ତତ୍ର ତସ୍ଥୌ ଚ ନିଃଶଙ୍କଃ କାଲୀଯସ୍ତଂ ଦଦର୍ଶ ହ
ସେଠାରେ କାଳିୟ ନିର୍ଭୟ ହୋଇ ଦାଁଡାଇ ଥିଲେ ଏବଂ ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ପରାଜିତଶ୍ଚ ନାଗେନ୍ଦ୍ରସ୍ତେଜସା ଗରୁଡସ୍ଯ ଚ ।। 4.19.
ସେ ସର୍ପରାଜ ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ତେଜରେ ପରାଜିତ ହେଲେ।
ଭିଯା ପଲାଯନଂ କୃତ୍ଵା ଜଗାମ ଯମୁନା ହ୍ରଦମ୍ ତତ୍ର ତସ୍ଥୌ ଭିଯା ନାଗୋ ଜଗ୍ମୁଃ ପଶ୍ଚାଚ୍ଚ ତଦ୍ଗଣାଃ
ଭୟରେ ପଳାଇ ସେ ଯମୁନା ନଦୀର ଗଭୀର ଜଳକୁ ଗଲେ; ସେଠାରେ ସର୍ପ ଭୟରେ ରହିଲେ, ପରେ ତାଙ୍କ ସହଚରମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଉଁଠି ଗଲେ।
ନାରଦ ଉଵାଚ କଥଂ ନ ଶକ୍ତୋ ଗନ୍ତୁଂ ତଂ ହ୍ରଦମୀଶ୍ଵରଵାହନଃ
ନାରଦ କହିଲେ: ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଯାନ କିପରି ସେ ଜଳକୁ ପ୍ରବେଶ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ?
ଶ୍ରୀନାରାଯଣ ଉଵାଚ
ଶ୍ରୀନାରାୟଣ କହିଲେ:
ତପସ୍ତପ୍ତ୍ଵା ମହାସିଦ୍ଧୋ ଦଧ୍ଯୌ କୃଷ୍ଣପଦାମ୍ବୁଜମ୍
ତପସ୍ୟା କରି, ସେ ମହାସିଦ୍ଧ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପଦପଦ୍ମରେ ଧ୍ୟାନ କଲେ।
ଗଣେନ ସାର୍ଧଂ ନିଃଶଂକଃ କରୋତି ଭ୍ରମଣଂ ମୁଦା
ନିଜ ସମୁହ ସହିତ ନିର୍ଭୟ ହୋଇ ସେ ଆନନ୍ଦରେ ଘୁରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
ମୁନିଂ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣୀ କୃତ୍ଯ ଯାତ୍ଯାଯାତି ମୁଦାଽନ୍ଵିତଃ
ସେ ମୁନିଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କରି, ଆନନ୍ଦରେ ଆସିଯିବା-ଯିବା କରୁଥିଲେ।
ଜଗ୍ରାହ ଚଞ୍ଚୁନା ମୀନଂ ମୁନୀନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ସମୀପତଃ
ମହାମୁନିଙ୍କ ନିକଟରେ ସେ ନିଜ ଠୁଣ୍ଠିରେ ଏକ ମାଛ ଧରିଲେ।
ପ୍ରକୋପିତୋ ମୁନେର୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଯା ମୀନସ୍ତୋଯେ ପପାତ ହ ମୀନଶ୍ଚ ଗରୁଡତ୍ରାସାତ୍ତସ୍ଥୌ ମୁନିସମୀପତଃ
ମୁନିଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରେ କ୍ରୁଧ୍ଧ ହୋଇ, ମାଛଟି ଜଳରେ ପଡ଼ିଗଲା; ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ଭୟରେ ମାଛଟି ମୁନିଙ୍କ ନିକଟରେ ରହିଗଲା।
ସୌଭରିରୁଵାଚ
ସୌଭରି କହିଲେ:
କା ଯୋଗ୍ଯତା ମତ୍ପୁରସ୍ତେ ଗ୍ରହୀତୁଂ ଜୀଵମୁଲ୍ବଣମ୍ 4.19.
ମୋ ସାମ୍ନାରେ ଜୀବକୁ ଧରିବାର ତୁମେ କେଉଁଠି ଯୋଗ୍ୟତା ରଖ?
ତ୍ଵଦ୍ଵିଧାନ୍କୋଟିଶଃ କୃଷ୍ଣଃ ସ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଶକ୍ତଶ୍ଚ ଵାହକାନ୍
କୃଷ୍ଣ ତୁମ ପରି ଅନେକ ଯାନ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରିବେ।
ଵାହନଂ ଚ ତ୍ଵମୀଶସ୍ଯ ନ ଵଯଂ ତଵ କିଂକରାଃ
ତୁମେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଯାନ, ଆମେ ତୁମର ଦାସ ନୁହେଁ।
ମଦୀଯଶାପାତ୍ତୂର୍ଣଂ ଚ ଭସ୍ମସାଦ୍ଭଵିତା ଧ୍ରୁଵମ୍
ମୋ ଶାପରେ ତୁମେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ତୁରନ୍ତ ଛାର ହେଇଯିବ।
ସ୍ମାରଂସ୍ମାରଂ କୃଷ୍ଣପାଦଂ ତଂ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଜଗାମ ହ
ବାରମ୍ବାର କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଦସ୍ମରଣ କରି, ସେ ପ୍ରଣାମ କରି ଚାଲିଗଲେ।
ହ୍ରଦସ୍ଯ ଶ୍ରୁତିମାତ୍ରେଣ କମ୍ପୋ ଭଵତି ନିଶ୍ଚିତମ୍
ଏହି ହ୍ରଦର ଶବ୍ଦ ଶୁଣିବା ସହିତ, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ କମ୍ପନ ଆସିଗଲା ।
ସରହସ୍ଯଂ ଶ୍ରୁତିସୁଖଂ ପ୍ରକୃତଂ ଶୃଣୁ ମଙ୍ଗଲମ୍
ଏବେ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା, ଶୁଣିବାକୁ ଭଲ ଲାଗୁଥିବା ଏହି ପବିତ୍ର ଗୁପ୍ତ କଥାଟିକୁ ତୁମେ ଶୁଣ ।
ଚକ୍ରୁର୍ଵିଷାଦଂ ମୋହାଚ୍ଚ ରୁରୁଦୁର୍ଯମୁନାତଟେ
ଭ୍ରମରୁ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, ସେମାନେ ଯମୁନା ତଟରେ ବସି କାନ୍ଦିଲେ ।
କେଚିନ୍ନିପତ୍ଯ ଭୂମୌ ଚ ମୂର୍ଚ୍ଛାଂ ପ୍ରାପୁହରିଂ ଵିନା
କିଛି ଜଣେ ଭୂମିରେ ପଡିଗଲେ, ହରିଙ୍କ ବିନା ଅଚେତନ ହେଇପଡିଲେ ।
କେଚିଦ୍ଗୋପାଲବାଲାଶ୍ଚ ଚକ୍ରୁଶ୍ଚ ତନ୍ନିଵାରଣମ୍
କିଛି ଗୋପ ଓ ଗୋପିବାଳା ଏହି ଅବସ୍ଥାକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ ।
ତେଷାଂ କେଚିଜ୍ଜ୍ଞାନଵନ୍ତୋ ରକ୍ଷାଂ ଚକ୍ରୁଃ ପ୍ରଯତ୍ନତଃ 4.19.
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କିଛି ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକ ଉତ୍ସାହରେ ରକ୍ଷା କାମ କଲେ ।
କେଚିଦ୍ଵକ୍ତୁଂ ପ୍ରଵୃତ୍ତିଂ ଚ ପ୍ରଯଯୁର୍ନନ୍ଦସନ୍ନିଧିମ୍
କିଛି ଜଣେ ନନ୍ଦଙ୍କ ସମ୍ନିଧିକୁ ଘଟିଥିବା ଘଟଣା କହିବାକୁ ଗଲେ ।
ଇତ୍ଯୂଚୁଃ କିଂ କରିଷ୍ଯାମଃ କୁତୋଽସ୍ମାକଂ ଗତୋ ହରିଃ
ସେମାନେ କହିଲେ, 'ଆମେ କଣ କରିବା? ହରି କେଉଁଠି ଆମଠୁ ଯାଇଛନ୍ତି?'
ହେ ବନ୍ଧୋ ଦର୍ଶନଂ ଦେହୀତ୍ଯୂଚୁଃ ପ୍ରାଣାଃ ପ୍ରଯାନ୍ତି ହି
'ହେ ବନ୍ଧୁ, ଆମକୁ ତୁମର ଦର୍ଶନ ଦିଅ,' ସେମାନେ କହିଲେ, 'ଆମ ପ୍ରାଣ ଯାଉଛି ।'
ସଂପ୍ରାପୁରତିଲୋଲାଶ୍ଚ ରୁଦନ୍ତଃ ଶୋକଵିହ୍ଵଲାଃ
କମ୍ପି ହେଇ, ଶୋକରେ ବିହ୍ବଳ ହୋଇ, ସେମାନେ କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି ଆସିଗଲେ ।
ଗୋପାନ୍ଗୋପାଲିକାଶ୍ଚୈଵ ରକ୍ତପଙ୍କଜଲୋଚନାଃ
ଗୋପ ଓ ଗୋପିକାମାନେ, ତାଙ୍କର ଆଖି ଲୁହରେ ଲାଲ ହୋଇଯାଇଥିଲା ।
କଲିନ୍ଦନନ୍ଦିନୀତୀରଂ ରୁରୁଦୁର୍ବାଲକୈର୍ଯୁତାଃ
କଳିନ୍ଦୀ ନଦୀର ତଟରେ, ଶିଶୁମାନେ ସହିତ, ସେମାନେ କାନ୍ଦିଲେ ।
ହ୍ରଦଂ ଵିଶନ୍ତୀମମ୍ବାଂ ତାଂ କେଚିଚ୍ଚକ୍ରୁର୍ନିଵାରଣମ୍
କିଛି ଜଣେ ହ୍ରଦକୁ ପ୍ରବେଶ କରୁଥିବା ମାତାକୁ ରୋକିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ ।
କେଚିଦ୍ଵିଲଲପୁସ୍ତତ୍ର ମୂର୍ଚ୍ଛାଂ ପ୍ରାପୁଶ୍ଚ କେଚନ
ସେଠାରେ କିଛି ଜଣେ ବିଲାପ କଲେ, ଆଉ କିଛି ଜଣେ ଅଚେତନ ହେଇପଡିଲେ ।