କଲାଵତୀ ସୁଚନ୍ଦ୍ରଂ ଚ ମନୁଵଂଶସମୁଦ୍ଭଵମ୍
କଳାବତୀ ମନୁଙ୍କ ବଂଶରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ସୁଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ।
ମନ୍ଯେ ଗୁଣଵତାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠମାତ୍ମାନମତିସୁନ୍ଦରମ୍ 4.17.
ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଗୁଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଭାବେ ଭାବେ।
ସୁକୋମଲାଙ୍ଗଂ ଲଲିତଂ ଶରଚ୍ଚନ୍ଦ୍ରାଧିକାନନମ୍
ତାଙ୍କର ଅଙ୍ଗ ଅତି କୋମଳ ଏବଂ ଲାଲିତ୍ୟମୟ, ମୁହଁ ଶରତ୍କାଳର ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରେ।
କଟାକ୍ଷୈର୍ମୋହିତୁଂ ଶକ୍ତା ମୁନୀନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ଚ ମାନସମ୍
ତାଙ୍କର ଚାହାଣିରେ ମହାମୁନିମାନଙ୍କ ମନକୁ ମଧ୍ୟ ମୋହିତ କରିବାର ଶକ୍ତି ଅଛି।
ସ୍ତନଦ୍ଵଯଂ ସୁକଠିନମତିପୀନୋନ୍ନତଂ ମୁନେ
ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଷଣ୍ଢ ଦୃଢ଼, ଅତି ଭରିଯାଇଥିବା ଏବଂ ଉଚ୍ଚ।
ହସ୍ତୌ ପାଦୌ ଚ ରକ୍ତୌ ଚ ପକ୍ଵବିମ୍ବଫଲାଧରମ୍
ତାଙ୍କର ହାତ ଓ ପାଉଁ ଲାଲ, ଓଠ ଘୋଡ଼ିଆ ବିମ୍ବା ଫଳ ଭଳି ଲାଗେ।
ଶରନ୍ମଧ୍ଯାହ୍ନପଦ୍ମାନାଂ ପ୍ରଭାମୋଚନଲୋଚନମ୍
ତାଙ୍କର ଆଖିରୁ ଶରତ୍ ଦିନର ମଧ୍ୟାହ୍ନ ପଦ୍ମର ଆଭା ବିକିରଣ ହୁଏ।
ଇତୀଵ ମତ୍ଵା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚ କାମବାଣପ୍ରପୀଡିତଃ
ଏଭଳି ଭାବି ଏବଂ ଦେଖି, ସେ କାମର ବାଣରେ ବିଧ୍ୱଂସ ହେଲେ।
କ୍ରୀଡାଂ ଚକାର ରହସି ସ୍ଥାନେସ୍ଥାନେ ମନୋହରେ
ସେ ରହସ୍ୟ ଓ ଆକର୍ଷଣୀୟ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକରେ ମଜାର କ୍ରୀଡ଼ା କରିଥିଲେ।
ଚାରୁଚମ୍ପକପୁଷ୍ପାଣାଂ ତଲ୍ପେ ରତିସୁଖାଵହେ
ସୁନ୍ଦର ଚମ୍ପକ ଫୁଲର ଶଯ୍ୟାରେ, ପ୍ରେମର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରିଥିଲେ।
ପୁଷ୍ପଭଦ୍ରାନଦୀତୀରେ ନିର୍ଜନେ କେତକୀଵନେ
ଶୁଭ ପୁଷ୍ପଭଦ୍ରା ନଦୀର କୂଳରେ, ଏକାନ୍ତ କେତକୀ ଜଙ୍ଗଲରେ।
ନନ୍ଦନେ ମନ୍ଦରଦ୍ରୋଣ୍ଯାଂ କାଵେରୀତୀରଜେ ଵନେ 4.17.
