ଇତ୍ଯେଵମୁକ୍ତ୍ଵା ଖଡ୍ଗଂ ଚ ତାମେଵ ହନ୍ତୁମୃଦ୍ଯତଃ । ଜିଘାଂସନ୍ତଂ ରତିଂ ଦେତ୍ଯଂ ପ୍ରେରଯାମାସ ମନ୍ମଥଃ
ଏଭଳି କହି, ତଳୱାର ଉଠାଇ ତାଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଲେ; ରତିକୁ ମାରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିବା ଦେତ୍ୟକୁ କାମ ଉତ୍ତେଜିତ କରିଦେଲେ।
ପପାତ ଦୂରତୋ ବ୍ରହ୍ମନ୍ମୂର୍ଚ୍ଛିତଃ ସ୍ଵାଙ୍ଗପୀଡିତଃ । ପୁନଶ୍ଚ ଚେତନାଂ ପ୍ରାପ୍ଯ କୋପେନ ପ୍ରଜ୍ଵଲନ୍ନିଵ
ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସେ ଦୂରରୁ ମୂର୍ଛିତ ହୋଇ ପଡିଗଲେ, ଦେହ ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ଭରିଗଲା; ପୁନି ସ୍ପୃହା ଆସି, ରୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଜ୍ୱଳିଉଥିଲେ।
ଶିଵଦତ୍ତଂ ଚ ଶୂଲଂ ଚ ଜଗ୍ରାହ ନିର୍ଭରେଣ ଚ । ଶତସୂର୍ଯପ୍ରଭଂ ଶୂଲଂ ପ୍ରଲଯାଗ୍ନିସମଂ ମୁନେ
ଶିବଙ୍କ ଦିଆ ତ୍ରିଶୂଳକୁ ସେ ଭାରି ଶକ୍ତିରେ ଧରିଲେ; ଏହି ତ୍ରିଶୂଳ ଶତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ଚମକୁଥିଲା, ପ୍ରଳୟ ଅଗ୍ନି ସମାନ, ଓ ମୁନି।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାଽଽଜଗ୍ମୁଶ୍ଚ ଦେଵାଶ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମେଶଶେଷସଂଜ୍ଞକାଃ । ପଵନଃ କଥଯାମାସ କର୍ଣେ କାମସ୍ଯ ଯତ୍ନତଃ
ଏହା ଦେଖି, ବ୍ରହ୍ମା, ଈଶ୍ୱର, ଶେଷ ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ଆସିଗଲେ; ପବନ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ କାମଙ୍କ କାନରେ କିଛି କଥା କହିଲେ।
ସ୍ମର ସ୍ମର ମହାମାଯାଂ ଦୁର୍ଗାଂ ତୁର୍ଗତିନାଶିନୀମ୍ । ପଵନସ୍ଯ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦୁର୍ଗାଂ ସସ୍ମାର ମନ୍ମଥଃ
ପବନଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ମନ୍ମଥ ଦୁର୍ଗତିକୁ ନଶ କରୁଥିବା, ମହାମାୟା ଦୁର୍ଗାଙ୍କୁ ପୁନିପୁନି ସ୍ମରଣ କଲେ।
ଶୂଲଂ ବଭୂଵ ତସ୍ଯାଙ୍ଗେ ରମ୍ଯଂ ମାଲ୍ଯଂ ମନୋହରମ୍ । ବ୍ରହ୍ମାସ୍ତ୍ରେଣ ଚ ତଂ ଦୈତ୍ଯଂ ଜଘାନ ମନ୍ମଥୋ ମୁଦା
ତାଙ୍କ ଦେହରେ ଏକ ତ୍ରିଶୂଳ ଦେଖାଦେଲା, ଏବଂ ମନୋହର ମାଳା ରହିଲା; ମନ୍ମଥ ବ୍ରହ୍ମାସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଆନନ୍ଦରେ ସେଇ ଦାନବକୁ ମାରିଦେଲେ।
