ଏକଦା ମଯି ଗୋଲୋକେ ରାସେ ନିତ୍ଯଂ ପ୍ରକୁର୍ଵତି । ଆଵିର୍ଭୂତା ଚ ଵାମାଙ୍ଗାଦ୍ବାଲା ଷୋଢଶଵାର୍ଷିକୀ
ଏକଦିନ ମୁଁ ଗୋଲୋକରେ ନିତ୍ୟ ରାସ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲି, ମୋ ଡାହାଣ ପାଖରୁ ଏକ ଷୋଡଶୀ କନ୍ୟା ପ୍ରକଟ ହେଲା।
ଶ୍ଵେତଚମ୍ପକଵର୍ଣାଭା ଶରଚ୍ଚନ୍ଦ୍ରସମପ୍ରଭା । ଅତୀଵ ସୁନ୍ଦରୀ ରାମା ରମଣୀନାଂ ପରାଵରା
ସେ ଶ୍ୱେତ ଚମ୍ପା ଫୁଲର ରଙ୍ଗରେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ଶରତ୍ ଚନ୍ଦ୍ର ସମାନ ଚମକ; ଅତି ସୁନ୍ଦରୀ, ରମା, ନାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଈଷଦ୍ଧାସ୍ଯପ୍ରସନ୍ନାସ୍ଯା କୌମଲାଙ୍ଗୀ ମନୋହରା । ଵହ୍ନିଶୁଦ୍ଧାଂଶୁକାଧାନା ରତ୍ନାଭରଣଭୂଷିତା
ସା ହଲକା ହାସ ଓ ପ୍ରସନ୍ନ ମୁହଁ, କୋମଳ ଅଙ୍ଗ, ମନୋହର; ଅଗ୍ନିରେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଥିବା ପୋଶାକ ପିନ୍ଧିଥିଲେ, ରତ୍ନ ଭୂଷଣରେ ସଜିଥିଲେ।
ଯଥା ଜଲଦପଙ୍କ୍ତିଶ୍ଚ ବଲାକାଭିର୍ତିଭୂଷିତା । ସିନ୍ଦୂରବିନ୍ଦୂନା ଚାରୁଚନ୍ଦ୍ରଚନ୍ଦନବିନ୍ଦୁଭିଃ
ଯେପରି ମେଘର ଶାରୀ କପିଲା ପକ୍ଷୀରେ ଶୋଭିତ, ସେପରି ସେ ଲୋକର ଶୋଭା ସିନ୍ଦୂର, ଚନ୍ଦନ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରପ୍ରଭା ଚିହ୍ନରେ ଅଧିକ ହେଉଥିଲା।
କସ୍ତୂରୀବିନ୍ଦୁଭିଃ ସାର୍ଧଂ ସୀମନ୍ତାନ୍ଧଃସ୍ଯଲୋଜ୍ଜ୍ଵଲା । ଅମୂଲ୍ଯରତ୍ନନିର୍ମାଣସୁସ୍ନିଗ୍ଧକିରଣୋଜ୍ଜ୍ଵଲା
କସ୍ତୂରୀ ଚିହ୍ନ ସହିତ, ସିମାନ୍ତରେ ଚମକିଥିଲା; ଅମୂଲ୍ୟ ରତ୍ନର କିରଣରେ ତାଳ ଚମକିଥିଲା।
ଵିଚିତ୍ରୈଶ୍ଚ ସୁଚିତ୍ରୈଶ୍ଚ ସୁକପୋଲସ୍ଥଲୋଜ୍ଜ୍ଵଲା । ଖମେନ୍ଦ୍ରଚଞ୍ଚୁଵିଜିତନାସାମୌକ୍ତିକଶୋଭିତା
ବିଭିନ୍ନ ଓ ସୁନ୍ଦର ରୂପରେ ଗାଲ ଚମକିଥିଲା; ତାଙ୍କର ନାକ ମୁକ୍ତାରେ ଶୋଭିତ, ଆକାଶର ରାଜା ପକ୍ଷୀର ଚଞ୍ଚୁକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିଲା।
ଗଜେନ୍ଦ୍ରଗଣ़୍ଡନିର୍ମୁକ୍ତମୁକ୍ତାଭୂଷଣଭୂଷିତା । ଶୁକ୍ତ୍ଯା ଵିମୁକ୍ତମୁକ୍ତାଭଦନ୍ତପଙ୍କ୍ତିମନୋହରା
ଗଜେନ୍ଦ୍ରର ଶୁଣ୍ଡିରୁ ମୁକ୍ତ ମୁକ୍ତା ଭୂଷଣରେ ସଜିଥିଲେ; ଶୁକ୍ତିରୁ ମୁକ୍ତା ନିକଳିଥିବା ଦାନ୍ତର ଶାରୀ ଅତି ମନୋହର।
ଵଲିତାକଲିତାଽତୀଵ ପକ୍ଵବିମ୍ବାଧରା ଵରା । ଶଶ୍ଵତ୍ପୂର୍ଣେନ୍ଦୁନିନ୍ଦାସ୍ଯା ପଦ୍ମନିନ୍ଦିତଲୋଚନା
