ଅଥ ବାଣଃ ପୁନଃ କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ରଥମାରୁହ୍ଯ କୋପତଃ । କାର୍ତିକେଯଶ୍ଚ ଭଗଵାନ୍ଯୁଦ୍ଧାଯ ପୁନରାଗତଃ
ତାପରେ ବାଣ ପୁଣି କ୍ରୋଧରେ ତାଙ୍କର ରଥକୁ ଚଢ଼ିଲେ; ଏବଂ ପୁଣି ଜୀବନ୍ତ ହୋଇ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ କାର୍ତ୍ତିକେୟ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଫେରିଲେ।
ବାଣଃ ପଞ୍ଚ ଶରାଂଶ୍ଚୈଵ ଚିକ୍ଷେପ ରଣମୂର୍ଧନି । ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ରେଣ ଚିଚ୍ଛେଦ ବଲଦେଵୋ ମହାବଲଃ
ବାଣ ଯୁଦ୍ଧର ମଧ୍ୟରେ ପାଞ୍ଚଟି ତୀର ଛାଡ଼ିଲେ; ବଳଶାଳୀ ବଳରାମ ଏହି ତୀରଗୁଡ଼ିକୁ ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ର ତୀର ଦ୍ୱାରା କାଟିଦେଲେ।
ରଥଂ ବଭଞ୍ଜ ବାଣସ୍ଯ ଲାଙ୍ଗଲେନ ଚ ଲାଙ୍ଗଲୀ । ଜଘନ ସୂତମଶ୍ଵାଂଶ୍ଚ ମୁସଲେନାଵଲୀଲଯା
ଲାଙ୍ଗଳଧାରୀ ବଳରାମ ତାଙ୍କର ଲାଙ୍ଗଳ ଦ୍ୱାରା ବାଣଙ୍କର ରଥ ଭଙ୍ଗ କରିଦେଲେ; ତାଙ୍କର ମହାବଳୀ ଗଦା ଦ୍ୱାରା ସାରଥି ଓ ଘୋଡ଼ାମାନେକୁ ମାରିଦେଲେ।
କୁର୍ଵନ୍ତମୁଦ୍ଯମଂ ଛେତ୍ତୁଂ ହଲିନଂ ଚ ମହାବଲଃ । କାଲାଗ୍ନିରୁଦ୍ରୋ ଭଗଵାନ୍ଵାରଯାମାସ ଲୀଲଯା
ବଳଶାଳୀ ବଳରାମ ଆଉ ଆଘାତ ଦେବାକୁ ଯେଉଁବେଳେ ଉଦ୍ୟମ କରୁଥିଲେ, ଭଗବାନ କାଳାଗ୍ନି ରୁଦ୍ର ସହଜରେ ତାଙ୍କୁ ଅଟକାଇଦେଲେ।
ରଥଂ କାଲାଗ୍ନିରୁଦ୍ରସ୍ଯ ବଭଞ୍ଜ ଲାଙ୍ଗଲୀ ରୁଷା । ହଲେନ ସୂତମଶ୍ଵାଶ୍ଚ ଜଧାନ ରଣମୂର୍ଧନି
ଲାଙ୍ଗଳଧାରୀ ବଳରାମ କ୍ରୋଧରେ କାଳାଗ୍ନି ରୁଦ୍ରଙ୍କର ରଥ ଭଙ୍ଗ କରିଦେଲେ; ତାଙ୍କର ଲାଙ୍ଗଳ ଦ୍ୱାରା ସାରଥି ଓ ଘୋଡ଼ାମାନେକୁ ଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟରେ ମାରିଦେଲେ।
କାଲାଗ୍ନିରୁଦ୍ରଃ କୋପେନ ଚିକ୍ଷେପ ଜଵରମୁଲ୍ଵଣମ୍ । ବଭୂଵୁର୍ଯାଦଵାଃ ସର୍ଵେ ଜ୍ଵରାକ୍ରାନ୍ତା ହରିଂ ଵିନା
କାଳାଗ୍ନି ରୁଦ୍ର କ୍ରୋଧରେ ଭୟଙ୍କର ଜ୍ୱର ଛାଡ଼ିଦେଲେ; ହରି ଛାଡ଼ି ସମସ୍ତ ଯାଦବମାନେ ସେଇ ଜ୍ୱରରେ ପୀଡ଼ିତ ହେଲେ।
ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଭଗଵାନ୍କୃଷ୍ଣଃ ସସର୍ଜ ଵୈଷ୍ଣଵଂ ଜ୍ଵରମ୍ । ତଂ ଚିକ୍ଷେପ ଜ୍ଵରଂ ହନ୍ତୁଂ ମାହେଶଂ ରଣମୂର୍ଧନି
