ଶ୍ରୁତୌ ଵିନିର୍ମିତାନ୍ଦେଵାନ୍ମୋକ୍ଷଦାନ୍କର୍ମକୃନ୍ତନାନ୍ । ଗଣେଶଂ ଵିଘ୍ନନାଶାଯ ସୂର୍ଯଂ ଵ୍ଯାଧିଵିନାଶିନେ
ଶାସ୍ତ୍ରରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ ମୁକ୍ତିଦାୟକ ଓ କର୍ମ ନାଶକ ଦେବତାମାନେ—ବିଘ୍ନ ଦୂର କରିବାକୁ ଗଣେଶ, ରୋଗ ନାଶ ପାଇଁ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍ ।
ଵହ୍ନିଂ ପ୍ରାପ୍ତିନିମିତ୍ତେନ ଶାନ୍ତୌ ଶୁଦ୍ଧୌ ଭଵେଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍ । ଵିଷ୍ଣୁଂ ମୋକ୍ଷନିମିତ୍ତେନ ଜ୍ଞାନଦାନାଯ ଶଂକରମ୍
ଅଗ୍ନିକୁ ସଫଳତା, ଶାନ୍ତି ଓ ପବିତ୍ରତା ପାଇଁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍; ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ମୋକ୍ଷ ପାଇଁ, ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଜ୍ଞାନ ଦାନ ପାଇଁ ପୂଜିବା ଉଚିତ୍ ।
ବୁଦ୍ଧିମୁକ୍ତିନିମିତ୍ତେନ ପାର୍ଵତୀଂ ପୂଜଯେତ୍ସୁଧୀଃ । ପୁଷ୍ପାଞ୍ଜଲିତ୍ରଯଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ସ୍ଵସ୍ତୋତ୍ରଂ କଵଚଂ ପଠେତ୍
ବୁଦ୍ଧି ଓ ମୋକ୍ଷ ପାଇଁ ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍; ତିନି ମୁଠି ଫୁଲ ଦେଇ, ଶୁଭ ଷ୍ଟୋତ୍ର ଓ କବଚ ପାଠ କରିବା ଉଚିତ୍ ।
ଗୁରୁଂ ପ୍ରଣମ୍ଯ ସଂପୂଜ୍ଯ ତତ୍ପଶ୍ଚାତ୍ପ୍ରଣମେତ୍ସୁରମ୍ । କୃତ୍ଵାଽଽହ୍ରିକଂ ଚ ସଂପୂଜ୍ଯ ଯଥାସୁଖମୁଦୀରିତମ୍
ଗୁରୁଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ ଓ ପୂଜା କରି, ତାପରେ ଦେବତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, କୌଣସି ଢଙ୍ଗରେ ଦେଖାଦେବା ଛାଡ଼ି, ଇଚ୍ଛାମତେ ପୂଜା ସମାପ୍ତ କରିବା ଉଚିତ୍ ।
ସମାଚରେତ୍ସ୍ଵକର୍ମୈତଦ୍ଵେଦୋକ୍ତଂ ସ୍ଵାତ୍ମଶୁଦ୍ଧଯେ । ଵିଷ୍ଠାଂ ନ ପଶ୍ଯେତ୍ପ୍ରାଜ୍ଞଶ୍ଚ ଵ୍ଯାଧିବୀଜସ୍ଵରୂପିଣୀମ୍
ନିଜ କର୍ମକୁ ବେଦରେ ଯେପରି ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି, ସେପରି ନିଜ ଆତ୍ମାର ପବିତ୍ରତା ପାଇଁ କରିବା ଉଚିତ୍। ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ ମଳକୁ ଦେଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, କାରଣ ଏହା ରୋଗର ବୀଜସ୍ୱରୂପ।
ମୂତ୍ରଂ ଚ ଵ୍ଯାଧିବୀଜଂ ଚ ପରଂ ନରକକାରଣମ୍ । ଲିଙ୍ଗଂଯୋନିଂ ପାପଦୁଃଖଵ୍ଯାଧିଦାରିଦ୍ର୍ଯଦାଯିନୀମ୍
ମୁତ୍ର ଏବଂ ରୋଗର ବୀଜ ନରକର କାରଣ ଅଟୁଟ। ଲିଙ୍ଗ ଏବଂ ଯୋନି ପାପ, ଦୁଃଖ, ରୋଗ ଏବଂ ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଦେଇଥାଏ।
