମୋ ପାଇଁ ପ୍ରାଣଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରିୟ; ସେମାନେ ଛୁଇଁଲେ ମଧ୍ୟ ବାୟୁ ଓ ଅଗ୍ନି ପବିତ୍ର ହୋଇଯାନ୍ତି।
କଲେର୍ଦଶସହସ୍ରାଣି ମଦ୍ଭକ୍ତାଃ ସନ୍ତି ଭୂତଲେ । ଏକଵର୍ଣା ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ମଦ୍ଭକ୍ତେଷୁ ଗତେଷୁ ଚ
କଳିଯୁଗର ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୋ ଭକ୍ତମାନେ ପୃଥିବୀରେ ରହିବେ; ଯେତେବେଳେ ମୋ ଭକ୍ତମାନେ ଚାଲିଯିବେ, ତେବେ ଗୋଟିଏ ଜାତି ମାତ୍ର ରହିଯିବ।
ମଦ୍ଭକ୍ତଶୂନ୍ଯା ପୃଥିଵୀ କଲିଗ୍ରସ୍ତା ଭଵିଷ୍ଯତି । ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ତତ୍ର କୃଷ୍ଣଦେହାଦ୍ଵିନିର୍ଗତଃ
ମୋ ଭକ୍ତମାନେ ନଥିବା ପୃଥିବୀ କଳିରେ ଆବୃତ ହୋଇଯିବ; ଏହି ମଧ୍ୟରେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଦେହରୁ
ଚତୁର୍ଭୁଜଶ୍ଚ ପୁରୁଷଃ ଶତଚନ୍ଦ୍ରସମପ୍ରଭଃ । ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାପଦ୍ମଧରଃ ଶ୍ରୀଵତ୍ସଲାଞ୍ଛନଃ
ଚାରିଟି ହାତ ଥିବା, ଶତ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦା ଓ ପଦ୍ମ ଧାରଣ କରିଥିବା, ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନ ଥିବା ଏକ ପୁରୁଷ ଉଦ୍ଭବ ହେଲେ।
ସୁନ୍ଦରଂ ରଥମାରୁହ୍ଯ ଶ୍ରୀରୋଦଂ ସ ଜଗାମ ହ । ସିନ୍ଧୁକନ୍ଯା ଚ ପ୍ରଯଯୌ ସ୍ଵଯଂ ମୂର୍ତିମତୀ ସତୀ
ସେ ସୁନ୍ଦର ରଥ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ଶ୍ରୀର ସାଗରକୁ ଚାଲିଗଲେ; ସିନ୍ଧୁର କନ୍ୟା ମଧ୍ୟ ନିଜ ଦେହରେ ପ୍ରକଟ ହୋଇ, ପବିତ୍ର ଭାବରେ ଚାଲିଗଲେ।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣମନସା ଜାତା ମର୍ତ୍ଯଲକ୍ଷ୍ମୀର୍ମନୋହରା । ଶ୍ଵେତଦ୍ଵୀପଂ ଗତେ ଵିଷ୍ଣୌ ଜଗତ୍ପାଲନକର୍ତରି
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କର ମନରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ମନୋହର ମର୍ତ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ଯେତେବେଳେ ବିଷ୍ଣୁ ଶ୍ୱେତଦ୍ୱୀପକୁ ଗଲେ, ସେ ଜଗତର ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ।
ଶୁଦ୍ଧସତ୍ତ୍ଵସ୍ଵରୂପେ ଚ ଦ୍ଵିଧାରୂପୋ ବଭୂଵ ସଃ । ଦକ୍ଷିଣାଂଶଶ୍ଚ ଦ୍ଵିଭୁଜୋ ଗୋପବାରକରୂପକଃ
ଶୁଦ୍ଧ ସତ୍ତ୍ୱ ରୂପରେ ସେ ଦୁଇ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ହେଲେ; ଦକ୍ଷିଣ ଭାଗରେ ଦୁଇ ହାତ ଥିଲା, ଗୋପାଳ ଶିଶୁ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।