ଏହା ଦେଖି ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ ଏକ ବୈଷ୍ଣବ ଜ୍ୱର ସୃଷ୍ଟି କଲେ; ସେଇ ଜ୍ୱରକୁ ମାହେଶ୍ୱର ଜ୍ୱରକୁ ନଶ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ପଠାଇଲେ।
ବଭୂଵ ଜ୍ଵରଯୋର୍ଯୁଦ୍ଧଂ ମୁହୂର୍ତମତିଦାରୁଣମ୍ । ଵୈଷ୍ଣଵଜ୍ଵରନିଷ୍କାନ୍ତୋ ରଣମୀର୍ଧ୍ନି ପପାତ ସଃ
ଏହି ଦୁଇ ଜ୍ୱର ମଧ୍ୟରେ କିଛି ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା; ବୈଷ୍ଣବ ଜ୍ୱର ଦ୍ୱାରା ପରାଜିତ ହୋଇ, ଅନ୍ୟ ଜ୍ୱର ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପଡ଼ିଗଲା।
ଜ୍ଵର ଉଵାଚ ପ୍ରଣାନ୍ରକ୍ଷ ଜଗନ୍ନାଥ ଭକ୍ତାନୁଗ୍ରହଵିଗ୍ରହ । ତ୍ଵମାତ୍ମା ପୁରୁଷଃ ପୁର୍ଣଃ ସର୍ଵତ୍ର ସମତା ତଵ
ଜ୍ୱର କହିଲେ: 'ହେ ଜଗନ୍ନାଥ, ଭକ୍ତଙ୍କୁ କୃପା କରୁଥିବା ଦୟାମୟ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର; ତୁମେ ନିଜେ ଆତ୍ମା, ପୂର୍ଣ୍ଣ ପୁରୁଷ, ସମସ୍ତଠାରେ ତୁମର ସମତା ଅଛି।'
ଜ୍ଵରସ୍ଯ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସଂଜହାର ସ୍ଵକଂ ଜ୍ଵରମ୍ । ମାହେଶ୍ଵରୋ ଜ୍ଵରୋ ଭୀତୋ ରଣାଦେଵ ହି ନିର୍ଯଯୌ
ଜ୍ୱରଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଭଗବାନ ନିଜ ଜ୍ୱରକୁ ହଟାଇଦେଲେ; ମାହେଶ୍ୱର ଜ୍ୱର ଭୟରେ ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରରୁ ପଳାଇଗଲା।
ବାଣଶ୍ଚ ପୁନରାଗତ୍ଯ ବାଣାନାଂ ଚ ସହସ୍ରକମ୍ । ଚିକ୍ଷେପ ମନ୍ତ୍ରପୂତଂ ଚ ପ୍ରଲଯାଗ୍ନିଶିଖୋପମମ୍
ବାଣ ପୁଣି ଫେରି, ହଜାର ତୀର ଛାଡ଼ିଲେ, ଯେଉଁଗୁଡ଼ିକି ମନ୍ତ୍ରପୂତ ଏବଂ ପ୍ରଳୟାଗ୍ନି ପରି ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଥିଲେ।
ଫାଲ୍ଗୁନଃ ଶରଜାଲେନ ଵାରଯାମାସ ଲୀଲଯା । ଚିକ୍ଷେପ ଶକ୍ତିଂ ବାଣଶ୍ଚ ଗ୍ରୀଷ୍ମସୂର୍ଯସମପ୍ରଭାମ୍
ଅର୍ଜୁନ ତୀରର ଜାଲି ଦ୍ୱାରା ସେଗୁଡ଼ିକୁ ସହଜରେ ଅଟକାଇଦେଲେ; ବାଣ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏକ ଶକ୍ତି ଛାଡ଼ିଲେ।
