ଵାର୍ତା ଵିଷଯିଣାଂ ଚୈଵ ସୁରାଣାଂ ଚ କ୍ରମେଣ ଚ 4.33.
ପ୍ରପଞ୍ଚର ଏବଂ ଦେବମାନେଙ୍କର ଖବର, ଅନୁକ୍ରମରେ—
ଆତ୍ମାନଂ ଵିଷ୍ଣୁସଦୃଶଂ ମନ୍ଯମାନସ୍ଯ ଦର୍ପତଃ
ଏକ ଅହଂକାରୀ, ନିଜକୁ ବିଷ୍ଣୁ ସମାନ ଭାବିଥିବା ଜଣେ—
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚ କୃପଯା ତତ୍ର ମୃତତୁଲ୍ଯଂ ଚତୁର୍ମୁଖମ୍
ସେଠାରେ, କୃପାବଶତଃ, ଚତୁର୍ମୁଖ ବ୍ରହ୍ମାକୁ ମୃତ ସମାନ ଦେଖିଲେ—
ତତ୍ପ୍ରମାଣାଶ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡା ବ୍ରହ୍ମାଣଃ ସନ୍ତି ସନ୍ତତମ୍
ଏପରି ଅନେକ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଅସଂଖ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି ସଦା ରହିଛି।
ସ ମେନେ ଵିଧିରାତ୍ମାନମତ୍ଯଲ୍ପଵିଷଯାଧିପମ୍
ବିଧାତା ନିଜକୁ ଏକ ଅତି ଛୋଟ ଅଞ୍ଚଳର ଅଧିପତି ଭାବିଲେ।
ଵଦ ତତ୍କିମିଦଂ ଦୃଷ୍ଟଂ ସ୍ଵପ୍ନଵଦ୍ଭଵତାଽଧୁନା
କହ, ଏହି ଯାହା ତୁମେ ଏବେ ଦେଖିଛ, ସ୍ୱପ୍ନ ସମାନ କିପରି?
ଭୂତଂ ଭଵ୍ଯଂ ଭଵିଷ୍ଯଂ ଚ ତଵ ମାଯାସମୁଦ୍ଭଵମ୍ ସର୍ଵାନ୍ତର୍ଯାମୀ ଭଗଵାଂସ୍ତସ୍ଯୋପାଯଂ ଵିନିର୍ମମେ
ତୁମର ମାୟାରୁ ଭୂତ, ବର୍ତ୍ତମାନ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ; ସମସ୍ତଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଯାମୀ ଭଗବାନ ତାହା ପାଇଁ ଉପାୟ ରଚିଲେ।
ସସ୍ମିତୋ ଵୃଷଭେନ୍ଦ୍ରସ୍ଥୋ ଵିଭୂତିଭୂଷଣଃ ସ୍ଵଯମ୍
ସ୍ମିତ ମୁହଁରେ, ବୃଷଭରେ ବସି, ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଶୋଭିତ—
ଵ୍ଯାଘ୍ରଚର୍ମାମ୍ବରଧରୋ ନାଗଯଜ୍ଞୋପଵୀତକଃ
ବାଘ ଚର୍ମ ପିନ୍ଧିଥିବା, ସର୍ପକୁ ଜଜ୍ଞସୂତ୍ର ଭାବେ ଧରିଥିବା,
ତ୍ରିଶୂଲପଟ୍ଟିଶକରୋ ବିଭ୍ରତ୍ଖଟ୍ଵାଙ୍ଗମୁତ୍ତମମ୍
ତିନିମୁଣ୍ଡିଆ ତ୍ରିଶୂଳ ଓ ବାଣ ନେଇ, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଖଟ୍ୱାଙ୍ଗ ଲଠି ଧରିଥିବା,
ଵାହନାଦଵରୁହ୍ଯାଶୁ ଭକ୍ତିନମ୍ରାତ୍ମକନ୍ଧରଃ
ତାଙ୍କର ଯାନରୁ ତୁରନ୍ତ ଅବତରି, ଭକ୍ତିରେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇଥିଲେ,
ଆଜଗ୍ମୁର୍ମୁନଯଃ ସର୍ଵେ ସୁରାଃ ଶକ୍ରାଦଯସ୍ତଥା
ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ, ଦେବମାନେ, ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଆସିଥିଲେ ।
ପୁଲକାଞ୍ଚିତସର୍ଵାଙ୍ଗାସ୍ତୁଷ୍ଟୁଵୁଃ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ସେମାନଙ୍କର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦେହ ଆନନ୍ଦରେ କାଁପିଉଠିଲା, ସେମାନେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିଥିଲେ ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ତତ୍ର ସଂଗୀତଂ ଶଂକରୋ ଜଗୌ
ଏହି ସମୟରେ, ଶିବ ତାଁଠାରେ ଗୀତ ଗାଇଲେ ।
ଆଵଯୋଶ୍ଚ ଗୁଣାଖ୍ଯାନଂ ରାସସଂବନ୍ଧି ସୁନ୍ଦରମ୍
ସେ ଆମର ଗୁଣ ଓ ରାସ ନୃତ୍ୟ ସହିତ ସୁନ୍ଦର ଭାବେ ଗାଇଥିଲେ ।
ଯତ୍ର କଣ୍ଠୈକମାନେନ ଚୈକତାନେନ ଚାରୁଣା
ଯେଉଁଠାରେ ଗଳାରେ ଏକ ଶବ୍ଦ ଓ ଏକ ମଧୁର ସୁର ରହିଥିଲା,
ଗମକେନାତିଦୀର୍ଘେଣ ମଦେନ ମଧୁରେଣ ଚ 4.34.