ଉରୁଂ ମୁଖଂ ସ୍ତନଂ ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ କଟାକ୍ଷଂ ହାସ୍ଯମେଵ ଚ । ଵିନାଶବୀଜଂ ରୂପଂ ଚ ଵିପଦାଂ କାରଣଂ ସଦା
ସ୍ତ୍ରୀମାନେଙ୍କର ଉରୁ, ମୁଖ, ସ୍ତନ, ତାଙ୍କର ଚାହାଁଣି ଏବଂ ହସ, ସହିତ ତାଙ୍କର ରୂପ ସବୁବେଳେ ବିନାଶର ବୀଜ ଏବଂ ଅପମୂଳ୍ୟର କାରଣ।
ଦିଵାଭୋଗଂ ଚ ସ୍ଵସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ସ୍ଵାଲାପଂ ପରିଵର୍ଜଯେତ୍ । ରୋଗାଣୋ କାରଣଂ ଚୈଵ ଚକ୍ଷୁଷୋଃ କର୍ଣଯୋସ୍ତଥା
ନିଜ ଜନ୍ମାନ୍ତରୀ ସ୍ତ୍ରୀ ସହ ଦିନେ ଭୋଗ କିମ୍ବା ଅନାବଶ୍ୟକ କଥାବାର୍ତ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, କାରଣ ଏହା ଚକ୍ଷୁ ଏବଂ କାନର ରୋଗର କାରଣ।
ଏକତାରଂ ଚ ଗଗନଂ ନ ପଶ୍ଯେତ୍ତୁ ରୁଜାଂ ଭଯାତ୍ । ଦୈଵାଦ୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ହରିଂ ସ୍ମୃତ୍ଵା ସପ୍ତଧା ନାରଦଂ ଜପେତ୍
ଏକ ଆଖିରେ ଆକାଶକୁ ଦେଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ରୋଗ ଭୟରେ। ଯଦି ଦେଖିଯାଏ, ତେବେ ହରିଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି, ସାତଥର ନାରଦ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ୍।
ଅସ୍ତକାଲେ ରଵିଂ ଚନ୍ଦ୍ରଂ ନ ପଶ୍ଯେଦ୍ ଵ୍ଯାଧିକାରଣମ୍ । ଖଣ୍ଡଂ ମସୁଦିତଂ ଚନ୍ଦ୍ରଂ ନ ପଶ୍ଯେଦ୍ ଵ୍ଯାଧିକାରଣମ୍
ଅଷ୍ଟକାଳରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ଦେଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏହା ରୋଗର କାରଣ। ଖଣ୍ଡିତ କିମ୍ବା ଗ୍ରାସିତ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ଦେଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏହା ମଧ୍ୟ ରୋଗର କାରଣ।
ଜଲସ୍ଥଂ ଚ ରଵିଂ ଚନ୍ଦ୍ରଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଶୋକଂ ଲଭେନ୍ନରଃ । ବନ୍ଧୁଵିଚ୍ଛେଦହେତୁଂ ଚ ନ ପଶ୍ଯେତ୍ପରମୈଥୁନମ୍
ଜଳରେ ପ୍ରତିବିମ୍ବିତ ସୂର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ଦେଖିଲେ ମଣିଷ ଦୁଃଖ ପାଏ। ପରସ୍ପର ମିଳନ ଦେଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏହା ବନ୍ଧୁବିଚ୍ଛେଦର କାରଣ।
ଏକତ୍ର ଶଯନଂ ସ୍ଥାନଂ ଭୋଜନଂ ଚ ଗତିଂ ତଥା । ନ କୁର୍ଯାତ୍ପାପିନା ସାର୍ଧଂ ସର୍ଵଂ ନାଶସ୍ଯ ଲକ୍ଷଣମ୍
ପାପୀ ସହ ଏକଠି ଶୋଇବା, ବସିବା, ଖାଇବା କିମ୍ବା ଚାଲିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏସବୁ ନାଶର ଚିହ୍ନ।
ଆଲାପାଦ୍ଗାତ୍ରସଂସ୍ପର୍ଶାଚ୍ଛଯନାଶ୍ରଯଭୋଜନାତ୍ । ସଂଚରନ୍ତି ଧ୍ରୁଵଂ ପାପାସ୍ତୈଲଵିନ୍ଦୁରିଵାମ୍ଭସା