ରତିଂ ଗୃହୀତ୍ଵା ଯାନେନ ଜଗାମ ଦ୍ଵାରକାଂ ପୁରୀମ୍ । ପ୍ରଯଯୁର୍ଦେଵତାଃ ସର୍ଵା ସ୍ତୁତ୍ଵା ଚ ପାର୍ଵତୀଂ ସ୍ଵଯମ୍
ମନ୍ମଥ ରତିଙ୍କୁ ନେଇ ରଥରେ ବସି ଦ୍ୱାରକା ପୁରୀକୁ ଚାଲିଗଲେ; ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ଚାଲିଗଲେ।
ରୁକ୍ମିଣୀ ମଙ୍ଗଲଂ କୃତ୍ଵା ପ୍ରଜଗ୍ରାହ ରତିଂ ସୁତମ୍ । ଉତ୍ସଵଂ କାରଯାମାସ ପରଂ ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯଯନଂ ହରିଃ
ରୁକ୍ମିଣୀ ମଙ୍ଗଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ତାଙ୍କ ପୁଅ ରତିଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ; ହରି ଏକ ବଡ଼ ଉତ୍ସବ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଙ୍ଗଳ କାମନା କଲେ।
ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ଭୋଜଯାମାସ ପୂଜଯାମାସ ପାର୍ଵତୀମ୍ର । ଅଥ କୃଷ୍ଣଃ କ୍ରମେଣୈଵ ଵେଦୋକ୍ତେ ମଙ୍ଗଲେ ଦିନେ
ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରାଇଲେ ଏବଂ ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ; ତାପରେ କ୍ରମକ୍ରମେ କୃଷ୍ଣ ବେଦ ଅନୁଯାୟୀ ଶୁଭ ଦିନରେ—
ସପ୍ତାନାଂ ରମଣୀନାଂ ଚ ପାଣିଗ୍ରାହଂ ଚକାର ହ । କାଲିନ୍ଦୀଂ ସତ୍ଯଭାମାଂ ଚ ସତ୍ଯା ରାଗ୍ନିଜିତୀଂ ସତୀମ୍
ସେ ସପ୍ତଜନୀଙ୍କ ସହ ବିବାହ କଲେ—କାଳିନ୍ଦୀ, ସତ୍ୟଭାମା, ସତ୍ୟା, ରାଜ୍ନିଜିତି ଓ ଶୀଳବତୀ—
ଜାମ୍ବଵତୀଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣାଂ ଚ ସମୁଦ୍ଵାହଂ ଚକାର ସଃ । ତାଭିଃ ସାର୍ଧ କ୍ରମେଣୈଵ ପୁତ୍ରତ୍ପତ୍ତିଂ ଚକାର ହ
ଏହିପରି ଜାମ୍ବବତୀ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣାଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ; ସେମାନଙ୍କ ସହ କ୍ରମକ୍ରମେ ପୁଅମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ଏକସ୍ଯାଂ ଦଶପୁତ୍ରାଶ୍ଚ କନ୍ଯକୈକା କ୍ରମେଣ ଚ । ନିହତ୍ଯ ନରକଂ ଦୈତ୍ଯଂ ସପୁତ୍ରଂ ଚ ନୃପେଶ୍ଵରମ୍
ଏଠାରୁ ଗୋଟିଏ ରାଣୀଠାରୁ ଦଶଜଣ ପୁଅ ଏବଂ ଗୋଟିଏ କନ୍ୟା ଜନ୍ମିଲେ; ନରକ ଦାନବ ଓ ତାଙ୍କ ପୁଅମାନେ, ଏହି ରାଜାଙ୍କୁ ମାରିଦେଲେ।
ବଲଵନ୍ତଂ ମୁରଂ ଦୈତ୍ଯଂ ଜଘାନ ରଣମୂର୍ଧନି । ଦଦର୍ଶ କନ୍ଯାସ୍ତତ୍ରସ୍ଥାଃ ସହସ୍ରାଣାଂ ଚ ଷୋଡଶ
ଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟରେ ବଳଶାଳୀ ମୁର ଦାନବକୁ ସେ ମାରିଦେଲେ; ସେଠାରେ ସେ ଛୋଅଳେ ହଜାର ଝିଅମାନେ ଦେଖିଲେ।
ଶତାଧିକା ଵଯସ୍ଯାଶ୍ଚ ଶଶ୍ଵତ୍ସୁସ୍ଥିରଯୌଵନାଃ । ପ୍ରଫୁଲ୍ଲଵଦନାଃ ସର୍ଵା ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷିତାଃ
ସେମାନଙ୍କ ସହ ଶତାଧିକ ସଖୀମାନେ ଥିଲେ, ସବୁବେଳେ ଯୌବନରେ ଦୃଢ଼ ଏବଂ ଚିରଯୁବତୀ; ସମସ୍ତଙ୍କ ମୁହଁ ଖିଳିଥିଲା, ରତ୍ନ ଗହନା ପିନ୍ଧିଥିଲେ।
ଶୁଭକ୍ଷଣେ ଚ ତାସାଂ ଚ ପାଣିଂ ଜଗ୍ରାହ ମାଧଵଃ । ତାଭିଃ ସାର୍ଧଂ ସ ରେମେ ଚ କ୍ରମେଣ ଚ ଶୁଭକ୍ଷଣେ
ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ମାଧବ ସେମାନଙ୍କ ହାତ ଧରି ବିବାହ କଲେ; ସେମାନଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦ କଲେ ଏବଂ ଶୁଭ ସମୟରେ କ୍ରମକ୍ରମେ ରହିଲେ।
ଏକସ୍ଯାଂ ଦଶପୁତ୍ରାଶ୍ଚ କନ୍ଯକୈକା କ୍ରମେଣା ଚ । ହରେରେତାନ୍ଯପତ୍ଯାନି ବଭୂଵୁଶ୍ଚ ପୃଥକ୍ପୃଥକ୍
ଏଠାରୁ ଗୋଟିଏ ରାଣୀଠାରୁ ଦଶଜଣ ପୁଅ ଏବଂ ଗୋଟିଏ କନ୍ୟା ଜନ୍ମିଲେ; ଏହି ସବୁ ହରିଙ୍କ ସନ୍ତାନ ଥିଲେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଲଗା ଅଲଗା।
ଏକଦା ଦ୍ଵାରକାଂ ରମ୍ଯାଂ ଦୁର୍ଵାସା ମୁନିପୁଂଗଵଃ । ଶିଷ୍ଯୈସ୍ତ୍ରିକୋଟିଭିଃ ସାର୍ଧମାଜଗାମାଵଲୀଲଯା
ଏକଥର ଦ୍ୱାରକାରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମୁନି ଦୁର୍ବାସା ତିନି କୋଟି ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ସହ ଶୋଭାଯାତ୍ରାରେ ଆସିଲେ।
ରାଜା ମହୋଗ୍ରସେନଶ୍ଚ ସପୁତ୍ରଃ ସପୁରୋହିତଃ । ଵସୁଦେଵୋ ଵାସୁଦେଵୋଽପ୍ଯକ୍ରୂରଶ୍ଚୋଦ୍ଧଵସ୍ତଥା
ମହୋଗ୍ରସେନ ରାଜା, ତାଙ୍କ ପୁଅ ଓ ପୁରୋହିତମାନେ; ଭାସୁଦେବ, ବାସୁଦେବ, ଅକୃର ଓ ଉଦ୍ଧବ ମଧ୍ୟ—
ନୀତ୍ଵା ଷୋଡଶୋପଚାରଂ ପ୍ରଣେମୁର୍ମୁନିପୁଂଗଵମ୍ । ଶୁଭାର୍ଶିଷଂ ଚ ପ୍ରଦଦୌ ତେଭ୍ଯୋ ବ୍ରହ୍ମନ୍ପୃଥକ୍ପୃଥକ୍
ଷୋଳ ଧରଣର ସମ୍ମାନ ଦେଇ ସେମାନେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ; ସେ ମଧୁର ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ଅଲଗା ଅଲଗା।
ଏକାନଂଶାଂ ଚ କନ୍ଯାଂ ତାଂ ଦଦୌ ତସ୍ମୈ ଶୁଭକ୍ଷଣେ । ମୁକ୍ତାମାଣିକ୍ଯଙୀରାଂଶ୍ଚ ରତ୍ନଂ ଚ ଯୌତକଂ ଦଦୌ
ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ସେ ଏକାନଂଶା ନାମକ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ଦେଲେ; ମୁକ୍ତା, ମାଣିକ୍ୟ, ନୀଳମଣି ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ରତ୍ନ ବିବାହ ଉପହାର ଭାବେ ଦେଲେ।
ସ ରେମେ ରାମଯା ସାର୍ଧ ମାହେନ୍ଦ୍ରେ ରତ୍ନମନ୍ଦିରେ । ରତ୍ନେନ୍ଦ୍ରସାରନିର୍ମାଣଂ ଦଦୌ ତସ୍ମୈ ଶୁଭାଶ୍ରମମ୍
ସେ ଇନ୍ଦ୍ରର ରତ୍ନମଣ୍ଡିରରେ ରାମାଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦ କଲେ; ରତ୍ନର ମୂଳସାରରେ ତିଆରି ଏକ ଶୁଭ ଆଶ୍ରମ ତାଙ୍କୁ ଦେଲେ।
ଏକଦା ସ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠଃ ସମାଲୋଚ୍ଯ ସ୍ଵଚେତସା । ଶଯାନଂ କୃତ୍ରଚିଦ୍ରମ୍ଯପର୍ଯଙ୍କେ ରତ୍ନନିର୍ମିତେ
ଏକଥର, ସେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ନିଜ ମନରେ ଚିନ୍ତା କରି, ରତ୍ନରେ ତିଆରି ଏକ ସୁନ୍ଦର ଶୟନପୀଠରେ ଶୋଇଥିବାକୁ ଦେଖିଲେ।
ଶ୍ରୁତଵନ୍ତଂ ପୁରାଣଂ ଚ ଶ୍ରଦ୍ଧଯା କୁତ୍ରଚିଦ୍ଧିଭୁମ୍ । ମହୋତ୍ସଵେ ନିଯୁକ୍ତଂ ଚ କୁତ୍ରଚିତ୍ପ୍ରାଙ୍ଗଣେ ଶୁଭେ
କେଉଁଠି ଭଲଭାବରେ ପୁରାଣ ଶୁଣିଥିବା, କିମ୍ବା କୌଣସି ବଡ଼ ଉତ୍ସବରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିବା, କିମ୍ବା କୌଣସି ପବିତ୍ର ଅଙ୍ଗନାରେ ଥିବା—
ତାମବୂଲଂ ଭୁକ୍ତଵନ୍ତଂ ଚ ଭକ୍ତ୍ଯା ଦତ୍ତଂ ଚ ସତ୍ଯଯା । କୁତ୍ରଚିତ୍ସେଵିତଂ ତଲ୍ପେ ରୁକ୍ମିଣ୍ଯା ଶ୍ଚେତଚାମରୈଃ
ଭକ୍ତି ଓ ସତ୍ୟତା ସହିତ ଦିଆଯାଇଥିବା ତାମ୍ବୁଳ ଖାଇଥିବା, କିମ୍ବା କେଉଁଠି ରୁକ୍ମିଣୀ ତାଳପଖା ଝାଲି ଶେଇଥିବା ଶଯ୍ୟାରେ ସେବା କରୁଥିବା—
କାଲିନ୍ଦୀସେପିତପଦଂ ଶଯାନଂ କୁତ୍ରଚିନ୍ମୁଦା । ସର୍ଵତ୍ର ସମସଂଭାଷାଂ ଚକାର ଭଗଵାନ୍ମୁନିମ୍
କିମ୍ବା କେଉଁଠି ଖୁସିରେ କାଳିନ୍ଦୀ ଚରଣସେବା କରୁଥିବାବେଳେ ଶେଇଥିବା, ସେଠାରେ ଭଗବାନ ସବୁଠି ସମଭାବରେ ମୁନିଙ୍କ ସହ କଥା ହେଉଥିଲେ।
ଵିସ୍ମଯଂ ପ୍ରଯଯୌ ଵିପ୍ରୌ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତତ୍ପରମାଦ୍ଭୁତମ୍ । ତୁଷ୍ଟାଵ ଜଗତୀନାଥଂ ରୁକ୍ମିଣୀମନ୍ଦିରେ ପୁନଃ ଵସନ୍ତଂ ଚ ସୁଧର୍ମାଯାଂ ସତାଂ ସଂସଦି ସୁନ୍ଦରମ୍
ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ। ସେ ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ପୁନିଥରେ ଜଗତ୍ନାଥଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ, ଏବଂ ସୁଧର୍ମା ମଣ୍ଡପରେ ସଜ୍ଜନଙ୍କ ସଭାରେ ଭଲଭାବରେ ବସିଥିବା ଭଗବାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଶଂସା କଲେ।
ଦୁର୍ଵାସା ଉଵାଚ ଜଯ ଜଯ ଜଗତାଂ ନାଥ ଜିତସର୍ଵ ଜନାର୍ଦନ ସର୍ଵାତ୍ମକ ସର୍ଵେଶ ସର୍ଵବୀଜ ପୁରାତନ ନିର୍ଗୁଣ ନିରୀହ
ଦୁର୍ବାସା କହିଲେ: ଜଗତଙ୍କ ନାଥ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଜିତିଥିବା, ଜନାର୍ଦ୍ଦନ, ସମସ୍ତଙ୍କର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତଙ୍କ ମାଲିକ, ପୁରାତନ ବୀଜ, ଗୁଣହୀନ, ଆସକ୍ତିହୀନ—ତୁମକୁ ଜୟ ହେଉ।
ନିର୍ଲିପ୍ତ ନିରଞ୍ଜନ ନିରାକାର ଭକ୍ତାନୁଗ୍ରହଵିଗ୍ରହ ସତ୍ଯମ୍ଵରୂପସନାତନ ନିଃସ୍ଵରୂପ ନିତ୍ଯନୂତନ
ଅଲିପ୍ତ, ନିର୍ମଳ, ନିରାକାର, ଭକ୍ତମାନେ ପାଇଁ କୃପାର ଆକାର, ସତ୍ୟ, ଶାଶ୍ୱତ ରୂପୀ, ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ ରୂପ ନଥିବା, ସଦା ନୂତନ।
ବ୍ରହ୍ମେଶଶେଷଧନେଶଵନ୍ଦିତ ପଦ୍ମଯା ସେଵିତପାଦପଦ୍ମ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯୋତିରନିର୍ଵଚନୀଯ ଵେଦାଵିଦିତଗୁଣରୂପ ମହାକାଶସଂମାନନୀଯ ପରମାତ୍ମନ୍ନମୋଽସ୍ତୁ ତେ
ବ୍ରହ୍ମା, ଶିବ, ଶେଷ ଓ କୁବେରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ପଦ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚରଣପଦ୍ମ ସେବିତ, ଯାହାଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ଆଲୋକ ବର୍ଣ୍ଣନା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ, ବେଦମାନେ ଯାହାଙ୍କ ଗୁଣ ଓ ରୂପ ଜାଣିପାରନ୍ତିନାହିଁ, ବିଶ୍ୱରେ ଯାହାଙ୍କ ସମ୍ମାନ ଅଛି, ପରମାତ୍ମା, ମୁଁ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରେ।
ଇତ୍ଯେଵମୁକ୍ତ୍ଵା ମନସା ହରେରନୁମତେନ ଚ । ପ୍ରଣମ୍ଯ ତସ୍ଥୌ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ରସ୍ତତ୍ରୈଵ ପୁରତୋ ହରେଃ
ଏପରି କହି, ମନରେ ହରିଙ୍କ ଅନୁମତି ସହିତ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ ହରିଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ନମସ୍କାର କରି ଥିଲେ।