ନନ୍ଦନରେ, ମନ୍ଦାର ପାହାଡ଼ର ଉପତ୍ୟକାରେ ଏବଂ କାବେରୀ ନଦୀ କୂଳର ଜଙ୍ଗଲରେ।
ଦ୍ଵୀପେଦ୍ଵୀପେ ତୁ ରହସି ସ ରେମେ ଵାମଯା ସହ
ଦ୍ୱୀପରୁ ଦ୍ୱୀପକୁ ଗୁପ୍ତଭାବେ, ସେ ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ସହ କ୍ରୀଡ଼ା କରିଥିଲେ।
ଏଵଂ ଵର୍ଷସହସ୍ରଂ ତଦ୍ଗତମେଵ ମୁହୂର୍ତଵତ୍
ଏଭଳି ଭାବରେ ହଜାର ବର୍ଷ କେବଳ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପରି କଟିଗଲା।
ଜଗାମ ତପସେ ଵିନ୍ଧ୍ଯଶୈଲଂ ତୀର୍ଥଂ ତଯା ସହ
ସେ ତାଙ୍କ ସହିତ ମିଶି ବିନ୍ଧ୍ୟ ପାହାଡ଼ର ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନକୁ ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ଗଲେ।
ତପସ୍ତେପେ ନୃପସ୍ତତ୍ର ଦିଵ୍ଯଵର୍ଷସହସ୍ରକମ୍
ସେଠାରେ, ରାଜା ଦେବତାମାନଙ୍କର ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ତପସ୍ୟା କଲେ।
ମୂର୍ଛାମାପ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧ୍ଯାତ୍ଵା କୃଷ୍ଣପଦାମ୍ବୁଜମ୍
ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, କୃଷ୍ଣଙ୍କର ପଦପଦ୍ମକୁ ଧ୍ୟାନ କରି, ସେ ଅଚେତନ ହୋଇପଡ଼ିଲେ।
ନିଶ୍ଚେଷ୍ଟିତଂ ପତିଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତ୍ଯକ୍ତଂ ପ୍ରାଣୈଶ୍ଚ ପଞ୍ଚଭିଃ
ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ନିର୍ଜୀବ ଓ ପଞ୍ଚ ପ୍ରାଣ ଛାଡ଼ିଦେଇଥିବା ଦେଖି,
ଉଚ୍ଚୈ ରୁରୋଦ ଶୋକାର୍ତା ନିର୍ଜନେ ତୁ କଲାଵତୀ
ନିର୍ଜନ ସ୍ଥାନରେ, ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ କଳାବତୀ ବଡ଼ ଶବ୍ଦରେ କାନ୍ଦିଲେ।
ଵିଲଲାପ ମହାଦୀନା ପତିଵ୍ରତପରାଯଣା
ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ଓ ପତିନିଷ୍ଠା ଥିଲେ, ବିଳାପ କରିଥିଲେ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଚ ରୋଦନଂ ତସ୍ଯାଃ କୃପଯା ଚ କୃପାନିଧିଃ
ତାଙ୍କର କାନ୍ଦନ ସୁଣି, କୃପାର ସମୁଦ୍ର ଦୟାରେ ପ୍ରଭାବିତ ହେଲେ।
କ୍ରୋଡେ କୃତ୍ଵା ଚ ତଂ ତୂର୍ଣଂ ରୁରୋଦ ଭଗଵାନ୍ଵିଭୁଃ 4.17.
ତାଙ୍କୁ ତୁରନ୍ତ କୋଳେ ନେଇ, ପ୍ରଭୁ ଦୁଃଖରେ କାନ୍ଦିଲେ।
ଜୀଵଂ ସଂଚାରଯାମାସ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନେନ ବ୍ରହ୍ମଵିତ୍
ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ବ୍ରହ୍ମବିଦ୍ ତାଙ୍କୁ ପୁନଃ ଜୀବନ ଦେଲେ।
ପ୍ରଣନାମ ଚ ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତଂ ଚ କାମସମପ୍ରଭମ୍
ତାଙ୍କୁ କାମଦେବ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦେଖି, ସେ ଶିର ନମାଇଲେ।
ସ ଵିଧେର୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵଵ୍ରେ ନିର୍ଵାଣମୀପ୍ସିତମ୍
ବିଧାତାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସେ ଆପଣଙ୍କ ଇଚ୍ଛିତ ମୋକ୍ଷ ଚାହିଲେ।
ପ୍ରସନ୍ନଵଦନଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ସ୍ମେରାନନସରୋରୁହଃ
ତାଙ୍କର ମୁହଁ ଅତି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ହସୁଥିବା ପଦ୍ମପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା।
ତମୁଵାଚ ସତୀ ତ୍ରସ୍ତା ଵରଂ ଦାତୁଂ ସମୁଦ୍ଯତମ୍ କଲାଵତ୍ଯୁଵାଚ
ଭୟଭିତ ସତୀ, ଯିଏ ଦୟା କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିଲେ, ସେଠାରେ କଥା କହିଲେ । କଳାବତୀ କହିଲେ:
ଅତୋଽବଲାଯା ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍କା ଗତିର୍ଭଵିତା ଵଦ
ଏହିପରି, ହେ ବ୍ରହ୍ମା, ଏକ ଅଶକ୍ତ ଜଣେ ଜନନୀଙ୍କର ଭବିଷ୍ୟତ କଣ ହେବ? ମୋତେ କହନ୍ତୁ ।
ଵ୍ରତଂ ପତିଵ୍ରତାଯାଶ୍ଚ ପତିରେଵ ଶ୍ରୁତୌ ଶ୍ରୁତମ୍
ଶାସ୍ତ୍ରରେ କହାଯାଇଛି, ଏକ ପତିବ୍ରତା ଜନନୀ ପାଇଁ ତାଙ୍କର ପତି ହିଁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବ୍ରତ ।
ସର୍ଵେଷାଂ ଚ ପ୍ରିଯତରୋ ନ ବନ୍ଧୁଃ ସ୍ଵାମିନଃ ପରଃ
ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ, ପତିଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରିୟ କେହି ନାହିଁ; ମାଲିକଠାରୁ ବଡ଼ କୌଣସି ଆତ୍ମୀୟ ନାହିଁ ।