ତାଙ୍କର ଅଧର ଅତି ସୁନ୍ଦର, ପକ୍କ ବିମ୍ବା ଫଳ ସମାନ, ଭାଙ୍ଗି ଓ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ; ମୁହଁ ସଦା ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ରକୁ ନିନ୍ଦା କରେ, ଚକ୍ଷୁ ମନୋହର ପଦ୍ମକୁ ଅତିକ୍ରମ କରେ।
କୃଷ୍ଣସାରନିଭୋଦ୍ଭିନ୍ନସୁଚାରୁକଜ୍ଜଲୋଜ୍ଜ୍ଵଲା । ଅମୂଲ୍ଯରତ୍ନନିର୍ମାଣକେଯୂରକଙ୍କଣୋଜ୍ଜ୍ଵଲା
ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ କୃଷ୍ଣସାର ନିଭା ଅତି ସୁନ୍ଦର କଜଳରେ ଚମକିଥିଲା; ଅମୂଲ୍ୟ ରତ୍ନର କେୟୁର ଓ କଙ୍କଣରେ ତାଳ ଚମକିଥିଲା।
ମଣୀନ୍ଦ୍ରରାଜରାଜୀଭିଃ ଶଙ୍ଖଯୁଗ୍ମକରୋଜ୍ଜଵଲା । ରତ୍ନାଙ୍ଗୁଲୀଯକୈରେଭିରମୃତାଙ୍ଗୁଲିଭୂଷିତା
ତାଙ୍କର ହାତ ମଣିରାଜା ଓ ଶଂଖ ଦ୍ୱୟରେ ଚମକିଥିଲା; ରତ୍ନ ଅଙ୍ଗୁଠି ଓ ଅମୃତ ଭଳି ଅଙ୍ଗୁଳିରେ ଭୂଷିତ ଥିଲା।
ରତ୍ନେନ୍ଦ୍ରରାଜରାଜେନ କ୍ଵଣନ୍ମଞ୍ଜୀରରଞ୍ଜିତା । ରତ୍ନପାଶକରାଜୀଭିଃ ପାଦାଙ୍ଗୁଲିଵିରାଜିତା
ରତ୍ନ ଅଙ୍ଗୁଳି ରାଜା ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କ ପାଦ ଗୁଡିକ ରତ୍ନ ମଣି ଦେଇ ଶୋଭିତ ହୋଇଥିଲା; ତାଙ୍କ ଚାଲିବାରେ ଗୁଙ୍ଗୁର ରବ ହେଉଥିଲା, ତାଙ୍କ ପାଦ ଅଙ୍ଗୁଳି ରତ୍ନ ରେ ଆଲୋକିତ ହୋଇ ଚମକୁଥିଲା।
ସୁନ୍ଦରାଲକ୍ତରାଗେଣ ଚରଣାଧଃସ୍ଥଲୋଜ୍ଜ୍ଵଲା । ଗଜେନ୍ଦ୍ରଗାମିନୀ ରାମା କାମିନୀ ଵାମଲୋଚନା
ସୁନ୍ଦର ଲାକ୍ ରଙ୍ଗରେ ତାଙ୍କ ପାଦ ତଳ ଲାଲ ଓ ଚମକୁଥିଲା; ଗଜରାଜ ଭଳି ଚାଲିଥିଲା ରାମା, ଯେଉଁଠି ତାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ମନମୋହିନୀ ଓ ରୂପବତୀ।
ମାଂ ଦଦର୍ଶ କଟାକ୍ଷେଣ ରମଣୀ ରମଣୋତ୍ସୁକା । ରାସେ ସଂଭୂଯ ରାମା ସା ଦଧାର ପୁରତୋ ମମ
ସେ ରମଣୀ, ଯୁଗଳ ମିଳନ ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ, ମୋତେ ଚୁପ୍ଚା ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖିଲେ; ରାସ ନୃତ୍ୟରେ ରାମା ସ୍ୱୟଂ ଆଗରେ ଆସି ମୋ ସହ କ୍ରୀଡା କରିଲେ।
ତେନ ରାଧା ସମାଖ୍ଯାତା ବୁରାଵିଦ୍ଭିଃ ପ୍ରପୂଜିତା । ପ୍ରହୃଷ୍ଟା ପ୍ରକୃତିଶ୍ଚାସ୍ଯାସ୍ତେନ ପ୍ରକୃତିରୀଶ୍ଵରୀ
