ସନାତନଶ୍ଚ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣୋ ନିତ୍ଯଃ ପୂର୍ଣତମଃ ସ୍ଵଯମ୍
ସନାତନ ଓ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସଦା ଅବିନାଶୀ, କୃଷ୍ଣ ସ୍ୱୟଂ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ।
ସନତ୍ତୁ ନିତ୍ଯଵଚନଃ କୁମାରଃ ଶିଶୁଵାଚକଃ 1.22.
ସନତ୍ ନିତ୍ୟ ଭାବରେ ପରିଚିତ, କୁମାର ଶିଶୁ ଭାବର ଚିହ୍ନ ।
ବ୍ରହ୍ମଣୋ ବାଲକାନାଂ ଚ ଵ୍ଯୁତ୍ପତ୍ତିଃ କଥିତା ମୁନେ
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁଅମାନେ କିପରି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଏହା ବର୍ଣ୍ନନ କରାଯାଇଛି, ମୁନି ।
ସୌତିରୁଵାଚ ନାରଦଂ ପ୍ରେରଯାମାସ ସୃଷ୍ଟିଂ କର୍ତ୍ତୁଂ ଚ ଶୌନକ
ସୌତି କହିଲେ — ସେ ନାରଦକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପାଇଁ ପଠାଇଲେ, ଶୌନକ ।
ହିତଂ ସତ୍ଯଂ ଵେଦସାରଂ ପରିଣାମସୁଖାଵହମ୍
ଯାହା ଉପକୃତିକର, ସତ୍ୟ, ବେଦର ସାର ଏବଂ ଶେଷରେ ସୁଖ ଦେଇଥାଏ ।
ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ ଜ୍ଞାନଦୀପଶିଖାଜ୍ଞାନତିମିରକ୍ଷଯକାରକ
ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ — ଜ୍ଞାନର ଦୀପର ଶିଖା ଅଜ୍ଞାନର ଅନ୍ଧକାରକୁ ଦୂର କରେ ।
ପୂର୍ଵେଷାମପି ଵନ୍ଦ୍ଯାନାଂ ଜନକଃ ପରମୋ ଗୁରୁଃ
ସେ ପୂର୍ବଜମାନେ ଯାହାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଜନକ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁରୁ ।
ତଵାହଂ ଜନକଃ ପୁତ୍ର ଵିଦ୍ଯାଦାତା ଚ ପାଲକଃ
ମୁଁ ତୁମର ପିତା, ପୁଅ; ଜ୍ଞାନ ଦେଇଥିବା ଏବଂ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରିଥିବା ।
ସ ଚ ଶିଷ୍ଯଃ ସୋଽପି ପୁତ୍ରୋ ଯଶ୍ଚାଜ୍ଞାଂ ପାଲଯେଦ୍ଗୁରୋଃ
ଯେ ଗୁରୁଙ୍କର ଆଜ୍ଞାକୁ ମାନେ, ସେ ଶିଷ୍ୟ ଓ ପୁତ୍ର ଭଳି।
ସ ପଣ୍ଡିତଃ ସ ଚ ଜ୍ଞାନୀ ସ କ୍ଷେମୀ ସ ଚ ପୁଣ୍ଯଵାନ୍
ସେ ଜ୍ଞାନୀ, ସେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍, ସେ ସୁରକ୍ଷିତ, ଓ ସେ ପୁଣ୍ୟବାନ୍।
ସର୍ଵେଷାମାଶ୍ରମାଣାଂ ଚ ପ୍ରଧାନଃ ପୁଣ୍ଯଵାନ୍ଗୃହୀ
ସମସ୍ତ ଆଶ୍ରମ ମଧ୍ୟରେ ପୁଣ୍ୟବାନ୍ ଗୃହସ୍ଥ ଅଗ୍ରଣୀ।
ପିତରଃ ପୂର୍ଵକାଲେ ଚ ତିଥିକାଲେ ଚ ଦେଵତାଃ
ପୂର୍ବକାଳର ପିତୃଗଣ ଓ ପବିତ୍ର ଦିନରେ ଦେବତାମାନେ,
ନିତ୍ଯଂ ନୈମିତ୍ତିକଂ କାମ୍ଯଂ କୁର୍ଵନ୍ତି ଗୃହିଣଃ ସଦା 1.23.