ଚିଚ୍ଛେଦ ଲୀଲଯା ତାଂ ଚ ସଵ୍ଯସାଚୀ ମହାବଲଃ । ସ ଜଗ୍ରାହ ପାଶୁପତଂ ଶତସୂର୍ଯସମପ୍ରଭମ୍
ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅର୍ଜୁନ ଅତି ସହଜରେ ସେଇ ଅସ୍ତ୍ରକୁ କାଟିଦେଲେ ଏବଂ ଶତସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପାଶୁପତା ଅସ୍ତ୍ରକୁ ଧରିନେଲେ।
ଅତ୍ଯର୍ଥମତିଘୋରଂ ଚ ଵିଶ୍ଵସଂହାରକାରକମ୍ ।ତଦ୍ଦୃଷ୍ଟା ଚକ୍ରପାଣିଶ୍ଚ ଚକ୍ରଂ ଚିକ୍ଷେପ ଦାରୁଣମ୍
ସେ ଅସ୍ତ୍ର ବହୁତ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିକୁ ନଶ୍ଟ କରିପାରିବା ଶକ୍ତି ଥିଲା। ଏହାକୁ ଦେଖି ଚକ୍ରଧାରୀ ପ୍ରଭୁ ଭୟାନକ ଚକ୍ର ଛାଡ଼ିଦେଲେ।
ହସ୍ତାନାଂ ଚ ସହସ୍ରଂ ଚ ସପାଶୁପତମୁଲ୍ବଣମ୍ । ଚିଚ୍ଛେଦ ରଣମଧ୍ଯେ ଚ ପପାତାଚଲସିଂହଵତ୍
ଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟରେ ସେ ହଜାର ହାତ ସହିତ ଭୟଙ୍କର ପାଶୁପତା ଅସ୍ତ୍ରକୁ କାଟିଦେଲେ, ଏବଂ ବାଣ ପାହାଡ଼ରୁ ପଡ଼ୁଥିବା ସିଂହ ପରି ଭୂମିକୁ ଲୁହିପଡ଼ିଲେ।
ଶସ୍ତ୍ରଂ ପାଶୁପତଂ ଚୈଵ ଯଯୌ ପଶୁପତେଃ କରମ୍ । ଅଵ୍ଯର୍ଥ ଦାରୁଣଂ ଲୋକେ ପ୍ରଲଯାଗ୍ନିଶିଖୋପମମ୍
ପାଶୁପତା ଅସ୍ତ୍ରଟି ପୁଣି ଶିବଙ୍କ ହାତକୁ ଫେରିଗଲା। ଏହାର ଭୟଙ୍କର ଶକ୍ତି ସଂସାରରେ ପ୍ରଳୟାଗ୍ନିର ଶିଖା ପରି ଲାଗୁଥିଲା।
ବାଣରକ୍ତସମୂହେନ ବଭୂଵ ଚ ମହାନଦଃ । ବାଣଃ ପପାତ ନିଶ୍ଚେଷ୍ଟୀ ଵ୍ଯଥିତୋ ହତଚେତନଃ
ବାଣଙ୍କ ରକ୍ତ ଧାରାରୁ ଏକ ବଡ଼ ନଦୀ ତିଆରିହେଲା। ବାଣ ଅଚେତନ ଓ ବିନା ଚଳାଚଳରେ ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
ତତ୍ରାଽଽଜଗାମ ଭଗଵାନ୍ମହଦେଵୋ ଜଗଦ୍ଗୁରୁଃ । ରୁରୋଦାଽଽଗତ୍ଯ ମୋହେନ ବାଣଂ କୃତ୍ଵା ସ୍ଵଵକ୍ଷସି
ସେଠାରେ ଜଗତ୍ଗୁରୁ ଭଗବାନ ମହାଦେବ ଆସିଲେ। ମୋହବଶତଃ ବାଣଙ୍କୁ ଆପଣଙ୍କ ଛାତିରେ ଧରି ଦୁଃଖରେ କାନ୍ଦିଲେ।
ଶିଵାଶ୍ରୁପତନେନୈଵ ସଂବଭୂଵ ସରୋଵରମ୍ । ଚେତନଂ କାରଯାମାସ କରୁମାସାଗରଃ ପ୍ରଭୁଃ
ଶିବଙ୍କ ଅଶ୍ରୁ ପଡି ଏକ ଝିଲିକ ତିଆରିହେଲା। ଦୟାର ସାଗର ପ୍ରଭୁ ବାଣଙ୍କୁ ପୁଣି ସଚେତନ କରିଦେଲେ।
ବାଣାଂ ଗୃହୀତ୍ଵା ପ୍ରଯଯୌ ଯତ୍ର ଦେଵୋ ଜନାର୍ଦନଃ । ଚକ୍ରେ ପଦ୍ମାର୍ଚିତେ ପାଦପଦ୍ମେ ବାଣସମର୍ପଣମ୍
ବାଣଙ୍କୁ ନେଇ ଶିବ ଯେଉଁଠାରେ ଦେବ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଥିଲେ, ସେଠାକୁ ଗଲେ। ପଦ୍ମାଙ୍କରେ ପୂଜିତ ତାଙ୍କର ପଦପଦ୍ମରେ ବାଣଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କଲେ।
ତୁଷ୍ଟାଵ ଜଗତାଂ ନାଥଂ ଭକ୍ତେଶଂ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖଲଃ । ବଲିନା ଚ ସ୍ତତଂ ଯେନ ଵେଦୋକ୍ତେନ ଚ ତେନ ଚ
ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ଭଗବାନ ଭକ୍ତଙ୍କ ନାଥ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ବଳ ଓ ବେଦମୂଳକ ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସା କଲେ।
ହରିର୍ମୃତ୍ଯୁଂଜଯଂ ଜ୍ଞାନଂ ଦଦୌ ବାଣାଯ ଧୀମତେ । କରପଦ୍ମଂ ଦଦୌ ଗାତ୍ରେ ତଂ ଚକାରାଜରାମରମ୍
ହରି ବୁଦ୍ଧିମାନ ବାଣଙ୍କୁ ଅମରତ୍ୱର ଜ୍ଞାନ ଦେଲେ। ତାଙ୍କ ଶରୀରରେ ତାଙ୍କର ପଦ୍ମହସ୍ତ ରଖି, ବାଣଙ୍କୁ ବୃଦ୍ଧାପ୍ୟ ଓ ମୃତ୍ୟୁରୁ ମୁକ୍ତ କରିଦେଲେ।
ବାଣଃ ସ୍ତୋତ୍ରେଣ ତୁଷ୍ଟାଵ ଭକ୍ତ୍ଯା ବଲିକୃତେନ ଚ । ଵରାଂ କନ୍ଯାଂ ସମାନୀଯ ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷିତାମ୍
ବାଣ ଭକ୍ତି ଓ ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ହରିଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ, ବଳି ଦେଇ ଏବଂ ରତ୍ନ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ ଏକ କନ୍ୟା ବର ଭାବେ ଆଣିଦେଲେ।
ବ୍ରଦଦୌ ହରଯେ ଭକ୍ତ୍ଯା ତତ୍ରୈଵ ଦେଵସଂସଦି । ଗଜେନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ପଞ୍ଚଲକ୍ଷ୍ମଶ୍ଵାନାଂ ତଚ୍ଚତୁର୍ଗୁଣମ୍
ସେଠାରେ ଦେବମଣ୍ଡଳରେ ବାଣ ଭକ୍ତି ସହିତ ହରିଙ୍କୁ ପାଞ୍ଚ ଲକ୍ଷ ହାତୀ ଏବଂ ତାହାର ଚାରିଗୁଣା ଘୋଡ଼ା ଦାନ କଲେ।
ଦାସୀନାଂ ଚ ସହସ୍ରଂ ଚ ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷିତମ୍ । ସହସ୍ରଂ କାମଧେନୂନାଂ ଵତ୍ସଯୁକ୍ତଂ ଚ ସର୍ଵଦମ୍