କଥାବାର୍ତ୍ତା, ଦେହ ସ୍ପର୍ଶ, ଏକଠି ଶୋଇବା, ବସିବା ଏବଂ ଏକଠି ଖାଇବା ଦ୍ୱାରା ପାପ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପ୍ରସାରିତ ହୁଏ, ଯେପରି ତେଲ ଜଳରେ ପ୍ରସାରିତ ହୁଏ।
ହିଂସ୍ରଜନ୍ତୁସମୀପଂ ଚ ନ ଗଚ୍ଛେଦ୍ଦୁଃଖକାରଣମ୍ । ଖଲେନ ସାର୍ଧ ମିଲନଂ ନ କୁର୍ଯାଚ୍ଛୋକକାରଣମ୍
ହିଂସ୍ର ପଶୁପାଖୀଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏହା ଦୁଃଖର କାରଣ। ଦୁଷ୍ଟଙ୍କ ସହ ମିଳିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏହା ଶୋକର କାରଣ।
ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ଗଵାଂ ଚୈଵ ଵୈଷ୍ଣଵାନାଂ ଵିଶେଷତଃ । ନ କୁର୍ଯାଦ୍ଧିଂସନଂ ହାନିଂ ସର୍ଵନାଶସ୍ଯ କାରଣମ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଗାଈ ଏବଂ ବିଶେଷ କରି ବୈଷ୍ଣବଙ୍କୁ କେବେ ହିଂସା କିମ୍ବା କ୍ଷତି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନାଶର କାରଣ।
ଦେଵଦେଵଲଵିପ୍ରାଣାଂ ଵୈଷ୍ଣଵାନାଂ ତଥୈଵ ଚ । ଵିତ୍ତଂ ଧନଂ ଚ ନହରେତ୍ସର୍ଵନାଶସ୍ଯ କାରଣମ୍
ଦେବତା, ଦେବଳୟ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏବଂ ବୈଷ୍ଣବଙ୍କର ଧନ କିମ୍ବା ସମ୍ପତ୍ତି ଚୋରି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନାଶର କାରଣ।
ସ୍ଵଦତ୍ତଂ ପରଦତ୍ତଂ ଵା ବ୍ରହ୍ମଵିତ୍ତଂ ହରେତ୍ତୁ ଯଃ । ଷଷ୍ଟିଵର୍ଷସହସ୍ରାଣି ଵିଷ୍ଠାଯାଂ ଜାଯତେ କୃମିଃ
ନିଜେ ଦିଆଥିବା, ଅନ୍ୟେ ଦିଆଥିବା କିମ୍ବା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଉପନିବେଶିତ ଧନ ଯିଏ ଚୋରି କରେ, ସେ ଷଷ୍ଟି ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମଳରେ କୀଟ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଉଛି।
ଗୃଧ୍ରଃ କୋଟିସହସ୍ରାଣି ଶତଜନ୍ମାନି ସୂକରଃ । ଶ୍ଵାପଦଃ ଶତଜନ୍ମାନି ଗଣ୍ଡକଃ ସପ୍ତଜନ୍ମନି
ସେ ଦଶ କୋଟି ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗୃଧ୍ର, ଶତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶୂକର, ଶତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜଙ୍ଗଲୀ ପଶୁ ଏବଂ ସାତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗୋଧିକା ହୁଏ।
ଘୋଟକଃ ସପ୍ତଜନ୍ମାନି କୁମ୍ଭୀରଃ ପଞ୍ଚଜନ୍ମସୁ । ପୁଂଶ୍ଚଲୀନାଂ ଯୋନିକୀଟଂ ଶତଜନ୍ମସୁ ନିଶ୍ଚିତମ୍
ସେ ସାତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଘୋଡ଼ା, ପାଞ୍ଚ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୁମ୍ଭୀର ଏବଂ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଶତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚରିତ୍ରହୀନା ନାରୀଙ୍କ ଗର୍ଭରେ କୀଟ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଉଛି।
