ଏଵଂ ବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯଦେଵସ୍ଯ ଚରିତ୍ରଂ ଶୃଣୁ ନାରଦ । ଇଦଂ ସ୍ତୋତ୍ରଂ ମହାପୁଣ୍ଯଂ ଯଃ ପଠେଦ୍ଭକ୍ତିପୂର୍ଵକମ୍
ହେ ନାରଦ, ବ୍ରହ୍ମାନୁଗତ ଦେବଙ୍କର କଥା ଶୁଣ। ଏହି ପବିତ୍ର ଶ୍ଲୋକକୁ ଯେ କେହି ଭକ୍ତି ସହିତ ପଢ଼େ—
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣେ ନିଶ୍ଚଲାଂ ଭକ୍ତିଂ ଲଭତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ । ଅସ୍ପଷ୍ଟକୀର୍ତିଃ ସୁଯଶା ମୂର୍ଖୋ ଭଵତି ପଣ़୍ଡିତଃ
ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଅଟୁଟ ଭକ୍ତି ଲାଭ କରେ; ଯାହାଙ୍କର ନାମ ନିର୍ମଳ ନୁହେଁ, ସେ ଭଲ ନାମ ମିଳେ, ଏବଂ ମୂର୍ଖ ଲୋକ ଜ୍ଞାନୀ ହୁଏ।
ଇହ ଲୋକେ ସୁଖଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଯାତ୍ଯନ୍ତେ ଶ୍ରୀହରେଃ ପଦମ୍ । ତତ୍ର ନିତ୍ଯଂ ହରେର୍ଦାସ୍ଯଂ ଲଭତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ଏଠାରେ ସୁଖ ଉପଭୋଗ କରି, ଶେଷରେ ଶ୍ରୀହରିଙ୍କ ପଦକୁ ପହଞ୍ଚିଥାଏ; ସେଠାରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଚିରକାଳ ହରିଙ୍କ ସେବା ଲାଭ କରେ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଇତିo ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମo ମହାo ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଜନ୍ମଖo ଉତ୍ତo ନାରଦନାo ମୁନିପତ୍ନୀସ୍ତୋତ୍ରଂ ନାମ ଦ୍ଵ୍ଯଧିକଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ମହାବ୍ରହ୍ମଖଣ୍ଡରେ 'ନାରଦଙ୍କୁ ମୁନିପତ୍ନୀମାନଙ୍କର ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଜନ୍ମ ଉପରେ ଗୀତ' ନାମକ ଏକଶେ ଦୁଇତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।
ଅଥ ତ୍ର୍ଯଧିକଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ ନାରାଯଣ ଉଵାଚ ଅଥାଽଽଗତ୍ଯ ମଧୁପୁରୀଂ ପ୍ରଣମ୍ଯ ପିତରଂ ଵିଭୁଃ । ସବଲୋ ଵଟମୂଲେ ଚ ସସ୍ମାର ଗରୁଡଂ ହରିଃ
ଏବେ ଏକଶେ ତିନିତମ ଅଧ୍ୟାୟ। ନାରାୟଣ କହିଲେ: ତାପରେ, ମଥୁରାକୁ ପହଞ୍ଚି, ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ; ଭାଇ ସହିତ ବଟବୃକ୍ଷ ତଳେ ବସି, ହରି ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ।
ସାଦରଂ ଲଵଣୋଦଂ ଚ ଵିଶ୍ଵକର୍ମାଣମୀପ୍ସିତମ୍ । ତତ୍ଯାଜ ଗୋପଵେଷଂ ଚ ନୃପଵେଷଂ ଦଧାର ସଃ
ସମ୍ମାନ ସହିତ ସମୁଦ୍ର ଓ ବିଶ୍ବକର୍ମାଙ୍କୁ ଡାକିଲେ; ଗୋପବେଶ ଛାଡ଼ି, ରାଜା ଭାବେ ଦେହ ଧାରଣ କଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ଚକ୍ରମାଜଗାମ୍ ହରିଂ ସ୍ଵଯମ୍ । ପରଂ ସୁଦର୍ଶନଂ ନାମ ସୂର୍ଯକୋଟିସମପ୍ରଭମ୍
ଏହି ସମୟରେ, ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର ନିଜେ ହରିଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଲା—ଏହା ଦଶ କୋଟି ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ।
ତେଜସା ହରିଣା ତୁଲ୍ଯଂ ପରଂ ଵୈରିଵିମର୍ଦନମ୍ । ଅଵ୍ଯର୍ଥମସ୍ତ୍ରମସ୍ତ୍ରାଣାଂ ପ୍ରଵରଂ ପରମଂ ପରମ୍
ଏହା ଶ୍ରୀହରିଙ୍କ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଶତ୍ରୁମାନେ ପାଇଁ ଭୟଙ୍କର, ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ଅପରାଜିତ।
ରତ୍ନଯାନଂ ପୁରଃ କୃତ୍ଵା ଗରୁଡୋ ହରିସଂନିଧିମ୍ । ଵିଶ୍ଵକର୍ମା ସଶିଷ୍ଯଶ୍ଚ ଜଲଧିଃ କମ୍ପିତସ୍ତଥା
ଗରୁଡ଼ ମଣିମାଳା ଯୁକ୍ତ ରଥ ଆଗରେ ରଖି, ଶ୍ରୀହରିଙ୍କ ସମ୍ମୁଖକୁ ଆସିଲେ; ବିଶ୍ବକର୍ମା ତାଙ୍କ ଶିଷ୍ୟମାନେ ସହିତ, ଏବଂ କମ୍ପିତ ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟ ଆସିଲେ।
ହରିଂ ପ୍ରଣେମୁସ୍ତେ ସର୍ଵେ ମୂର୍ଧ୍ନା ଚ ଭକ୍ତିପୂର୍ଵକମ୍ । ସସ୍ମିତଃ ସାଦରଂ ଯତ୍ନାତ୍ତାନୁଵାଚ କ୍ରମାଦ୍ଵିଭୁଃ
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଭକ୍ତି ସହିତ ମୁଣ୍ଡ ଝୁକାଇ ଶ୍ରୀହରିଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ; ପ୍ରଭୁ ହସି, ସମ୍ମାନ ସହିତ ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ କ୍ରମେ କଥା କହିଲେ।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଉଵାଚ ହେ ସମୁଦ୍ର ମହାଭାଗ ସ୍ଥଲଂ ଚ ଶାତଯୋଜନମ୍ । ଦେହି ମେ ନଗରାର୍ଥଂ ଚ ପଶ୍ଚାଦ୍ଦାସ୍ଯାମି ନିଶ୍ଚିତମ୍
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ: ହେ ସମୁଦ୍ର, ମୋତେ ଏକ ଶତ ଯୋଜନ ଚଉଡ଼ା ଜମି ଦେଅ, ମୁଁ ଏଠାରେ ଏକ ସହର ତିଆରି କରିବି; ପରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ତୁମକୁ ଫେରାଇ ଦେବି।
ନଗରଂ କୁରୁ ହେ କାରୋ ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଦୁର୍ଲଭମ୍ । ରମଣୀଯଂ ଚ ସର୍ଵେଷାଂ କମନୀଯଂ ଚ ଯୋଷିତାମ୍
ହେ ବିଶ୍ବକର୍ମା, ଏମିତି ଏକ ସହର ତିଆରି କର, ଯାହା ତିନି ଲୋକରେ ଦୁର୍ଲଭ, ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଏବଂ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ପାଇଁ ଆକର୍ଷକ।
ଵାଞ୍ଛିତଂ ଚାପି ଭକ୍ତାନାଂ ଵୈକୁଣ୍ଠସଦୃଶଂ ପରମ୍ । ସର୍ଵେଷାମପି ସ୍ଵର୍ଗାଣାଂ ପରଂ ପାରମଭୀପ୍ସିତମ୍
ଏହି ସହର ଭକ୍ତମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁ, ବୈକୁଣ୍ଠ ପରି ଉତ୍ତମ ହେଉ, ସମସ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଅତିକ୍ରମ କରୁ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଶାର ସୀମା ହେଉ।
ଦିଵାନିଶଂ ଖଗଶ୍ରେଷ୍ଠ ସଂନିଧୌ ଵିଶ୍ଵକର୍ମଣଃ । ସ୍ଥିତିଂ କୁରୁ ମହାଭାଗ ଯାଵନ୍ନିର୍ମାତି ଦ୍ଵାରକାମ୍