ଏହି କାରଣରୁ ସେ ରାଧା ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲେ, ବୃଦ୍ଧ ଓ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିଥିଲେ; ତାଙ୍କ ସ୍ୱଭାବ ଆନନ୍ଦିତ ଓ ସେ ପ୍ରକୃତିର ମହାରାଣୀ।
ଶକ୍ତା ସ୍ଯାତ୍ସର୍ଵକାର୍ଯେଷୁ ତେନ ଶକ୍ତିଃ ପ୍ରକୀର୍ତିତା । ସର୍ଵାଧାରା ସର୍ଵରୂପା ମଙ୍ଗଲାର୍ହା ଚ ସର୍ଵତଃ
ସେ ସମସ୍ତ କାମରେ ସକ୍ଷମ, ଏହି କାରଣରୁ ତାଙ୍କୁ ଶକ୍ତି ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି; ସେ ସମସ୍ତର ଆଧାର, ସମସ୍ତ ରୂପର ମାଳିକା, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଶୁଭର ଯୋଗ୍ୟ।
ସର୍ଵମଙ୍ଗଲଦକ୍ଷା ସା ତେନ ସ୍ଯାତ୍ସର୍ଵମଙ୍ଗଲା । ଵୈକୁଣ୍ଠେ ସା ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀର୍ମୂର୍ତିଭେଦେ ସରସ୍ଵତୀ
ସେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶୁଭ କାମରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଏହି କାରଣରୁ ସମସ୍ତ ମଙ୍ଗଳର ଉତ୍ସ; ବୈକୁଣ୍ଠରେ ସେ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ, ଅନ୍ୟ ରୂପରେ ସରସ୍ୱତୀ।
ପ୍ରସୂଯ ଵେଦାନ୍ଵିଦିତା ଵେଦମାତା ଚ ସା ସଦା । ସାଵିତ୍ରୀ ସ ଚ ଗାଯତ୍ରୀ ଧାତ୍ରୀ ତ୍ରିଜଗତାମପି
ସେ ସଦା ବେଦର ମାତା ଭାବରେ ପରିଚିତ, ବେଦକୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଛନ୍ତି; ସେ ସାବିତ୍ରୀ, ଗାୟତ୍ରୀ, ଏବଂ ତିନି ଜଗତର ଜୀବନଦାୟିନୀ।
ପୁରା ସଂହୃତ୍ଯ ଦୁର୍ଗଂ ଚ ସା ଦୁର୍ଗା ଚ ପ୍ରକୀର୍ତିତା । ତେଜସଃ ସର୍ଵଦେଵାନାମାଵିର୍ଭୂତା ପୁରା ସତୀ
ପୂର୍ବେ ଦୁର୍ଗ ଦୁର୍ଗମକୁ ନଷ୍ଟ କରି ଦୁର୍ଗା ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେଲେ; ସତୀ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ତେଜରୁ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ।
ତେନାଽଽଦ୍ଯା ପ୍ରକୃତିର୍ଜ୍ଞେଯା ସର୍ଵାସୁରଵିମର୍ଦିତୀ । ସର୍ଵାନନ୍ଦା ଚ ସାନନ୍ଦା ଦୁଃଖଦାରିଦ୍ରଯନାଶିନୀ
ଏହି କାରଣରୁ ସେ ଆଦି ପ୍ରକୃତି, ସମସ୍ତ ଦାନବଙ୍କୁ ଦଳନ କରିଥିବା; ସେ ସମସ୍ତ ଆନନ୍ଦର ଦାୟିନୀ, ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା, ଦୁଃଖ ଓ ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ନାଶ କରିଥିବା।