ଵ୍ରଣକୀଟଂ ଚ ତେଷାଂ ଶତଜନ୍ମସୁ ନାରଦ । ଗୋଧିକା ସପ୍ତଜନ୍ମାନି ଗର୍ଦଭଃ ସପ୍ତଜନ୍ମସୁ
ହେ ନାରଦ, ସେ ଶତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଘାଉର କୀଟ, ସାତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗୋଧିକା ଏବଂ ସାତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗଧା ହୁଏ।
ସପ୍ତଜନ୍ମାନି ମାର୍ଜାରୋ ନକୁଲଶ୍ତ୍ରେଷୁ ଜନ୍ମସୁ । ଉଚ୍ଚୈଃଶ୍ରଵା ଜନ୍ମଶତଂ ଖରଶ୍ଚାପି ତଥୈଵ ଚ
ସେ ସାତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଲେଇ, ଅନେକ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନେଉଲ, ଶତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉଚ୍ଚୈଃଶ୍ରବା ଏବଂ ଏଭଳି ଖର ହୁଏ।
କ୍ରୂରସର୍ପଶ୍ଚ ଶାର୍ଦୂଲୋ ମହିଷଃ ସପ୍ତଜନ୍ମସୁ । ଭେକଶ୍ଚ ଶତଜନ୍ମାନି ଚ୍ଛାଗଲଃ ସପ୍ତଜନ୍ମସୁ
ସେ କ୍ରୁର ସାପ, ବାଘ, ସାତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମହିଷ, ଶତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବେଙ୍ଗ ଏବଂ ସାତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଛାଗ ହୁଏ।
ଭଲ୍ଲୂକଃ ଶତଜନ୍ମାନି ଶୃଗାଲୋ ଲକ୍ଷଜନ୍ମସୁ । ତତୋ ଜଲୌକା ଭଵତି ବ୍ରହ୍ମସ୍ଵହରଣାଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍
ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଧନ ଚୋରି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଶତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାଲୁ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି, ଲକ୍ଷ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶିଆଳ ହୁଅନ୍ତି, ତାପରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଲୋକେ ଜଳାଉକା ହୁଅନ୍ତି।
କୁମ୍ଭୀପାକେ ଚ ପଚ୍ଯନ୍ତେ ପାପିନୋ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ଶତମ୍ । ଦକ୍ଷିଣାଂ ଵିପ୍ରମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ତତ୍କାଲଂ ଚୈନ୍ନ ଦୀଯତେ
ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଧନ ଚୋରି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଏକ ଶତ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୁମ୍ଭୀପାକ ନରକରେ ରୁଅନ୍ତି; ଯଦି ସେ ସମୟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ ଭୋଜନ ଦିଅନ୍ତି ନାହିଁ।
