ମାଲାଵତ୍ଯୁଵାଚ ଵିନା ଯେନ ଶଵାଃ ସର୍ଵେ ପ୍ରାଣିନୋ ଜଗତୀତଲେ
ମାଳାବତୀ କହିଲେ: ଯାହା ବିନା ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଶବ ହୋଇଯାନ୍ତି,
ନିର୍ଲିପ୍ତଂ ସାକ୍ଷିରୂପଂ ଚ ସର୍ଵେଷାଂ ସର୍ଵକର୍ମସୁ 1.18.
ଯିଏ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିର୍ଲିପ୍ତ ଓ ସାକ୍ଷୀ ରୂପେ ଅଛନ୍ତି,
ଯେନ ସୃଷ୍ଟା ଚ ପ୍ରକୃତିଃ ସର୍ଵାଧାରୋ ପରାତ୍ପରା
ଯାହା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକୃତି ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି, ସମସ୍ତଙ୍କର ଆଧାର, ସର୍ବୋପରି ସ୍ୱର୍ଗୀୟ,
ଜଗତ୍ସ୍ରଷ୍ଟା ସ୍ଵଯଂ ବ୍ରହ୍ମା ନିଯତୋ ଯସ୍ଯ ସେଵଯା
ଯାହାଙ୍କ ସେବାରେ ସ୍ୱୟଂ ବ୍ରହ୍ମା, ଜଗତ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ସଦା ନିୟୁକ୍ତ ଅଛନ୍ତି,
ଧ୍ଯାଯନ୍ତେ ଯଂ ସୁରାଃ ସର୍ଵେ ମୁନଯୋ ମନଵସ୍ତଥା
ଯାହାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଦେବତା, ଋଷିମାନେ ଓ ମନୁମାନେ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି,
ସାକାରଂ ଚ ନିରାକାରଂ ପରଂ ସ୍ଵେଚ୍ଛାମଯଂ ଵିଭୁମ୍
ଯିଏ ରୂପୀ ଓ ଅରୂପୀ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ସ୍ୱଇଚ୍ଛାର ମାଲିକ,
ତପଃଫଲଂ ତପୋବୀଜଂ ତପସାଂ ଚ ଫଲପ୍ରଦମ୍
ଯିଏ ତପସ୍ୟାର ଫଳ, ତପସ୍ୟାର ବୀଜ, ତପସ୍ୟାର ଫଳଦାତା,
ସର୍ଵାଧାରଂ ସର୍ଵବୀଜଂ କର୍ମ ତତ୍କର୍ମଣାଂ ଫଲମ୍
ସମସ୍ତଙ୍କର ଆଧାର, ସମସ୍ତ ବୀଜ, କର୍ମ ଓ ସମସ୍ତ କର୍ମର ଫଳ ଅଟୁଟ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି।
ସ୍ଵଯଂତେଜଃସ୍ଵରୂପଂ ଚ ଭକ୍ତାନୁଗ୍ରହଵିଗ୍ରହମ୍
ତାଙ୍କର ଦେହ ସ୍ୱୟଂ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏବଂ ଭକ୍ତଙ୍କ ଉପରେ କୃପା କରି ଧରଣ କରାଯାଇଥିବା ରୂପ।
ତତ୍ତେଜୋ ମଣ୍ଡଲାକାରଂ ସୂର୍ଯକୋଟିସମପ୍ରଭମ୍
ସେଇ ତେଜ ଏକ ଦୀପ୍ତିମୟ ମଣ୍ଡଳର ଆକାର ଧାରଣ କରିଛି, ଯାହାର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଦଶ ମିଳିଅନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି।
ନଵୀନନୀରଦଶ୍ଯାମଂ ଶରତ୍ପଙ୍କଜଲୋଚନମ୍
ସେ ନୂଆ ବର୍ଷା ମେଘ ପରି ଶ୍ୟାମ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଶରତ୍କାଳୀନ ପଦ୍ମ ପରି।
କୋଟିକନ୍ଦର୍ପଲାଵଣ୍ଯଂ ଲୀଲାଧାମ ମନୋହରମ୍ ।। 1.18.
