ପଶ୍ଯାମୋଽନୁକ୍ଷଣଂ ଵକ୍ତ୍ରସରୋଜଂ ତଵ କେଶଵ
ହେ କେଶବ, ଆମେ ପ୍ରତିକ୍ଷଣ ଆପଣଙ୍କର ପଦ୍ମମୁଖ ଦେଖିପାରିବାକୁ ଚାହୁଁ।
ଦ୍ଵିଜପତ୍ନୀଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଃ କରୁଣାନିଧିଃ
ବ୍ରାହ୍ମଣ ପତ୍ନୀମାନେ କହିଥିବା କଥା ଶୁଣି, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ, ଯିଏ କରୁଣାର ସାଗର—
ପ୍ରଦତ୍ତଂ ଵିପ୍ରପତ୍ନୀଭିର୍ମିଷ୍ଟମନ୍ନଂ ସୁଧୋପମମ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣ ପତ୍ନୀମାନେ ଯେଉଁ ମଧୁର ଖାଦ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ, ତାହା ଅମୃତ ସମାନ ଥିଲା।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ତତ୍ର ଶାତକୁମ୍ଭଂ ରଥଂ ପରମ୍
ଏହି ମଧ୍ୟରେ ସେଠାରେ ଏକ ଅତି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ସୁନାର ରଥ ପ୍ରକଟ ହେଲା।
ରତ୍ନଦର୍ପଣସଂଯୁକ୍ତଂ ରତ୍ନସାରପରିଚ୍ଛଦମ୍
ଏହି ରଥ ରତ୍ନ ଦର୍ପଣ ଓ ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନର ଶୋଭାରେ ଶୁଭିତ।
ଶ୍ଵେତଚାମରସଂଯୁକ୍ତଂ ଵହ୍ନିଶୁଦ୍ଧାଂଶୁକାନ୍ଵିତମ୍
ସେଠାରେ ଧଳା ଚାମର ଓ ଅଗ୍ନିରେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଥିବା ପବିତ୍ର ବସ୍ତ୍ର ଥିଲା।
ଶତଚକ୍ରସମାଯୁକ୍ତଂ ମନୋଯାଯି ମନୋହରମ୍
ଶତ ଚକ୍ର ଯୁକ୍ତ, ମନସ୍ତୁତି ତ୍ୱରିତ ଏବଂ ଦେଖିବାକୁ ଅତି ଆକର୍ଷଣୀୟ।
ପୀତଵସ୍ତ୍ରପରୀଧାନୈ ରତ୍ନାଲଂକାରଭୂଷିତୈଃ
ପୀତବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା ଏବଂ ରତ୍ନ ଆଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ।
ଦ୍ଵିଭୁଜୈର୍ମୁରଲୀହସ୍ତୈର୍ଗୋପଵେଷଧରୈର୍ଵରୈଃ 4.18.
ଦୁଇଟି ହାତରେ ବାଂଶୀ ଧରି, ଗୋପାଙ୍କ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଥିବା ସେମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚମକି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ଅଵରୁହ୍ଯ ରଥାତ୍ତୂର୍ଣଂ ତେ ପ୍ରଣମ୍ଯ ହରେଃ ପଦମ୍
ସେମାନେ ରଥରୁ ଶୀଘ୍ର ଅବତରି, ହରିଙ୍କ ପାଦକୁ ଶିର ନମାଇଲେ।
ଵିପ୍ରଭାର୍ଯା ହରିଂ ନତ୍ଵା ଜଗ୍ମୁର୍ଗୋଲୋକମୀପ୍ସିତମ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ନିଜ ଜୀବନ ସାଥୀଙ୍କ ସହିତ ହରିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଆଶା କରୁଥିବା ଗୋଲୋକକୁ ଯାଇଗଲେ।
ହରିଶ୍ଛାଯାଂ ଵିନିର୍ମାଯ ତାସାଂ ଚ ଵିଷ୍ଣୁମାଯଯା
ହରି ନିଜ ଛାୟାକୁ ବିଷ୍ଣୁମାୟାର ଶକ୍ତିରେ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।
ଵିପ୍ରାଶ୍ଚ ଭାର୍ଯା ଉଦ୍ଦିଶ୍ଯ ପରମୋଦ୍ଵିଗ୍ନମାନସାଃ
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ନିଜ ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରି, ମନରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚିନ୍ତିତ ହେଇପଡିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵୋଚୁର୍ବ୍ରାହ୍ମଣାଃ ସର୍ଵେ ତାସ୍ତେ ଚ ଵିନଯାନ୍ଵିତାଃ
ଏହା ଦେଖି, ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କଥା କହିଲେ; ଏହି ଜନନୀମାନେ ବିନୟରେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ବ୍ରାହ୍ମଣା ଊଚୁଃ ଅସ୍ମାକଂ ଜୀଵନଂ ଵ୍ଯର୍ଥଂ ଵେଦପାଠୋଽପ୍ଯନର୍ଥକଃ
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କହିଲେ: ଆମର ଜୀବନ ବ୍ୟର୍ଥ, ଏବଂ ବେଦ ପାଠ କରିବା ମଧ୍ୟ ଅନର୍ଥକ।
ଵେଦେ ପୁରାଣେ ସର୍ଵତ୍ର ଵିଦ୍ଵଦ୍ଭିଃ ପରିକୀର୍ତିତାଃ
ବେଦ ଓ ପୁରାଣରେ ସମସ୍ତେ, ପଣ୍ଡିତମାନେ ସର୍ବଦା କହିଛନ୍ତି—
ତପୋ ଜପୋ ଵ୍ରତଂ ଜ୍ଞାନଂ ଵେଦା ଧ୍ଯଯନମର୍ଚନମ୍
ତପ, ଜପ, ବ୍ରତ, ଜ୍ଞାନ, ବେଦ ଅଧ୍ୟୟନ ଓ ପୂଜା—
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଃ ସେଵିତୋ ଯେନ କିଂ ତସ୍ଯ ତପସାଂ ଫଲୈଃ
ଯେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସେବା କରିଛି, ସେ ପାଇଁ ତପର ଫଳ କ’ଣ ଦରକାର?