ନପୀନଜଲଦଶ୍ଯାମଃ ଶୋଭିତଃ ପୀତଵାସସା । ଶ୍ରୀଵଂଶଵଦନଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ସସ୍ମିତଃ ପଦ୍ମଲୋଚନଃ
ନୂଆ ମେଘ ପରି ଶ୍ୟାମ, ପୀତବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା, ଶୋଭାମୟ ମୁହଁ, ମନୋହର ହସ, ପଦ୍ମ ନୟନ ଥିଲେ।
ଶତକୋଟୀନ୍ଦୁସୌନ୍ଦର୍ଯଂ ଶତକୋଟିସ୍ମରପ୍ରଭାମ୍ । ଦଧାନଃ ପରମାନନ୍ଦଃ ପରିବୂର୍ଣତମଃ ପ୍ରଭୁଃ
ଶତ କୋଟି ଚନ୍ଦ୍ରର ସୌନ୍ଦର୍ୟ ଓ ଶତ କୋଟି କାମଦେବଙ୍କର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଧାରଣ କରି, ସେ ପରମ ଆନନ୍ଦ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରଭୁ।
ପରଂ ଧାମ ପରଂ ବ୍ରହ୍ମସ୍ଵରୂପୋ ନିର୍ଗୁଣଃ ସ୍ଵଯମ୍ । ପରମାତ୍ମା ଚ ସର୍ଵେଷାଂ ଭକ୍ତାନୁଗ୍ରହଵିଗ୍ରହଃ
ସେ ପରମ ଧାମ, ପରମ ବ୍ରହ୍ମ, ନିଜର ଗୁଣ ରହିତ ସ୍ୱରୂପ; ସମସ୍ତଙ୍କର ପରମାତ୍ମା, ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ଉପରେ କୃପା ରୂପୀ ଦେହ।
ନିତ୍ଯଦେହଶ୍ଚ ଭଗଵାନୀଶ୍ଵରଃ ପ୍ରକୃତେଃ ପରଃ । ଯୋଗିନୋ ଯଂ ଵଦନ୍ତ୍ଯେଵଂ ଜ୍ଯୋତୀରୂପଂ ସନାତନମ୍
ଭଗବାନ ସଦା ଦେହୀ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଈଶ୍ୱର, ପ୍ରକୃତିଠାରୁ ପାରେ; ଯୋଗୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଶାଶ୍ୱତ ଜ୍ୟୋତିର ରୂପ ବୋଲି କହନ୍ତି।
ଜ୍ଯୋତିରମ୍ଯନ୍ତରେ ନିତ୍ଯରୂପଂ ଭକ୍ତା ଵିଦନ୍ତି ଯମ୍ । ଵେଦା ଵଦନ୍ତି ସତ୍ଯଂ ଯଂ ନିତ୍ଯମାଦ୍ଯଂ ଵିଚକ୍ଷଣାଃ
ସେଇ ଜ୍ୟୋତି ମଧ୍ୟରେ ଭକ୍ତମାନେ ତାଙ୍କର ନିତ୍ୟ ରୂପକୁ ଜାଣନ୍ତି; ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ତାଙ୍କୁ ନିତ୍ୟ, ଆଦି ଓ ସତ୍ୟ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି।
ଯଂ ଵଦନ୍ତି ସୁରାଃ ସର୍ଵେ ପରଂ ସ୍ଵେଚ୍ଛାମଯଂ ପ୍ରଭୂମ୍ । ସିଦ୍ଧେନ୍ଦ୍ରା ମୁନଯଃ ସର୍ଵେ ସର୍ଵରୂପଂ ଵଦନ୍ତି ଯମ୍
ଯେଉଁଠି ସମସ୍ତ ଦେବତା ତାଙ୍କୁ ସ୍ୱେଚ୍ଛାମୟ, ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଭୁ ବୋଲି କହନ୍ତି, ସିଦ୍ଧ, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ରୂପର ମାନ୍ୟ କରନ୍ତି—
ଯମନିର୍ଵଚନୀଯଂ ଚ ଯୋଗୀନ୍ଦ୍ରଃ ଶଂକରୋ ଵଦେତ୍ । ସ୍ଵଯଂ ଵିଧାତା ପ୍ରଵଦେତ୍କାରଣାନାଂ ଚ କାରଣମ୍
ଯାହାକୁ ଶିବ ଯୋଗୀଶ୍ୱର ଅବିବର୍ଣ୍ୟ ବୋଲି କହନ୍ତି, ସ୍ୱୟଂ ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ କାରଣର କାରଣ ବୋଲି ଘୋଷଣା କରନ୍ତି—
ଶେଷୋ ଵଦେଦନନ୍ତଂ ଯଂ ନଵଧାରୂପମୀଶ୍ଵରମ୍ । ତର୍କାଣାମେଵ ଷଣ୍ଣାଂ ଚ ଷଡ୍ଵିଧଂ ରୂପମୀପ୍ସିତମ୍