ଗୃହସ୍ଥମାନେ ସଦା ଦିନିକିଆ, ବିଶେଷ ଓ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି।
ଜୀଵନ୍ମୁକ୍ତୋ ଗୃହସ୍ଥଶ୍ଚ ସ୍ଵଧର୍ମପରିପାଲକଃ
ଯେ ଗୃହସ୍ଥ ଜୀବନରେ ମୁକ୍ତ, ସେ ନିଜ ଧର୍ମକୁ ରକ୍ଷା କରେ।
ଯଶସ୍ଵୀ କୀର୍ତିମାନ୍ଯୋ ହି ମୃତୋ ଜୀଵତି ସନ୍ତତମ୍
ସେ ଯଶସ୍ବୀ ଓ କୀର୍ତିମାନ୍; ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ମଧ୍ୟ ସେ ସଦା ଜୀବନ୍ତ।
ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନାରଦୋ ମୁନିସତ୍ତମଃ
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ମହାନ୍ ମୁନି ନାରଦ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।
ନାରଦ ଉଵାଚ ହାନିର୍ବଭୂଵ ଦୈଵେନ ମହତୀ ଵାଽଯଶସ୍କରୀ
ନାରଦ କହିଲେ: ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ବଡ଼ ହାନି ହେଲା, ଏହା ଅପମାନ ଆଣିଲା।
ମଯା ପ୍ରାପ୍ତଂ ଚ ତ୍ଵଚ୍ଛାପାଦ୍ଗାନ୍ଧର୍ଵଂ ଶୌଦ୍ରମେଵ ଚ
ତୁମର ଶାପରେ ମୁଁ ଗାନ୍ଧର୍ବ ଓ ଶୂଦ୍ର ଦେହ ପାଇଛି।
ବଭୂଵ ଶାପୋ ମୁକ୍ତୋ ମେ କାଲେ ତେ ଭଵିତା ଵିଧେ
ମୋ ଉପରୁ ଶାପ ଉତ୍ତଳି ହୋଇଛି; ତୁମର କାଳରେ ଏହା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ, ହେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା।
ସ ପିତା ସ ଗୁରୁର୍ବନ୍ଧୁଃ ସ ପୁତ୍ରଃ ସମଧୀଶ୍ଵରଃ
ସେ ପିତା, ସେ ଗୁରୁ, ସେ ବନ୍ଧୁ, ସେ ପୁତ୍ର ଓ ସମାଧିର ନାଥ।
ଅସଦ୍ଵର୍ତ୍ମନି ଚାଜ୍ଞାନାଦ୍ଗଚ୍ଛନ୍ତି ଯଦି ବାଲକାଃ
ଯଦି ଶିଶୁମାନେ ଅଜ୍ଞାନରେ ଭୁଲ ରାସ୍ତାକୁ ଯାନ୍ତି,
କାରଯିତ୍ଵା କୃଷ୍ଣପାଦେ ଭକ୍ତିତ୍ଯାଗଂ ଚ ଯଃ ପିତା
ଯେ ପିତା କୃଷ୍ଣଙ୍କର ପାଦରେ ଶିଶୁମାନେ ଅର୍ପଣ କରି, ମମତା ଛାଡ଼ିଦେଇଛନ୍ତି,
ଦାରଗ୍ରହୋ ହି ଦୁଃଖାଯ କେଵଲଂ ନ ସୁଖାଯ ଚ 1.23.
ସ୍ତ୍ରୀଗ୍ରହଣ କେବଳ ଦୁଃଖ ଦେଇଥାଏ, ସୁଖ ଦେଇନାହିଁ।
ଯୋଷିତସ୍ତ୍ରିଵିଧା ବ୍ରହ୍ମନ୍ଗୃହିଣାଂ ମୂଢଚେତସାମ୍
ହେ ବ୍ରହ୍ମା, ମୂଢ଼ ମନ ଥିବା ଗୃହସ୍ଥମାନେ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ତିନି ପ୍ରକାରର।
ପରଲୋକଭିଯା ସାଧ୍ଵୀ ତଥେହ ଯଶସାଽଽତ୍ମନଃ
ପରଲୋକର ଭୟରେ ସାଧ୍ବୀ ନାରୀ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ; ଏଠି ନିଜ ଯଶ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ।
ଭୋଗ୍ଯା ଭୋଗାର୍ଥିନୀ ଶଶ୍ଵତ୍କାମସ୍ନେହେନ କେଵଲମ୍
ସେ ଭୋଗ୍ୟ, ଭୋଗ ଚାହେ, ସଦା କାମ ଓ ସ୍ନେହରେ ମାତିଥାଏ।
ଵସ୍ତ୍ରାଲଂକାରସମ୍ଭୋଗସୁସ୍ନିଗ୍ଧାହାରମୁତ୍ତମମ୍
ସୁନ୍ଦର ପୋଷାକ, ଗହଣା, ଆନନ୍ଦ ଓ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ, ମଧୁର ଖାଦ୍ୟ।
କୁଲାଙ୍ଗାରସମା ନାରୀ କୁଲଟା କୁଲନାଶିନୀ
ଯେଉଁ ଜନନୀ ପରିବାରରେ ଦାଗ ଦେଇଥାଏ, ସେ ଅଶିଳ ଓ ପରିବାରକୁ ନଷ୍ଟ କରେ।
ସଦା ପୁଂଯୋଗମାଶଂସୁର୍ମନସା ମଦନାତୁରା
ସେ ସଦା ପୁରୁଷଙ୍କ ସହ ଏକତ୍ର ହେବାକୁ ଆଶା କରେ, ମନ ରେ ଅତି ଚାହିଦାରେ ଭରିଯାଇଥାଏ।
ଜାରାର୍ଥେ ସ୍ଵପତିଂ ତାତ ହନ୍ତୁମିଚ୍ଛତି ପୁଂଶ୍ଚଲୀ
ପ୍ରେମିକା ପାଇଁ, ଓ ବାପା, ଅଶିଳ ଜନନୀ ନିଜ ପତିକୁ ମାରିବାକୁ ଚାହେ।