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣୋ ହୃଦଯେ ଯସ୍ଯ ତସ୍ଯ କିଂ କର୍ମଭିଃ କୃତୈଃ ।।4.18.
ଯାହାର ହୃଦୟରେ କୃଷ୍ଣ ଅଛନ୍ତି, ସେ ପାଇଁ କରାଯାଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟର ଉପଯୋଗ କ’ଣ?
ଇତ୍ଯେଵମୁକ୍ତ୍ଵା ଵିପ୍ରାଶ୍ଚ ଗୃହୀତ୍ଵା କାମିନୀଵରାଃ
ଏଭଳି କହି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ନିଜ ଉତ୍ତମ ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେ ସହିତ ଯାଇଗଲେ।
ତାସାଂ ତତୋଽଧିକଂ ପ୍ରେମ କ୍ରୀଡାସୁ ସର୍ଵକର୍ମସୁ
ସେମାନଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେ ପ୍ରତି ଭଲପାଇବା ଖେଳ ଓ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଆଉ ବଢିଗଲା।
ଅଥ ନାରାଯଣଃ ସୋଽଯଂ ବଲେନ ଶିଶୁଭିଃ ସହ
ତାପରେ ନାରାୟଣ, ଶିଶୁମାନେ ସହିତ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ—
ଇତ୍ଯେଵଂ କଥିତଂ ସର୍ଵଂ ହରେର୍ମାହାତ୍ମ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍
ଏଭଳି, ହରିଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମହିମା ସମସ୍ତ କଥା କହିଯାଇଛି।
ନାରଦ ଉଵାଚ ମୁନୀନ୍ଦ୍ରଯୋଗସିଦ୍ଧାନାଂ ଦୁର୍ଲଭା ଗତିରୀଶ୍ଵରୀ
ନାରଦ କହିଲେ: ମୁନିମାନେ ଯୋଗରେ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏହି ଦିବ୍ୟ ଗତି ପ୍ରାପ୍ତି ଅତି ଦୁର୍ଲଭ।
ଇମାଃ କା ଵା ପୁଣ୍ଯଵତ୍ଯଃ ପୁରା ତସ୍ଥୁର୍ମହୀତଲମ୍
ଏହି ପୁଣ୍ୟବତୀ ଜନନୀମାନେ କିଏ, ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ବେ ପୃଥିବୀରେ ବସିଥିଲେ?
ସପ୍ତର୍ଷୀଣାଂ ରମଣ୍ଯଶ୍ଚ ରୂପେଣାପ୍ରତିମାଃ ପରାଃ
ସେମାନେ ସପ୍ତ ଋଷିଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟା, ରୂପରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଓ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ନଵୀନଯୌଵନାଃ ସର୍ଵାଃ ପୀନଶ୍ରୋଣି ପଯୋଧରାଃ
ସମସ୍ତଙ୍କର ଯୁବାବସ୍ଥା ନୂତନ ଥିଲା, ତାଙ୍କର ନିତମ୍ବ ଓ ଅସ୍ତନୀ ଉତ୍ତଳ ଥିଲା।
ତପ୍ତକାଞ୍ଚନଵର୍ଣାଭାଃ ସ୍ମେରାନନସରୋରୁହାଃ
ତାଙ୍କର ମୁହଁ ହସରେ ଫୁଲିଉଠିଥିଲା, ତପ୍ତ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପରି ଚମକୁଥିଲା।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାସାଂ ସ୍ତନଶ୍ରୋଣିମୁଖାନି ସୁନ୍ଦରାଣି ଚ 4.18.
ସେମାନଙ୍କର ସୁନ୍ଦର ଅସ୍ତନୀ, ନିତମ୍ବ ଓ ମୁହଁକୁ ଦେଖି,
ଅଗ୍ନିସ୍ଥାନସ୍ଥିତାନାଂ ଚ ଶିଖଯା ସୁରତୋନ୍ମୁଖଃ
ଅଗ୍ନି ଅଲତାର ପାଖରେ ଦଣ୍ଡାଇଥିବା ମହିଳାମାନେକୁ ଦେଖି, ତାଙ୍କର ମନ ଅନୁରାଗରେ ଭରିଗଲା।