ହେ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବିଶ୍ବକର୍ମାଙ୍କ ସମ୍ନିଧାନରେ ଦିନ ରାତି ରୁହ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦ୍ୱାରକା ତିଆରି ହେଉନାହିଁ।
ଦିଵାନିଶଂ ଚ ମତ୍ପାର୍ଶ୍ଵେ ଚକ୍ରଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ଥିତିଂ କୁରୁ । ଓମିତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ତୁ ପ୍ରଯଯୁଃ ସର୍ଵେ ଚକ୍ରଂ ଵିନା ମୁନେ
ହେ ଚକ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ଦିନ ରାତି ମୋ ପାଖରେ ରୁହ; 'ଓଁ' ବୋଲି କହି, ସମସ୍ତେ ଚକ୍ର ବ୍ୟତୀତ ଚାଲିଗଲେ।
କଂସସ୍ଯ ପିତରଂ ଭଦ୍ରମୁଗ୍ରସେନଂ ମହାବଲମ୍ । ନୃପଂ ଚକାର ନଗରେ କ୍ଷତ୍ରିଯାଣାଂ ସତାମପି
କଂସଙ୍କ ପିତା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଧର୍ମିକ ଉଗ୍ରସେନଙ୍କୁ ସେ ସହରରେ ରାଜା କଲେ, କ୍ଷତ୍ରିୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ।
ଵିଜିତ୍ଯ ଚ ଜରାସଂଧଂ ନିହତ୍ଯ ଯଵନଂ ତଥା । ଉପାଯେନ ମହାଭାଗ ନିର୍ମାଣକ୍ରମମୀଶ୍ଵରଃ
ଜରାସନ୍ଧକୁ ଜିତି, ଯବନକୁ ମାରି, ପ୍ରଭୁ କୌଶଳରେ ନିର୍ମାଣ କାମ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ ଶତଯୋଜନପର୍ଯନ୍ତଂ ନଗରଂ ସୁମନୋହରମ୍ । ପଦ୍ମରାଗୈର୍ମରକତୈରିନ୍ଦ୍ରନୀଲୈରନୁତ୍ତମୈଃ
ଶ୍ରୀଭଗବାନ କହିଲେ: ଏହି ସହର ଶତ ଯୋଜନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ ଏବଂ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦମୟ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପଦ୍ମରାଗ, ମାରକତ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରନୀଳ ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ।
ରୁଚକୈଃ ପାରିଭଦ୍ରୈଶ୍ଚ ପଲଙ୍କୈଶ୍ଚ ସ୍ଯମନ୍ତକୈଃ । ଗନ୍ଧକୈର୍ଗାଲିମୈଶ୍ଚୈଵ ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତାଦିଭିସ୍ତଥା
ରୁଚକ, ପାରିଭଦ୍ର, ପଳଙ୍କ, ସ୍ୟମନ୍ତକ ମଣି, ଗନ୍ଧକ ଓ ଗାଲିମା ପଥର, ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମୂଲ୍ୟବାନ ପଥର ଦ୍ୱାରା
ସୂର୍ଯକାନ୍ତାଦିଭିଶ୍ଚୈଵ ପୁତ୍ରୈଶ୍ଚ ସ୍ଫଟିକାକୃତୈଃ । ହରିଦ୍ଵର୍ଣୈଶ୍ଚ ମଣିଭିଃ ଶ୍ଯାମୈର୍ଗୌରମୁଖୈଶ୍ଚଷୈଃ
ସୂର୍ୟକାନ୍ତ ଓ ଏପରି ଅନ୍ୟ ମଣି, ପୁଅ ଆକୃତିର ସ୍ଫଟିକ ମଣି, ହରିତ ଓ କଳା ମଣି, ଧଳା ମୁହଁ ଥିବା ମଣି ଦ୍ୱାରା
ଗୋରୋଚନାଭିଃ ପୀତୈଶ୍ଚ ଦାଡିମୀବୀଜରୂପକୈଃ । ପଦ୍ମବୀଜନିଭୈଶ୍ଚୈଵ ନୀଲୈଃ କମଲଵର୍ଣକୈଃ
ଗାଈର ହଳଦିଆ ରଙ୍ଗର ପଥର, ଦାଡିମା ବୀଜ ଆକୃତିର ମଣି, ପଦ୍ମ ବୀଜ ଦେଖାଯାଉଥିବା ନୀଳ ମଣି ଦ୍ୱାରା
ମଣିଭିଃ କଜ୍ଜଲାକାରୈରୁଜ୍ଜ୍ଵଲୈଶ୍ଚ ପରିଷ୍କୃତୈଃ । ଶ୍ଵେତଚମ୍ପକଵର୍ଣାଭୈସ୍ତପ୍ତକାଞ୍ଚନସଂନିଭୈଃ