ନମ୍ର ଓ ଦୀର୍ଘ ଗମକରେ, ମଦ ଓ ମାଧୁର୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ।
ପୁଲକାଞ୍ଚିତସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସାଶ୍ରୁନେତ୍ରଃ ପୁନଃପୁନଃ
ସେଉଁଠି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦେହ ଆନନ୍ଦରେ କାଁପିଉଠିଲା, ଚକ୍ଷୁ ନିତ୍ୟ ଅଶ୍ରୁପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଉଥିଲା ।
ବଭୂଵୁ ରୁଦ୍ରରୂପାଶ୍ଚ ମୁନଯଃ ପୁରତଃ ପ୍ରିଯେ
ଋଷିମାନେ ରୁଦ୍ର ରୂପ ଧାରଣ କରି, ପ୍ରିୟେ, ଆମ ସାମ୍ନାରେ ଦେଖାଦେଲେ ।
ନାରାଯଣଶ୍ଚ ଲକ୍ଷ୍ମୀଶ୍ଚ ଗାଯକଶ୍ଚ ଶିଵଃ ସ୍ଵଯମ୍
ନାରାୟଣ, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ଗାୟକ ଭାବେ ନିଜେ ଶିବ,
ଗତ୍ଵା ମୂର୍ତୀର୍ଵିନିର୍ମାଯ ସର୍ଵାଶ୍ଚ ତାଦୃଶୀରିତି
ସେମାନେ ସେଠାକୁ ଯାଇ, ସମସ୍ତ ଏପରି ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିଲେ ।
ତତ୍ସ୍ଵଭାଵାସ୍ତନ୍ମନସ୍କାସ୍ତତ୍ତଦ୍ଵିଷଯମାନସାଃ
ସେମାନେ ସେଇ ସ୍ୱଭାବ ଧାରଣ କରି, ମନ ଏହି ଉପରେ ଏବଂ ଚିନ୍ତା ଏହି ବିଷୟରେ ଲଗାଇଥିଲେ ।
ତଦଧିଷ୍ଠାତୃଦେଵୀ ଚ ଆଜଗାମ ସ୍ଵମାଲଯମ୍
ସେଠାର ଅଧିଷ୍ଠାତ୍ରୀ ଦେବୀ ମଧ୍ୟ ନିଜ ଗୃହକୁ ଫେରିଯାଇଥିଲେ ।
ମୁକ୍ତିଦା ଚ ମୁମୁକ୍ଷୂଣାଂ ଭକ୍ତାନାଂ ହରିଭକ୍ତିଦା
ସେ ମୁକ୍ତି ଚାହିଁଥିବାଙ୍କୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାନ୍ତି, ଭକ୍ତମାନେ ପାଇଁ ହରିଭକ୍ତି ଦେଇଥାନ୍ତି ।
ଯସ୍ଯାଶ୍ଚ ସ୍ପର୍ଶଵାଯୋଶ୍ଚ ସଂପର୍କେଣ ଵିନଶ୍ଯତି
ତାଙ୍କ ସ୍ପର୍ଶ ଓ ପବନର ସମ୍ପର୍କରେ ସବୁ କିଛି ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ ।
କିମୁତ ସ୍ନାନଜନ୍ଯଂ ଚ କଥଯାମି ନିରୂପଣମ୍
ସ୍ନାନରେ ଯାହା ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ତାହାକୁ ମୁଁ କି ଏଠାରେ ବିସ୍ତାରିତ କହିବି ?
ଵେଦୋକ୍ତଂ ଚ ତଦେଵାସ୍ଯାଃ କଲାଂ ନାର୍ହଂତି ଷୋଡଶୀମ୍ 4.34.
ବେଦରେ ଯେଉଁ ଗୁଣ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି, ତାହା ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ଏକ ଷୋଳଂଶ ମହିମାକୁ ଅପେକ୍ଷା କରିପାରେ ନାହିଁ।
ଗାମାଗତା ସ୍ରୋତସୋଂଽଶାଦ୍ଗଙ୍ଗା ତେନ ପ୍ରକୀର୍ତିତା
ଏକ ଧାରାରୁ ପୃଥିବୀକୁ ଆସିଥିବାରୁ, ସେ ଗଙ୍ଗା ନାମରେ ପରିଚିତ।
ତସ୍ଯ କନ୍ଯାସ୍ଵରୂପା ସା ଜାହ୍ନଵୀ ତେନ କୀର୍ତିତା
ସେ ଜଣେ କନ୍ୟାର ରୂପରେ ଥିବାରୁ, ଜାହ୍ନବୀ ନାମରେ ଖ୍ୟାତ।
ଧାରାଭିସ୍ତିସୃଭିଃ ସ୍ଵର୍ଗଂ ପୃଥିଵୀମତଲଂ ତଥା
ତିନିଟି ଧାରା ଦ୍ୱାରା ସେ ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ପୃଥିବୀ ଉପରେ ବହୁଛନ୍ତି।