ଯାହାକୁ ଶେଷ ଅନନ୍ତ ଏବଂ ନବଧା ରୂପ ଥିବା ଈଶ୍ୱର ବୋଲି କହନ୍ତି, ଯାହାକୁ ତର୍କ ଛଅ ପ୍ରକାର ରୂପରେ ଚିନ୍ତା କରେ—
ଵୈଷ୍ଣଵାନାମେକରୂପଂ ଵେଦାନାମେକମେଵ ଚ । ପୁରାଣାନାମେକରୂପଂ ତସ୍ମାନ୍ନଵଵିଧଂ ସ୍ମୃତମ୍
ଯାହାକୁ ବୈଷ୍ଣବ ଏବଂ ବେଦ ଏକ ରୂପ ବୋଲି କହନ୍ତି, ପୁରାଣମାନେ ମଧ୍ୟ ଏକ ରୂପ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି, ତେଣୁ ସେ ନବଧା ରୂପରେ ସ୍ମରଣ କରାଯାନ୍ତି।
ନ୍ଯାଯୋଽନିର୍ଵଚନୀଯଂ ଚ ଯଂ ମତଂ ଶଂକରୋ ଵଦେତ୍ । ନିତ୍ଯଂ ଵୈଶେଷିକାଶ୍ଚାଽଽଦ୍ଯଂ ତଂ ଵଦନ୍ତି ଵିଚକ୍ଷଣାଃ
ନ୍ୟାୟ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ ଯାହାକୁ ଶିବ ଅବିବର୍ଣ୍ୟ ବୋଲି କହନ୍ତି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ବୈଶେଷିକମାନେ ତାଙ୍କୁ ନିତ୍ୟ ଏବଂ ଆଦି ରୂପରେ ମାନନ୍ତି।
ସାଂଖ୍ଯ ଵଦନ୍ତି ତଂ ଦେଵଂ ଜ୍ଯୋତୀରୂପଂ ସନାତନମ୍ । ମୀମାଂସା ସର୍ଵରୂପଂ ଚ ଵେଦାନ୍ତଃ ସର୍ଵକାରଣମ୍
ସାଂଖ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କୁ ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟ, ସନାତନ ଦେବତା ବୋଲି କହନ୍ତି, ମୀମାଂସକମାନେ ସମସ୍ତ ରୂପର ବୋଲି କହନ୍ତି, ବେଦାନ୍ତ ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ କାରଣର କାରଣ ବୋଲି ଘୋଷଣା କରେ।
ପାତଞ୍ଜଲୋଽପ୍ଯନନ୍ତଂ ଚ ଵେଦାଃ ସତ୍ଯସ୍ଵରୂପକମ୍ । ସ୍ଵେଚ୍ଛାମଯଂ ପୁରାଣଂ ଚ ଭକ୍ତାଶ୍ଚ ନିତ୍ଯଵିଗ୍ରହମ୍
ପାତଞ୍ଜଳମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅନନ୍ତ ବୋଲି କହନ୍ତି, ବେଦ ତାଙ୍କୁ ସତ୍ୟର ମୂର୍ତ୍ତି ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ପୁରାଣ ତାଙ୍କୁ ସ୍ୱେଚ୍ଛାମୟ ବୋଲି କହେ, ଭକ୍ତମାନେ ତାଙ୍କୁ ନିତ୍ୟ ଦେହୀ ବୋଲି ମାନନ୍ତି।
ସୋଽଯଂ ଗୋଲୋକନାଥଶ୍ଚ ରାଧେଶୋ ନନ୍ଦନନ୍ଦନଃ । ଗୋକୁଲେ ଗୋପଵେଷଶ୍ଚ ପୁଣ୍ଯେ ଵୃନ୍ଦାଵନେ ଵନେ
ସେହି ପ୍ରଭୁ ଗୋଲୋକର ନାଥ, ରାଧାଙ୍କର ଈଶ୍ୱର, ନନ୍ଦଙ୍କର ପୁତ୍ର; ଗୋକୁଳରେ ଗୋପବେଶରେ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ, ପବିତ୍ର ବୃନ୍ଦାବନରେ ବିହାର କରନ୍ତି।
ଚତୁର୍ଭୁଜଶ୍ଚ ଵୈକୁଣ୍ଠେ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀପତିଃ ସ୍ଵଯମ୍ । ନାରାଯଣଶ୍ଚ ଭଗଵାନ୍ଯନ୍ନାମ ମୁକ୍ତିକାରଣମ୍
ବୈକୁଣ୍ଠରେ ସେ ଚାରିଭୁଜା ଧାରଣ କରନ୍ତି, ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ, ସେ ନାରାୟଣ, ଭଗବାନ, ଯାହାଙ୍କର ନାମ ମୁକ୍ତିର କାରଣ।