ସେ ରତ୍ନ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ ହଜାର ଦାସୀ ଏବଂ ହଜାର ମାନ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ମାନ୍ୟ ଛାଣା ସହିତ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିଲା।
ମାଣିକ୍ଯାନାଂ ଚ ମୁକ୍ତାନାଂ ରତ୍ନାନାଂ ଶତଲକ୍ଷକମ୍ । ମଣୀନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ହୀରକାଣାଂ ଶତଲକ୍ଷଂ ମନୋହରମ୍
ସେ ଏକ ଲକ୍ଷ ମାଣିକ, ମୁକ୍ତା ଓ ରତ୍ନ ଦେଲେ, ଏବଂ ଏକ ଲକ୍ଷ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଣି ଓ ହୀରା ଦେଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକର୍ଷଣୀୟ।
ଜଲଭାଜନପାତ୍ରାଣି ସୁଵର୍ଣନିର୍ମିତାନି ଚ । ମହସ୍ରାଣି ଦଦୌ ତସ୍ମୈ ଭକ୍ତିନମ୍ରାତ୍ମକଂଧରଃ
ସୁନାରେ ତିଆରି ହଜାର ଜଳପାତ୍ର ଓ ଭାଣ୍ଡ ଦେଲେ, ଏବଂ ଭକ୍ତିରେ ନମ୍ର ହୃଦୟ ସହିତ ଦାନ କଲେ।
ଵରାଣି ସୂକ୍ଷ୍ମଵସ୍ତ୍ରାଣି ଵହ୍ନିଶୁଦ୍ଧାଂଶୁକାନି ଚ । ଦଦୌ ବାଣଶ୍ଚ ମର୍ଵାଣି ସ୍ଵଭକ୍ତ୍ଯା ଶଂକରାଜ୍ଞଯା
ବାଣ ଭକ୍ତି ସହିତ ଏବଂ ଶଙ୍କରଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଅଗ୍ନିରେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଥିବା ରେଶମ ବସ୍ତ୍ର ବର ଭାବେ ଦେଲେ।
ତାମ୍ବୂଲାନାଂ ମଧନାଂ ଚ ପୂର୍ଣପାତ୍ରାଣି ନାରଦ । ସହସ୍ରାଣି ଦଦୌ ଭକ୍ତ୍ଯା ଵରାଣି ଵିଵିଧାନି ଚ
ହେ ନାରଦ, ସେ ଭକ୍ତି ସହିତ ହଜାର ଭରିଆ ପାତ୍ର ତାମ୍ବୁଳ ଓ ମଦ ଦେଲେ, ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବର ମଧ୍ୟ ଦେଲେ।
କନ୍ଯାଂ ସମର୍ପଯାମାସ ପାଦପଦ୍ମେ ହରେରପି । ରୁରୋଦୋଚ୍ଚୈଃ ସ୍ଵଭକ୍ତ୍ଯା ଚ ପରିହାରଂ ଚକାର ସଃ
ସେ ଏହି କନ୍ୟାକୁ ମଧ୍ୟ ହରିଙ୍କ ପଦପଦ୍ମରେ ଅର୍ପଣ କଲେ, ଭକ୍ତିରେ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରେ କାନ୍ଦିଲେ ଏବଂ ଅପରାଧ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କଲେ।