କାଜଳ ଆକୃତିର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ଶୋଭାପୂର୍ଣ୍ଣ ମଣି, ଧଳା ଚମ୍ପା ଫୁଲ ରଙ୍ଗ ଓ ତାପିଥିବା ସୁନା ପରି ଚମକୁଥିବା ମଣି ଦ୍ୱାରା
ସ୍ଵର୍ଣମୂଲ୍ଯଶତଗୁଣୈରୀଷଦ୍ରକ୍ତୈଃ ସୁଶୋଭନୈଃ । ଗରିଷ୍ଠୈଶ୍ଚ ଵରିଷ୍ଠୈଶ୍ଚ ମଣିଶ୍ରେଷ୍ଠୈଶ୍ଚ ପୂଜିତୈଃ
ସୁନା ଦାମର ଶତଗୁଣ ମୂଲ୍ୟ ଥିବା, ହାଲୁକା ଲାଲ ରଙ୍ଗର, ଦେଖିବାକୁ ସୁନ୍ଦର, ଭାରି, ଉତ୍ତମ ଓ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ମଣି ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ
ଯଥାଵିଧାନଂ ଯଦ୍ଯୋଗଂ ଯତ୍ର ଯନ୍ମୁକ୍ତମୀପ୍ସିତମ୍ । ମଣୀନାଂ ହରଣଂ ଚୈଵ ଯକ୍ଷସଂଘା ହିମାଲଯାତ୍
ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ନିୟମ ଅନୁସାରେ, ଯେଉଁଠି ଏବଂ ଯେଉଁ ମଣି ଆବଶ୍ୟକ, ହିମାଳୟରୁ ଯକ୍ଷମାନେ ଯେଉଁ ମଣି ନେଇଥିଲେ
ଦିଵାନିଶଂ କରିଷ୍ଯନ୍ତି ଯାଵନ୍ନିର୍ମାଣପୂର୍ଵକମ୍ । ଯକ୍ଷୈଶ୍ଚ ସପ୍ତଭିର୍ଲକ୍ଷୈଃ କୁବେରପ୍ରେରିତୈରପି
ଦିନ ଓ ରାତି ସେମାନେ ଏହି କାମ କରିବେ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିର୍ମାଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଉନାହିଁ, କୁବେରଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ ସାତ ଲକ୍ଷ ଯକ୍ଷ ଦ୍ୱାରା
ଵେତାଲଲକ୍ଷୈଃ କୂଷ୍ମାଣ୍ଡଲକ୍ଷୈଃ ଶଂକରଯୋଜିତୈଃ । ଦାନଵୈର୍ବ୍ରହ୍ମରକ୍ଷୋଭିଃ ଶୈଲକନ୍ଯାନିଯୋଜିତୈଃ
ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ୱେତାଳ, କୁଷ୍ମାଣ୍ଡ, ଶଙ୍କରଙ୍କ ନିଯୁକ୍ତ, ଦାନବ, ବ୍ରହ୍ମରାକ୍ଷସ ଓ ପାହାଡ଼ ଝିଅମାନେ ଦ୍ୱାରା
କୁରୁ ଦିଵ୍ଯଂ ଚ ପତ୍ନୀନାଂ ସହସ୍ରାଣାଂ ଚ ଷୋଡଶ । ଅନ୍ଯପତ୍ନୀଜନସ୍ଯାପି ଚାଷ୍ଟାଧିକଶତସ୍ଯ ଚ
ଏହି ଷୋଳ ହଜାର ପତ୍ନୀମାନେ ପାଇଁ ଦିବ୍ୟ ଶିବିର ତିଆରି କର, ଏବଂ ଅନ୍ୟ ପତ୍ନୀମାନେ, ଯାହାଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଏକଶ ଅଠରେ ଅଧିକ
ଶିବିରଂ ପରିଖାଯୁକ୍ତମୁଚ୍ଚୈଃ ପ୍ରାକାରଵେଷ୍ଟିତମ୍ । ଯୁକ୍ତଦ୍ଵାଦଶଶାଲଂ ଚ ସିଂହଦ୍ଵାରପରିଷ୍କୃତମ୍
ଖାଲି ଦେଇଥିବା, ଉଚ୍ଚ ପ୍ରାକାର ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିବା, ବାରଟି ମଣ୍ଡପ ଓ ସିଂହଦ୍ୱାର ଦ୍ୱାରା ସୁସଜ୍ଜିତ ଶିବିର
ଯୁକ୍ତଂ ଚିତ୍ରୈର୍ଵିଚିତ୍ରୈଶ୍ଚ କୃତ୍ରିମୈଶ୍ଚ କପାଟକୈଃ । ନିଷିଦ୍ଧଵୃକ୍ଷରହିତଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧୈଶ୍ଚ ପରିଷ୍କୃତମ୍
ବିଭିନ୍ନ ଚିତ୍ର ବିଚିତ୍ର କୃତ୍ରିମ ଦ୍ୱାର ଦ୍ୱାରା ସଜାଯାଇଥିବା, ନିଷିଦ୍ଧ ଗଛ ନଥିବା, ଖ୍ୟାତିପ୍ରାପ୍ତ ଉପକରଣ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ
ସୁଲକ୍ଷଣଂ ଚନ୍ଦ୍ରଵେଧଂ ପ୍ରାଙ୍ଗଣଂ ଚ ତଥୈଵ ଚ । ଯଦୂନାମାଶ୍ରମଂ ଦିଵ୍ଯଂ କିଂକରାଣାଂ ତଥୈଵ ଚ
ସୁସ୍ପଷ୍ଟ ଚନ୍ଦ୍ରବେଧ ଥିବା ମଣ୍ଡପ ଏବଂ ଏହିପରି ଯଦୁମାନେ ଓ ସେବକମାନେ ପାଇଁ ଦିବ୍ୟ ଆଶ୍ରମ