ନିହତ୍ଯ ଦାନଵେନ୍ଦ୍ରାଂଶ୍ଚ ରରକ୍ଷ ଦେଵତାକୁଲମ୍
ଦାନବମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟମାନେ ଦ୍ୱାରା ହତ ହୋଇ, ସେ ଦେବମାନଙ୍କ ଦଳକୁ ରକ୍ଷା କଲେ।
ପିନାକପାଣିଂ ଜଗ୍ରାହ ସା ଦେଵୀ ସୁରସାଧନମ୍
ସେ ଦେବୀ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ପିନାକ ଧରିଲେ।
ଦକ୍ଷେଣ ସାର୍ଦ୍ଧଂ ଦେଵେନ ବଭୂଵ ଶିଵଶତ୍ରୁତା
ଦକ୍ଷ ସହିତ ଏକାସାଥି ଦେବୀଙ୍କ ଶିବଙ୍କ ସହ ଶତ୍ରୁତା ହେଲା।
ଦକ୍ଷଶ୍ଚକାର ଯଜ୍ଞଂ ଚ ତତ ଆଗତ୍ଯ କୋପତଃ
ଦକ୍ଷ ଏକ ଯଜ୍ଞ କଲେ, ତାପରେ କ୍ରୋଧରେ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ...
ସସ୍ତ୍ରୀକା ଦେଵତାଃ ସର୍ଵା ଆଜଗ୍ମୁର୍ଦକ୍ଷମନ୍ଦିରମ୍
ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କର ଜୀବନସାଥୀଙ୍କ ସହିତ ଡକ୍ଷଙ୍କ ଘରକୁ ଆସିଲେ।
ସତୀ ପତିଂ ଚ ମୋହେନ ବୋଧଯାମାସ ଯତ୍ନତଃ
ସତୀ ଭ୍ରମରେ ପଡି, ନିଜ ପତିଙ୍କୁ ଦୃଢ଼ ଚେଷ୍ଟାରେ ବୁଝାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ।
ଆଜଗାମ ପିତୁର୍ଗେହଂ ଦର୍ପାତ୍ତସ୍ଯ ଵିନାଽଽଜ୍ଞଯା
ଅହଂକାରରେ ଭରି, ସତୀ ନିଜ ପତିଙ୍କର ଅନୁମତି ଛଡି ନିଜ ପିତାଙ୍କ ଘରକୁ ଗଲେ।
ନ ହି ସଂଭାଷଣଂ ଚକ୍ରେ ଵାଙ୍ମାତ୍ରେଣ ପିତା ଚ ତାମ୍ 4.38.
ତାଙ୍କ ପିତା ସତୀଙ୍କୁ କିଛି ଉକ୍ତି ମଧ୍ୟ କହିଲେ ନାହିଁ।
ଏଵଂ ପ୍ରିଯେ ନିଗଦିତଂ ସତୀଦର୍ପଵିମୋଚନମ୍
ଏଭଳି, ପ୍ରିୟେ, ସତୀଙ୍କ ଅହଂକାରର ମୁକ୍ତି ବିଷୟରେ କଥା ହେଲା।
ଲେଭେ ଜନ୍ମ ସତୀ ଶୀଘ୍ରଂ ଜଠରେ ଶୈଲଯୋଷିତଃ
ସତୀ ଶୀଘ୍ର ଶୈଳପୁତ୍ରୀଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ଚକାର ମାଲାମସ୍ଥ୍ନାଂ ଚ ଭସ୍ମନା ତନୁଲେପନମ୍
ସେ ହାଡ଼ର ମାଳା ତିଆରି କଲେ ଏବଂ ନିଜ ଦେହକୁ ଭସ୍ମରେ ଲିପି କଲେ।
ସୁଷାଵ ମେନା ତାଂ ଦେଵୀମତୀଵ ସୁମନୋହରାମ୍
ମେନା ଦେବୀ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଏବଂ ମନୋହରା ସତୀଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ।
ଗୁଣପ୍ରସୂର୍ଗୁଣାନ୍ସର୍ଵାନ୍ସର୍ଵରୂପାନ୍ବିଭର୍ତ୍ତି ସା
ସେ ସମସ୍ତ ଗୁଣର ଉତ୍ପାଦକ, ସମସ୍ତ ଗୁଣ ଏବଂ ସମସ୍ତ ରୂପ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି।
ବଭୂଵ ଵର୍ଦ୍ଧମାନା ସା ଶୁକ୍ଲେ ଚନ୍ଦ୍ରକଲା ଯଥା
ସେ ଚନ୍ଦ୍ରର ଶୁଭ୍ର କଳା ପରି ଦିନକୁ ଦିନ ବଢ଼ିବାରେ ଲାଗିଲେ।
ବଭୂଵାକାଶଵାଣୀ ଚ ତାଂ ସଂବୋଧ୍ଯ ଜଗତ୍ପ୍ରସୂମ୍
ଆକାଶରୁ ଏକ ଶବ୍ଦ ଆସି, ସେ ଜଗତର ମାତାଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କଲା।
ଵିନେଶ୍ଵରଂ ନ ତପସା ପ୍ରାପ୍ତା ହି ଗର୍ଭସମ୍ଭଵମ୍
ବିନା ଶ୍ୱାମୀଙ୍କ, ସେ ତପସ୍ୟାରେ ନୁହେଁ; ଗର୍ଭରେ ଜନ୍ମ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।
ମମ ଜନ୍ମାନ୍ତରୀଯଂ ଚ ଭସ୍ମାସ୍ଥି ଚ ବିଭର୍ତି ଯଃ
ଯେ କିଏ ମୋର ପୂର୍ବ ଜନ୍ମର ଭସ୍ମ ଏବଂ ହାଡ଼ ଧାରଣ କରେ—
ଯୋ ଵିଦଗ୍ଧଶ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡଂ ବଭ୍ରାମ ମମ ଶୋକତଃ 4.38.
ଯେ କିଏ ମୋର ଦୁଃଖରେ ବିପର୍ୟସ୍ତ ହୋଇ ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡରେ ଭ୍ରମଣ କଲେ—
ଦକ୍ଷଯଜ୍ଞଂ ଯୋ ବଭଞ୍ଜ ମମ ହେତୋଃ କୃପାନିଧିଃ
ଯେ କିଏ ମୋ ପାଇଁ କୃପାରେ ଡକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞକୁ ଭଙ୍ଗ କଲେ—
ଯା ଯସ୍ଯ ପତ୍ନୀ ଯୋ ଯସ୍ଯା ଭର୍ତା ପ୍ରାକ୍ତନତଃ ପୁରା
ଯେଉଁଠି ପୂର୍ବରୁ କିଏ କାହାର ପତ୍ନୀ ଏବଂ କିଏ କାହାର ପତି ଥିଲେ—
ସର୍ଵରୂପଗୁଣାଧାରଂ ମତ୍ଵା ସ୍ଵମତିମାନତଃ
ସମସ୍ତ ରୂପ ଏବଂ ଗୁଣର ଆଧାର ଭାବି, ନିଜ ମନରେ ଭାବିଲେ।
ସୁନ୍ଦରୀଷୁ ଚ ସର୍ଵାସୁ ମତ୍ତୋ ନାସ୍ତ୍ଯେଵ ସୁନ୍ଦରୀ
ସମସ୍ତ ସୁନ୍ଦରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ମୋଠାରୁ ଅଧିକ ସୁନ୍ଦରୀ କେହି ନାହିଁ।
ରୂପଯୌଵନଵେଷାଣାଂ ପୁମାନ୍ଗ୍ରାହୀ ସ୍ଵଯୋଷିତାମ୍
ପୁରୁଷ ନିଜ ଜୀବନ ସଙ୍ଗିନୀଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଯୌବନ ଓ ଆକୃତିରେ ଆକୃଷ୍ଟ ହୁଏ।
ହୃଦୀତି ମତ୍ଵା ଗିରିଜା ତସ୍ଥୌ ହିମଗିରେର୍ଗୃହେ
ଗିରିଜା ଭାବିଲେ—'ସେ ମୋ ହୃଦୟରେ ଅଛନ୍ତି'—ଏବଂ ହିମାଳୟଙ୍କ ଘରେ ରହିଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ତୂର୍ଣଂ ଦୂତଃ ଶୈଲେନ୍ଦ୍ରସଂସଦି
ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ଦ୍ରୁତ ଭାବରେ ଏକ ଦୂତ ଶୈଳରାଜଙ୍କ ସଭାକୁ ପହଞ୍ଚିଲା।
ଦୂତ ଉଵାଚ ଆଜଗାମ ମହାଦେଵଃ ସଗଣୋ ଵୃଷଵାହନଃ
ଦୂତ କହିଲେ—'ମହାଦେବ ତାଙ୍କ ସମସ୍ତ ଗଣ ସହିତ ବୃଷଭ ଉପରେ ଆସିପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି।'
ସିଦ୍ଧିସ୍ଵରୂପଂ ସିଦ୍ଧେଶଂ ଯୋଗୀନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ଗୁରୋର୍ଗୁରୁମ୍ 4.38.
ସେ ହେଉଛନ୍ତି ସିଦ୍ଧିର ଦେହ, ସିଦ୍ଧମାନଙ୍କର ନାଥ, ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ଗୁରୁଙ୍କର ଗୁରୁ।
ପରମାତ୍ମସ୍ଵରୂପଂ ଚ ସଗୁଣଂ ନିର୍ଗୁଣଂ ଵିଭୁମ୍
ସେ ପରମାତ୍ମାଙ୍କର ସ୍ୱରୂପ, ଗୁଣସହିତ ଓ ନିର୍ଗୁଣ, ସମସ୍ତ ଠାରେ ବ୍ୟାପିଥିବା।
ଶୈଲୋ ଦୂତଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସମୁତ୍ତସ୍ଥୌ ମୁଦାଽନ୍ଵିତଃ
ଦୂତଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ଶୈଳ ଆନନ୍ଦରେ ଉଠିବାସିଲେ।
ଦେଵୀ ଦୂତଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରସନ୍ନଵଦନେକ୍ଷଣା
ଦୂତଙ୍କର କଥା ଶୁଣି ଦେବୀ ଖୁସି ମୁହଁରେ ହସିଲେ।