ଶତ୍ରୁଣାଂ ଭଯଦାତ୍ରୌ ଚ ଭକ୍ତାନାଂ ଭଯହାରିଣୌ । ଦକ୍ଷକନ୍ଯା ସତୀ କା ଚ ଶୈଲଜାତେତି ପାର୍ଵତୀ
ସେ ଶତ୍ରୁମାନେ ପାଇଁ ଭୟ ଦେଇଥିବା ଓ ଭକ୍ତମାନେ ପାଇଁ ଭୟ ଦୂର କରିଥିବା; ସେ ଦକ୍ଷର କନ୍ୟା ସତୀ ଓ ପାର୍ବତୀ, ପାହାଡ଼ରୁ ଜନ୍ମିଥିବା।
ସର୍ଵାଧାରସ୍ଵରୂପା ସା କଲଯା ସା ଵସୁଂଧରା । କଲଯା ତୁଲସୀ ଗଙ୍ଗା କଲଯା ସର୍ଵଯୋଷିତଃ
ସେ ସମସ୍ତର ଆଧାର ରୂପା; ତାଙ୍କ ଅଂଶରେ ସେ ଭୂମି, ତାଙ୍କ ଅଂଶରେ ତୁଳସୀ ଓ ଗଙ୍ଗା, ତାଙ୍କ ଅଂଶରେ ସମସ୍ତ ନାରୀ।
ସୃଷ୍ଟିଂ କରୋମି ଚ ଯଯା ତାତ ଶକ୍ତ୍ଯା ପୁନଃ ପୁନଃ । ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାଂ ରାସମଧ୍ଯସ୍ଥାଂ ମମ କ୍ରୀଡା
ହେ ପ୍ରିୟ, ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ମୁଁ ପୁନଃପୁନଃ ସୃଷ୍ଟି କରେ; ରାସ ମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ମୋ କ୍ରୀଡା—
ବଭୂଵ ସୁଚିରଂ ତାତ ଯାଵଦ୍ଵୈ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ଶତମ୍ । ଅତ୍ଯଦ୍ଭୁତଂ କୌତୁକଂ ଚ ମହାଶ୍ରୃଙ୍ଗାରମୀପ୍ସିତମ୍
ହେ ପ୍ରିୟ, ସେ କ୍ରୀଡା ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଚାଲିଥିଲା, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଶତ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ; ଏହା ଅତି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ, ଅତି ଆଶ୍ଚର୍ୟଜନକ ଓ ମହା ଶୃଙ୍ଗାରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ।
ତଯୋର୍ଦ୍ଵଯୋର୍ଧର୍ମରାଶିଃ ସୁସ୍ରାଵ ରାସମଣ़୍ଡଲେ । ତସ୍ମାନ୍ମନୋହରଂ ଜଜ୍ଞେ ନାମନାକାରସରୋଵରମ୍
ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କରୁ ଧର୍ମର ଧାରା ରାସ ମଣ୍ଡଳରେ ପ୍ରବାହିତ ହେଲା; ତାହାରୁ ଏକ ଅତି ମନୋହର, ନାମ ଓ ଆକାର ହୀନ ହ୍ରଦ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।
ପପାତ ଧର୍ମଧାରାଽଧୋ ଵେଗେନ ଵିଶ୍ଵଗୋଲକେ । ବଭୂଵ ଜଲବୂର୍ଣଂ ଚ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡାନାଂ ଚ ଗୋଲକମ୍
