ପୁଷ୍ପଭଦ୍ରାନଦୀତୀରେ ନିର୍ଜନେ କେତକୀଵନେ
ଶୁଭ ପୁଷ୍ପଭଦ୍ରା ନଦୀର କୂଳରେ, ଏକାନ୍ତ କେତକୀ ଜଙ୍ଗଲରେ।
ନନ୍ଦନେ ମନ୍ଦରଦ୍ରୋଣ୍ଯାଂ କାଵେରୀତୀରଜେ ଵନେ 4.17.
ନନ୍ଦନରେ, ମନ୍ଦାର ପାହାଡ଼ର ଉପତ୍ୟକାରେ ଏବଂ କାବେରୀ ନଦୀ କୂଳର ଜଙ୍ଗଲରେ।
ଦ୍ଵୀପେଦ୍ଵୀପେ ତୁ ରହସି ସ ରେମେ ଵାମଯା ସହ
ଦ୍ୱୀପରୁ ଦ୍ୱୀପକୁ ଗୁପ୍ତଭାବେ, ସେ ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ସହ କ୍ରୀଡ଼ା କରିଥିଲେ।
ଏଵଂ ଵର୍ଷସହସ୍ରଂ ତଦ୍ଗତମେଵ ମୁହୂର୍ତଵତ୍
ଏଭଳି ଭାବରେ ହଜାର ବର୍ଷ କେବଳ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପରି କଟିଗଲା।
ଜଗାମ ତପସେ ଵିନ୍ଧ୍ଯଶୈଲଂ ତୀର୍ଥଂ ତଯା ସହ
ସେ ତାଙ୍କ ସହିତ ମିଶି ବିନ୍ଧ୍ୟ ପାହାଡ଼ର ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନକୁ ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ଗଲେ।
ତପସ୍ତେପେ ନୃପସ୍ତତ୍ର ଦିଵ୍ଯଵର୍ଷସହସ୍ରକମ୍
ସେଠାରେ, ରାଜା ଦେବତାମାନଙ୍କର ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ତପସ୍ୟା କଲେ।
ମୂର୍ଛାମାପ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧ୍ଯାତ୍ଵା କୃଷ୍ଣପଦାମ୍ବୁଜମ୍
ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, କୃଷ୍ଣଙ୍କର ପଦପଦ୍ମକୁ ଧ୍ୟାନ କରି, ସେ ଅଚେତନ ହୋଇପଡ଼ିଲେ।
ନିଶ୍ଚେଷ୍ଟିତଂ ପତିଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତ୍ଯକ୍ତଂ ପ୍ରାଣୈଶ୍ଚ ପଞ୍ଚଭିଃ
ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ନିର୍ଜୀବ ଓ ପଞ୍ଚ ପ୍ରାଣ ଛାଡ଼ିଦେଇଥିବା ଦେଖି,
ଉଚ୍ଚୈ ରୁରୋଦ ଶୋକାର୍ତା ନିର୍ଜନେ ତୁ କଲାଵତୀ
ନିର୍ଜନ ସ୍ଥାନରେ, ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ କଳାବତୀ ବଡ଼ ଶବ୍ଦରେ କାନ୍ଦିଲେ।
ଵିଲଲାପ ମହାଦୀନା ପତିଵ୍ରତପରାଯଣା
ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ଓ ପତିନିଷ୍ଠା ଥିଲେ, ବିଳାପ କରିଥିଲେ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଚ ରୋଦନଂ ତସ୍ଯାଃ କୃପଯା ଚ କୃପାନିଧିଃ
ତାଙ୍କର କାନ୍ଦନ ସୁଣି, କୃପାର ସମୁଦ୍ର ଦୟାରେ ପ୍ରଭାବିତ ହେଲେ।
କ୍ରୋଡେ କୃତ୍ଵା ଚ ତଂ ତୂର୍ଣଂ ରୁରୋଦ ଭଗଵାନ୍ଵିଭୁଃ 4.17.
ତାଙ୍କୁ ତୁରନ୍ତ କୋଳେ ନେଇ, ପ୍ରଭୁ ଦୁଃଖରେ କାନ୍ଦିଲେ।
ଜୀଵଂ ସଂଚାରଯାମାସ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନେନ ବ୍ରହ୍ମଵିତ୍
ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ବ୍ରହ୍ମବିଦ୍ ତାଙ୍କୁ ପୁନଃ ଜୀବନ ଦେଲେ।
ପ୍ରଣନାମ ଚ ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତଂ ଚ କାମସମପ୍ରଭମ୍
ତାଙ୍କୁ କାମଦେବ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦେଖି, ସେ ଶିର ନମାଇଲେ।
ସ ଵିଧେର୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵଵ୍ରେ ନିର୍ଵାଣମୀପ୍ସିତମ୍
ବିଧାତାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସେ ଆପଣଙ୍କ ଇଚ୍ଛିତ ମୋକ୍ଷ ଚାହିଲେ।
ପ୍ରସନ୍ନଵଦନଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ସ୍ମେରାନନସରୋରୁହଃ
ତାଙ୍କର ମୁହଁ ଅତି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ହସୁଥିବା ପଦ୍ମପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା।
ତମୁଵାଚ ସତୀ ତ୍ରସ୍ତା ଵରଂ ଦାତୁଂ ସମୁଦ୍ଯତମ୍ କଲାଵତ୍ଯୁଵାଚ
ଭୟଭିତ ସତୀ, ଯିଏ ଦୟା କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିଲେ, ସେଠାରେ କଥା କହିଲେ । କଳାବତୀ କହିଲେ:
ଅତୋଽବଲାଯା ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍କା ଗତିର୍ଭଵିତା ଵଦ
ଏହିପରି, ହେ ବ୍ରହ୍ମା, ଏକ ଅଶକ୍ତ ଜଣେ ଜନନୀଙ୍କର ଭବିଷ୍ୟତ କଣ ହେବ? ମୋତେ କହନ୍ତୁ ।
ଵ୍ରତଂ ପତିଵ୍ରତାଯାଶ୍ଚ ପତିରେଵ ଶ୍ରୁତୌ ଶ୍ରୁତମ୍
ଶାସ୍ତ୍ରରେ କହାଯାଇଛି, ଏକ ପତିବ୍ରତା ଜନନୀ ପାଇଁ ତାଙ୍କର ପତି ହିଁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବ୍ରତ ।
ସର୍ଵେଷାଂ ଚ ପ୍ରିଯତରୋ ନ ବନ୍ଧୁଃ ସ୍ଵାମିନଃ ପରଃ
ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ, ପତିଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରିୟ କେହି ନାହିଁ; ମାଲିକଠାରୁ ବଡ଼ କୌଣସି ଆତ୍ମୀୟ ନାହିଁ ।
ସ୍ଵାମିସେଵାଵିହୀନାଯାଃ ସର୍ଵଂ ତନ୍ନିଷ୍ଫଲଂ ଭଵେତ୍
ଯିଏ ତାଙ୍କର ପତିଙ୍କୁ ସେବା କରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ଅଫଳ ହୁଏ ।
ସ୍ନାନଂ ଚ ସର୍ଵତୀର୍ଥେଷୁ ପୃଥିଵ୍ଯାଶ୍ଚ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣମ୍ 4.17.
ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିବା, ଏବଂ ପୃଥିବୀକୁ ପରିକ୍ରମା କରିବା—
ପଠନଂ ସର୍ଵଵେଦାନାଂ ସର୍ଵାଣି ଚ ତପାଂସି ଚ
ସମସ୍ତ ବେଦ ପାଠ କରିବା, ଏବଂ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ତପସ୍ୟା କରିବା—
ଏତାନି ସ୍ଵାମିସେଵାଯାଃ କଲାଂ ନାର୍ହନ୍ତି ଷୋଡଶୀମ୍
ଏସବୁ କାର୍ଯ୍ୟ ପତିସେବାର ଏକ ଅଂଶର ସମ୍ମିଳିତ ମୂଲ୍ୟକୁ ମଧ୍ୟ ପହଞ୍ଚିପାରେ ନାହିଁ ।
ପତଂତି କାଲସୂତ୍ରେ ଚ ଯାଵଚ୍ଚଂଦ୍ରଦିଵାକରୌ
ଏସବୁ କାର୍ଯ୍ୟ ଚନ୍ଦ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ ରହିଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାଳର ସୂତ୍ରରେ ପଡ଼ିଯାନ୍ତି ।
ସଂତତଂ ଵିପରୀତଂ ଚ କୁର୍ଵଂତି ଶବ୍ଦମୁଲ୍ବଣମ୍
ସେମାନେ ସବୁବେଳେ ଭୁଲ ଭାବରେ କଠୋର ଏବଂ ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦ କହିଥାନ୍ତି ।
ମୁଖେ ତାସାଂ ଦଦତ୍ଯେଵମୁଲ୍କାଂ ଚ ଯମକିଂକରାଃ
ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ, ଯମର ସେବକମାନେ ସେମାନଙ୍କର ମୁହଁରେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ କୋଇଳା ରଖିଦିଅନ୍ତି ।
ଭକ୍ଷଂତି ଜନ୍ମଶତକଂ ରକ୍ତମାଂସପୁରୀଷକମ୍
ଶତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ସେମାନେ ରକ୍ତ, ମାଂସ ଏବଂ ମଳ ଖାଇଥାନ୍ତି ।
ଜାନାମି କିଂଚିଦବଲା ତ୍ଵଂ ଵେଦଜନକୋ ଵିଭୁଃ
ମୁଁ ଅଳ୍ପ ଜାଣେ, କାରଣ ମୁଁ ଦୁର୍ବଳ; ଆପଣ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ବେଦର ଉତ୍ପତ୍ତିକାରୀ ।
ସର୍ଵଜ୍ଞମେଵଂଭୂତଂ ତ୍ଵାଂ ବୋଧଯାମି କିମଚ୍ଯୁତ
ଆପଣ ସମସ୍ତକୁ ଜାଣନ୍ତି; ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ, ମୁଁ କାହିଁକି ଆପଣଙ୍କୁ ଶିଖାଇବି, ହେ ଅଚ୍ୟୁତ?