ସକୃନ୍ନାରାଯଣେତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ପୁମାନ୍କଲ୍ପଶତତ୍ରଯମ୍ । ଗଙ୍ଗାଦିସର୍ଵତୀର୍ଥେଷୁ ସ୍ନାତୋ ଭଵତି ନାରଦ
ନାରଦ, କେବଳ ଏକଥର 'ନାରାୟଣ' ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ, ଏକ ମଣିଷ ତିନିଶଏ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗଙ୍ଗା ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ନାନ କରିଥିବା ପରି ମନାଯାଏ।
ସୁନନ୍ଦନନ୍ଦକୁମୁଦୈଃ ପାର୍ଷଦୈଃ ପରିଵାରିତଃ । ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାପଦ୍ମଧରଃ ଶ୍ରୀଵତ୍ସଲାଞ୍ଛନଃ
ସୁନନ୍ଦ, ନନ୍ଦ, କୁମୁଦ ଓ ଅନ୍ୟ ସାଥିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହନ୍ତି, ସେ ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦା ଓ ପଦ୍ମ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନ ଅଙ୍କିତ।
କୌସ୍ତୁଭେନ ମଣୀନ୍ଦ୍ରେଣ ଭୂଷିତୋ ଵନମାଲଯା । ଦେଵୈଃ ସ୍ତୁତଶ୍ଚ ଯାନେନ ଵୈକୁଣ୍ଠଂ ସ୍ଵପଦଂ ଯଯୌ
କୌସ୍ତୁଭ ମଣି ଓ ବନମାଳାରେ ଶୋଭିତ, ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି, ସେ ରଥରେ ବସି ନିଜ ବୈକୁଣ୍ଠ ଧାମକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ଗତେ ଵୈକୁଣ୍ଠନାଥେ ଚ ରାଧେଶଶ୍ଚ ସ୍ଵଯଂ ପ୍ରଭୁଃ । ଚକାର ଵଂଶୀଶବ୍ଦଂ ଚ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯମୋହନଂ ପରମ୍
ବୈକୁଣ୍ଠନାଥ ଯିବା ପରେ, ରାଧାଙ୍କର ପ୍ରଭୁ ସ୍ୱୟଂ ଅପୂର୍ବ ବାଂଶୀର ସ୍ୱର ତାଲିଲେ, ତାହା ତିନି ଲୋକକୁ ମୋହିତ କଲା।
ମୂର୍ଚ୍ଛାଂପ୍ରାପୁର୍ଦେଵଗଣା ମୁନଯଶ୍ଚାପି ନାରଦ । ଅଚେତନା ବଭୂଵୁଶ୍ଚ ମାଯଯା ପାର୍ଵତୀଂ ଵିନା
ଦେବମଣ୍ଡଳ, ଋଷିମାନେ ଏବଂ ନାରଦ ମଧ୍ୟ ମୂର୍ଛିତ ହେଲେ; ପାର୍ବତୀ ବ୍ୟତୀତ ସମସ୍ତେ ମାୟାରେ ଅଚେତନ ହେଇପଡ଼ିଲେ।
ଉଵାଚ ପାର୍ଵତୀ ଦେଵୀ ଭଗଵନ୍ତଂ ସନାତନମ୍ । ଵିଷ୍ଣୁମାଯା ଭଗଵତୀ ସର୍ଵରୂପା ସନାତନୀ
ପାର୍ବତୀ ଦେବୀ ସନାତନ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ କହିଲେ; ବିଷ୍ଣୁମାୟା ଭଗବତୀ ସମସ୍ତ ରୂପର ଏବଂ ସନାତନ।
ପରବ୍ରହ୍ମସ୍ଵରୂପା ଯା ପରମାତ୍ମସ୍ଵରୂପିଣୀ । ସଗୁଣା ନିର୍ଗୁଣା ସା ଚ ପରା ସ୍ଵେଚ୍ଛାମଯୀ ସତୀ
ଯିଏ ପରବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱରୂପ, ପରମାତ୍ମାର ରୂପ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ସେ ସଗୁଣ ଓ ନିର୍ଗୁଣ ଉଭୟ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ସ୍ୱେଚ୍ଛାମୟ ଓ ଶୁଦ୍ଧ।