ଧର୍ମର ଧାରା ଶକ୍ତିରେ ତଳକୁ ବିଶ୍ୱ ଗୋଳକରେ ପଡ଼ିଗଲା; ଏହା ଜଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡମାନଙ୍କର ଗୋଳକ ହେଲା।
ଜଲପୂର୍ଣ ପୁରା ସର୍ଵ ଶୃଷ୍ଟିଶୂନ୍ଯଂ ଵ୍ରଜେଶ୍ଵର । ଶ୍ରୁଙ୍ଗାରାନ୍ତେ ଚ ତସ୍ଯାଂ ଚ ଵୀର୍ଯାଧାନଂ ମଯା କୃତମ୍
ପୂର୍ବେ, ହେ ବ୍ରଜେଶ୍ୱର, ସମସ୍ତ ଜଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ସୃଷ୍ଟି ଶୂନ୍ୟ ଥିଲାବେଳେ, ଶୃଙ୍ଗାରର ଶେଷରେ ମୁଁ ମୋ ଶୁକ୍ର ତାହାରେ ରଖିଥିଲି।
ଦଧାର ଗର୍ଭ ସା ରାଧା ଯାଵଦ୍ଵୈ ବ୍ରହ୍ମଣାଃ ଶତମ୍ । ସୁସ୍ରାଵ ସା ତଦନ୍ତେ ଚ ଡିମ୍ଭଂ ଚ ପରମାଦ୍ଭୁତମ୍
ରାଧା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଶତ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗର୍ଭ ଧାରଣ କଲେ; ଶେଷରେ ସେ ଅତି ଆଶ୍ଚର୍ୟଜନକ ଶିଶୁକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ।
ଚୁକୋପ ଦେଵୀ ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରୁରୋଦ ଵିଷସାଦ ସା । ପାଦେନ ପ୍ରେରଯାମାସ ତମଧୋ ଵିଶ୍ଵଗୋଲକେ
ସେ ଦେବୀ ଏହା ଦେଖି କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, କାନ୍ଦିଲେ ଓ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ; ପାଦ ଦେଇ ତାହାକୁ ତଳକୁ ବିଶ୍ୱ ଗୋଳକରେ ଫେଙ୍ଗିଦେଲେ।
ସ ପପାତ ଜଲେ ତାତ ସର୍ଵାଧାରୋ ମହାନ୍ଵିରାଟ୍ । ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାଽପତ୍ଯଂ ଜଲସ୍ଥଂ ଚ ମଯା ଶପ୍ତା ଚ ସା ପୁରା
ହେ ପୁତ୍ର, ସମସ୍ତ ଜଗତ୍ର ଆଧାର ଏବଂ ବଡ଼ ବିରାଟ୍ ଜଳରେ ପଡ଼ିଗଲେ । ସେମାନଙ୍କର ଶିଶୁକୁ ଜଳରେ ଦେଖି, ଯାହାକୁ ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ଶାପ ଦେଇଥିଲି, ସେ ମାତା ଦୁଃଖିତ ହେଲେ ।
ଅନପତ୍ଯା ଚ ସା ରାଥା ମଚ୍ଛାପେନ ପୁରା ଵିଭୋ । ତେନ ପ୍ରସୂତାଃ କ୍ରମତୋ ଦୁର୍ଗା ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ ସରସ୍ଵତୀ
ହେ ପ୍ରଭୁ, ସେ ରାଥାକୁ ମୋର ଶାପରୁ ଅନ୍ତସ୍ତାନ୍ତରେ ସନ୍ତାନ ହୋଇନଥିଲେ । ଏହିକାରଣରୁ କ୍ରମକ୍ରମେ ଦୁର୍ଗା, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ସରସ୍ୱତୀ ତାଙ୍କଠାରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ ।