ଏହି ଜନ୍ମରେ ବହୁତ ତପସ୍ୟା କରି ଶିବଙ୍କୁ ପାଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଦିବ୍ୟ ମାୟାରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ପ୍ରେମର ତା ଚମକ ପାଇନଥିଲେ। ଏବେ, ଏକ ବ୍ରତ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ପରି ଏକ ପୁଅ ପାଇବାକୁ ଚାହୁଁଛି। ଏହି ସବୁ କଥା ଶୁଣି, ଦୟାର ସାଗର, ମୋତେ କୃପା କରିବା ଉଚିତ। ଭାରତରେ ପାର୍ବତୀଙ୍କ ଏହି ଷ୍ଟୋତ୍ରକୁ ଯେଉଁଠି ଲୋକ ଧ୍ୟାନପୂର୍ବକ ଶୁଣନ୍ତି, ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ହବିଷ୍ୟ ଖାଇ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଭକ୍ତିରେ ପୂଜନ୍ତି, ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଏହି ଷ୍ଟୋତ୍ର ସମସ୍ତ ଶ୍ରୀ ଓ ସମୃଦ୍ଧି ଆଣିଥାଏ। ଏହା ସମସ୍ତ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟର ମୂଳ ଓ କୀର୍ତିର ଅଧିକାର ଏହା ଉନ୍ନତ କରିଥାଏ। ନାରାୟଣ କହିଲେ– ସେ ତାଙ୍କର ସତ୍ୟ ସ୍ୱରୂପ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ, ଯାହା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଦୃଶ୍ୟ ନୁହେଁ, ଅତି ଦୁର୍ଲଭ। ଦେବୀଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରି, ତାଙ୍କ ବ୍ରତରେ ନିଷ୍ଠା ଓ ମନ କୃଷ୍ଣରେ ଲଗାଇ ରଖିଥିଲେ। ଶୁଦ୍ଧ ମଣି ଓ ହୀରାରେ ସଂସ୍କୃତ, ପୀତବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଅଗ୍ନିରେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଥିବା, ସମ୍ପୃକ୍ତ ଉତ୍ତମ ବଂଶର ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ୱରୂପ ଦେଖାଯାଏ। ଯୁବ ବୟସ୍, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରୂପ, ଚନ୍ଦନର ଚିହ୍ନ, ଚମେଲିର ମାଳା ଓ ମୟୂର ପଙ୍ଖ ନାଗରେ ପିନ୍ଧିଥିବା, ଶୃଙ୍ଗାର ରୂପର ନିବାସ, କୋଟି କାମଦେବକୁ ମାଡ଼ି ଦେଉଥିବା ରୂପରେ ଦେଖିବାକୁ ଅତି ଆକର୍ଷଣୀୟ। ଏହି ରୂପକୁ ଦେଖି, ଦେବୀ ତାଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ସହିତ ସମାନ ଲାଗୁଥିବା ସୁନ୍ଦର ପୁଅକୁ ଦେଖିଲେ। ପୁଅଟିକୁ ଜାଗି ଦେବୀ ତାଙ୍କୁ ନିର୍ବସ୍ତ୍ର ଦେଖାଇଲେ। ଦୁର୍ଗା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ବିଭିନ୍ନ ମଣି ଦେଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଦେବମାନେ ଓ ପାହାଡ଼ମାନେକୁ ଖାଇଲେ। ଡ଼଼ମ୍ବ ଭଜାଇଲେ ଓ ମଙ୍ଗଳ ସଙ୍ଗୀତ ଚାଲିଲା। ବ୍ରତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ଦୁର୍ଗା ହସି ବିଭିନ୍ନ ଉପହାର ଦେଲେ। ତିନି କଫୁର ଓ ଅନ୍ୟ ଶୁଭ ଗନ୍ଧରେ ଖୁସି ଦେଇ ପାନ ଦେଲେ। ଦୁଧର ଫେନ ଭଳି ଧଳା ଓ ମଣିରେ ଭରିଥିବା ଶୟନ ପରି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବୀ ତାଙ୍କ ଲୋକ ସହିତ ଗୁପ୍ତ ଭାଗରେ ଶୟନ କଲେ। କୈଳାସର ଏକ ମଧୁର ସ୍ଥଳରେ, ଚନ୍ଦନ ଗଛର ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ, ଯେଉଁଠି ବନ୍ଦା ମାଛ ଓ କୋଇଲାର ଡାକ ଶୁଣିବାକୁ ମିଳୁଥିଲା, ତାଙ୍କର ଶୁକ୍ର ପ୍ରସ୍ରବଣ ସମୟରେ, ବିଷ୍ଣୁ ନିଜ ମାୟାରେ ଏକ ଜଟାଧାରୀ ତପସ୍ବୀ ଭାବରେ ପ୍ରକାଶ ହେଲେ– ତେଲ ନାହିଁ, ମଲିନ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଭିକ୍ଷାର ଭଳି ଦେଖାଯାଏ। ଦେହରେ ଅତି କମଜୋର, କିନ୍ତୁ ଚମକିଥିବା ତିଳକ ଚିହ୍ନ ରହିଛି। ବିଷ୍ଣୁ ଅତି ବୃଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭାବରେ ମହାଦେବଙ୍କୁ ଡାକି, ଭିକ୍ଷା ମାଗିବାକୁ ଆସିଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ– ସାତ ରାତିର ବ୍ରତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଛି, ଏବେ ଉପବାସ ଭଙ୍ଗ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି, ମୁଁ ଖାଦ୍ୟ ଚାହୁଁଛି। "ମହାଦେବ, ଆପଣ କଣ କରୁଛନ୍ତି? ଓ ପିତା, ଦୟାର ସାଗର!" "ମା, ଉଠ! ଆଜି ମୋତେ ଖାଦ୍ୟ ଦିଅ, ଓ ଶିବ, ମୋତେ ଜଳ ଦିଅ।" "ମା, ମା, ଜଗତର ମା, ଆସ, ମୁଁ ବାହାରେ ଦଉଁନି।" ଶିବ ଉଠିବା ସମୟରେ ଏହି ବିନୟ ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ପାର୍ବତୀ ଭୟରେ ଉଠି ଏକ ପତଳା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଲେ। ସେ ଏକ ବୃଦ୍ଧ, ଦୁଃଖୀ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଦେଖିଲେ; ଏକ ଅଶାନ୍ତ ତପସ୍ବୀ, ଶୁଷ୍କ ଗଳା, ଓଠ ଓ ତାଳୁ। ଏହି କଥା ଶୁଣି, ନୀଳକଣ୍ଠ ମଧୁର କଥାରେ କହିଲେ– "ତୁମେ କଣ ଚାହୁଁଛ? ମୁଁ ଏହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛି।" ପାର୍ବତୀ କହିଲେ– "ଆଜି ମୋ ଜନ୍ମ ସାର୍ଥକ ହେଲା– ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମୋ ଘରକୁ ଅତିଥି ଭାବେ ଆସିଛନ୍ତି।