ଏକରାତ୍ରେ ଵ୍ଯତୀତେ ତୁ ତଦ୍ଦାନଂ ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ଭଵେତ୍ । ମାସେ ଶତଗୁଣଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ଦ୍ଵିମାସେ ତୁ ସହସ୍ରକମ୍
ଯଦି ଏକ ରାତି ବିତିଯାଏ, ସେଇ ଦାନର ଫଳ ଦୁଇଗୁଣା ହୁଏ; ଏକ ମାସ ପରେ ଶତଗୁଣା ଓ ଦୁଇ ମାସ ପରେ ହଜାରଗୁଣା ହୁଏ।
ସଂଵତ୍ସରେ ଵ୍ଯତୀତେ ତୁ ସ ଦାତା ନରକଂ ଵ୍ରଜେତ୍ । ଦାତ୍ରା ନ ଦୀଯତେ ମୂର୍ଖୋ ଗ୍ରହୀତା ଚ ନ ଯାଚତେ
ଏକ ବର୍ଷ ବିତିଯାଇଲେ, ଦାତା ନରକକୁ ଯାଏ; ମୂର୍ଖ ଦାତା ଦାନ ଦିଅନ୍ତି ନାହିଁ, ଗ୍ରାହକ ମଧ୍ୟ ଚାହାନ୍ତି ନାହିଁ।
ଉଭୌ ତୌ ନରକଂ ଯାତୋ ଦାତା ଵ୍ଯାଧିଯୁତୋ ଭଵେତ୍ । ଵିପ୍ରାଣାଂ ହିସନଂ କୃତ୍ଵା ଵଂଶହାନିଂ ଲଭେଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍
ଏହି ଦୁଇଜଣେ ନରକକୁ ଯାନ୍ତି; ଦାତା ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହୁଅନ୍ତି। ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କ୍ଷତି କଲେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବଂଶ ନାଶ ହୁଏ।
ଧନଂ ଲକ୍ଷ୍ମୀଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ଭିକ୍ଷୁକଶ୍ଚ ଭଵେଦ୍ଵ୍ରଜନ୍ । ଦେଵଂ ଚ ବ୍ରହ୍ମଣଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ନ ନମେଦ୍ଯୋ ଲଭେଚ୍ଛୁଚମ୍
ଧନ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମୀକୁ ଛାଡ଼ି, ଲୋକେ ଭିକ୍ଷୁକ ହୋଇ ଘୁଅନ୍ତି; ଦେବତା କିମ୍ବା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଦେଖି ନମସ୍କାର ନ କଲେ, ଅଶୁଚିତା ଲାଗିଯାଏ।
ନ କୁର୍ଯାଦ୍ଗୁରୁଭକ୍ତିଂ ଯୋ ଲଭତେ ରୌରଵଂ ଶୁଚମ୍ । ଯ ସ୍ତ୍ରୀ ମୂଢା ଦୁରାଚାରା ସ୍ଵପତିଂ ହରିରୂପିଣମ୍
ଯେଉଁମାନେ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ ରୌରବ ନରକକୁ ଯାନ୍ତି; ଯେଉଁ ମୂଢ଼ା ଦୁର୍ବ୍ୟବହାରିଣୀ ଜନା ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀକୁ ହରି ଭାବେ ଦେଖନ୍ତି।
ନ ପଶ୍ଯେତ୍ତର୍ଜନଂ କୃତ୍ଵା କୁମ୍ଭୀପାକେ ଵ୍ରଜେଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍ । ଵାକ୍ତର୍ଜନାଦ୍ଭଵେତ୍କାକୋ ହିଂସନାତ୍ସୂକରୋ ଭଵେତ୍
ତାଙ୍କୁ ଭୟ ଦେଇ ଦେଖିଲେ ନାହିଁ, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ କୁମ୍ଭୀପାକ ନରକକୁ ଯାଏ; କଥାରେ ଭୟ ଦେଲେ କାଉଁ, ହିଂସା କଲେ ଶୁଅ ହୁଏ।