ତାଙ୍କର ରୂପ ଅନେକ କାମଦେବଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଅଟିକିଯାଏ, ସେ ଲୀଳାର ଆଶ୍ରୟ ଏବଂ ଦେଖିବାକୁ ମନମୋହନ।
ଦ୍ଵିଭୁଜଂ ମୁରଲୀହସ୍ତଂ ପୀତକୌଶେଯଵାସସମ୍
ତାଙ୍କର ଦୁଇଟି ହାତ ଅଛି, ହାତରେ ବାଂଶୀ ଧରିଛନ୍ତି ଏବଂ ପୀତ କୌଶେୟ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି।
ଗୋପାଙ୍ଗନାପରିଵୃତଂ କୁତ୍ରଚିନ୍ନିର୍ଜନେ ଵନେ
ସେ ଗୋପୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବା, କେବେ କେବେ ଏକାକି ଜଙ୍ଗଲରେ ଅଛନ୍ତି।
କୁତ୍ରଚିଦ୍ଗୋପଵେଷଂ ଚ ଵେଷ୍ଟିତଂ ଗୋପବାଲକୈଃ
ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନରେ, ସେ ଗୋପବେଶ ଧାରଣ କରି, ଗୋପବାଳକମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିବା।
ନିକରଂ କାମଧେନୂନାଂ ରକ୍ଷନ୍ତଂ ଶିଶୁରୂପିଣମ୍
ସେ ଅନେକ କାମଧେନୁ ଗାଇଁମାନେକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ଶିଶୁ ରୂପ ଧାରଣ କରି।
ଵେଣୁଂ କ୍ଵଣନ୍ତଂ ମଧୁରଂ ଗୋପୀସମ୍ମୋହକାରଣମ୍
ସେ ମଧୁର ଶବ୍ଦରେ ବାଂଶୀ ବଜାନ୍ତି, ଯାହା ଗୋପୀମାନେଙ୍କୁ ମୋହିତ କରେ।
ଲକ୍ଷ୍ମୀକାନ୍ତଂ ପାର୍ଷଦୈଶ୍ଚ ସେଵିତଂ ଚ ଚତୁର୍ଭୁଜୈଃ
ସେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ପ୍ରିୟ, ଚାରିହାତି ସେବକମାନେ ତାଙ୍କୁ ସେବନ କରନ୍ତି।
ଶ୍ଵେତଦ୍ଵୀପେ ଵିଷ୍ଣୁରୂପଂ ପଦ୍ମଯା ପରିଷେଵିତମ୍
ଶ୍ୱେତଦ୍ୱୀପରେ, ସେ ବିଷ୍ଣୁର ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ପଦ୍ମା ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି।
ଶିଵସ୍ଵରୂପଂ ଶିଵଦଂ ସ୍ଵାଂଶେନ ଶିଵରୂପିଣମ୍
ସେ ଶିବଙ୍କ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଶୁଭ ଦେଇଥିବା, ନିଜ ଅଂଶରେ ଶିବ ଭାବେ ପ୍ରକାଶିତ।
ସ୍ଵଯଂ ମହଦ୍ଵିରାଡ୍ରୂପଂ ଵିଶ୍ଵୌଘଂ ଯସ୍ଯ ଲୋମସୁ
ସେ ନିଜେ ବିଶାଳ ବିଶ୍ୱର ରୂପ, ତାଙ୍କର ଲୋମରେ ଅନେକ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ବସିଛି।
ନାନାଵତାରଂ ବିଭ୍ରନ୍ତଂ ବୀଜଂ ତେଷାଂ ସନାତନମ୍ 1.18.
ସେ ବିଭିନ୍ନ ଅବତାର ଧାରଣ କରନ୍ତି, ସମସ୍ତଙ୍କର ଶାଶ୍ୱତ ମୂଳ।
ପ୍ରାଣରୂପଂ ପ୍ରାଣିନାଂ ଚ ପରମାତ୍ମାନମୀଶ୍ଵରମ୍
ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ପ୍ରାଣ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆତ୍ମା ଏବଂ ନାୟକ।
ନିର୍ଲକ୍ଷ୍ଯଂ ଚ ନିରୀହଂ ଚ ସାରଂ ଵାଙ୍ମନସୋଃ ପରମ୍
ସେ ଅଲକ୍ଷ୍ୟ ଏବଂ ନିର୍ଲିପ୍ତ, ବାଣୀ ଓ ମନସର ସୀମାକୁ ଅଟିକିଯାଏ।
ପଞ୍ଚଵକ୍ତ୍ରଶ୍ଚତୁର୍ଵକ୍ତ୍ରୋ ଗଜଵକ୍ତ୍ରଃ ଷଡାନନଃ
ସେ ପାଞ୍ଚମୁଖୀ, ଚତୁର୍ମୁଖୀ, ହାତୀମୁଖୀ ଏବଂ ଷଡ଼ମୁଖୀ।
ଯଂ ସ୍ତୋତୁଂ ନ କ୍ଷମା ଶ୍ରୀଶ୍ଚ ଜଡୀଭୂତା ସରସ୍ଵତୀ
ଯାହାଙ୍କୁ ଶ୍ରୀ ଓ ସରସ୍ୱତୀ ମଧ୍ୟ ମୌନ ହୋଇ ଗୁଣଗାନ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
କିଂ ସ୍ତୌମି ତମନୀହଂ ଚ ଶୋକାର୍ତ୍ତା ସ୍ତ୍ରୀ ପରାତ୍ପରମ୍
ମୁଁ ଏଠାରେ କାହିଁକି ସେଉଁଠି ପରମ ପରାତ୍ପରଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରିବି, ଯେଉଁଠି ମୁଁ ଦୁଃଖରେ ଏକ ନାରୀ ଅଛି?
କୃପାନିଧିଂ ପ୍ରଣନାମ ଭଯାର୍ତା ଚ ପୁନଃ ପୁନଃ
ଭୟରେ ଅତି କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇ, ମୁଁ ପୁନିପୁନି କୃପାର ସାଗରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେଁ।
ଭର୍ତୁରସ୍ଯାନ୍ତରେ ତସ୍ଯାଃ ପରମାତ୍ମା ନିରାକୃତିଃ
ସେ ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ ନଥିବାବେଳେ, ସେପାଇଁ ପରମାତ୍ମା ନିରାକାର ହୋଇଯାନ୍ତି।
ପ୍ରଣନାମ ଦେଵସଂଘଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ପୁରତଃ ସ୍ଥିତମ୍
ସେ ଦେବମାନେ ଓ ସାମ୍ନାରେ ଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ।