ନୃପେନ୍ଦ୍ରଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତମୁଵାଚ ମହାମୁନିଃ
ରାଜାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି ବଡ଼ ଋଷି ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।
କିଂତ୍ଵଘମର୍ଷଣମନ୍ତ୍ରଂ ତୁ ଜପ୍ତ୍ଵାଽଽଯାମ୍ଯଚିରେଣ ଵୈ 4.25.
କିନ୍ତୁ ମୁଁ ଅଘମର୍ଷଣ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରି ଖୁବ ଶୀଘ୍ର ଫେରିବି।
ଗତେ ଵିପ୍ରେ ତୁ ରାଜର୍ଷିଶ୍ଚିନ୍ତାଂ ପ୍ରାପ ଦୁରତ୍ଯଯାମ୍
ଋଷି ଚାଲିଯିବା ପରେ, ରାଜା ଗଭୀର ଚିନ୍ତାରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ତତ୍ର ସମାଯାନ୍ତଂ ଗୁରୁଂ ମୁଦା
ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ସେଠାକୁ ତାଙ୍କର ଗୁରୁ ଆନନ୍ଦରେ ଆସିପହଞ୍ଚିଲେ।
ନାଯାତି ମୁନିଶାର୍ଦୂଲଃ ପ୍ରଯାତି ଦ୍ଵାଦଶୀ ତିଥିଃ ଶୀଘ୍ରଂ ଵଦ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭଦ୍ରାଭଦ୍ରଂ ଚ ମାମିତି
ମୁନିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସିଂହ ଏଠାକୁ ଆସୁନାହାନ୍ତି; ଦ୍ୱାଦଶୀ ତିଥି ଶୀଘ୍ର ଯାଉଛି। ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦୟାକରି ଶୀଘ୍ର କହନ୍ତୁ, ମୋ ପାଇଁ କଣ ଭଲ କିମ୍ବା ଖରାପ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନୃପୋକ୍ତିଂ ତ୍ଵରିତମୁଵାଚ ମୁନିପୁଂଗଵଃ
ରାଜାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ମହାନ ମୁନି ତୁରନ୍ତ କହିଲେ।
ଵଶିଷ୍ଠ ଉଵାଚ ଉପଵାସଫଲଂ ହତ୍ଵା ଵ୍ରତିନଂ ହନ୍ତି ନିଶ୍ଚିତମ୍
ବଶିଷ୍ଠ କହିଲେ: ଉପବାସର ଫଳ ନଷ୍ଟ କରିଲେ, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବ୍ରତୀଙ୍କୁ ନଷ୍ଟ କରାଯାଏ।
ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାସମଂ ପାପଂ ଭଵେତ୍ତସ୍ଯ ଶ୍ରୁତୌ ଶ୍ରୁତମ୍
ଶାସ୍ତ୍ରରେ ଶୁଣାଯାଏ, ଏହି ପାପ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ସମାନ।
ନ ଭୋଜଯିତ୍ଵା ମୂଢଶ୍ଚେଦତିଥିଂ ସମୁପସ୍ଥିତମ୍
ଯଦି କୌଣସି ମୂଢ଼ ଆସିଥିବା ଅତିଥିକୁ ଖାଇବାକୁ ଦେଉନାହିଁ,
ଶତଵର୍ଷଂ ତତ୍ର ତିଷ୍ଠନ୍ନରଶ୍ଚାଣ୍ଡାଲତାଂ ଵ୍ରଜେତ୍
ସେ ପୁରୁଷ ଶତବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେଠି ରହି, ଚଣ୍ଡାଳ ହେବ।
ଅତୋଽତିସୂକ୍ଷ୍ମଂ କିଂ ବ୍ରୂମୋଽଧୁନା ପରମ ସଂକଟେ
ଏପରି ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠିନ ସମୟରେ, ଏଠାରେ ଆଉ କଣ ସୂକ୍ଷ୍ମ କଥା କହିପାରିବି?
ଉପଵାସଫଲଂ ରକ୍ଷ କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଚରଣୋଦକମ୍ 4.25.
ଉପବାସର ଫଳକୁ ରକ୍ଷା କର, କୃଷ୍ଣଙ୍କର ପାଦୋଦକ ଦ୍ୱାରା।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପୁତ୍ରୋ ଵିରରାମ ମହାମୁନେ
ଏପରି କହି, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ପୁଅ ବଡ଼ ମୁନି ଶାନ୍ତ ହେଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ବ୍ରହ୍ମନ୍ନାଜଗାମ ମୁନୀଶ୍ଵରଃ
ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୁନିମାନଙ୍କର ନାୟକ ଆସିପହଞ୍ଚିଲେ।
ତତଃ ସମୁତ୍ଥିତଃ ଶୀଘ୍ରଂ ପୁରୁଷୋଽଗ୍ନିଶିଖୋପମଃ
ତାପରେ, ଏକ ପୁରୁଷ ଅଗ୍ନିର ଶିଖା ପରି ତିବ୍ର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ ଶୀଘ୍ର ଉଠିଲେ।
ହରେଶ୍ଚକ୍ରଂ ଚ ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସୂର୍ଯକୋଟିସମପ୍ରଭମ୍
ହରିଙ୍କର ଚକ୍ରକୁ ଦଶ ଲକ୍ଷ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦେଖି,
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସୁଦର୍ଶନଂ ଵିପ୍ରୋ ଦୁଦ୍ରାଵ ଭଯଵିହ୍ଵଲଃ
ସୁଦର୍ଶନ ଦେଖି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭୟରେ ବିହ୍ୱଳ ହୋଇ ପଳାଇଗଲେ।
ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡକ୍ରମଣଂ କୃତ୍ଵା ନିର୍ଵିଣ୍ଣୋଽତି ଭଯାକୁଲଃ
ସେ ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ଦେଖି ଭୟରେ ଅତି ଦୁଃଖିତ ଓ ନିରାଶ ହେଲେ।
ତ୍ରାହିତ୍ରାହୀତ୍ଯେଵମୁକ୍ତ୍ଵା ଵିଵେଶ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ସଭାମ୍
ଓ ମୋତେ ବଞ୍ଚାଅ, ବଞ୍ଚାଅ! ବୋଲି ଚିତ୍କାର କରି ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ସଭାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା।
ସର୍ଵଂ ସ କଥଯାମାସ ଵୃତ୍ତାନ୍ତଂ ମୂଲତୋ ଵିଧିମ୍
ସେ ସମସ୍ତ କଥା, ଆରମ୍ଭରୁ ସମସ୍ତ ଘଟଣା ବିସ୍ତାରରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ କୁହିଦେଲା।
ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ ରକ୍ଷିତା ଯସ୍ଯ ଭଗଵାଂସ୍ତଂ କୋ ହନ୍ତା ଜଗତ୍ତ୍ରଯେ
ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ: ଯାହାଙ୍କୁ ଭଗବାନ୍ ସ୍ୱୟଂ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ଏହି ତିନି ଲୋକରେ କିଏ ତାଙ୍କୁ କିଛି କରିପାରିବ?
କ୍ଷୁଦ୍ରାଣାଂ ମହତାଂ ଚୈଵ ଭକ୍ତାନାଂ ରକ୍ଷଣାଯ ଚ 4.25.
ଛୋଟ ବଡ଼ ସମସ୍ତଙ୍କ ଓ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଭଗବାନ୍ ଅଛନ୍ତି।
ଯୋ ମୂଢୋ ଵୈଷ୍ଣଵଂ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ଵିଷ୍ଣୁପ୍ରାଣସମଂ ଦ୍ଵିଜ
ହେ ଦ୍ୱିଜ, ଯିଏ ମୂଢ଼ ଭାବେ ବୈଷ୍ଣବଙ୍କୁ ଘୃଣା କରେ, ଯିଏ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରାଣସମାନ, ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ମୂଢ଼।
ଶୀଘ୍ରଂ ସ୍ଥାନାନ୍ତରଂ ଗଚ୍ଛ ଵତ୍ସ ତ୍ରାଣଂ ନ ଵାଽଧୁନା
ବଡ଼ ଶୀଘ୍ର ଅନ୍ୟ କେଉଁଠିକି ଯାଅ, ମୋ ପୁଅ; ଏବେ ତୋ ପାଇଁ କୌଣସି ରକ୍ଷା ନାହିଁ।
କିଂ ବ୍ରହ୍ମଲୋକଂ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡଂ ଦଗ୍ଧୁଂ ଶକ୍ତଂ କ୍ଷଣେନ ଯତ୍
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଲୋକ କିମ୍ବା ସମଗ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ, ଯାହାକୁ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଭସ୍ମ କରାଯାଇପାରିବ, ତାହାର କଣ ଅର୍ଥ?
ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତତୋ ଦୁଦ୍ରାଵ ବ୍ରାହ୍ମଣଃ
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଶିଘ୍ର ଶେଉଁଠାରୁ ପଳାଇଗଲେ।
କୃପାନିଧାନ ମାଂ ରକ୍ଷେତ୍ଯୁଵାଚ ଶଂକରଂ ଭିଯା
ଭୟରେ ସେ ଶିବଙ୍କୁ ଡାକିଲେ: ହେ କୃପାର ସାଗର, ମୋତେ ରକ୍ଷା କର।
ଉଵାଚ ଦୀନଦୀନେଶଃ ସଂହର୍ତା ଜଗତାଂ କ୍ଷଣାତ୍
ଦୁଃଖୀମାନଙ୍କ ନାଥ, ଯିଏ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ସମସ୍ତ ଜଗତ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରିପାରନ୍ତି, ସେ କହିଲେ।
ଶଂକର ଉଵାଚ ଵେଦଜ୍ଞାତାଽସି ସର୍ଵଜ୍ଞ ମୂର୍ଖତୁଲ୍ଯଂ ତୁ କର୍ମ ତେ
ଶିବ କହିଲେ: ତୁମେ ବେଦ ଜାଣ, ସମସ୍ତ କଥା ଜାଣ, କିନ୍ତୁ ତୁମର କାର୍ଯ୍ୟ ମୂଢ଼ଙ୍କ ପରି।
ଵେଦେଷୁ ଚ ପୁରାଣେଷୁ ସେତିହାସେଷୁ ସର୍ଵତଃ
ବେଦ, ପୁରାଣ ଓ ଇତିହାସ ସମସ୍ତ ଠାରେ,